ประเด็นสำคัญ
- ไข่เจียวฟูได้จากสามอย่างพร้อมกัน คือตีไข่ให้มีอากาศ ใส่ของเหลวหรือแป้งเล็กน้อย และเทลงน้ำมันที่ร้อนจัดประมาณ 180 องศาเซลเซียส
- สัดส่วนที่ทำซ้ำได้: ไข่ 2 ฟอง ต่อน้ำเปล่า 1 ช้อนโต๊ะ แป้งมันหรือแป้งข้าวโพด 1 ช้อนชา น้ำปลา 1 ช้อนชา
- น้ำมันต้องมากพอให้ไข่ลอย ราว 5 ถึง 6 ช้อนโต๊ะสำหรับกระทะเหล็ก 24 ซม. เทไข่จากที่สูงเป็นสายบาง ๆ แล้วอย่าเพิ่งขยับ
- ไข่เจียวเก็บน้ำมันที่ใส่ไว้เพียงส่วนหนึ่ง ซับกระดาษ 20 วินาทีก็ลดมันได้ และน้ำปลา 1 ช้อนชามีโซเดียมหลายร้อยมิลลิกรัม
- ไข่เจียวฟูอยู่ได้ไม่นาน ควรกินทันที ถ้าเหลือให้เข้าตู้เย็นภายใน 2 ชั่วโมง
ไข่เจียวฟูทำได้ด้วยไข่ 2 ฟอง ตีให้เกิดฟองอากาศประมาณครึ่งนาที ใส่น้ำเปล่า 1 ช้อนโต๊ะกับแป้งมัน 1 ช้อนชา แล้วเทลงน้ำมันที่ร้อนจนไข่หยดแรกพองทันที ฟูที่เห็นในร้านตามสั่งมาจากความร้อนแรงกับน้ำมันท่วมพอให้ไข่ลอย ไม่ได้มาจากสูตรลับของใคร
ข้อผิดพลาดที่พบได้บ่อยมีหลายแบบ ไข่แฟบเพราะน้ำมันไม่ร้อน ไข่แข็งเพราะตีนานเกินไป ไข่เหม็นกลิ่นเพราะไม่ได้ปรุงให้ถูก ด้านล่างเป็นตัวเลขกับขั้นตอนที่ทำซ้ำได้
ฟูมาจากอะไร: อากาศ ไอน้ำ และความร้อนที่มาไว
ไข่เจียวทอดไม่ได้ใช้ผงฟู ความพองเกิดจากสามอย่างทำงานพร้อมกัน
- ฟองอากาศที่ตีเข้าไป ตอนโดนความร้อนอากาศจะขยายตัว
- น้ำในไข่ (ไข่ขาวเป็นน้ำประมาณ 90 เปอร์เซ็นต์) กลายเป็นไอ ดันให้เนื้อไข่ยกตัว
- โปรตีนในไข่ที่จับตัวไวพอจะล็อกฟองไว้ก่อนที่มันจะยุบ
ข้อสามคือจุดที่คนพลาดบ่อยสุด ถ้าน้ำมันไม่ร้อนพอ ไข่จะค่อย ๆ สุกจากล่างขึ้นบน ฟองอากาศมีเวลาลอยหนีและแตก ได้ไข่เจียวแผ่นบางแน่นที่ดูดน้ำมัน ถ้าน้ำมันร้อนจัด ขอบไข่สุกภายในไม่กี่วินาทีและเก็บไอน้ำไว้ข้างใน นั่นคือที่มาของไข่เจียวขอบกรอบกลางนุ่มฟู
สรุปเป็นกฎสั้น ๆ ว่าอากาศเป็นวัตถุดิบ น้ำมันร้อนเป็นตัวล็อก ส่วนของที่ใส่เพิ่มเป็นตัวช่วย
สูตรไข่เจียวสำหรับ 2 จาน
ปริมาณนี้พอดีกับกระทะเหล็กหรือกระทะทองเหลืองขนาด 24 ถึง 26 เซนติเมตร ทำทีละจาน จานละ 2 ฟอง
| ส่วนผสม | ต่อ 1 จาน (ไข่ 2 ฟอง) | หมายเหตุ |
|---|---|---|
| ไข่ไก่ขนาดกลาง | 2 ฟอง | ไข่จากตู้เย็นต้องวางทิ้งไว้ราว 10 นาทีก่อนตี |
| น้ำเปล่า | 1 ช้อนโต๊ะ | ใช้น้ำเย็นได้ ไม่ต้องอุ่น |
| แป้งมันหรือแป้งข้าวโพด | 1 ช้อนชา | ละลายกับน้ำก่อนผสมไข่ จะไม่เป็นเม็ด |
| น้ำปลา | 1 ช้อนชา | ถ้ากินกับน้ำพริกหรือซอสพริก ลดเหลือครึ่งช้อนชา |
| น้ำมันพืช | 5 ถึง 6 ช้อนโต๊ะ | ให้สูงจากก้นกระทะราว 1 เซนติเมตร |
| พริกไทยป่น (ถ้าชอบ) | 1 หยิบมือ | ใส่หลังตีเสร็จ |
ควรใช้น้ำปลาเพราะให้รสเค็มพร้อมกลิ่นหอมตอนไหม้ขอบเล็กน้อย ซีอิ๊วขาวใช้แทนได้ แต่สีจะเข้มและผิวไหม้เร็วกว่า
ขั้นตอนทีละช่วงเวลา
- ตีไข่ 30 ถึง 40 วินาที ใช้ส้อมหรือตะเกียบตีแรง ๆ แบบยกขึ้นลง ไม่ใช่วนอยู่ก้นชาม จนเห็นฟองเล็ก ๆ ที่ผิวและไม่มีเส้นขาวของไข่ขาวเหลืออยู่ ตีเกินนี้ไม่ได้ฟูขึ้น เนื้อแค่แน่นขึ้น
- พักไข่ 1 นาทีระหว่างตั้งกระทะ ฟองใหญ่จะแตกเอง เหลือฟองละเอียดที่ล็อกได้ดี
- ตั้งกระทะไฟแรง 1 ถึง 2 นาที ใส่น้ำมันแล้วรอจนมีริ้วบาง ๆ ขึ้นที่ผิวน้ำมัน
- ทดสอบความร้อน หยดไข่ลงไป 1 หยด ถ้าพองฟองและลอยขึ้นใน 2 ถึง 3 วินาที แสดงว่าได้ที่ ประมาณ 180 องศาเซลเซียส ถ้าไข่จมนิ่งแล้วค่อยพอง ให้รออีกครึ่งนาที
- เทไข่จากที่สูง ยกชามสูงจากกระทะ 20 ถึง 30 เซนติเมตร เทเป็นสายบาง ๆ ตรงกลาง ไข่ที่ตกจากที่สูงจะพาอากาศเข้าไปเพิ่มและกระจายเป็นแผ่นเอง
- ปล่อยไว้นิ่ง 30 ถึง 40 วินาที ห้ามเขี่ย ห้ามขยับ ขอบจะเป็นสีทองและยกตัวขึ้น
- พลิกครั้งเดียว ใช้ตะหลิวสอดใต้ไข่แล้วพลิก ทอดอีก 20 ถึง 30 วินาที ด้านหลังสุกไวกว่าด้านแรกเพราะกระทะร้อนอยู่แล้ว
- ตักขึ้นพักบนกระดาษซับน้ำมัน 20 วินาที แล้วเสิร์ฟทันที
ถ้ามือยังไม่คล่อง ลองทำครั้งแรกด้วยไข่ 2 ฟองตามสูตรนี้ก่อน อย่าเพิ่งทำ 4 ฟองในกระทะเดียว ไข่จำนวนมากทำให้น้ำมันเย็นลงเร็วและฟูยาก
ใส่อะไรลงไปแล้วฟูขึ้นจริง
ทุกบ้านมีสูตรลับของตัวเอง ผมเทียบจากที่ลองทำเองและจากที่ร้านตามสั่งนิยมใช้ ดูว่าอะไรช่วยจริงและมีข้อเสียอะไร
| สิ่งที่ใส่ | ปริมาณต่อไข่ 2 ฟอง | ผลที่ได้ | ข้อเสีย |
|---|---|---|---|
| น้ำเปล่า | 1 ช้อนโต๊ะ | ฟูโปร่ง ขอบกรอบ | ใส่เกิน 2 ช้อนโต๊ะ ไข่เหลวและน้ำมันกระเด็น |
| แป้งมันหรือแป้งข้าวโพด | 1 ช้อนชา | โครงสร้างแข็งขึ้น แผ่นไม่ยุบเร็ว | ใส่เกิน 1 ช้อนโต๊ะ เนื้อเหนียวเหมือนแป้ง |
| นมจืด | 1 ช้อนโต๊ะ | เนื้อนุ่ม ชุ่ม | ผิวไหม้เร็ว ต้องลดไฟลงเล็กน้อย |
| ผงฟู | ปลายช้อนชา (ราว 1 ใน 8) | พองมากแบบเห็นชัด | รสหมึกโลหะถ้าใส่เกิน และสีซีดลง |
| น้ำมะนาวหรือส้มสายชู | ครึ่งช้อนชา | กลิ่นคาวน้อยลง เนื้อขาวขึ้น | ฟูเพิ่มเล็กน้อยมาก ไม่คุ้มกับรสเปรี้ยวที่ติดมา |
ถ้าเลือกอย่างเดียว แนะนำน้ำกับแป้งมันอย่างละนิด สองอย่างนี้ไม่เปลี่ยนรสไข่เลย ผงฟูเก็บไว้ใช้เมื่อต้องการให้ฟูจนเห็นชัดสำหรับถ่ายรูปหรือทำให้เด็กกิน
กระทะ ไฟ และน้ำมัน เลือกยังไงให้ฟูได้จริง
กระทะที่ได้ผลดีที่สุดคือกระทะเหล็กหรือทองเหลืองก้นกลมตื้น เพราะเก็บความร้อนได้ดีและไข่ไหลรวมเข้ากลางเอง ถ้าใช้กระทะเคลือบ ไข่จะไม่ฟูเท่า เพราะต้องคุมไฟไม่ให้แรงจนเคลือบเสีย ลดน้ำมันเหลือ 3 ถึง 4 ช้อนโต๊ะและใช้ไฟกลางค่อนแรง
น้ำมันที่ใช้ได้ทั่วไปคือน้ำมันรำข้าว ปาล์ม หรือถั่วเหลือง ที่ทนความร้อนในช่วงนี้ได้ น้ำมันมะกอกบริสุทธิ์ไม่เหมาะกับงานนี้เพราะจุดเกิดควันต่ำกว่าและกลิ่นเด่น
จุดที่คนมักทำผิดคือใส่น้ำมันน้อยเกินไป ไข่เจียวฟูต้องการน้ำมันมากกว่าที่คิด เพราะน้ำมันทำหน้าที่ส่งความร้อนไปรอบ ๆ ไข่ด้วย ใส่แค่ 1 ช้อนโต๊ะได้ไข่ที่สุกจากก้นกระทะอย่างเดียวและไม่ฟู
น้ำมันที่เหลือจากไข่เจียวใช้ซ้ำได้อีกครั้งถ้ายังใส ไม่มีเศษไหม้ แต่ครั้งที่สองควรรีบใช้ภายในวันเดียวกัน ไม่เก็บค้างเป็นสัปดาห์
ถ้าพลาดตรงนี้แก้ยังไง
| อาการ | สาเหตุที่พบบ่อย | แก้ครั้งหน้า |
|---|---|---|
| ไข่แฟบ เป็นแผ่นบาง | น้ำมันไม่ร้อน หรือน้ำมันน้อยเกินไป | รอให้หยดไข่ทดสอบพองใน 2 ถึง 3 วินาที เพิ่มน้ำมันเป็น 5 ช้อนโต๊ะ |
| ไข่แข็ง เหนียว | ตีนานเกิน 1 นาที หรือทอดนานเกิน | ตี 30 ถึง 40 วินาที ทอดด้านหลังไม่เกิน 30 วินาที |
| ไข่ดูดน้ำมันเยอะ | น้ำมันอุณหภูมิต่ำ ไข่จมก่อนสุก | เพิ่มไฟ และซับกระดาษ 20 วินาที |
| ผิวไหม้แต่ข้างในเหลว | ไฟแรงเกิน หรือใส่นมมาก | ลดไฟเป็นกลางค่อนแรง ใช้น้ำเปล่าแทนนม |
| มีกลิ่นคาวไข่ | ไข่ไม่สด หรือไม่ได้ปรุงรส | ใส่น้ำปลากับพริกไทย ถ้าไข่เก่ามากให้ใส่น้ำมะนาวครึ่งช้อนชา |
| น้ำมันกระเด็นแรง | ไข่เปียกเกิน ใส่น้ำมาก หรือกระทะเปียก | ลดน้ำเหลือ 1 ช้อนโต๊ะ เช็ดกระทะให้แห้งก่อนใส่น้ำมัน |
| ไข่ติดกระทะ | กระทะไม่ร้อนพอก่อนเทน้ำมัน | อุ่นกระทะเปล่าก่อน 1 ถึง 2 นาที แล้วค่อยใส่น้ำมัน |
ไข่เจียวใส่ไส้: ทำยังไงไม่ให้ฟูหาย
ไส้ทำให้ไข่หนักและเย็นเร็ว ฟูจึงลดลง ใช้หลักนี้
- ไส้ที่สุกยากต้องทำให้สุกก่อน หมูสับผัดเค็มเล็กน้อย 2 นาที เนื้อปูสุกพร้อมกิน มะเขือเทศหั่นเต๋าไม่ต้องผัด
- ใส่ไส้ไม่เกิน 3 ช้อนโต๊ะต่อไข่ 2 ฟอง มากกว่านี้ไข่ไม่ยึดกัน
- ผสมไส้ลงในไข่ตอนจะเทกระทะ อย่าแช่ทิ้งไว้ เพราะน้ำจากผักทำให้ไข่เหลวลง
- หมูสับดิบใส่ตรงไปได้ถ้าบีบให้เป็นเม็ดเล็ก ๆ และทอดจนสุกทั่ว เนื้อหมูในไข่เจียวสุกยากกว่าที่เห็น ตัดดูตรงกลางว่าไม่มีสีชมพู
ไข่เจียวหมูสับกินคู่กับข้าวสวยและน้ำพริกหรือซอสพริกได้ทั้งมื้อ ได้โปรตีนจากไข่และหมูรวมกัน ถ้าอยากรู้ว่าโปรตีนเท่าไรต่อวันพอ ดูในบทความอาหารโปรตีนสูงมีอะไรบ้าง
น้ำมัน โซเดียม และความปลอดภัยของไข่เจียว
ไข่เจียวที่ทอดน้ำมันท่วมไม่ได้ดูดน้ำมันที่ใส่ทั้งหมด ส่วนใหญ่ยังเหลือในกระทะ แต่ไข่ที่ฟูมีรูพรุนมากจึงเก็บน้ำมันได้พอสมควร การซับกระดาษช่วยลดความมันที่ผิวได้บ้าง เป็นวิธีง่ายสุดสำหรับคนที่ต้องคุมไขมัน ถ้ากำลังเลือกเมนูตามสั่งเพื่อลดน้ำหนัก ลองอ่านลดน้ำหนักกินอะไรดี เลือกตามร้านที่เจอจริง เทียบกับเมนูอื่นที่ร้านตามสั่งมี
เรื่องโซเดียม องค์การอนามัยโลกแนะนำไม่เกิน 2,000 มิลลิกรัมต่อวัน ซึ่งเท่ากับเกลือไม่เกิน 5 กรัม น้ำปลา 1 ช้อนโต๊ะมีโซเดียมหลักพันมิลลิกรัม (ค่าต่างกันตามยี่ห้อ ดูฉลาก) ดังนั้นน้ำปลา 1 ช้อนชาในไข่เจียวก็ให้โซเดียมราวหลายร้อยมิลลิกรัมแล้ว ถ้ากินกับกับข้าวรสเค็มอื่น ๆ ด้วยให้ลดน้ำปลาในไข่ลงครึ่งหนึ่ง กรมควบคุมโรคระบุว่าคนไทยได้รับโซเดียมเฉลี่ยราว 4,352 มิลลิกรัมต่อวัน สูงกว่าคำแนะนำกว่าสองเท่า
ด้านความปลอดภัย องค์การอาหารและยาของสหรัฐฯ แนะนำให้ปรุงไข่จนทั้งไข่แดงและไข่ขาวแข็งตัว ไข่เจียวทอดร้อนจัดสุกทั่วอยู่แล้ว แต่ถ้าชอบแบบกลางนุ่มเหลือบ ๆ ควรระวังสำหรับเด็กเล็ก ผู้สูงอายุ หญิงตั้งครรภ์ และคนภูมิคุ้มกันต่ำ ไข่ที่ปรุงสุกแล้วไม่ควรวางทิ้งนอกตู้เย็นเกิน 2 ชั่วโมง
ถ้าทำครั้งแรก
- ตีไข่ให้เสร็จ แล้วค่อยตั้งกระทะ ไม่ใช่ตั้งกระทะแล้วค่อยตอกไข่
- ใช้ไข่ 2 ฟองต่อครั้ง ผ่านไป 2 จานค่อยลองใส่ไส้
- ไข่เจียวฟูแฟบลงเมื่อเย็น เหลือแล้วเก็บในกล่องปิดสนิทในตู้เย็นภายใน 2 ชั่วโมง กินได้ภายใน 1 ถึง 2 วัน อุ่นไมโครเวฟ 30 ถึง 40 วินาที เนื้อจะแน่นขึ้นและไม่ฟูเหมือนเดิม
- ไข่เจียวทำสดเสร็จเร็วกว่ารอร้อนซ้ำ ถ้าเตรียมของไว้ล่วงหน้า ตีไข่ไว้ได้ในตู้เย็นไม่เกิน 1 วัน แต่ฟองอากาศจะหายไป ให้ตีซ้ำอีก 10 วินาทีก่อนเท
- ถ้าอยากได้เมนูไข่แบบอื่นสำหรับตอนเช้า ดูอาหารเช้า 20 เมนูทำง่าย
คำถามที่พบบ่อย
ใส่นมหรือน้ำในไข่เจียว อย่างไหนฟูกว่ากัน
น้ำเปล่าให้ไข่เจียวฟูโปร่งและกรอบขอบมากกว่า ส่วนนมทำให้เนื้อนุ่มชุ่ม แต่ผิวไหม้ง่ายเพราะน้ำตาลนม ถ้าอยากได้แบบร้านตามสั่งให้เลือกน้ำเปล่า ถ้าอยากได้แบบนุ่มกินกับข้าวต้มให้ใช้นมจืด 1 ช้อนโต๊ะแล้วลดไฟลงนิดหนึ่ง
ไข่เจียวในกระทะเคลือบ ทำให้ฟูได้ไหม
ได้ แต่ฟองจะน้อยกว่ากระทะเหล็กหรือกระทะทองเหลือง เพราะกระทะเคลือบรับไฟแรงมาก ๆ ไม่ได้และต้องใช้น้ำมันน้อยลง ลองใช้ไฟกลางค่อนแรง น้ำมัน 3 ถึง 4 ช้อนโต๊ะ และเติมแป้งมัน 1 ช้อนชาให้โครงสร้างช่วยพยุง
แหล่งอ้างอิง
- What You Need to Know About Egg Safety | U.S. Food and Drug Administration (FDA)
- Sodium reduction | World Health Organization (WHO)
- กรมควบคุมโรค ชวนคนไทยลดบริโภคเกลือและโซเดียม แก้ปัญหาโรค NCDs | กรมควบคุมโรค กระทรวงสาธารณสุข





