วิธีกำจัดหนูในบ้าน ปิดรู วางกับดัก และล้างคราบอย่างปลอดภัย

หนูไม่ได้เข้าบ้านเพราะบ้านสกปรกเสมอไป มันเข้ามาเพราะมีช่องให้มุด มีอาหารให้กิน และมีที่ปลอดภัยให้นอน ปิดสามอย่างนี้ได้ หนูก็หมดเหตุผลจะอยู่ วิธีกำจัดหนูที่ได้ผลจึงมีสามงาน คือปิดทาง จับตัวที่อยู่ในบ้าน และล้างสิ่งที่มันทิ้งไว้อย่างปลอดภัย

ลำดับสำคัญมาก ถ้าวางกับดักโดยไม่ปิดรู ตัวใหม่จะเข้ามาแทนตัวที่จับได้ ถ้าปิดรูโดยไม่จับ หนูที่ติดอยู่ข้างในจะกัดทางออกใหม่ หรือตายในผนังให้เราดมกลิ่นไปทั้งสัปดาห์

อ่านร่องรอย หนูตัวไหนอยู่ในบ้าน

UC IPM แยกหนูที่อยู่กับบ้านคนไว้สองชนิดหลัก วิธีวางกับดักต่างกันชัดเจน จึงควรรู้ก่อนว่าเจอตัวไหน

ลักษณะ	หนูท้องขาว หรือหนูหลังคา	หนูท่อ หรือหนูนอร์เวย์
น้ำหนักตัวเต็มวัย	ราว 140 ถึง 280 กรัม	ราว 200 ถึง 500 กรัม
หาง	ยาวกว่าหัวรวมลำตัว	สั้นกว่าหัวรวมลำตัว
นิสัย	ปีนเก่ง อยู่ที่สูง บนฝ้า หลังคา ต้นไม้	ขุดรู อยู่ระดับพื้น ท่อระบายน้ำ ใต้พื้น
การขยายพันธุ์	ปีละ 3 ถึง 5 ครอก ครอกละไม่เกิน 8 ตัว	ปีละ 4 ถึง 6 ครอก เลี้ยงรอดเฉลี่ย 20 ตัวขึ้นไปต่อปี
ระยะหากิน	ใกล้รัง ตามเส้นทางสูง	ออกหากินห่างจากรังราว 30 ถึง 150 เมตร
จุดวางกับดัก	ชั้นวาง คาน ขอบฝ้า	ชิดผนังบนพื้น หลังสิ่งของ ใกล้มูล

ร่องรอยที่ช่วยยืนยันมีมูลหนู รอยกัด รอยเปื้อนน้ำมันตามขอบผนังที่หนูเดินถูไปมา และเสียงวิ่งตอนกลางคืน UC IPM ระบุว่ารอยฟันหนูกว้างราว 4 มิลลิเมตร ส่วนหนูหริ่งตัวเล็กราว 2 มิลลิเมตร ใช้แยกได้ว่าเป็นหนูตัวใหญ่หรือหนูหริ่ง

ปิดช่องที่หนูใช้เข้าบ้าน

UC IPM แนะนำให้อุดทุกช่องที่กว้างเกิน 6 มิลลิเมตร และเตือนว่าหนูวัยอ่อนลอดใต้ประตูที่มีช่องราว 1.2 เซนติเมตรได้ วัสดุที่หนูกัดได้ ได้แก่ พลาสติก โฟม ไม้ และซิลิโคนยาแนว จึงใช้อุดเดี่ยวๆ ไม่ได้

ช่องทาง	ตัวอย่างในบ้านเรา	วัสดุอุด
รอบท่อที่ลอดผนัง	ท่อแอร์ ท่อน้ำทิ้งเครื่องซักผ้า ท่อแก๊ส	ยัดฝอยเหล็กให้แน่น แล้วปิดผิวด้วยซิลิโคนหรือปูน
ช่องใต้ประตู	ประตูหลังบ้าน ประตูห้องครัว	ยางกันช่องใต้ประตูแบบมีโลหะ
ช่องระบายอากาศ	ช่องลมใต้หลังคา ช่องลมห้องน้ำ	ตะแกรงลวดโลหะตาถี่
รอยแตกของผนังหรือพื้น	รอยต่อพื้นกับผนังรอบบ้าน	ปูนหรือซีเมนต์
ท่อระบายน้ำและโถส้วม	ท่อพื้นห้องน้ำ ฝาท่อนอกบ้าน	ฝาตะแกรงโลหะ ซ่อมท่อแตก
ทางจากต้นไม้	กิ่งไม้พาดหลังคา	ตัดกิ่งให้ห่างหลังคาอย่างน้อยราว 1 เมตร

UC IPM ระบุด้วยว่าหนูเข้าบ้านทางท่อระบายน้ำ โถส้วม และท่อที่แตกได้ และแนะนำให้ไม้พุ่มห่างจากตัวบ้านและห่างกันราว 60 เซนติเมตร เพื่อไม่ให้เป็นที่ซ่อนชิดผนัง

ตัดอาหารและที่ซ่อน

ปิดรูได้ครึ่งหนึ่ง อีกครึ่งคือทำให้บ้านไม่น่าอยู่สำหรับหนู CDC แนะนำให้เก็บอาหารในภาชนะพลาสติกหนา โลหะ หรือแก้วที่มีฝาแน่น และไม่ทิ้งอาหารสัตว์เลี้ยงไว้ข้ามคืน

• ข้าวสาร ขนม อาหารแมวหมา ย้ายจากถุงลงถังหรือกล่องฝาล็อก
• ถังขยะใช้แบบฝาปิดแน่น ทิ้งเศษอาหารทุกคืน
• กองกล่อง ผ้า หนังสือพิมพ์เก่าในห้องเก็บของเป็นที่ทำรังชั้นดี เคลียร์ออก หรือใส่กล่องพลาสติกปิดฝา
• ผลไม้ที่ร่วงในสวนและอาหารนกที่หกตามพื้น เป็นอาหารหนูโดยไม่รู้ตัว

ถ้าตู้เย็นและตู้กับข้าวแน่นจนของล้นออกมาวางบนเคาน์เตอร์ การจัดระเบียบตู้เย็นช่วยให้มีที่เก็บอาหารที่ปิดมิดชิดขึ้น ลองดูวิธีจัดตู้เย็นให้เป็นระเบียบ

วางกับดักให้หนูยอมเข้า

ทั้ง UC IPM และ CDC แนะนำกับดักแบบหนีบ UC IPM เรียกว่าเป็นวิธีที่ปลอดภัย ได้ผล และประหยัดที่สุด ส่วน CDC ไม่แนะนำกับดักกาวและกับดักกรงขังเป็น เพราะหนูที่ติดอยู่จะตกใจและปัสสาวะ ทำให้คนที่จัดการเสี่ยงสัมผัสเชื้อมากขึ้น

ขั้นตอนวางกับดัก

1. เลือกเหยื่อ CDC แนะนำเนยถั่วแบบมีเม็ด UC IPM แนะนำให้ใช้ขนาดราวเม็ดถั่วลันเตา เหยื่อก้อนใหญ่ทำให้หนูแทะได้โดยกับดักไม่ดีด
2. วางกับดักตั้งฉากกับผนังเป็นรูปตัว T ให้ด้านที่มีเหยื่อชิดผนัง หนูเดินเลาะผนังจะเจอเหยื่อตรงหน้า
3. หนูท่อ วางบนพื้นตามแนวผนัง หลังสิ่งของ และใกล้จุดที่เจอมูล หนูท้องขาว วางบนที่สูง ชั้นวาง คาน ขอบฝ้า
4. วางหลายตัว ห่างกันราว 2 ถึง 3 เมตรตามเส้นทาง กับดักตัวเดียวในบ้านที่มีหนูหลายตัวไม่พอ
5. เช็กกับดักทุกวัน เปลี่ยนเหยื่อทุกสัปดาห์ และ CDC แนะนำให้คงกับดักไว้อย่างน้อย 15 วัน

หนูกลัวของใหม่

UC IPM อธิบายว่าหนูมีนิสัยระแวงของใหม่ อาจเลี่ยงกับดักหรือเหยื่อที่เพิ่งวางไปหลายวันหรือหลายสัปดาห์ CDC จึงแนะนำให้วางกับดักแบบยังไม่ง้างพร้อมเหยื่อไว้ก่อน ให้หนูกินฟรีสัก 2 ถึง 3 คืนจนชิน แล้วค่อยง้างกับดัก เทคนิคนี้ทำให้จับได้หลายตัวในคืนแรกที่ง้าง

ปัญหา	สาเหตุที่เป็นไปได้	ปรับแก้
เหยื่อหายแต่กับดักไม่ดีด	เหยื่อก้อนใหญ่ หรือติดไม่แน่น	ใช้เหยื่อเล็ก กดเนยถั่วเข้าไปในแป้นเหยื่อ
หนูไม่เข้าใกล้กับดักเลย	กลัวของใหม่ หรือวางผิดเส้นทาง	วางแบบไม่ง้างก่อน ย้ายไปชิดผนังใกล้มูล
จับได้ช่วงแรกแล้วเงียบ แต่ยังมีเสียงบนฝ้า	หนูท้องขาวอยู่ที่สูง	ย้ายกับดักขึ้นคานและขอบฝ้า
จับได้ทุกคืนไม่หยุด	ยังมีทางเข้าจากนอกบ้าน	กลับไปตรวจรูรอบท่อและใต้ประตูอีกรอบ

ล้างมูลหนูโดยไม่ทำให้เชื้อฟุ้ง

มูลและปัสสาวะหนูอาจพาเชื้อโรคได้ ขั้นตอนของ CDC มีจุดสำคัญคือห้ามกวาดหรือดูดฝุ่นมูลหนูแห้ง เพราะจะทำให้ฝุ่นที่ปนเชื้อลอยขึ้นมาให้เราหายใจ

1. เปิดประตูหน้าต่างระบายอากาศอย่างน้อย 30 นาที และออกจากบริเวณนั้นระหว่างรอ
2. ใส่ถุงมือยางหรือถุงมือพลาสติก
3. ผสมน้ำยาฟอกขาว 1 ส่วนต่อน้ำ 9 ส่วน ผสมใหม่ทุกครั้งที่ใช้
4. พ่นน้ำยาให้มูล ปัสสาวะ และรังเปียกโชก ทิ้งไว้ 5 นาที
5. ใช้กระดาษทิชชูหรือกระดาษเช็ดมือเก็บมูล ทิ้งลงถังขยะที่มีฝา
6. ถูพื้นและเช็ดพื้นผิวบริเวณนั้นด้วยน้ำยาฟอกขาวผสมเดียวกัน
7. ล้างมือทั้งที่ยังใส่ถุงมือ ถอดถุงมือ แล้วล้างมือเปล่าด้วยสบู่และน้ำอีกครั้ง

อัตราผสม 1 ต่อ 9 ใช้กับน้ำยาฟอกขาวทั่วไปตามที่ CDC ระบุ ถ้าน้ำยาที่บ้านเป็นสูตรเข้มข้นพิเศษ ให้ดูฉลากและข้อควรระวังเพิ่มเติมในวิธีใช้น้ำยาฟอกขาวให้ปลอดภัย ห้ามผสมกับน้ำยาล้างห้องน้ำหรือแอมโมเนียเด็ดขาด

ผ้าและเครื่องนอนที่โดนมูลหนู ซักด้วยผงซักฟอกและน้ำร้อนตามป้ายผ้า ส่วนกลิ่นปัสสาวะหนูที่ค้างในตู้ ให้ล้างตามขั้นตอนข้างบนก่อน แล้วค่อยใช้วิธีดับกลิ่นในกำจัดกลิ่นเหม็นในบ้าน

หนูกัดสายไฟ ต้องเช็กอะไรบ้าง

หนูต้องแทะของแข็งเพื่อลับฟัน และสายไฟในฝ้าหรือหลังตู้เป็นเป้าที่พบบ่อย หลังกำจัดหนูแล้ว ให้ส่องไฟฉายตามเส้นทางที่เจอมูล ดูว่ามีฉนวนสายไฟถลอกจนเห็นทองแดง หรือสายแลนและสายทีวีขาดหรือไม่ ถ้าเห็นสายไฟฉนวนขาด หรือเบรกเกอร์ตัดบ่อยโดยไม่ทราบสาเหตุ ให้ปิดวงจรนั้นและเรียกช่างไฟมาตรวจ อย่าพันเทปทับเองในฝ้า เพราะจุดที่มองเห็นอาจไม่ใช่จุดเดียวที่โดนกัด

แผนสองสัปดาห์สำหรับบ้านที่เพิ่งเจอหนู

วัน	งาน	ใช้เวลา
1	เดินดูร่องรอย จดจุดที่เจอมูลและรอยกัด แยกว่าเป็นหนูบนที่สูงหรือบนพื้น	30 นาที
1	ย้ายอาหารลงภาชนะปิด เก็บชามอาหารสัตว์ก่อนนอน	30 นาที
1 ถึง 3	วางกับดักแบบยังไม่ง้างพร้อมเหยื่อตามเส้นทาง	15 นาที
2 ถึง 4	อุดช่องรองด้วยฝอยเหล็ก ตะแกรง ยางใต้ประตู	1 ถึง 2 ชั่วโมง
4 ถึง 15	ง้างกับดัก เช็กทุกเช้า เปลี่ยนเหยื่อทุกสัปดาห์	5 นาทีต่อวัน
เมื่อจับได้	จัดการซากและกับดักตามขั้นตอนล้างของ CDC	15 นาที
หลังไม่มีหนูติดหลายวัน	ปิดช่องสุดท้าย ล้างมูลทั้งหมดตามขั้นตอน	1 ชั่วโมง

หนูเป็นปัญหาหนึ่งในหลายอย่างที่บ้านเจอพร้อมกัน ถ้ามีแมลงสาบด้วย หลักตัดอาหารและปิดซอกใช้ร่วมกันได้ ดูรายละเอียดในวิธีกำจัดแมลงสาบ และภาพรวมแมลงและสัตว์รบกวนในบ้านอยู่ในกำจัดแมลงในบ้านแบบปลอดภัย

ทำกับไม่ทำ

ทำ	ไม่ทำ
อุดรูด้วยฝอยเหล็ก ตะแกรงลวด แผ่นโลหะ หรือปูน	อุดด้วยโฟมหรือซิลิโคนอย่างเดียว
ใช้กับดักหนีบ วางรูปตัว T ปลายเหยื่อชิดผนัง	ใช้กาวดักหนู หรือขังหนูเป็นแล้วยกไปปล่อย
วางแบบไม่ง้างก่อน 2 ถึง 3 คืน	ง้างกับดักวันแรกแล้วเปลี่ยนที่ทุกวัน
คงกับดักไว้อย่างน้อย 15 วัน	เก็บกับดักทันทีหลังจับได้ตัวแรก
พ่นน้ำยาฟอกขาวให้มูลเปียกก่อนเก็บ	กวาดหรือดูดฝุ่นมูลหนูแห้ง

ข่าวดีคือหนูเป็นสัตว์ที่ฉลาดพอจะไม่อยู่ในบ้านที่ไม่มีอะไรให้กินและไม่มีทางเข้า งานของเราคือทำให้บ้านเป็นแบบนั้นให้เร็วที่สุด