เมนูอาหารกล่องทำง่าย ทำคืนก่อน อุ่นได้ ไม่บูดตอนเที่ยง

อาหารกล่องที่ทำคืนก่อนแล้วยังอร่อยตอนเที่ยง มักเป็นกับข้าวแห้งรสชัดที่อุ่นซ้ำได้ เช่น หมูผัดพริกแกง ไก่ทอดกระเทียม ไข่พะโล้ หรือผัดผักที่ผัดแค่พอสุก ส่วนที่ทำให้กล่องไม่บูดไม่ได้อยู่ที่เมนูอย่างเดียว อยู่ที่สามจังหวะ คือพักให้เย็นเร็วหลังทำ เก็บในตู้เย็นข้ามคืน และเก็บให้เย็นหรือร้อนตลอดช่วงเช้าจนถึงเวลากิน

ข้าวกล่องที่เปิดตอนเที่ยงแล้วมีกลิ่นเปรี้ยว มักมาจากแกงกะทิที่เก็บไม่เย็นพอ จึงต้องคิดวิธีเตรียมใหม่ทั้งหมด ด้านล่างคือเมนูที่หมุนเวียนได้ และขั้นตอนที่ควรทำทุกคืน

เมนูแบบไหนเหมาะใส่กล่อง

ก่อนเลือกเมนู ให้ถามตัวเองสี่ข้อ

อุ่นซ้ำแล้วเนื้อสัมผัสยังดีไหม ของทอดกรอบมักนิ่มลง แต่ของทอดที่หมักเครื่องเข้าเนื้อ เช่น หมูทอดกระเทียม ยังอร่อย
มีน้ำแกงเยอะไหม น้ำแกงไหลซึมเข้าข้าว ทำให้ข้าวแฉะ และกล่องหกในกระเป๋าได้
มีวัตถุดิบที่เสียเร็วไหม เช่น กะทิ ไข่ไม่สุกดี อาหารทะเล หรือผักสดหั่นแล้ว
กินเย็นได้ไหม ถ้าที่ทำงานไม่มีไมโครเวฟ ต้องเลือกเมนูที่กินที่อุณหภูมิห้องหลังออกจากตู้เย็นได้

12 เมนูที่ทำได้บ่อย

เมนู	เวลาทำ	อุ่นซ้ำ	หมายเหตุ
หมูผัดพริกแกงถั่วฝักยาว	15 นาที	ดี	ผัดให้แห้ง ถั่วยังกรอบ
ผัดกะเพราหมูสับ ไม่ใส่ไข่ดาว	10 นาที	ดี	ไข่ดาวยางมะตูมไม่เหมาะใส่กล่อง
ไก่ทอดกระเทียม	20 นาที	พอใช้	หมักคืนก่อนแล้วทอดตอนเช้า
หมูทอดน้ำปลา	15 นาที	ดี	หั่นชิ้นพอดีคำ
ไข่พะโล้	45 นาที	ดีมาก	ทำหม้อใหญ่ แบ่งได้สองถึงสามวัน
ไก่ผัดขิง	15 นาที	ดี	ขิงช่วยให้กลิ่นไม่คาว
ผัดผักรวมหมู	10 นาที	พอใช้	ผัดให้ผักกรอบกว่าปกติเล็กน้อย
ไข่เจียวหมูสับ	10 นาที	ดี	ทอดให้สุกทั่ว
ปลาทอดน้ำปลา	20 นาที	พอใช้	เลือกปลาเนื้อแน่น ก้างน้อย
ข้าวผัดหมู	15 นาที	ดี	ใช้ข้าวเย็นที่แช่ตู้เย็นแล้ว
หมูอบซีอิ๊วหม้อทอดไร้น้ำมัน	20 นาที	ดี	หั่นหลังอบให้เย็น
ผัดวุ้นเส้นใส่ไข่	15 นาที	พอใช้	อุ่นแล้วพรมน้ำนิดหน่อย

กะเพราใส่กล่องได้ดีมาก ถ้าผัดให้แห้งกว่าปกติ ดูสัดส่วนน้ำมันและไฟได้ใน สูตรผัดกะเพรา ส่วนไข่เจียวที่ฟูแต่สุกทั่ว ใช้วิธีเดียวกับ ไข่เจียวฟูกรอบ แค่ทอดไฟกลางนานกว่าเดิมเล็กน้อย

ไข่พะโล้ เป็นเมนูที่ทำวันอาทิตย์แล้วแบ่งใช้ได้สองถึงสามวัน รสยิ่งเข้าเนื้อ และไข่ต้มกับหมูสามชั้นที่เคี่ยวสุกทั่วแล้วอุ่นได้ดี แต่ต้องแบ่งใส่กล่องเล็กแล้วเข้าตู้เย็นตั้งแต่คืนแรก

จังหวะคืนก่อน ตั้งแต่ปิดเตาถึงเข้าตู้เย็น

ช่วงที่อาหารเสี่ยงที่สุดคือช่วงที่ค่อยๆ เย็นลงบนเคาน์เตอร์ CDC อธิบายว่าเชื้อ Clostridium perfringens มักเกี่ยวกับอาหารที่ทำปริมาณมากแล้วเย็นลงช้า และแนะนำให้แบ่งอาหารใส่ภาชนะตื้นแล้วแช่ตู้เย็นภายใน 2 ชั่วโมง หรือภายใน 1 ชั่วโมงถ้าอากาศร้อนเกิน 32°C (90°F) ซึ่งครัวไทยตอนกลางวันหน้าร้อนเกินตัวเลขนี้ได้ง่าย

ลำดับที่แนะนำสำหรับทุกคืน

ตักกับข้าวส่วนที่จะใส่กล่องแยกออกมาก่อนตักกินมื้อเย็น ไม่ใช้ช้อนที่กินแล้วตัก
แบ่งใส่กล่องตื้น เกลี่ยให้หนาไม่เกินสองสามนิ้ว เปิดฝาพักไว้ไม่เกินสามสิบนาที
ปิดฝาแล้วเข้าตู้เย็นช่องธรรมดา ตู้เย็นควรเย็นที่ 0 ถึง 5°C ตามคำแนะนำของ Food Standards Agency
ตอนเช้า ย้ายกล่องจากตู้เย็นใส่กระเป๋าเก็บความเย็นทันทีก่อนออกจากบ้าน

Purdue Extension ยืนยันว่าทำอาหารกล่องคืนก่อนได้ ถ้าแช่ตู้เย็นที่ 4°C (40°F) หรือต่ำกว่า และจัดใส่กระเป๋าตอนก่อนออกจากบ้าน ไม่ควรวางกล่องไว้บนเคาน์เตอร์ระหว่างแต่งตัว

ข้าวในกล่อง ต้องดูแลมากกว่ากับข้าว

ข้าวสวยเป็นอาหารที่หลายคนมองข้าม Food Standards Scotland อธิบายว่าข้าวดิบมีสปอร์ของเชื้อ Bacillus cereus ซึ่งทนความร้อนตอนหุงได้ ถ้าข้าวสุกตั้งทิ้งไว้อุ่นๆ สปอร์จะงอกและสร้างสารพิษ จึงแนะนำให้ทำข้าวให้เย็นเร็วและแช่ตู้เย็นภายในราว 1 ชั่วโมง กินภายใน 24 ชั่วโมง และอุ่นซ้ำได้แค่ครั้งเดียว

ในทางปฏิบัติ ควรตักข้าวจากหม้อหุงข้าวทันทีหลังหุงเสร็จ เกลี่ยในกล่องให้บาง พักให้หายร้อนจัดแล้วปิดฝาเข้าตู้เย็น ไม่ตักจากหม้อที่เปิดอุ่นค้างมาตั้งแต่เย็น ใครที่ชอบหุงข้าวทีละเยอะ ดูระยะเวลาเก็บข้าวแบบละเอียดได้ใน ข้าวสวยเก็บได้กี่วัน

ถ้าใส่ข้าวกับกับข้าวกล่องเดียวกัน ใช้กล่องสองช่องหรือมีที่กั้น น้ำจากกับข้าวจะไม่ซึมเข้าข้าว และตอนอุ่นจะร้อนทั่วกว่า

ระหว่างทางไปถึงเที่ยง

ส่วนนี้ขึ้นกับว่าที่ทำงานมีอะไร

มีตู้เย็นที่ทำงาน

ง่ายที่สุด เอากล่องเข้าตู้เย็นทันทีที่ไปถึง แล้วอุ่นไมโครเวฟตอนเที่ยงให้ร้อนทั่ว คนให้ความร้อนกระจายตรงกลางกล่อง ซึ่งเป็นจุดที่มักยังเย็น ข้าวต้องร้อนจนมีไอขึ้นทุกส่วน

ไม่มีตู้เย็น

Purdue Extension แนะนำให้ใช้ของเย็นอย่างน้อยสองชิ้น เช่น เจลเย็นหรือขวดน้ำแช่แข็ง วางไว้ด้านบนและด้านล่างของกล่องในกระเป๋าเก็บความเย็น และให้ยึดหลักว่าอาหารที่ต้องแช่เย็นไม่ควรอยู่นอกความเย็นเกิน 2 ชั่วโมง หรือ 1 ชั่วโมงถ้าอากาศร้อนเกิน 32°C ขวดน้ำแช่แข็งมีข้อดีตรงที่ละลายแล้วได้น้ำดื่มตอนบ่าย

อยากกินร้อนโดยไม่มีไมโครเวฟ

ใช้กล่องสุญญากาศเก็บความร้อน Purdue Extension แนะนำให้เทน้ำเดือดลงไปทิ้งไว้สักพักให้กล่องร้อนก่อน เทน้ำออก แล้วใส่อาหารที่อุ่นจนร้อนจัดลงไปและปิดฝาสนิทจนถึงเวลากิน เพื่อให้อาหารร้อนอยู่ที่ 60°C (140°F) ขึ้นไป วิธีนี้เหมาะกับข้าวต้ม แกงจืด หรือโจ๊ก

เมนูที่ไม่ควรใส่กล่องไปทำงาน

เมนูหรือวัตถุดิบ	เหตุผล	ใช้อะไรแทน
แกงกะทิ แกงเขียวหวาน	น้ำแกงเยอะ กะทิเสียเร็วเมื่ออุ่นๆ	แกงคั่วแห้งหรือพะแนงข้นใส่กล่องแยก ถ้ามีตู้เย็น
ไข่ดาวยางมะตูม ไข่ลวก	ไข่แดงไม่สุก	ไข่ต้มสุก ไข่เจียวสุกทั่ว
ยำ ส้มตำ ผักสดคลุกน้ำ	ผักสดหั่นแล้วคลุกเครื่องปรุงเสียเร็ว และแฉะ	ผักลวกหรือผักผัด
อาหารทะเลผัด	เสื่อมเร็วและกลิ่นแรงตอนอุ่น	ไก่หรือหมู
ข้าวที่อุ่นมาแล้วหนึ่งรอบ	อุ่นซ้ำได้ครั้งเดียว	หุงใหม่ หรือแช่แข็งเป็นกล่องเล็ก

เมนูที่ Purdue Extension ระบุว่าไม่ต้องแช่เย็น เช่น ผลไม้ทั้งลูก ขนมปัง แครกเกอร์ ปลากระป๋องที่ยังไม่เปิด ใช้เป็นของเสริมในกระเป๋าได้ เผื่อวันที่ประชุมยาวจนเลยเวลากินข้าว

กล่องที่มักพัง และวิธีแก้

คนที่เพิ่งเริ่มห่อข้าวมักเจอปัญหาซ้ำๆ อยู่ไม่กี่แบบ เขียนไว้ตรงนี้เผื่อใครเจอเหมือนกัน

ข้าวแข็งเป็นก้อนหลังออกจากตู้เย็น

ข้าวที่แช่เย็นจะแข็งเพราะแป้งคืนตัว ไม่ได้แปลว่าเสีย ตอนอุ่นให้พรมน้ำหนึ่งช้อนโต๊ะบนข้าว ปิดฝาหลวมๆ แล้วอุ่นไมโครเวฟ ไอน้ำจะทำให้ข้าวนุ่มกลับมา ถ้าไม่มีไมโครเวฟ ใช้ข้าวผัดแทนข้าวสวย เพราะข้าวผัดกินอุณหภูมิห้องได้ดีกว่า

ผักเหลืองและเหม็นเขียวตอนเที่ยง

ผักใบเขียวที่ผัดสุกเต็มที่แล้วอุ่นอีกรอบจะเละและสีเปลี่ยน ควรผัดผักสำหรับกล่องให้สุกน้อยกว่าที่กินมื้อเย็นเล็กน้อย และเลือกผักที่ทนการอุ่น เช่น ถั่วฝักยาว บรอกโคลี แครอท ข้าวโพดอ่อน กะหล่ำปลี แทนผักบุ้งหรือผักกาดหอม

กล่องมีกลิ่นเปรี้ยว

นี่คือสัญญาณว่าอาหารเริ่มเสีย ทิ้งทั้งกล่อง อย่าชิมเพื่อตรวจ สาเหตุที่พบบ่อยคือพักกับข้าวให้เย็นบนเคาน์เตอร์นานเกินไปทั้งคืน หรือใส่กล่องลึกจนตรงกลางยังอุ่นอยู่หลายชั่วโมงในตู้เย็น

น้ำซอสหกเปื้อนกระเป๋า

ผัดให้น้ำงวดก่อนปิดไฟ และใช้กล่องที่มียางซีลรอบฝา ถ้ามีน้ำจิ้มหรือน้ำปลาพริก แยกใส่ถ้วยเล็กมีฝาต่างหาก แล้ววางกล่องในกระเป๋าแบบตั้งตรง ไม่วางตะแคง ถ้ากล่องเป็นพลาสติก เลือกแบบที่ระบุว่าใช้กับไมโครเวฟได้ และเปิดฝาออกเล็กน้อยระหว่างอุ่นเพื่อให้ไอน้ำระบายออก ฝาจะไม่โก่งและซีลยางจะใช้ได้นานกว่า

วางแผนทั้งสัปดาห์ในวันอาทิตย์

ไม่ควรทำกล่องทั้งห้าวันในคืนเดียว เพราะกับข้าวที่ทำไว้ห้าวันก่อนเสี่ยงและไม่อร่อย Food Standards Agency แนะนำให้กินของเหลือที่เก็บในตู้เย็นภายใน 48 ชั่วโมง จึงควรแบ่งเป็นสองรอบ

วันอาทิตย์ ทำกล่องของวันจันทร์และวันอังคาร ส่วนกล่องวันพุธแช่แข็งไว้
คืนวันอังคาร ทำกล่องวันพฤหัสและวันศุกร์
กล่องแช่แข็ง ย้ายลงตู้เย็นช่องธรรมดาคืนก่อนกิน ไม่วางละลายบนเคาน์เตอร์

วิธีเตรียมของทั้งสัปดาห์แบบละเอียด รวมถึงรายการซื้อของและวิธีแบ่งกล่อง อยู่ใน meal prep คืออะไร

คืนนี้เริ่มจากกล่องเดียว

ถ้ายังไม่เคยห่อข้าวไปทำงาน อย่าเริ่มด้วยการทำห้ากล่อง คืนนี้ทำกับข้าวเย็นเพิ่มอีกหนึ่งส่วน เลือกเมนูแห้งจากตาราง แบ่งใส่กล่องตื้นก่อนกินมื้อเย็น เข้าตู้เย็นให้ทันในสองชั่วโมง แล้วเช้าพรุ่งนี้หยิบใส่กระเป๋าพร้อมเจลเย็น ทำแบบนี้หนึ่งสัปดาห์ จะรู้เองว่าเมนูไหนที่บ้านชอบ และเมนูไหนที่อุ่นแล้วไม่อร่อย