แมวร้องกลางคืน เพราะอะไร ไล่เช็กตามวัยของน้องแมว

ตัวช่วยตัดสินที่เร็วที่สุดคืออายุของแมว แมวอายุไม่ถึงสองปีที่ร้องตอนตีสามส่วนใหญ่ร้องเพราะพลังเหลือ หิว หรือเรียนรู้แล้วว่าร้องแล้วมีคนลุกมาหา แมวที่ยังไม่ทำหมันร้องเพราะติดสัดหรือได้กลิ่นแมวต่างเพศ ส่วนแมวอายุเกิน 10 ปีที่เพิ่งเริ่มร้องกลางคืน ต้องคิดถึงโรคก่อน โดยเฉพาะไทรอยด์เป็นพิษและภาวะสมองเสื่อม ซึ่งทั้งคู่ทำให้ร้องตอนดึกได้ชัด

แมวเป็นสัตว์ที่ตื่นตัวช่วงพลบค่ำและเช้ามืด การวิ่งไปมาตอนตีห้าจึงเป็นธรรมชาติ แต่การยืนร้องหน้าประตูห้องนอนครึ่งชั่วโมงทุกคืน มีสาเหตุที่หาเจอได้

ไล่เช็กตามวัย

วัย	สาเหตุที่น่าสงสัยก่อน	สังเกตอะไรร่วม
ลูกแมวต่ำกว่า 4 เดือน	หิว หนาว คิดถึงแม่ อยู่บ้านใหม่	ร้องแหลมถี่ เดินหา พอได้กินหรือได้อยู่ใกล้คนก็หยุด
วัยรุ่นถึงวัยผู้ใหญ่ตอนต้น	พลังเหลือ เรียกความสนใจ ขออาหาร	ร้องเป็นเวลาเดิม ร้องหน้าประตูหรือหน้าชามอาหาร หยุดเมื่อได้สิ่งที่ต้องการ
ยังไม่ทำหมัน	ติดสัด หรือได้ยินได้กลิ่นแมวต่างเพศ	ร้องเสียงยาวโหยหวน ถูตัวกับพื้น ยกก้น พยายามออกนอกบ้าน
ทุกวัย หลังมีการเปลี่ยนแปลง	ย้ายบ้าน สมาชิกใหม่ แมวจรมาเดินแถวหน้าต่าง	ร้องพร้อมมองออกนอกหน้าต่าง หางพอง ฉี่ผิดที่
อายุ 10 ปีขึ้นไป	ไทรอยด์เป็นพิษ ภาวะสมองเสื่อม ความดันสูง โรคไต ปวดข้อ	ผอมลงทั้งที่กินเก่ง เดินหลงในบ้าน จ้องผนัง ฉี่นอกกระบะ

ASPCA แนะนำให้หาสาเหตุให้เจอก่อน และจดบันทึกเพื่อดูรูปแบบ จดสักหนึ่งสัปดาห์ว่าร้องกี่โมง ร้องตรงไหน ก่อนร้องแมวทำอะไร และร้องแล้วได้อะไร จะเห็นทางแก้ชัดขึ้นมาก

แมวสูงวัยที่เพิ่งเริ่มร้อง: ตรวจสุขภาพก่อน

ข้อนี้ขึ้นมาก่อนเพราะเป็นกลุ่มที่ปรับพฤติกรรมอย่างเดียวไม่ได้ผล และยิ่งรอยิ่งเสียโอกาสรักษา VCA ระบุว่าแมววัยกลางคนถึงสูงวัยที่ร้องมาก ควรได้รับการตรวจเพื่อแยกความเจ็บปวด ความผิดปกติของต่อมไร้ท่อ และความดันโลหิตสูง

ไทรอยด์เป็นพิษ

VCA ระบุว่าแมวที่เป็นโรคนี้มีอายุเฉลี่ยประมาณ 12 ปี และมีเพียง 5 ถึง 30 เปอร์เซ็นต์ที่อายุต่ำกว่า 10 ปี อาการที่เด่นคือผอมลงทั้งที่กินจุขึ้น และร้องมากขึ้นโดยเฉพาะตอนกลางคืน การวินิจฉัยใช้การตรวจเลือดหาระดับฮอร์โมนไทรอยด์ ซึ่งมีวิธีรักษาหลายทาง ทั้งยา อาหารสูตรเฉพาะ การใช้ไอโอดีนกัมมันตรังสี และการผ่าตัด

ตัวอย่างที่เจอบ่อย คือแมวอายุ 13 ปีที่เจ้าของเล่าว่า "เดี๋ยวนี้กินเก่งเหมือนตอนเด็ก แต่ตัวลีบลง แล้วร้องเสียงดังตอนตีสองแทบทุกคืน" เจ้าของมักคิดว่าแมวแก่แล้วงอแง ทั้งที่อาการชุดนี้ตรงกับไทรอยด์เป็นพิษพอดี

ภาวะสมองเสื่อมในแมว

Cornell Feline Health Center ระบุว่าอาการมักเห็นชัดในแมวอายุ 10 ปีขึ้นไป อาการที่ระบุไว้ ได้แก่

• หลงทิศในบ้าน เดินเข้าไปในมุมที่ไม่เคยไป
• สนใจการเล่นน้อยลง
• นอนมากขึ้น และวงจรหลับตื่นเปลี่ยน หลับกลางวันตื่นกลางคืน
• จ้องเหม่อนาน ๆ
• ไม่สนใจอาหารและน้ำ
• ฉี่อึนอกกระบะ
• ร้องเสียงดังโดยไม่มีสาเหตุชัดเจน มักเป็นตอนกลางคืน

Cornell ระบุว่าต้องตัดโรคอื่นออกก่อน โดยเฉพาะไทรอยด์เป็นพิษและโรคไต และความดันโลหิตสูงซึ่งทำให้จอประสาทตาหลุดลอกจนตาบอด แมวที่มองไม่เห็นกะทันหันจะสับสนและร้องมาก การจัดบ้านที่ Cornell แนะนำคือวางกระบะทรายขอบต่ำในที่เดินถึงง่าย ทำทางลาดถ้าต้องขึ้นที่สูง และไม่รับสัตว์ตัวใหม่เข้าบ้านที่จะทำให้แมวเครียด

แมวที่มีอาการกินน้ำมาก ฉี่มาก ร่วมด้วย ให้อ่านเรื่องโรคไตในแมวประกอบก่อนไปพบหมอ

ร้องเพราะติดสัด หรือได้กลิ่นแมวข้างนอก

ASPCA ระบุว่าแมวที่ยังไม่ทำหมันจะร้องเสียงโหยหวน ตัวเมียร้องประกาศว่าพร้อมผสมพันธุ์ ตัวผู้ร้องตามหาตัวเมีย ตัวเมียที่ไม่ได้ผสมจะติดสัดครั้งละ 4 ถึง 10 วัน และกลับมาติดใหม่ทุก 18 ถึง 24 วัน แมวในบ้านติดสัดได้ทั้งปี ASPCA ระบุว่าการทำหมันช่วยลดการร้องที่มาจากเรื่องนี้ได้ ทั้งในตัวเมียและตัวผู้ที่ได้กลิ่นตัวเมียติดสัด

รายละเอียดอาการติดสัดแต่ละวัน อยู่ในเรื่องแมวเป็นสัด และเรื่องอายุที่ทำหมันได้กับการเตรียมตัว อยู่ในการทำหมันแมว

แมวที่ทำหมันแล้วแต่ยังร้องตอนดึกพร้อมจ้องออกนอกหน้าต่าง มักเป็นเพราะเห็นหรือได้กลิ่นแมวจรที่มาเดินแถวบ้าน VCA แนะนำให้บังมุมมองออกไปข้างนอก และเปิดเสียงขาวช่วยกลบเสียงจากข้างนอก ฟิล์มฝ้าครึ่งล่างของหน้าต่างช่วยได้มากในบ้านเดี่ยวและทาวน์เฮาส์

ร้องเรียกความสนใจ: สิ่งที่เราทำโดยไม่รู้ตัว

VCA อธิบายว่าเจ้าของมักให้รางวัลการร้องโดยไม่ตั้งใจ ด้วยการลุกไปดู ลูบ เล่นด้วย ให้ขนม หรือเปิดประตูให้ และการให้รางวัลแม้เพียงบางครั้งก็พอให้พฤติกรรมอยู่ต่อ หลายบ้านใช้วิธีเมินได้ห้าคืน แล้วคืนที่หกง่วงจนทนไม่ไหว ลุกไปให้อาหาร แมวเรียนรู้ทันทีว่าต้องร้องนานกว่าเดิมอีกหน่อย

VCA เตือนด้วยว่าเมื่อเริ่มเลิกให้รางวัล การร้องจะเพิ่มขึ้นชั่วคราวก่อน (extinction burst) ถ้าเตรียมใจไว้ว่าสามสี่คืนแรกจะหนักขึ้น จะผ่านช่วงนี้ไปได้

กติกาที่ต้องทำให้ได้

1. ไม่ไปหาแมวตอนมันร้อง แม้จะไปเพื่อดุให้เงียบ VCA ระบุชัดว่าการไปหาแบบนั้นก็เป็นรางวัล
2. ห้ามตีหรือตะคอก ASPCA ระบุว่าการดุหรือตีไม่ได้ผลระยะยาว และทำให้แมวกลัวเจ้าของ
3. ให้ความสนใจเมื่อแมวเงียบ ASPCA แนะนำให้รอจังหวะเงียบสั้น ๆ แล้วค่อยให้ความสนใจ ถ้าร้องอีกให้เดินออกไป แล้วกลับมาเมื่อเงียบ
4. ก่อนจะเมิน ต้องแน่ใจว่าแมวไม่ได้ร้องเพราะขาดอะไรจริง ASPCA แนะนำให้เช็กกระบะทราย ชามน้ำ และดูว่าแมวไม่ได้ถูกขังอยู่ที่ไหน

เลื่อนเวลาตื่นของแมวด้วยตารางวัน

VCA แนะนำให้ย้ายกิจกรรมหลักของแมว ทั้งอาหาร การเล่น และความสนใจ ไปไว้ช่วงเช้ากับเย็น และให้แมวมีอะไรทำตอนกลางวัน เพื่อให้หลับตอนกลางคืนมากขึ้น แผนตัวอย่างสำหรับคนทำงานนอกบ้าน

เวลา	สิ่งที่ทำ
06:30	เล่นไม้ตกแมว 10 นาที แล้วให้อาหารเช้า
08:00	ก่อนออกจากบ้าน วางของเล่นปริศนาใส่อาหารแห้งบางส่วน
กลางวัน	ของเล่นหมุนเวียน ที่นั่งริมหน้าต่างที่มองเห็นนก แต่ไม่เห็นแมวจร
19:00	เล่น 10 นาทีทันทีที่ถึงบ้าน แล้วให้อาหารเย็น
22:00	เล่นรอบสุดท้ายแบบแรง ๆ จนแมวหอบเล็กน้อย แล้วให้มื้อเล็ก
04:00 ถึง 05:00	ที่ให้อาหารอัตโนมัติตั้งเวลาเปิดมื้อเล็ก ๆ

ที่ให้อาหารตั้งเวลาเป็นคำแนะนำจาก ASPCA สำหรับแมวที่ปลุกเจ้าของมาขออาหารเช้า แมวจะไปนั่งรอหน้าเครื่องแทนการมานั่งร้องข้างหมอน ASPCA ยังแนะนำให้ให้อาหารเป็นเวลา ไม่ใช่ให้ตามเสียงร้อง มื้อดึกและมื้อเช้ามืดให้หักออกจากปริมาณรวมของวัน อย่าเพิ่มอาหาร

ของเล่นสำหรับรอบก่อนนอนต้องเป็นแบบที่แมวได้วิ่งไล่และจับได้จริง ดูแบบที่เหมาะได้ในของเล่นแมว

ถ้าแมวต้องนอนในห้องนอน

VCA เสนอทางเลือกสองแบบ คือปิดประตูห้องนอนแล้วให้แมวอยู่ข้างนอก หรือจัดห้องหนึ่งให้แมวพร้อมที่นอนและกระบะทราย สำหรับคอนโดห้องเดียวที่แยกห้องไม่ได้ ให้ทำตารางเล่นและที่ให้อาหารตั้งเวลาให้จริงจัง และเก็บของเล่นที่มีเสียงหรือของที่แมวชอบปัดตกไว้ในตู้ก่อนนอน

VCA ระบุว่าบางกรณีสัตวแพทย์อาจใช้ยาช่วยระยะสั้นไม่กี่คืนระหว่างที่แมวปรับตัว ซึ่งต้องให้หมอตรวจและสั่งเท่านั้น

ลูกแมวและแมวที่เพิ่งมาอยู่บ้านใหม่

ลูกแมวที่ร้องคืนแรก ๆ ในบ้านใหม่มีสาเหตุต่างจากแมวโต เรื่องเสียงลูกแมวร้องแยกเสียงหิว หนาว และป่วยไว้ละเอียด สำหรับแมวโตที่เพิ่งย้ายบ้าน ให้เริ่มจากห้องเดียวที่มีของคุ้นกลิ่น เช่นผ้าห่มจากบ้านเก่า ค่อยเปิดพื้นที่เพิ่มเมื่อแมวกินและใช้กระบะทรายได้ปกติ

พันธุ์ก็มีผล VCA ระบุว่าแมววิเชียรมาศและสายพันธุ์ใกล้เคียงร้องมากกว่าแมวพันธุ์อื่นหลายพันธุ์ เจ้าของวิเชียรมาศจึงควรคาดไว้ว่าน้องคุยเยอะ และเน้นที่การไม่ให้รางวัลการร้องตอนดึก

พาไปหาหมอเมื่อไร

• แมวอายุ 10 ปีขึ้นไปที่เพิ่งเริ่มร้องกลางคืน ภายในหนึ่งถึงสองสัปดาห์
• ร้องพร้อมน้ำหนักลด กินน้ำมาก ฉี่มาก หรือหลงทาง ภายในไม่กี่วัน
• ร้องตอนอยู่ในกระบะทรายหรือเบ่งแต่ไม่มีฉี่ ไปทันที
• ร้องเมื่อถูกจับบางจุด เดินกะเผลก หรือไม่ยอมกระโดด ภายในไม่กี่วัน
• ร้องต่อเนื่องหลังเปลี่ยนวิธีทั้งหมดมาแล้วสามสัปดาห์ นัดปรึกษาเรื่องพฤติกรรม

แมวที่ร้องเพราะป่วยมักมีสัญญาณอื่นอยู่ก่อนแล้ว เพียงแต่เจ้าของไม่ทันสังเกตเพราะค่อย ๆ เปลี่ยน ลองชั่งน้ำหนักน้องแมวที่บ้านเดือนละครั้ง โดยอุ้มขึ้นตาชั่งแล้วหักน้ำหนักตัวเราออก ตัวเลขที่ลดลงเรื่อย ๆ ในแมวที่กินเก่ง เป็นข้อมูลที่มีค่ามากสำหรับหมอ

ASPCA แนะนำว่าแมวที่ร้องมากผิดปกติควรได้รับการตรวจจากสัตวแพทย์ทุกตัว เมื่อไปหาหมอ ให้นำบันทึกการร้องหนึ่งสัปดาห์และคลิปเสียงตอนกลางคืนไปด้วย ข้อมูลนี้ช่วยหมอแยกโรคได้เร็วขึ้น