ประเด็นสำคัญ
- กลิ่นรองเท้ามาจากเหงื่อที่ค้างในรองเท้าแล้วแบคทีเรียย่อยจนเกิดกลิ่น ต้องแก้สามจุดพร้อมกัน คือรองเท้า ถุงเท้า และเท้า
- NHS แนะนำไม่ใส่รองเท้าคู่เดิมสองวันติดกัน ให้รองเท้าได้แห้งเต็มที่อย่างน้อยหนึ่งวัน
- ถอดพื้นรองเท้าด้านในออกตากทุกครั้งที่รองเท้าชื้น เพราะพื้นในคือที่เก็บเหงื่อมากที่สุด
- เบกกิ้งโซดาและผงดับกลิ่นช่วยลดกลิ่นได้ แต่ใช้กับรองเท้าที่ยังเปียกไม่ได้ผล
- ถ้าซอกนิ้วเท้าคัน ผิวขาวลอกหรือแตก อาจเป็นน้ำกัดเท้า ต้องรักษาเท้าด้วยยาต้านเชื้อรา ไม่ใช่แค่ดับกลิ่นรองเท้า
รองเท้าเหม็นไม่ได้แปลว่าเราสกปรก แปลว่ารองเท้าไม่เคยได้แห้ง เท้าคนเรามีต่อมเหงื่อเยอะ วันหนึ่งเหงื่อซึมลงพื้นในรองเท้าไม่น้อย ถ้าคู่นั้นถูกใส่ซ้ำทุกวันในอากาศร้อนชื้นแบบบ้านเรา เหงื่อไม่มีเวลาระเหย แบคทีเรียบนผิวก็ย่อยเหงื่อกับผิวที่หลุดลอกจนเกิดกลิ่น
ถ้าแก้แค่รองเท้า กลิ่นจะกลับมาภายในไม่กี่วัน ต้องแก้สามจุดพร้อมกัน รองเท้า ถุงเท้า และเท้า ทั้งหมดใช้ของที่มีในบ้าน
รองเท้าคู่ไหนเหม็นง่าย
| ลักษณะรองเท้า | ทำไมเหม็นง่าย | แก้ที่ |
|---|---|---|
| รองเท้าผ้าใบที่ใส่ทุกวัน ไปเรียนไปทำงาน | ไม่มีวันพัก เหงื่อสะสมในพื้นฟองน้ำ | สลับคู่ ซักพื้นใน |
| รองเท้าหนังเทียมหรือพลาสติกปิดหน้า | วัสดุไม่ระบายอากาศ | ใส่ถุงเท้าซับเหงื่อ ถอดพักระหว่างวัน |
| รองเท้าวิ่งหลังออกกำลัง | เปียกเหงื่อหนักแล้วโยนเข้าตู้เลย | ตากทันทีหลังใช้ |
| รองเท้าที่เปียกฝน | ข้างในเปียกโชก แห้งช้า | ยัดกระดาษ เปลี่ยนกระดาษทุกไม่กี่ชั่วโมง |
| รองเท้าแตะพื้นยาง | เหงื่อกับคราบดินติดพื้นยาง | ล้างสบู่ ขัดแปรง |
NHS แนะนำให้เลือกวัสดุที่ระบายอากาศได้หรือวัสดุธรรมชาติ อย่างผ้าฝ้ายหรือหนัง และไม่ใส่รองเท้าคับ หน้าเรื่องน้ำกัดเท้าของ NHS ก็บอกให้เลี่ยงรองเท้าที่ทำให้เท้าร้อนและเหงื่อออก
ล้างรองเท้าที่เหม็นอยู่แล้ว ใช้เวลาสองวัน
วันแรกเป็นวันล้าง วันที่สองเป็นวันตาก อย่ารวบเป็นวันเดียว
- ถอดเชือกและพื้นในออก (5 นาที)
- เคาะเศษดินทราย ใช้แปรงปัดด้านใน (5 นาที)
- ล้างพื้นในด้วยน้ำผสมสบู่หรือผงซักฟอกอ่อนๆ ขัดด้วยแปรงสีฟันเก่า ล้างน้ำเปล่า กดด้วยผ้าขนหนูให้น้ำออก (10 นาที)
- รองเท้าผ้าใบที่ฉลากบอกว่าซักได้ ล้างตัวรองเท้าตามวิธีในเรื่องซักรองเท้าผ้าใบ ถ้าไม่แน่ใจ เช็ดด้านในด้วยผ้าชุบน้ำสบู่บิดหมาด (15 นาที)
- ยัดกระดาษหนังสือพิมพ์หรือกระดาษทิชชูหนาๆ ในรองเท้า เปลี่ยนเมื่อกระดาษชื้น (ทุก 2 ถึง 3 ชั่วโมงในวันแรก)
- ตากรองเท้าและพื้นในแยกกัน ในที่ร่มมีลมพัด หันปากรองเท้ารับลม หรือวางหน้าพัดลม (1 ถึง 2 วัน)
- จับด้านในโดยเฉพาะตรงปลายนิ้วเท้า ถ้ายังเย็นชื้นอยู่ อย่าเพิ่งใส่
เบกกิ้งโซดา ชาดำ และของในครัว
ของที่คนนิยมใส่ในรองเท้าเพื่อดับกลิ่น ได้ผลต่างกัน
| ใช้อะไร | ทำยังไง | ห้ามทำ |
|---|---|---|
| เบกกิ้งโซดา | โรยบางๆ บนพื้นในที่แห้งแล้ว ทิ้งค้างคืน เช้าเคาะออกให้หมด | โรยในรองเท้าที่ยังเปียก จะจับตัวเป็นก้อนขาวติดผ้า |
| ถุงผ้าใส่ถ่านไม้ไผ่ หรือถุงชาดำที่แห้ง | สอดในรองเท้าตอนไม่ได้ใส่ | ใช้ถุงชาที่ยังเปียก จะทิ้งคราบสีน้ำตาล |
| กระดาษหนังสือพิมพ์ | ยัดดูดน้ำเมื่อรองเท้าเปียก | ทิ้งกระดาษชื้นค้างไว้ข้ามคืน |
| แอลกอฮอล์หรือสเปรย์ฆ่าเชื้อสำหรับผ้า | ฉีดบางๆ ด้านใน แล้วผึ่งให้แห้ง | ฉีดกับหนังแท้โดยไม่ลองจุดเล็กก่อน |
| น้ำหอมหรือสเปรย์ปรับอากาศ | ใช้หลังรองเท้าแห้งสนิทถ้าชอบกลิ่น | ใช้แทนการตาก |
เบกกิ้งโซดามีประโยชน์ในบ้านอีกหลายแบบ แต่กับรองเท้า มันทำได้แค่ช่วยลดกลิ่น ไม่ได้ทำให้แห้ง ดูขอบเขตที่มันทำได้และทำไม่ได้ในเรื่องเบกกิ้งโซดาทำความสะอาด ส่วนสเปรย์ฆ่าเชื้อ อ่านฉลากเรื่องระยะเวลาที่ต้องทิ้งไว้ให้เปียกบนพื้นผิวก่อนใช้ ตามที่อธิบายในวิธีใช้น้ำยาฆ่าเชื้อให้ได้ผล
ถุงเท้าคือครึ่งหนึ่งของปัญหา
ถุงเท้าเป็นตัวซับเหงื่อก่อนที่เหงื่อจะไปถึงรองเท้า ถ้าถุงเท้าซับไม่ดีหรือใส่ซ้ำ รองเท้าจะรับเหงื่อเต็มๆ
NHS แนะนำไม่ใส่ถุงเท้าคู่เดิมสองวันติดกัน คนที่เหงื่อออกมากผิดปกติให้เปลี่ยนถุงเท้าอย่างน้อยวันละสองครั้ง และเลือกเนื้อผ้าที่ระบายอากาศอย่างผ้าฝ้าย หน้าเรื่องน้ำกัดเท้าระบุชัดว่าให้ใส่ถุงเท้าสะอาดทุกวัน และถุงเท้าผ้าฝ้ายดีที่สุด
สิ่งที่ทำได้ทันที
- ซื้อถุงเท้าให้พอใส่ทั้งสัปดาห์โดยไม่ต้องใส่ซ้ำ
- วันที่ต้องเดินเยอะหรือออกกำลัง พกถุงเท้าสำรองไปเปลี่ยนกลางวัน
- กลับถุงเท้าด้านในออกก่อนซัก คราบเหงื่อและผิวที่ลอกอยู่ด้านใน
- ตากถุงเท้าให้แห้งสนิทถึงปลายนิ้ว ถุงเท้าหนาตรงพื้นเท้าแห้งช้ากว่าที่คิด ช่วงฝนตกติดกันใช้วิธีในเรื่องตากผ้าหน้าฝน
ดูแลเท้า ห้านาทีต่อวัน
| เวลา | ทำอะไร |
|---|---|
| ตอนอาบน้ำ | ฟอกสบู่ที่เท้าและซอกนิ้วทุกวัน |
| หลังอาบน้ำ | เช็ดเท้าให้แห้งโดยเฉพาะซอกนิ้ว ก่อนใส่ถุงเท้า |
| ก่อนใส่รองเท้า | ถ้าเหงื่อออกเท้าเยอะ ใช้แป้งโรยเท้าหรือโรลออนระงับเหงื่อที่ฝ่าเท้า |
| ระหว่างวัน | ถ้าทำได้ ถอดรองเท้าพักเท้าบ้าง |
| ทุกสัปดาห์ | ตัดเล็บเท้า ขัดผิวแข็งที่ส้นเท้าเบาๆ |
NHS ระบุว่าเภสัชกรช่วยแนะนำของที่ช่วยได้ เช่น สบู่ แป้ง และครีมต้านแบคทีเรีย สเปรย์ดับกลิ่นเท้า แผ่นรองพื้นรองเท้าชนิดผสมสารต้านเชื้อ และถุงเท้าต้านแบคทีเรีย ถ้าดูแลเองแล้วกลิ่นไม่ดีขึ้น หรือกลิ่นกระทบชีวิตประจำวัน ให้ไปพบแพทย์ เพื่อดูว่ามีโรคที่ต้องรักษาอยู่เบื้องหลังไหม
เมื่อกลิ่นมาจากเชื้อราที่เท้า
บางครั้งรองเท้าเหม็นเพราะเท้ามีเชื้อราที่เรียกว่าน้ำกัดเท้า NHS อธิบายอาการไว้ คือคันระหว่างนิ้วเท้า ผิวเป็นขุยขาว ลอก หรือแตก บางคนมีผิวแดงและแสบ ถ้าเป็นแบบนี้ ดับกลิ่นรองเท้าอย่างเดียวไม่จบ
- ยาต้านเชื้อราชนิดครีม สเปรย์ หรือผง หาซื้อได้ที่ร้านขายยา ให้ปรึกษาเภสัชกรเรื่องชนิดและวิธีใช้
- NHS ระบุว่ายาต้านเชื้อรามักใช้เวลาหลายสัปดาห์กว่าจะได้ผล ยาบางชนิดใช้ได้เฉพาะผู้ใหญ่ อ่านฉลากหรือถามเภสัชกรก่อน
- เช็ดเท้าให้แห้งด้วยการซับ ไม่ถู ใช้ผ้าเช็ดเท้าแยกจากผ้าเช็ดตัว
- อย่าเดินเท้าเปล่าในห้องอาบน้ำรวมหรือห้องแต่งตัว ใส่รองเท้าแตะ
- ทำตามข้อปฏิบัติเหล่านี้ต่อหลังรักษาจบ เพื่อกันกลับมาเป็นซ้ำ
- ไม่ใช้ผ้าขนหนู ถุงเท้า หรือรองเท้าร่วมกับคนอื่น
- ไม่ใส่รองเท้าคู่เดิมนานเกิน 2 ถึง 3 วันติดกัน
- ซักผ้าขนหนูและถุงเท้าบ่อยๆ
มีรองเท้าคู่เดียว ต้องใส่ทุกวัน
รองเท้านักเรียน รองเท้าเซฟตี้ หรือรองเท้าทำงานที่บริษัทกำหนด หลายบ้านมีแค่คู่เดียว ถ้ายังซื้อคู่ที่สองไม่ได้ ใช้แผนนี้แทน
| ช่วงเวลา | ทำอะไร | เวลา |
|---|---|---|
| ถึงบ้านทันที | ถอดพื้นในออก วางรองเท้าและพื้นในหน้าพัดลมหรือที่มีลม | 2 นาที |
| ก่อนนอน | ยัดกระดาษแห้งในรองเท้า ถ้าวันนั้นเหงื่อออกมาก | 1 นาที |
| เช้า | ดึงกระดาษออก จับดูปลายรองเท้าว่าแห้ง ใส่พื้นในกลับ | 1 นาที |
| วันหยุด | ล้างพื้นใน ตากรองเท้าทั้งวัน | 15 นาที บวกเวลาตาก |
| ทุกเดือน | ดูว่าพื้นในยุบหรือขาดไหม | 2 นาที |
ทางที่ถูกที่สุดในการทำให้รองเท้ามีวันพัก คือซื้อพื้นในสำรองหนึ่งคู่ ถ้ารองเท้าถอดพื้นในได้ สลับพื้นในวันเว้นวัน คู่ที่พักได้ล้างและตากเต็มที่ ส่วนตัวรองเท้าก็แห้งเร็วขึ้นเพราะไม่มีพื้นในชุ่มเหงื่ออยู่ข้างใน
สำหรับเด็กที่ใส่รองเท้านักเรียนทั้งวันแล้วเตะบอลต่อตอนเย็น ให้มีรองเท้าผ้าใบแยกสำหรับกีฬา รองเท้านักเรียนจะได้ไม่ต้องรับเหงื่อสองรอบต่อวัน
เมื่อไรควรเปลี่ยนคู่ใหม่
บางคู่ล้างอย่างไรกลิ่นก็ไม่ไป ไม่ต้องเสียเวลาต่อ ถ้าเจออาการเหล่านี้
- พื้นในฟองน้ำยุบเป็นรอยเท้า และยังเหม็นหลังล้างสองรอบ
- ด้านในตรงปลายนิ้วมีคราบดำที่ขัดไม่ออก หรือมีจุดราขึ้นในตะเข็บ
- กาวพื้นรองเท้าเริ่มหลุด น้ำซึมเข้าทุกครั้งที่เดินฝน
- ผ้าซับในขาดจนเห็นฟองน้ำ
ถ้าตัวรองเท้ายังดีแต่พื้นในหมดสภาพ เปลี่ยนแค่พื้นในก็พอ เลือกขนาดเดียวกับรองเท้า ตัดตามรอยของพื้นในเดิมถ้าจำเป็น
กติกาสลับคู่ ใช้ได้ทั้งบ้าน
กติกาเดียวที่ได้ผลที่สุดคือมีรองเท้าใส่ประจำอย่างน้อยสองคู่ แล้วสลับวัน NHS แนะนำตรงๆ ว่าอย่าใส่รองเท้าคู่เดิมสองวันติดกัน ให้แต่ละคู่ได้แห้งสนิทเต็มวัน
| ทำ | ห้ามทำ |
|---|---|
| ใส่สองคู่สลับวัน ถอดพื้นในออกผึ่งทุกเย็น | ใส่คู่เดิมทุกวันเพราะเป็นคู่ที่ชอบ |
| วางรองเท้าที่ใส่แล้วไว้ที่มีลม นอกตู้ปิด | เอารองเท้าที่ยังอุ่นและชื้นเข้าตู้รองเท้าทันที |
| เปลี่ยนถุงเท้าทุกวัน เลือกผ้าที่ซับเหงื่อ | ใส่ถุงเท้าคู่เดิมสองวัน |
| ล้างพื้นในทุก 2 ถึง 4 สัปดาห์ | ใช้สเปรย์ฉีดแทนการตากทุกวัน |
| เปลี่ยนพื้นในใหม่เมื่อยุบหรือล้างแล้วยังเหม็น | ทนใส่พื้นในที่ขาดเป็นรู |
| ไปร้านขายยาเมื่อซอกนิ้วคันหรือลอก | โรยแป้งทับแผลที่เท้า |
ตู้รองเท้าที่ปิดทึบก็มีส่วน ถ้าเปิดตู้แล้วกลิ่นรวมของรองเท้าทั้งบ้านพุ่งออกมา ให้เว้นช่องระหว่างคู่ และเปิดตู้ระบายอากาศเป็นระยะ เหมือนที่เราทำกับตู้เสื้อผ้า
ตู้รองเท้าที่วางไว้หน้าบ้านหรือในห้องที่ไม่มีลมผ่านเลย ลองเจาะหรือเลือกรุ่นที่มีช่องระบายด้านหลัง วางถุงถ่านหรือกล่องดูดความชื้นไว้ชั้นล่างสุด และล้างชั้นวางทุกเดือนด้วยผ้าชุบน้ำสบู่บิดหมาด เศษดินทรายที่สะสมบนชั้นเก็บความชื้นไว้มากกว่าที่ตาเห็น คู่ที่เพิ่งใส่กลับมาให้วางผึ่งข้างนอกตู้หนึ่งคืนก่อนค่อยเก็บเข้า
คำถามที่พบบ่อย
เอารองเท้าใส่ช่องฟรีซค้างคืนช่วยดับกลิ่นได้ไหม
เราไม่แนะนำเป็นวิธีหลัก รองเท้าที่ออกจากช่องฟรีซจะเย็นและมีน้ำเกาะเมื่อกลับมาอยู่ในอากาศร้อนชื้น ทำให้ชื้นกว่าเดิม การตากให้แห้งสนิทและสลับคู่ใส่ได้ผลชัดกว่า
ใช้สเปรย์ดับกลิ่นรองเท้าทุกวันพอไหม
สเปรย์ช่วยลดกลิ่นได้ระหว่างวัน แต่ถ้ารองเท้ายังไม่เคยแห้งสนิท และถุงเท้ายังเป็นผ้าที่ไม่ซับเหงื่อ กลิ่นจะกลับมาเร็ว ใช้สเปรย์เป็นตัวเสริมหลังแก้เรื่องความชื้นแล้ว
รองเท้าหนังซักน้ำได้ไหม
ส่วนใหญ่ไม่ควรแช่น้ำ ให้ถอดพื้นในออกมาล้างแยกถ้าถอดได้ เช็ดด้านในด้วยผ้าหมาด แล้วผึ่งในที่ร่มมีลมจนแห้ง ดูคำแนะนำของผู้ผลิตก่อนเสมอ
แหล่งอ้างอิง
- Smelly feet | NHS
- Athlete's foot | NHS





