หนูกัดสายไฟ ป้องกันยังไง ปิดทาง หุ้มสาย และเช็กความเสียหาย

ป้องกันหนูกัดสายไฟได้ผลที่สุดด้วยการไม่ให้หนูขึ้นไปถึงสายไฟตั้งแต่แรก คือปิดช่องที่หนูใช้เข้าฝ้าและผนังด้วยวัสดุโลหะหรือปูน ร้อยสายช่วงที่เสี่ยงไว้ในท่อ และตัดอาหารกับที่ทำรัง สเปรย์กลิ่นหรือเครื่องไล่หนูช่วยได้น้อยกว่าการปิดทางมาก

UC IPM ระบุว่าหนูท้องขาวที่อยู่บนฝ้าและหลังคา ทั้งกัดสายไฟและเอาวัสดุมาทำรัง ทำให้เกิดประกายไฟและไฟไหม้ได้ และหนูบางชนิดกัดโลหะอ่อนอย่างทองแดงและตะกั่วได้ด้วย

สายไฟเส้นไหนในบ้านที่หนูชอบกัด

หนูไม่ได้เลือกกัดสายไฟเพราะชอบไฟฟ้า มันกัดของที่อยู่บนเส้นทางเดินและของที่ขวางทาง จุดที่สายไฟเสี่ยงจึงเป็นจุดเดียวกับที่หนูเดิน

จุดในบ้าน	สายที่เสี่ยง	ทำไมเสี่ยง
บนฝ้าเพดาน	สายไฟแสงสว่าง สายแอร์ สายกล้องวงจรปิด	หนูท้องขาวอยู่ที่สูง เดินและทำรังบนฝ้า
หลังตู้เย็นและใต้เคาน์เตอร์ครัว	สายปลั๊ก สายเครื่องใช้ไฟฟ้า	อุ่น มีเศษอาหาร มีที่ซ่อน
ช่องท่อลอดผนัง	สายแอร์ ท่อน้ำยาแอร์ สายเน็ต	ช่องรอบท่อเป็นทางเข้าบ้าน
ตู้ไฟและตู้เมนภายนอก	สายเมน สายดิน	ตู้ไม่มีฝาปิดสนิท หนูเข้าไปหลบได้
โรงรถและห้องเก็บของ	สายพ่วง ปลั๊กสามตา สายเครื่องมือ	ของเยอะ คนไม่ค่อยเข้า
ห้องเครื่องรถยนต์	สายไฟในห้องเครื่อง	UC IPM ระบุว่าการกัดสายในรถทำให้รถเสียหนักและซ่อมแพง

ถ้าบ้านติดกล้องวงจรปิดหรือเดินสายเน็ตบนฝ้าเพิ่มทีหลัง สายพวกนี้มักวางลอยบนแผ่นฝ้าโดยไม่มีท่อหุ้ม ซึ่งเสี่ยงกว่าสายไฟเดิมที่ร้อยท่อมาตอนสร้างบ้าน

สัญญาณว่าหนูเริ่มกัดสายแล้ว

เจอสัญญาณข้อใดข้อหนึ่ง ให้ถือว่ามีหนูอยู่จริง และควรส่องดูสายไฟในโซนนั้น

• เสียงวิ่งหรือเสียงแทะบนฝ้าช่วงกลางคืน
• มูลหนูบนฝ้า บนตู้ หรือตามขอบผนัง UC IPM ใช้ขนาดรอยฟันแยกได้ว่าเป็นหนูตัวใหญ่หรือหนูหริ่ง รอยของหนูตัวใหญ่กว้างราว 4 มิลลิเมตร หนูหริ่งราว 2 มิลลิเมตร
• เศษพลาสติกสีเดียวกับฉนวนสายไฟร่วงอยู่ใต้ช่องเซอร์วิสหรือหลังตู้
• ไฟกะพริบ ปลั๊กบางจุดใช้ไม่ได้ อินเทอร์เน็ตหรือกล้องหลุดเป็นพักๆ
• เบรกเกอร์ตัดบ่อยโดยไม่ได้ใช้เครื่องใช้ไฟฟ้ากำลังสูงเพิ่ม
• กลิ่นไหม้หรือกลิ่นพลาสติกร้อนจากฝ้า

เช็กสายไฟเองได้แค่ไหน ส่วนไหนต้องให้ช่าง

งานที่ทำเองได้คือการดูด้วยตา งานที่แตะตัวสายต้องให้ช่างไฟ

ส่องดูอย่างปลอดภัย

1. ใช้ไฟฉายส่องจากช่องเซอร์วิสฝ้า ไม่ต้องคลานขึ้นไปบนแผ่นฝ้า เพราะแผ่นยิปซัมรับน้ำหนักคนไม่ได้
2. ใส่หน้ากากและถุงมือ ถ้าเห็นมูลหนูเยอะ อย่าเป่าหรือกวาดฝุ่น
3. ไล่ดูตามเส้นทางที่มีมูล ดูว่าฉนวนมีรอยแหว่ง รอยฟัน หรือเห็นทองแดงไหม
4. ถ่ายรูปจุดที่เจอทุกจุด ไว้ให้ช่างดูและไว้เทียบในเดือนถัดไป
5. ดูหลังตู้เย็นและหลังเครื่องซักผ้าโดยถอดปลั๊กก่อนขยับเครื่อง

งานที่ส่งต่อให้ช่าง

สิ่งที่เจอ	ทำเอง	ให้ช่างทำ
ฉนวนนอกมีรอยถลอก ไม่เห็นทองแดง สายปลั๊กเครื่องใช้ไฟฟ้า	หยุดใช้ เปลี่ยนสายหรือส่งซ่อมที่ศูนย์	ถ้าเป็นสายฝังผนังหรือบนฝ้า
เห็นทองแดงโผล่	ปิดวงจร ห้ามแตะ	ตัดต่อหรือเดินสายใหม่
เบรกเกอร์ตัดซ้ำ	จดว่าตัดตอนไหน วงจรไหน	ไล่หาจุดลัดวงจร
สายเน็ตหรือสายกล้องขาด	เปลี่ยนเองได้ถ้าเป็นสายภายนอกที่เข้าถึงง่าย	ถ้าอยู่ในผนังหรือท่อ
สายในห้องเครื่องรถ	ไม่ควรแก้เอง	ศูนย์บริการรถ

การพันเทปทับจุดที่เห็นบนฝ้าไม่พอ เพราะจุดที่มองเห็นจากช่องเซอร์วิสมักไม่ใช่จุดเดียวที่โดนกัด ช่างจะไล่ตรวจทั้งเส้นและวัดฉนวนได้

ปิดทางขึ้นฝ้าและผนัง ด้วยวัสดุที่หนูกัดไม่ขาด

นี่คืองานหลักของการป้องกัน CDC ระบุว่าหนูหริ่งลอดรูขนาดราวเส้นผ่านศูนย์กลางดินสอได้ คือราว 6 มิลลิเมตร UC IPM แนะนำให้อุดทุกช่องที่กว้างเกิน 6 มิลลิเมตร และเตือนว่าหนูวัยอ่อนลอดใต้ประตูที่มีช่องราว 1.2 เซนติเมตรได้

วัสดุคือหัวใจ UC IPM ระบุว่าหนูกัดพลาสติก โฟม ไม้ และยาแนวได้ การอุดด้วยโฟมอย่างเดียวจึงแค่ซื้อเวลา

ช่องที่ต้องอุด	วัสดุ (ตาม CDC และ UC IPM)	วิธีทำ
รูเล็กรอบท่อแอร์ ท่อน้ำ สายไฟที่ลอดผนัง	ฝอยเหล็ก	ยัดให้แน่น แล้วปิดผิวด้วยยาแนวหรือโฟมเพื่อยึดฝอยเหล็กไว้
ช่องใหญ่	ตะแกรงลวดโลหะ แผ่นโลหะ ปูน	ตัดให้พอดีรอบท่อ ยึดด้วยสกรู
ช่องระบายอากาศใต้หลังคา	ตะแกรงโลหะตาไม่เกิน 1.2 ซม.	ห้ามใช้ลวดตาข่ายเลี้ยงไก่ หนูลอดได้
ใต้ประตูหลังบ้าน	ยางกันช่องแบบมีแผ่นโลหะ	ให้ช่องเหลือน้อยกว่า 6 มม.
รอยต่อฐานบ้านกับพื้นดิน	ยาแนวหรือปูน	อุดตลอดแนว

CDC แนะนำให้ไล่เช็กรอบสายไฟ ท่อน้ำ ท่อแก๊ส และท่อน้ำทิ้งที่ลอดเข้าบ้านทุกเส้น ทั้งด้านในและด้านนอก จุดที่ลืมบ่อยคือช่องรอบท่อน้ำยาแอร์ที่ช่างเจาะผนังไว้ใหญ่กว่าท่อ แล้วปิดด้วยดินน้ำมันหรือโฟม

เส้นทางจากต้นไม้และหลังคา

หนูท้องขาวปีนเก่ง UC IPM แนะนำให้ตัดกิ่งไม้ที่พาดหลังคา และจัดไม้พุ่มไม่ให้ชิดตัวบ้าน สายไฟและสายเคเบิลที่ขึงจากเสาเข้าบ้านก็เป็นสะพานให้หนูเดินได้ ถ้าเห็นหนูไต่สาย ให้แจ้งการไฟฟ้าหรือผู้ให้บริการเคเบิล อย่าติดอุปกรณ์อะไรบนสายเมนเอง

หุ้มสายส่วนที่เสี่ยงให้กัดยากขึ้น

สายที่ต้องเดินผ่านจุดที่หนูเข้าถึงได้ เช่นบนฝ้าเหนือครัว หรือหลังตู้ ควรร้อยในท่อ ไม่ใช่วางเปลือย

• ท่อโลหะ หนูกัดได้ยากที่สุด เหมาะกับช่วงที่หนูเดินผ่านประจำ หรือสายเมนที่ลอดผนัง
• ท่อพีวีซีหนา ดีกว่าสายเปลือยมาก เพราะผิวเรียบแข็งทำให้หนูหาจุดเริ่มกัดยาก แต่ก็ยังกัดได้ถ้ามันตั้งใจ
• รางเก็บสายติดผนัง ใช้ได้กับสายปลั๊กพ่วงหลังโต๊ะและหลังตู้ ช่วยให้สายไม่วางกองกับพื้นที่หนูเดิน

การเดินท่อสายไฟใหม่บนฝ้าเป็นงานของช่างไฟ ส่วนที่ทำเองได้คือจัดสายพ่วงและสายเครื่องใช้ไฟฟ้าในบ้าน ยกขึ้นจากพื้น ไม่ม้วนกองหลังตู้ ปลั๊กพ่วงที่สายถูกกัดแล้วให้เปลี่ยนทั้งเส้น ดูวิธีเลือกและใช้ปลั๊กพ่วงให้ไม่เกินกำลังได้ในปลั๊กพ่วงรับไฟได้กี่วัตต์

ในตลาดมีเทปหรือสเปรย์ที่โฆษณาว่ามีรสเผ็ดหรือขมไล่หนู หน่วยงานที่เราใช้อ้างอิงไม่ได้แนะนำเป็นวิธีหลัก ถ้าจะใช้ให้ถือเป็นชั้นเสริมบนสายที่ร้อยท่อแล้ว และบ้านต้องปิดทางเข้าเสร็จก่อน ไม่อย่างนั้นหนูก็แค่ย้ายไปกัดเส้นข้างๆ

ตัดเหตุผลที่หนูจะอยู่ในบ้าน

หนูขึ้นฝ้าเพราะมีอาหารอยู่ใกล้และมีที่อุ่นให้ทำรัง ตัดสองอย่างนี้ได้ ความเสี่ยงต่อสายไฟก็ลดตาม

1. เก็บข้าวสาร ขนม อาหารสัตว์เลี้ยงในกล่องพลาสติกหนาหรือโลหะฝาปิดแน่น
2. ไม่ทิ้งชามอาหารสัตว์ไว้ข้ามคืน
3. ทิ้งขยะเศษอาหารทุกคืนในถังมีฝา
4. เคลียร์กล่องกระดาษ ผ้าเก่า และกระดาษหนังสือพิมพ์บนฝ้าหรือห้องเก็บของ เพราะเป็นวัสดุทำรัง
5. ถ้าตู้กับข้าวแน่นจนของล้นออกมา ลองจัดใหม่ตามแนวทางในจัดระเบียบห้องครัว

ถ้ามีหนูอยู่บนฝ้าแล้ว ลำดับต้องถูก

หนูที่ติดอยู่ในบ้านแล้วโดนปิดทางออกทั้งหมด จะกัดหาทางออกใหม่ และสายไฟบนฝ้าคือของที่อยู่ใกล้ที่สุด ลำดับที่ปลอดภัยกว่าคือ

ขั้น	ทำอะไร	ระยะเวลาโดยประมาณ
1	หาเส้นทางจากมูลและรอยถู ปิดช่องรองทั้งหมด เหลือทางหลักไว้	1 ถึง 2 วัน
2	วางกับดักหนีบแบบยังไม่ง้างบนเส้นทางบนฝ้า ใส่เนยถั่วแบบมีเม็ดเล็กน้อย	2 ถึง 3 คืน
3	ง้างกับดัก วางชิดผนังหรือคาน ให้ปลายเหยื่อชิดผนัง เช็กทุกวัน	อย่างน้อย 15 วัน ตาม CDC
4	เมื่อไม่มีหนูติดกับดักราว 1 สัปดาห์และไม่มีร่องรอยใหม่ ปิดช่องสุดท้าย	1 วัน
5	ให้ช่างไฟตรวจสายบนฝ้าทั้งโซน	ตามนัด

CDC แนะนำกับดักหนีบ ไม่แนะนำกับดักกาวและกรงขังเป็นในบ้าน เพราะทำให้หนูตกใจและปัสสาวะ เพิ่มโอกาสสัมผัสเชื้อ และให้ใช้เหยื่อพิษเฉพาะกรณีที่หนูเยอะจนกับดักเอาไม่อยู่ หนูที่กินยาแล้วไปตายในฝ้าหรือในผนังทิ้งกลิ่นไว้หลายวัน รายละเอียดการวางกับดักและล้างมูลหนูอยู่ในวิธีกำจัดหนูในบ้าน

ตรวจซ้ำทุกเดือน ใช้เวลาไม่ถึง 20 นาที

หลังปิดทางเสร็จ หนูตัวใหม่จะลองหาทางเข้าอีก โดยเฉพาะหน้าฝนที่หนูจากท่อและสวนย้ายขึ้นที่สูง ตั้งเตือนในโทรศัพท์เดือนละครั้งแล้วทำตามนี้

จุดตรวจ	ดูอะไร	เวลา
ช่องเซอร์วิสฝ้า	มูลใหม่ เศษฉนวน รอยถูสีเข้ม	5 นาที
รอบท่อแอร์และท่อที่ลอดผนัง	ฝอยเหล็กหลุด ยาแนวโดนกัด	5 นาที
หลังตู้เย็นและเครื่องซักผ้า	สายปลั๊ก มูล เศษอาหาร	5 นาที
ตู้ไฟ	ฝาปิดสนิทไหม มีรังหรือมูลข้างในไหม (ดูอย่างเดียว ห้ามแตะ)	2 นาที
ต้นไม้รอบบ้าน	กิ่งที่โตกลับมาพาดหลังคา	3 นาที

ถ้าเดือนไหนเจอมูลใหม่ ให้กลับไปขั้นที่ 1 ของตารางก่อนหน้า อย่ารอจนไฟกะพริบ ทางเข้าที่หนูเพิ่งเปิดใหม่มักอยู่ใกล้ช่องเดิมที่วัสดุเสื่อมหรือหลุด

ทำกับไม่ทำ

ทำ	ไม่ทำ
อุดช่องเกิน 6 มม. ด้วยฝอยเหล็ก ตะแกรงโลหะ แผ่นโลหะ ปูน	อุดด้วยโฟมหรือยาแนวอย่างเดียว
ร้อยสายช่วงเสี่ยงในท่อ ยกสายพ่วงขึ้นจากพื้น	วางสายเน็ตหรือสายกล้องเปลือยบนฝ้า
ปิดเบรกเกอร์และเรียกช่างเมื่อเห็นทองแดงหรือได้กลิ่นไหม้	พันเทปทับเองบนฝ้า
จับหนูที่อยู่ข้างในก่อนปิดช่องสุดท้าย	ปิดทุกช่องทั้งที่หนูยังอยู่บนฝ้า
ใช้กับดักหนีบ เช็กทุกวัน	ใช้กาวดักหนูหรือโรยยาเบื่อบนฝ้า
ตรวจซ้ำเดือนละครั้ง	รอให้ไฟดับก่อนค่อยดู