สรุปประเด็นสำคัญ
- ขอดูลูกสุนัขพร้อมแม่ที่สถานที่เลี้ยงจริง อย่ารับนัดกลางทางหรือที่ที่ผู้ขายเลือกให้
- ถามผลตรวจสุขภาพของพ่อแม่พันธุ์ ขอเอกสารวัคซีนและประวัติการถ่ายพยาธิ
- VCA แนะนำให้มีสัญญารับประกันสุขภาพเป็นลายลักษณ์อักษรและให้พาตรวจกับสัตวแพทย์ที่เราเลือกก่อนรับน้อง
- RSPCA แนะนำไม่ตัดสินใจในการเข้าชมครั้งแรก และดูสัญญาณเตือน เช่น ผู้ขายเร่งขาย ไม่ให้เห็นแม่ หรือเอกสารไม่ตรงกับอายุลูกสุนัข
- ข้อกฎหมายเรื่องอายุ 8 สัปดาห์และ Lucy's Law เป็นของสหราชอาณาจักร ไม่ใช่กฎหมายไทย
เลือกซื้อลูกสุนัขให้ปลอดภัยที่สุดคือไปดูที่สถานที่เลี้ยงจริง เห็นลูกสุนัขพร้อมแม่ ขอดูเอกสารสุขภาพและวัคซีน ถามผลตรวจโรคทางพันธุกรรมของพ่อแม่พันธุ์ และไม่ตัดสินใจในการไปดูครั้งแรก ข้อมูลทั้งหมดประกอบจากคู่มือของ VCA Animal Hospitals ในสหรัฐอเมริกา และ RSPCA ในสหราชอาณาจักร ซึ่งเป็นองค์กรสัตวแพทย์และสวัสดิภาพสัตว์ที่ทำรายการตรวจผู้ขายไว้ละเอียด
ข้อกฎหมายที่อ้างถึงในบทความจะระบุประเทศไว้ทุกครั้ง เพราะกฎของอังกฤษและเวลส์ไม่ได้ใช้กับการซื้อขายในไทย ส่วนเรื่องฟาร์มหรือกฎของไทย ควรถามสำนักงานปศุสัตว์จังหวัดหรือสัตวแพทย์ที่เราไว้ใจ
ก่อนไปดูตัวจริง ถามอะไรทางข้อความได้บ้าง
RSPCA ให้ถามคำถามเหล่านี้ก่อนนัดดู
- ลูกสุนัขเกิดเมื่อไหร่ และผู้ขายเป็นคนเพาะเองหรือไม่ RSPCA ระบุว่าอย่าซื้อจากใครนอกจากผู้เพาะ
- เลี้ยงไว้ที่ไหน และลูกสุนัขเห็นชีวิตในบ้านหรือไม่
- ดูลูกสุนัขหลายตัวพร้อมกันได้ไหม จะได้เห็นว่าเล่นกันอย่างไร
- พ่อพันธุ์สุขภาพและนิสัยเป็นอย่างไร มีผลตรวจหรือไม่ เพราะพ่ออาจไม่ได้อยู่กับผู้เพาะ
- ผ่านการถ่ายพยาธิหรือป้องกันหมัดแล้วหรือยัง ด้วยยาอะไร เมื่อไหร่
- จะฝังไมโครชิปให้หรือไม่ ดูข้อมูลเรื่องไมโครชิปได้ใน ไมโครชิปสัตว์เลี้ยง
ผู้ขายที่ตอบคำถามเหล่านี้ได้ทันทีและยินดีให้ดูเอกสาร มักเป็นสัญญาณที่ดี ส่วนคนที่เลี่ยงตอบควรระวัง

ตอนไปดูที่สถานที่เลี้ยง
| สิ่งที่ควรเห็น | ที่มา |
|---|---|
| ลูกสุนัขอยู่กับแม่ และแม่ดูเป็นมิตรกับคนและสุนัขอื่น | VCA และ RSPCA |
| คอกและพื้นที่ออกกำลังสะอาด ไม่มีกลิ่นเหม็น ไม่ขังกรงนานๆ | VCA |
| ชามอาหาร ที่นอน ของเล่น และบริเวณรอบๆ สะอาด | RSPCA |
| ลูกสุนัขสะอาด ร่าเริง ตื่นตัว อยากรู้อยากเห็น | VCA และ RSPCA |
| ไม่มีสุนัขหรือครอกจำนวนมากอยู่รวมกัน | RSPCA |
RSPCA ยังให้ดูอาการที่เป็นสัญญาณปัญหาในตัวลูกสุนัข ได้แก่ ซี่โครงเห็นชัด น้ำตาหรือน้ำมูกไหล ไอ ท้องเสีย เดินกะเผลก มีปรสิต และท้องบวมกางผิดปกติ ถ้าเห็นอะไรผิดปกติให้ขอให้สัตวแพทย์ตรวจ
RSPCA ย้ำด้วยว่า "ไม่ซื้อในการเข้าชมครั้งแรก" กลับบ้านไปคิดก่อนทุกครั้ง และ VCA ให้หลีกเลี่ยงการนัดรับลูกสุนัขกลางลานจอดรถหรือที่ที่ผู้ขายเลือก
ผลตรวจสุขภาพพ่อแม่พันธุ์และสัญญา
VCA แนะนำให้ถามว่าพ่อแม่และปู่ย่าตายายผ่านการคัดกรองโรคทางพันธุกรรมอย่างโรคข้อสะโพกเสื่อม ปัญหาตา และโรคหัวใจหรือไม่ และขอเอกสารยืนยัน สำหรับสุนัขพันธุ์ใหญ่ อ่านเรื่องข้อสะโพกเพิ่มได้ใน ข้อสะโพกเสื่อมในสุนัข
เรื่องสัญญา VCA ระบุว่าควรมีสัญญาที่รับประกันสุขภาพเป็นลายลักษณ์อักษร เปิดให้พาไปตรวจกับสัตวแพทย์ที่ผู้ซื้อเลือกก่อนรับน้อง และถ้าพบปัญหาทางการแพทย์ ผู้เพาะควรรับลูกสุนัขคืนและคืนเงินเต็มจำนวน ส่วน RSPCA แนะนำให้ผู้เพาะกรอกชุดข้อมูลลูกสุนัขและสัญญาร่วมกัน

เอกสารที่ควรขอ
- หลักฐานการซื้อขาย
- ประวัติสุขภาพและวัคซีนของลูกสุนัขแต่ละตัว VCA ให้เช็กว่าวัคซีนเป็นปัจจุบัน
- ข้อมูลไมโครชิป
- ใบเพดดีกรี ถ้ามี และควรออกในชื่อผู้ซื้อ ตามที่ VCA ระบุ
- รายชื่อผู้ซื้อก่อนหน้าสำหรับสอบถาม ตามที่ VCA แนะนำ
RSPCA เตือนว่าใบเพดดีกรีไม่ได้รับประกันสุขภาพหรือการเพาะที่รับผิดชอบด้วยตัวเอง ใช้ดูควบคู่กับสภาพที่เลี้ยงเสมอ ตารางวัคซีนของไทยดูได้ใน ตารางวัคซีนสุนัข
สัญญาณเตือนที่ควรถอย
VCA และ RSPCA ระบุตรงกันหลายข้อ
- ไม่ให้ดูพ่อแม่ ไม่ให้ดูแม่ หรือขายผ่านคนกลาง
- เรียกไปรับที่อื่น หรือพาลูกสุนัขมาส่งให้
- เร่งให้ตัดสินใจ หรือเสนอลูกสุนัขที่อายุยังน้อยเกินไป
- ไม่มีเอกสาร หรือเอกสารไม่ตรงกับอายุ สายพันธุ์ หรือลักษณะของลูกสุนัข
- ลูกสุนัขสกปรก ป่วย หรือขี้กลัวผิดปกติ
- เลี้ยงหลายครอกหรือหลายสายพันธุ์รวมกัน โดยไม่เห็นแม่
- ผู้ขายแทบไม่ถามเกี่ยวกับบ้านและครอบครัวของเรา
- ไม่มีสัญญา ไม่รับคืน
- โฆษณาใช้ภาพซ้ำ หรือเน้นคำว่าหายาก จิ๋วพิเศษ หรือดีไซเนอร์ ตามที่ RSPCA ระบุ
ส่วนที่เป็นกฎหมายของสหราชอาณาจักร
RSPCA ระบุว่าในอังกฤษและเวลส์ การส่งมอบลูกสุนัขก่อนอายุ 8 สัปดาห์ผิดกฎหมาย และ Lucy's Law ที่ใช้ตั้งแต่เดือนเมษายน 2020 ห้ามขายลูกสุนัขและลูกแมวอายุต่ำกว่า 6 เดือนผ่านบุคคลที่สาม ต้องรับจากผู้เพาะโดยตรงหรือศูนย์พักพิงที่น่าเชื่อถือ
ข้อกฎหมายเหล่านี้ไม่ได้บังคับใช้ในไทย ผู้เลี้ยงในไทยใช้เป็นเกณฑ์เปรียบเทียบได้ แต่ควรถามสัตวแพทย์หรือสำนักงานปศุสัตว์จังหวัดเรื่องกฎที่ใช้จริง
หลังรับน้องกลับบ้าน
พาลูกสุนัขไปพบสัตวแพทย์เพื่อตรวจร่างกายและวางแผนวัคซีนกับการถ่ายพยาธิ และเตรียมของใช้ตามรายการใน เลี้ยงสุนัขครั้งแรก RSPCA แนะนำให้ถามผู้เพาะตั้งแต่ก่อนรับน้องว่าตอนนี้ลูกสุนัขกินอาหารอะไร จะได้เตรียมอาหารชนิดเดียวกันไว้ ส่วนการเลือกอาหารลูกสุนัขดู อาหารลูกสุนัข
พาไปหาหมอทันทีถ้า
- ลูกสุนัขซึม ไม่กิน หรืออาเจียนซ้ำภายในไม่กี่วันหลังรับกลับบ้าน
- ท้องเสียรุนแรง หรือมีเลือดปน
- ไอ จาม มีน้ำมูกหรือขี้ตาข้น
- เดินเซ ชัก หรือไม่ตอบสนอง
คำถามที่พบบ่อย
ควรรับลูกสุนัขตอนอายุกี่สัปดาห์
RSPCA ของสหราชอาณาจักรระบุว่าลูกสุนัขไม่ควรถูกส่งไปบ้านใหม่ก่อนอายุ 8 สัปดาห์ และในอังกฤษกับเวลส์การให้ลูกสุนัขก่อนอายุนี้ผิดกฎหมาย ข้อนี้เป็นกฎหมายของสหราชอาณาจักร ไม่ใช่ของไทย แต่เป็นแนวทางที่ใช้อ้างอิงได้ ควรถามสัตวแพทย์ที่ดูแลลูกสุนัขเรื่องอายุที่เหมาะสมในแต่ละสายพันธุ์
ผู้ขายไม่ยอมให้ดูแม่หมา แปลว่าอะไร
RSPCA และ VCA ต่างระบุเป็นสัญญาณเตือน VCA ให้ระวังกรณีพ่อแม่ไม่ได้อยู่ในสถานที่หรือขายผ่านคนกลาง ส่วน RSPCA แนะนำให้เห็นลูกสุนัขกับแม่อย่างน้อยหนึ่งครั้งก่อนตัดสินใจ
ใบเพดดีกรีรับประกันว่าสุนัขสุขภาพดีไหม
RSPCA ระบุว่าใบเพดดีกรีไม่ได้รับประกันสุขภาพ สวัสดิภาพ หรือการเพาะเลี้ยงที่รับผิดชอบด้วยตัวเอง ควรดูผลตรวจสุขภาพและสภาพที่เลี้ยงควบคู่กัน
แหล่งอ้างอิง
- How to Choose a Good Dog Breeder | VCA Animal Hospitals
- Puppy Buying Checklist | RSPCA (UK)





