สรุปสั้นๆ
- อย่าปล่อยแมวตัวใหม่ให้เจอแมวตัวเดิมทันที เริ่มจากแยกห้อง ให้ได้กลิ่นกันก่อน แล้วค่อยให้เห็นหน้าและเจอกันทีละขั้น
- VCA และ ASPCA ตรงกันว่าไม่มีตารางเวลาตายตัว ความเร็วขึ้นกับท่าทีของแมวทั้งสองตัว
- การสลับห้อง การให้อาหารสองฝั่งประตู และการเปิดประตูทีละน้อยช่วยให้แมวเชื่อมกลิ่นอีกตัวกับเรื่องดีๆ
- ถ้าฟ่อ คำราม หรือตบกัน ให้แยกแมวแล้วกลับไปขั้นก่อนหน้าที่ยังเรียบร้อย
- แมวที่กินน้อยลงหรือขับถ่ายนอกกระบะเป็นสัญญาณเครียดที่ควรปรึกษาสัตวแพทย์
แนะนำแมวตัวใหม่ให้รู้จักแมวตัวเดิมได้ดีที่สุดเมื่อไม่ให้เจอกันทันที เริ่มจากแยกให้อยู่คนละห้อง ให้ได้กลิ่นกันผ่านการสลับพื้นที่ ต่อด้วยให้เห็นหน้ากันผ่านประตูแง้มหรือที่กั้น แล้วค่อยให้เจอกันสั้นๆ ภายใต้การดูแล VCA Animal Hospitals และ ASPCA ไม่ได้กำหนดจำนวนวันตายตัว ความเร็วขึ้นกับท่าทีของแมวทั้งสองตัว
ถ้าบ้านนี้เคยมีแมวตัวเดิมที่ชอบเป็นเจ้าของพื้นที่ หรือแมวตัวใหม่ขี้ตกใจ ขั้นตอนอาจใช้เวลานานกว่าที่คิด บทความนี้ไล่เป็นลำดับตั้งแต่เตรียมห้องจนถึงเจอกันครั้งแรก และบอกว่าเมื่อไหร่ควรถอยกลับไปขั้นก่อนหน้า
เตรียมห้องและของใช้ก่อนแมวใหม่มาถึง
VCA ให้เลือกพื้นที่เล็กๆ เช่น ห้องน้ำ ห้องซักผ้า หรือห้องนอนสำรอง จัดอาหาร น้ำ และกระบะทรายให้ครบ แมวใหม่อยู่ที่นี่จนเริ่มสบายใจกับสภาพแวดล้อม ซึ่ง VCA ใช้คำว่า "a few days" หรือไม่กี่วัน แต่ไม่ได้ระบุเป็นตัวเลขแน่นอน
ASPCA เสริมว่าควรมีทรัพยากรแยกกันชัดเจน คือชามอาหาร ที่นอน และกระบะทรายแบบเดียวกันหลายชุด วางกระจายคนละจุด และมีคอนหรือที่หลบให้แมวเลือกระยะห่างเองได้ ใครที่ยังไม่แน่ใจเรื่องกระบะทราย ดูวิธีเลือกและวางได้ใน กระบะทรายแมว
ASPCA ยังระบุว่าแมวตัวผู้ที่ไม่ได้ทำหมันมีแนวโน้มก้าวร้าวมากกว่าเป็นพิเศษ ถ้าบ้านมีแมวที่ยังไม่ทำหมัน ดูข้อมูลได้ใน ทำหมันแมว
ลำดับขั้นที่ทำตามได้
| ขั้น | ทำอะไร | สัญญาณว่าไปต่อได้ |
|---|---|---|
| 1 | แยกแมวใหม่ในห้องของตัวเอง | กินและใช้กระบะทรายตามปกติ ไม่ซ่อนตลอด |
| 2 | สลับห้องกัน ให้ตัวเดิมสำรวจห้องของตัวใหม่ และตัวใหม่สำรวจส่วนอื่นของบ้าน | ไม่ตื่นกลัวหรือฟ่อใส่กลิ่นของอีกตัว |
| 3 | ให้อาหารคนละฝั่งของประตูที่ปิด แล้วค่อยขยับชามเข้าใกล้ประตูทีละน้อย | กินได้สบายแม้อยู่ใกล้ประตู |
| 4 | เปิดประตูแง้มหรือใช้ที่กั้นให้เห็นหน้ากัน | มองกันได้โดยไม่ขู่ |
| 5 | ให้อยู่ด้วยกันสั้นๆ ขณะกินอาหารหรือเล่น โดยผู้เลี้ยงอยู่ใกล้พอจะแยกได้ | อยู่ใกล้กันได้อย่างสงบ |
ลำดับนี้ผสมจากทั้งสองแหล่งข้อมูล ข้อสำคัญคือไม่ข้ามขั้น และอย่ารีบเพียงเพราะผู้เลี้ยงอยากให้จบ

การสลับกลิ่นและให้อาหารคนละฝั่งประตู
การสลับห้อง ตามที่ VCA และ ASPCA อธิบาย ทำให้แมวแต่ละตัวคุ้นกลิ่นของอีกตัวโดยไม่ต้องเจอกันตรงๆ ASPCA แนะนำให้สลับทุกวันระหว่างช่วงแยกห้อง ซึ่งอาจนานเป็นหลายวันหรือหลายสัปดาห์ในแมวที่เข้ากันยาก
ส่วนการให้อาหารคนละฝั่งประตู ASPCA ระบุว่าช่วยให้แมวผูกการมีอยู่ของอีกตัวไว้กับการกิน VCA บอกว่าให้ใช้อาหารหรือของเล่นดึงความสนใจ แล้วขยับชามหรือของเล่นเข้าใกล้ที่กั้นในแต่ละรอบ ถ้าตัวใดตัวหนึ่งเริ่มเครียด ให้ถอยห่างออกมาก่อน
ให้เห็นหน้าและเจอกันครั้งแรก
VCA ให้เริ่มจากการเห็นกันผ่านประตูแง้มหรือที่กั้น เป้าหมายคือสบตากันโดยไม่สัมผัสตัว จะส่งของเล่นผ่านช่องหรือให้ขนมใกล้ที่กั้นก็ได้
ASPCA ระบุว่าในแมวที่เคยเข้ากันได้หรือก้าวร้าวไม่มาก ให้เปิดประตูแง้ม "one inch" หรือราวหนึ่งนิ้วเมื่อทั้งสองตัวดูผ่อนคลาย และเปิดกว้างขึ้นก็ต่อเมื่อยังสงบ สำหรับแมวที่ไม่เคยเข้ากัน ASPCA ให้ทำเป็นรอบสั้นๆ ทุกวัน อาจใช้สายรัดอกหรือกรงช่วยแล้วแยกกันทุกครั้งที่จบรอบ
เมื่อเห็นหน้ากันสงบแล้ว VCA ให้เจอกันสั้นๆ ระหว่างทำกิจกรรมร่วมกัน เช่น ให้อาหารข้างกันหรือเล่นพร้อมกัน เมื่อทำได้สำเร็จหลายครั้งภายใต้การดูแล จึงค่อยเพิ่มช่วงที่ปล่อยไว้โดยไม่เฝ้า ASPCA ระบุว่าให้ปล่อยโดยไม่เฝ้าเมื่อแมวกินและเล่นใกล้กันได้อย่างสงบ ในระยะประมาณสองสามฟุต และเริ่มจากช่วงสั้นๆ
ทำอย่างไรเมื่อแมวฟ่อหรือตบกัน
VCA และ ASPCA ให้หลักตรงกัน ถ้าเห็นการฟ่อ คำราม หรือตบ ให้แยกแมวแล้วกลับไปขั้นก่อนหน้าที่ยังเรียบร้อย อย่าปล่อยให้ "สู้กันให้รู้เรื่อง"
ASPCA ให้ข้อควรปฏิบัติเพิ่มเมื่อเกิดการทะเลาะ
- ใช้เสียงปรบมือดังๆ หรือปืนฉีดน้ำขัดจังหวะ
- ไม่เข้าไปปลอบแมวที่กำลังก้าวร้าว ให้เว้นระยะ เพราะแมวอาจเบนความก้าวร้าวมาที่ผู้เลี้ยง
- เว้นช่วงให้สงบก่อนเริ่มรอบใหม่
ถ้าอยากอ่านท่าทางที่บอกว่าแมวกำลังตึงเครียดก่อนจะถึงขั้นทะเลาะ ดู ภาษากายแมว

สัญญาณเครียดอื่นที่ต้องสังเกต
VCA ระบุว่าความเครียดจากการมีแมวใหม่อาจออกมาเป็นการขับถ่ายนอกกระบะหรือการกินน้อยลง ถ้าแมวตัวเดิมเริ่มฉี่นอกกระบะ ลองอ่าน แมวฉี่นอกกระบะ เพื่อดูว่าสาเหตุมาจากอะไร และอย่าปล่อยให้แมวไม่กินข้าวนานโดยไม่ปรึกษาสัตวแพทย์
ถ้าผ่านไปนานแล้วยังไม่ดีขึ้น
VCA แนะนำให้คุยกับสัตวแพทย์ ซึ่งอาจให้คำแนะนำเรื่องพฤติกรรมและพิจารณาว่าเหมาะกับยาลดความวิตกกังวลหรือไม่ นอกจากนี้ VCA กล่าวถึงฟีโรโมนแมวแบบสเปรย์หรือเครื่องกระจายกลิ่นว่าเป็นตัวช่วยหนึ่ง ส่วน ASPCA แนะนำให้ปรึกษานักพฤติกรรมสัตว์ที่ได้รับการรับรอง (CAAB หรือ ACAAB) หรือสัตวแพทย์เฉพาะทางด้านพฤติกรรม (Dip ACVB)
ASPCA ยังยอมรับตรงๆ ว่า หากความขัดแย้งไม่จบ การแยกแมวให้อยู่คนละส่วนของบ้านหรือหาบ้านใหม่ให้แมวตัวหนึ่งอาจเป็นทางที่ใจดีกว่าการให้อยู่ร่วมกันอย่างเครียดไปนานๆ
พาไปหาหมอทันทีถ้า
- แมวไม่กินข้าวหรือน้ำ
- แมวมีบาดแผลจากการต่อสู้
- แมวซ่อนตัวตลอดและไม่ยอมใช้กระบะทราย
- แมวมีพฤติกรรมเปลี่ยนไปกะทันหัน
คำถามที่พบบ่อย
ต้องแยกแมวตัวใหม่นานแค่ไหนก่อนให้เจอแมวตัวเดิม
VCA ไม่ได้กำหนดจำนวนวันตายตัว ให้ดูว่าแมวใหม่เริ่มสบายใจกับห้องของตัวเองแล้วจึงเริ่มสลับกลิ่น ส่วน ASPCA พูดถึงการแยกกัน "หลายวันหรือหลายสัปดาห์" ในกรณีที่แมวเข้ากันยาก
แมวฟ่อใส่กันตอนเจอครั้งแรก ผิดปกติไหม
ASPCA ระบุว่าการคำราม ฟ่อ หรือตบเป็นสัญญาณให้แยกแมวอีกครั้งและกลับไปขั้นที่ค่อยเป็นค่อยไป การฟ่อบ่อยๆ ไม่ได้แปลว่าต้องเลิกพยายาม แต่ควรลดจังหวะการเจอกันลง
ถ้าแมวสองตัวเข้ากันไม่ได้สักที ทำอย่างไร
VCA แนะนำให้คุยกับสัตวแพทย์ ส่วน ASPCA แนะนำปรึกษานักพฤติกรรมสัตว์ที่ได้รับการรับรอง และระบุว่าหากความขัดแย้งยืดเยื้อ การแยกให้อยู่คนละส่วนของบ้านหรือหาบ้านใหม่ให้แมวตัวหนึ่งอาจเป็นทางที่ใจดีกว่า
แหล่งอ้างอิง
- Introducing New Adult Cats | VCA Animal Hospitals
- Aggression Between Cats in Your Household | ASPCA





