สรุปสั้นๆ
- อาการแสบร้อนกลางอกพบบ่อยในคนท้อง เพราะฮอร์โมน กล้ามเนื้อคลายตัว และมดลูกที่โตกดกระเพาะ
- NHS แนะนำกินมื้อเล็กหลายครั้งแทนมื้อใหญ่ 3 มื้อ และหนุนศีรษะกับไหล่ให้สูงตอนนอน
- ควรลดคาเฟอีน อาหารรสจัด และอาหารมันที่กระตุ้นอาการ
- ยาลดกรดบางชนิดไม่เหมาะกับคนท้อง ต้องแจ้งเภสัชกรหรือแพทย์ว่าตั้งครรภ์ก่อนซื้อ
- กลืนลำบาก เสียงแหบ ไอไม่หาย น้ำหนักลด หรือปวดท้องมาก ต้องไปพบแพทย์
อาการกรดไหลย้อนและแสบร้อนกลางอกเป็นเรื่องที่คุณแม่หลายคนเจอค่ะ วิธีแรกที่ NHS แนะนำคือปรับเรื่องกินและนอน ได้แก่ กินมื้อเล็กหลายครั้งแทนมื้อใหญ่ 3 มื้อ ลดคาเฟอีนกับอาหารรสจัดมันจัด และหนุนศีรษะกับไหล่ให้สูงตอนนอน ถ้าปรับแล้วยังไม่ดีขึ้น หรือมีอาการเตือนบางอย่าง ให้พบแพทย์หรือผดุงครรภ์ อ่านวิธีละเอียดและเหตุผลของแต่ละข้อได้ด้านล่าง
ทำไมคนท้องถึงแสบร้อนกลางอกง่ายขึ้น
NHS อธิบายว่าอาการอาหารไม่ย่อยและแสบร้อนกลางอกพบบ่อยในช่วงตั้งครรภ์ เหตุผลมาจากฮอร์โมนที่เปลี่ยนไป กล้ามเนื้อที่คลายตัวมากขึ้น และแรงดันจากลูกในท้อง โรงพยาบาลพญาไทอธิบายแบบใกล้กัน คือมดลูกที่โตขึ้นไปกดกระเพาะ และกล้ามเนื้อหูรูดหลอดอาหารส่วนล่างคลายตัว ทำให้กรดดันขึ้นมาถึงลำคอได้ง่ายขึ้น
ข้อดีของการรู้สาเหตุคือคุณแม่จะเข้าใจว่าอาการนี้ไม่ได้เกิดเพราะกินผิดอย่างเดียว บางวันกินปกติแล้วยังแสบก็เป็นไปได้ แต่การปรับพฤติกรรมช่วยลดความถี่ลงได้
ปรับมื้ออาหารให้กรดไม่ถูกกระตุ้น
NHS แนะนำให้กินมื้อเล็กหลายครั้งแทนสามมื้อใหญ่ โรงพยาบาลพญาไทแนะนำคล้ายกัน คือกินน้อยแต่บ่อย และเลือกอาหารที่ย่อยง่าย
ของที่ควรลดเมื่อมีอาการ ตามสองแหล่งนี้
- คาเฟอีน เช่น กาแฟ ชา และน้ำอัดลม
- อาหารรสเผ็ด
- อาหารมัน ของทอด
- ช็อกโกแลต ตามที่พญาไทระบุว่าทำให้ท้องอืดมากขึ้น
NHS เรียกอาหารเหล่านี้ว่าของมันและรสจัดที่ควรลด ส่วนพญาไทเสริมว่านมก็ทำให้อืดได้ในบางคน ให้ลองจดว่าหลังกินอะไรแล้วแสบ เพราะตัวกระตุ้นของแต่ละคนไม่เหมือนกัน
ถ้าอยากรู้เรื่องคาเฟอีนโดยละเอียด อ่านที่ คนท้องกินกาแฟได้ไหม และเรื่องเครื่องดื่มที่เป็นกรณีที่คุณแม่ถามบ่อยคือ ชาเขียวและชาไทย กับ โกโก้ ส่วนอาหารรสเผ็ดอ่านที่ กินเผ็ดตอนท้อง

ท่านอนและการจัดบ้านให้สบายขึ้น
NHS แนะนำให้หนุนศีรษะและไหล่ให้สูงตอนนอน เพื่อให้กรดไม่ไหลย้อนขึ้นมาง่ายนัก คุณแม่ใช้หมอนเสริมหลายใบหรือหมอนลิ่มได้ตามที่สะดวก การนอนราบทันทีหลังกินข้าวอิ่มเป็นช่วงที่หลายคนรู้สึกว่าแสบมากขึ้น ให้เว้นระยะหลังมื้อสุดท้ายก่อนเอนตัวลง
เรื่องท่านอนอื่นของคนท้อง เช่น การตะแคง และการวางหมอนรองท้อง อ่านเพิ่มที่ ท่านอนของคนท้อง
ถ้าอาการแสบร่วมกับคลื่นไส้ตอนเช้า ดูวิธีรับมือเพิ่มได้ที่ บรรเทาอาการแพ้ท้อง
ชาขิงและชามะตูมที่พญาไทกล่าวถึง
บทความของโรงพยาบาลพญาไทระบุว่าชาขิงและชามะตูมช่วยเรื่องแก๊ส การย่อย และอาการท้องอืด เป็นข้อมูลจากบทความเดียว ไม่มีแหล่งอื่นที่เปิดอ่านยืนยัน คุณแม่ที่สนใจควรถามสูตินรีแพทย์ก่อนว่าดื่มได้ในปริมาณเท่าไร และห้ามดื่มจนแทนอาหารหรือยาที่แพทย์สั่ง
ยาลดกรดและข้อควรระวัง
NHS ระบุว่าถ้าปรับอาหารและพฤติกรรมแล้วไม่ดีขึ้น สามารถซื้อยาลดกรดจากเภสัชกรได้ แต่ต้องแจ้งว่าตั้งครรภ์ เพราะยาลดกรดบางชนิดไม่เหมาะกับหญิงตั้งครรภ์ และไม่ควรกินยาลดกรดภายใน 2 ชั่วโมงก่อนหรือหลังกินยาเสริมโฟลิกหรือธาตุเหล็ก
บทความนี้ไม่ระบุชื่อยาหรือขนาดที่ใช้ เพราะแหล่งที่เปิดอ่านไม่ได้ระบุ และการเลือกยาขึ้นกับประวัติของแต่ละคน ให้ถามเภสัชกรหรือแพทย์ที่ฝากครรภ์

ตัวอย่างสมมติของวันที่แสบบ่อย
ตัวอย่างสมมติ คุณแม่ครรภ์ไตรมาสสามแสบอกทุกคืนหลังมื้อเย็นที่กินอิ่มมาก ลองเปลี่ยนเป็นมื้อเย็นเบากว่าเดิม แล้วเพิ่มมื้อว่างเล็กๆ หลังจากนั้นหนึ่งชั่วโมง งดกาแฟและชาตอนบ่าย และหนุนหมอนตอนนอน จดอาการไว้ 3 ถึง 4 วันว่าหลังกินอะไรแล้วแสบ เมื่อไปพบแพทย์ก็นำสมุดจดนั้นไปให้ดู ตัวอย่างนี้ไม่ได้ระบุว่าอาการจะหายภายในกี่วัน เพราะแต่ละคนตอบสนองไม่เหมือนกัน
สรุปสำหรับคุณแม่
แสบร้อนกลางอกตอนท้องเป็นเรื่องที่เจอบ่อย และปรับด้วยการกินน้อยแต่บ่อย เลี่ยงตัวกระตุ้น และหนุนศีรษะตอนนอนได้ ถ้าไม่ดีขึ้น ให้ถามเภสัชกรหรือสูตินรีแพทย์ว่ายาตัวใดเหมาะ ไม่ต้องทนเงียบๆ ทุกคืน แหล่งที่เปิดอ่านระบุสาเหตุหลักว่าเป็นการเปลี่ยนแปลงของร่างกายคุณแม่ในช่วงตั้งครรภ์
คำถามที่พบบ่อย
นอนตะแคงซ้ายช่วยกรดไหลย้อนได้ไหม
แหล่งที่เปิดอ่านไม่ได้ระบุท่านอนด้านใดด้านหนึ่งสำหรับกรดไหลย้อน คำแนะนำที่ NHS ให้คือหนุนศีรษะและไหล่ให้สูงขึ้น ท่านอนอื่นของคนท้องดูได้ที่บทความท่านอนของคนท้อง
ยาลดกรดกินเองได้ไหมตอนท้อง
NHS แนะนำให้ซื้อจากเภสัชกรและแจ้งว่าตั้งครรภ์ เพราะยาลดกรดบางชนิดไม่เหมาะกับคนท้อง และไม่ควรกินยาลดกรดภายใน 2 ชั่วโมงก่อนหรือหลังกินยาเสริมโฟลิกหรือธาตุเหล็ก ควรถามแพทย์หรือเภสัชกรก่อนซื้อ
แหล่งอ้างอิง
- Indigestion and heartburn in pregnancy | NHS (National Health Service, สหราชอาณาจักร)
- Nutrition for pregnant mothers | โรงพยาบาลพญาไท
- Foods to avoid in pregnancy | NHS (National Health Service, สหราชอาณาจักร)





