สรุปประเด็นสำคัญ
- รายงานของไทยรัฐระบุว่าพันธุ์หลักของหน่วย K-9 ตำรวจไทยคือเยอรมันเชพเพิร์ด (เรียกอัลเซเชียน) และลาบราดอร์ รีทรีฟเวอร์ ส่วนพันธุ์อื่นเป็นตัวสำรอง
- Thai PBS NOW แนะนำ 6 พันธุ์ยอดนิยมของสุนัขปฏิบัติการ K9 ทั่วไป ได้แก่ เยอรมันเชพเพิร์ด ร็อตไวเลอร์ ลาบราดอร์ โดเบอร์แมน บลัดฮาวนด์ และเบลเยียมมาลินอยส์
- งานของสุนัขตำรวจมี 5 แบบ ได้แก่ ค้นหาระเบิด ค้นหายาเสพติด ติดตามร่องรอย เฝ้าระวังหรือจู่โจม และพิสูจน์กลิ่นวัตถุพยาน
- คุณสมบัติที่เลือกคือกระตือรือร้น อยากรู้อยากเห็น ไม่กลัวเสียงดัง ไม่กลัวคน และไม่ก้าวร้าว
- เมื่อเจอสุนัขปฏิบัติงาน ให้ขออนุญาตผู้ควบคุมก่อนเข้าใกล้หรือสัมผัส
หมาตำรวจของไทยใช้เยอรมันเชพเพิร์ดและลาบราดอร์ รีทรีฟเวอร์เป็นพันธุ์หลัก ตามรายงานของไทยรัฐเกี่ยวกับหน่วย K-9 ที่ดูแลงานอารักขาผู้นำเอเปกปี 2022 ส่วนพันธุ์อื่นเป็นตัวสำรอง แต่ละพันธุ์เก่งงานต่างกัน บางพันธุ์ถนัดค้นหากลิ่น บางพันธุ์ถนัดเฝ้าระวัง
ข้อมูลระดับโลกที่ Thai PBS NOW เรียบเรียงไว้ระบุพันธุ์ยอดนิยมของสุนัข K9 ไว้ 6 พันธุ์ แต่บทความนั้นไม่ได้บอกว่าประเทศไทยใช้พันธุ์ไหนโดยเฉพาะ ผู้เขียนจึงแยกสองส่วนนี้ให้ชัดในบทความ
6 พันธุ์ที่ใช้เป็นสุนัข K9 กันบ่อย
| พันธุ์ | ลักษณะ | งานที่มักได้รับมอบหมาย |
|---|---|---|
| เยอรมันเชพเพิร์ด | ซื่อสัตย์ เรียนรู้เร็ว | เฝ้าระวังและค้นหา |
| ร็อตไวเลอร์ | ซื่อสัตย์ | ส่วนใหญ่เฝ้าระวังและปกป้องทรัพย์สิน |
| ลาบราดอร์ รีทรีฟเวอร์ | จมูกไว อดทน ฝึกง่าย | ค้นหายาเสพติดและวัตถุระเบิด |
| โดเบอร์แมน พินเชอร์ | คล่องแคล่ว พลังงานสูง | งานปฏิบัติการที่ใช้พลังงานมาก |
| บลัดฮาวนด์ | ประสาทสัมผัสดี | ค้นหาผู้รอดชีวิตและยาเสพติด |
| เบลเยียมมาลินอยส์ | ฉลาด คล่องตัว | ค้นหายาเสพติด วัตถุระเบิด และคนหาย |
ตารางนี้สรุปตามที่ Thai PBS NOW เรียบเรียงไว้ ไม่ได้หมายความว่าตำรวจไทยใช้ครบทุกพันธุ์ หน่วยงานแต่ละแห่งเลือกพันธุ์ตามภารกิจและงบประมาณของตัวเอง ข้อนี้เป็นความเห็นของผู้เขียน
พันธุ์หลักของหน่วย K-9 ตำรวจไทย
รายงานของไทยรัฐระบุว่าหน่วย K-9 ใช้พันธุ์ "อัลเซเชียน" หรือเยอรมันเชพเพิร์ด และลาบราดอร์ รีทรีฟเวอร์เป็นพันธุ์หลัก ส่วนพันธุ์อื่นเป็นตัวสำรอง เหตุผลที่สองพันธุ์นี้ถูกเลือกคือตื่นตัว เชื่อฟัง ฝึกง่ายกว่า และมีสมาธิกับงานค้นหาได้ดี
ภารกิจเอเปกปี 2022 ใช้สุนัขจำนวน 19 ตัว เน้นตรวจหาวัตถุระเบิด อายุราว 3 ถึง 4 ปี และคัดทั้งตัวผู้ตัวเมีย รายงานเดียวกันระบุว่าอายุไม่ถึง 8 ปีเป็นช่วงปกติของการใช้งาน ตัวเลขทั้งหมดเป็นข้อมูลของภารกิจนั้น ไม่ใช่ค่าเฉลี่ยของหน่วยทั้งประเทศ

สุนัขตำรวจกับสุนัขทหาร ไม่ใช่หน่วยเดียวกัน
Thai PBS รายงานเรื่องสุนัขทหารว่า มาจากศูนย์การสุนัขทหาร กรมการสัตว์ทหารบก และมี 3 สายพันธุ์ ซึ่งซ้อนกับพันธุ์ของตำรวจ ได้แก่ เยอรมันเชพเพิร์ด เบลเยียมมาลินอยส์ และลาบราดอร์
- เยอรมันเชพเพิร์ด ดมกลิ่นอาวุธ วัตถุระเบิด และยาเสพติด งานกู้ภัย การคุ้มกัน และสุนัขนำทางคนพิการทางสายตา ลักษณะคือซื่อสัตย์ กล้าหาญ ฉลาด และมีความเสี่ยงโรคไขสันหลังเสื่อม ปัญหาข้อศอกและข้อสะโพก
- เบลเยียมมาลินอยส์ ทำงานค้นหาและช่วยเหลือ ทำงานร่วมกับทหารและตำรวจ พลังงานสูงมาก ต้องระบายพลังงาน และอาจก้าวร้าวถ้าขาดการเข้าสังคม อายุขัย 14 ถึง 16 ปี
- ลาบราดอร์ รีทรีฟเวอร์ งานนำทาง ช่วยเหลือ ค้นหาและกู้ภัย และดมกลิ่น นิสัยอ่อนโยนเป็นมิตร อ้วนง่าย ต้องควบคุมอาหารเพื่อลดความเสี่ยงโรคกระดูกและข้อ
รายงานนี้เขียนถึงสุนัขทหาร ไม่ได้ระบุว่าตำรวจใช้เหมือนกันทุกตัว จึงใช้เป็นข้อมูลของพันธุ์ ไม่ใช่ข้อมูลของหน่วยตำรวจ ถ้าสนใจแนวทางเลี้ยงลาบราดอร์ในบ้าน อ่านเพิ่มใน ลาบราดอร์
คุณสมบัติที่หน่วยงานมองหา
Thai PBS NOW ระบุว่าสุนัขปฏิบัติการควรกระตือรือร้น อยากรู้อยากเห็น ไม่กลัวเสียงดัง ไม่กลัวคน และไม่ก้าวร้าว บทความเดียวกันบอกด้วยว่าสุนัขที่ซึมเซาอาจเป็นสัญญาณป่วยและไม่เหมาะกับงาน
คุณสมบัติเหล่านี้เป็นเรื่องนิสัยมากกว่าพันธุ์ ทำให้สุนัขพันธุ์เดียวกันบางตัวผ่านการคัดเลือก บางตัวไม่ผ่าน ข้อสรุปนี้เป็นการอนุมานของผู้เขียนจากเกณฑ์ที่ Thai PBS NOW ระบุ

5 งานของสุนัขตำรวจ
Thai PBS NOW แบ่งงานของสุนัขปฏิบัติการเป็น 5 แบบ
- ค้นหาวัตถุระเบิด
- ค้นหายาเสพติด
- ติดตามร่องรอย
- เฝ้าระวังหรือจู่โจม
- พิสูจน์กลิ่นวัตถุพยาน
ไทยรัฐอธิบายวิธีทำงานของงานค้นหาระเบิดว่า สุนัขจะค้นพื้นที่เปิดก่อน แล้วเข้าไปดมใกล้วัตถุต้องสงสัย เมื่อพบจะนั่งหรือนอนเป็นสัญญาณ ถ้าอากาศร้อนจัดในที่โล่งจะยืนนิ่ง ผู้ควบคุมจะพาสุนัขไปที่ปลอดภัยแล้วเรียกผู้เชี่ยวชาญเก็บกู้ ลมและความร้อนทำให้ตรวจกลิ่นได้ยากขึ้น ส่วนห้องปิดตรวจได้ง่ายกว่า
ฝึกอย่างไรถึงเป็นสุนัขตำรวจ
ไทยรัฐระบุว่าการฝึกใช้เวลามากกว่าหนึ่งปี ฝึกในวันทำงาน และใช้ฉากจำลอง เช่น ห้องประชุมและลานจอดรถ มีการประเมินสุนัขและผู้ควบคุมทุก 3 เดือน
ถ้าอยากฝึกหมาที่บ้านให้เชื่อฟังขั้นพื้นฐาน เริ่มจาก การฝึกลูกสุนัข และ การฝึกให้หมาขับถ่ายเป็นที่ ซึ่งเป็นพื้นฐานคนละระดับกับการฝึกงานตำรวจ ข้อนี้เป็นข้อสังเกตของผู้เขียน
เจอสุนัขปฏิบัติงานในที่สาธารณะ ควรทำอย่างไร
ถ้าอยากเรียนรู้ท่าทางของสุนัขทั่วไปก่อนเข้าใกล้ ดู ภาษากายหมา เป็นพื้นฐาน และรายการพันธุ์ที่คนไทยเลี้ยงดูได้ใน พันธุ์สุนัข
เลี้ยงเป็นสัตว์เลี้ยงในบ้านได้ไหม
ข้อมูลที่เปิดอ่านพูดถึงสุนัขปฏิบัติการ ไม่ได้ให้คำแนะนำสำหรับคนทั่วไปที่อยากเลี้ยงพันธุ์เหล่านี้ แต่มีข้อควรรู้จากรายงานสุนัขทหารว่ามาลินอยส์พลังงานสูงมากและต้องมีที่ระบายพลังงาน ส่วนเยอรมันเชพเพิร์ดมีความเสี่ยงโรคข้อและไขสันหลัง ผู้เขียนเสนอว่าควรรู้นิสัยและต้นทุนด้านเวลาของพันธุ์นั้นก่อนตัดสินใจ ไม่ควรเลือกเพราะภาพลักษณ์ ข้อนี้เป็นความเห็นของผู้เขียน
คำถามที่พบบ่อย
สุนัขตำรวจกับสุนัขทหารเป็นพันธุ์เดียวกันไหม
พันธุ์ที่ใช้ซ้อนทับกัน เช่น เยอรมันเชพเพิร์ด เบลเยียมมาลินอยส์ และลาบราดอร์ แต่เป็นคนละหน่วย สุนัขทหารมาจากศูนย์การสุนัขทหาร กรมการสัตว์ทหารบก ส่วนสุนัขตำรวจอยู่ในหน่วย K-9 ของตำรวจ ตามรายงานของ Thai PBS และไทยรัฐ
ทำไมต้องเยอรมันเชพเพิร์ดและลาบราดอร์
ไทยรัฐระบุว่าหน่วย K-9 เลือกสองพันธุ์นี้เพราะตื่นตัว เชื่อฟัง ฝึกง่าย และมีสมาธิกับการค้นหา
ฝึกสุนัขตำรวจนานแค่ไหน
รายงานของไทยรัฐระบุว่าการฝึกใช้เวลามากกว่าหนึ่งปี ฝึกในวันทำงาน มีการจำลองฉาก เช่น ห้องประชุมและลานจอดรถ และประเมินผลทุก 3 เดือน ข้อมูลนี้อ้างถึงหน่วยที่ดูแลงานอารักขาผู้นำเอเปกปี 2022
แหล่งอ้างอิง
- เช็กสเปก “K9” สุนัขแบบไหนที่เหมาะจะเป็น “สุนัขฮีโร่” | Thai PBS NOW
- รู้จัก 3 สายพันธุ์ “สุนัขทหาร” ฮีโร่สี่ขาผู้กล้าหาญ - ใจดี | Thai PBS
- ภารกิจเจ้าตูบ 4 ขา อารักขาผู้นำเอเปก | ไทยรัฐออนไลน์





