ท่อระบายน้ำเหม็น หาจุดกำเนิดกลิ่นให้เจอ แล้วล้างตามชนิดท่อและคราบ

กลิ่นท่อระบายน้ำส่วนใหญ่มาจากฟิล์มเมือกที่สะสมบนผนังท่อ ไม่ได้มาจากน้ำที่ขังเฉยๆ วิธีที่ได้ผลคือหาให้เจอว่ากลิ่นออกจากท่อไหน เปิดปากท่อ ขัดล้างส่วนที่มือเอื้อมถึง เทน้ำร้อนจัดกับน้ำยาล้างจานตาม แล้วถ้ากลิ่นยังอยู่ ค่อยตรวจซีลน้ำและท่อรั่ว

แยกจากเรื่องท่อตันที่น้ำไหลช้า ถ้าน้ำไหลปกติแต่เหม็น เป็นเรื่องที่นี่ ถ้าน้ำไม่ไหล ดูที่แก้ท่อตันในห้องน้ำและห้องครัว

ดมแล้วรู้ว่าท่อไหน

ก่อนเทอะไรลงไป ใช้จมูกกับสายตาหาตำแหน่ง

1. ปิดพัดลมและแอร์ในห้อง เพื่อให้กลิ่นนิ่ง
2. ก้มดมที่ปากท่อทีละจุด ตั้งแต่ท่อพื้น อ่างล้างหน้า อ่างล้างจาน ท่อน้ำทิ้งเครื่องซักผ้า
3. เปิดไฟฉายส่องดูคราบเมือกสีเทาหรือน้ำตาลรอบปากท่อ
4. เทน้ำลงทีละจุดแล้วดมซ้ำ จุดที่กลิ่นหายหลังเทน้ำคือซีลน้ำแห้ง จุดที่กลิ่นแรงขึ้นคือคราบในท่อ

ลักษณะกลิ่น	น่าจะมาจาก	จุดที่พบบ่อย
เปรี้ยวบูด กลิ่นน้ำมันเก่า	ไขมันและเศษอาหารเน่าในท่อ	อ่างล้างจาน บ่อดักไขมัน
เหม็นเขียวคล้ายผมเน่า	สบู่ ผม เซลล์ผิวสะสม	ท่อระบายอ่างอาบและอ่างล้างหน้า
ไข่เน่า	ก๊าซจากท่อระบาย ซีลน้ำแห้ง	ท่อพื้นห้องน้ำสำรอง
อับ ชื้น เหม็นผ้าเปียก	ฟิล์มเมือกในท่อน้ำทิ้งเครื่องซักผ้า	ท่อทิ้งหลังเครื่องซักผ้า
กลิ่นสารเคมีแรง	น้ำยาล้างท่อตกค้าง	ท่อที่เพิ่งเทน้ำยา

ล้างฟิล์มเมือกที่ปากท่อและช่องน้ำล้น

ช่องน้ำล้น (overflow) ที่อยู่ใต้ขอบอ่างล้างหน้าและอ่างล้างจาน เป็นช่องที่เปียกอยู่แทบตลอดเวลาและไม่มีน้ำไหลล้าง จึงเป็นแหล่งกลิ่นอับที่คนมักลืม

1. ถอดตะแกรงปากท่อ ใช้ถุงมือหยิบเศษผมและเศษอาหารออก
2. ฉีดน้ำยาล้างจานผสมน้ำเข้าช่องน้ำล้นและปากท่อ แล้วใช้แปรงขวดหรือแปรงสีฟันเก่าสอดขัด
3. เทน้ำร้อนจัดจากก๊อก 1 ถึง 2 ลิตร ตามลงท่อ
4. ล้างตะแกรงด้วยน้ำสบู่และใส่กลับ

ทำทุกเดือน แม้ยังไม่มีกลิ่น จะป้องกันได้ดีกว่าแก้ทีหลัง

อ่างล้างจาน กลิ่นบูดจากไขมัน

น้ำมันที่เทลงอ่างเย็นตัวแล้วเกาะผนังท่อ จับเศษอาหารเป็นก้อน แบคทีเรียย่อยแล้วกลิ่นเปรี้ยว ทางแก้คือไม่ให้ไขมันลงท่อตั้งแต่ต้น และล้างท่อที่มีอยู่ให้หลุดออก

• เช็ดน้ำมันออกจากกระทะด้วยกระดาษก่อนล้าง เทน้ำมันเก่าลงขวดปิดฝาแล้วทิ้งในขยะ
• วางตะแกรงดักเศษอาหารที่ปากท่อ และเทเศษลงถังขยะทุกครั้ง
• ล้างจานด้วยน้ำอุ่นหรือร้อน น้ำเย็นทำให้ไขมันจับตัวเร็ว
• ทุกสัปดาห์ เทน้ำร้อนจัดผสมน้ำยาล้างจานเล็กน้อยลงท่อ รอสักครู่แล้วเทน้ำร้อนตามอีกครั้ง

ถ้าอ่างล้างจานมีบ่อดักไขมันใต้อ่างหรือข้างบ้าน ให้ตักไขมันออกตามรอบ ปกติสัปดาห์ถึงเดือนตามปริมาณการทำอาหาร ถ้าไขมันลอยท่วม กลิ่นจะย้อนเข้าบ้านเสมอ ดูวิธีแก้อ่างล้างจานตัน สำหรับกรณีท่อตันร่วมด้วย

ท่อห้องน้ำและท่อพื้น

ในอ่างล้างหน้าและอ่างอาบ ผม สบู่ และยาสีฟันเกาะรวมกันเป็นเมือกเหนียว เก็บผมออกด้วยตะกร้าดักผมหรือไม้เกี่ยวพลาสติกราคาไม่กี่สิบบาท ท่อพื้นห้องน้ำให้ยกตะแกรงขึ้นมาล้างทุก 2 สัปดาห์

เรื่องซีลน้ำแห้ง เทน้ำลงท่อที่ไม่ค่อยได้ใช้ และวิธีแยกกลิ่นท่อออกจากกลิ่นราและกลิ่นฉี่ อธิบายไว้ละเอียดในวิธีดับกลิ่นห้องน้ำ ส่วนนี้เน้นเฉพาะตัวท่อ

ท่อทิ้งเครื่องซักผ้า กลิ่นอับที่ชวนสับสน

กลิ่นอับจากท่อหลังเครื่องซักผ้า มักเป็นเมือกผงซักฟอกและเศษใยผ้าที่ท่อหรือซีลน้ำ ไม่ใช่ตัวเครื่อง

1. ถอดปลายสายทิ้งน้ำออกจากท่อ (ถ้าถอดได้) ดมและดูคราบ
2. ล้างปลายสายด้วยน้ำสบู่และแปรง
3. เทน้ำร้อนจัดลงท่อ
4. ตรวจว่าสายทิ้งน้ำเสียบลึกไม่เกินที่กำหนด ไม่เสียบจนแน่นสนิท เพราะต้องมีช่องให้อากาศผ่าน

เครื่องที่เหม็นอับในถังเอง มีวิธีแยกต่างหากในวิธีล้างเครื่องซักผ้า

ถอดท่อดักกลิ่นใต้อ่างมาล้าง งาน 20 นาทีที่ช่างคิดค่าแรง

ถ้าขัดปากท่อและเทน้ำร้อนแล้วกลิ่นบูดยังอยู่ ต้นเหตุมักอยู่ในท่อรูปตัว U หรือกระปุกดักกลิ่นใต้อ่าง เพราะตรงนั้นน้ำขังตลอดและเศษอาหารกับเมือกตกลงไปนอนก้น ท่อใต้อ่างในบ้านเราส่วนใหญ่เป็นพลาสติกต่อด้วยน็อตเกลียวที่หมุนด้วยมือได้ ไม่ต้องใช้เครื่องมือ

ชนิดท่อใต้อ่าง	หน้าตา	ถอดอย่างไร
ท่อ P-trap พลาสติก	ท่อโค้งรูปตัว U มีน็อตเกลียวสองข้าง	หมุนน็อตทั้งสองทวนเข็ม ดึงส่วนโค้งออก
กระปุกดักกลิ่น (bottle trap)	ทรงกระบอกห้อยใต้อ่าง	หมุนฝาก้นกระปุกออก
ท่อย่นยืดได้	ท่อพลาสติกเป็นลอน	ไม่ควรถอดบ่อย ลอนเก็บคราบ เปลี่ยนเป็นท่อเรียบดีกว่า
ท่อโลหะชุบโครเมียม	เงา มีน็อตทองเหลือง	ใช้ประแจคอม้า หุ้มผ้ากันรอย

ขั้นตอน

1. วางกะละมังหรือถังใต้ท่อ ปูผ้าเก่ารอบๆ เพราะน้ำค้างในท่อประมาณครึ่งแก้วถึงหนึ่งแก้วจะไหลออกมาและเหม็นมาก (1 นาที)
2. ใส่ถุงมือยาง หมุนน็อตเกลียวทวนเข็มทีละข้าง ประคองท่อไว้ไม่ให้หล่น (2 ถึง 3 นาที)
3. เทของในท่อลงกะละมัง ใช้แปรงขวดสอดขัดด้านในด้วยน้ำยาล้างจาน ล้างที่ถังซักล้างหรือห้องน้ำ อย่าล้างในอ่างที่เพิ่งถอดท่อออก เพราะน้ำจะไหลลงพื้นตรงๆ (5 ถึง 10 นาที)
4. ตรวจยางรองน็อต (แหวนยางแบนหรือยางรูปกรวย) ถ้าแข็ง แตก หรือบิดเบี้ยว เปลี่ยนใหม่ ราคาไม่กี่สิบบาทที่ร้านวัสดุ
5. ใส่ท่อกลับ หมุนน็อตด้วยมือให้แน่นแล้วหมุนเพิ่มอีกนิด ห้ามใช้คีมขันท่อพลาสติกแรง เกลียวจะปริ
6. เปิดน้ำไหล 1 นาที ใช้ทิชชู่แห้งลูบใต้ข้อต่อ ถ้าทิชชู่เปียกแปลว่ารั่ว ให้ขันเพิ่มหรือจัดยางใหม่

คราบที่เจอในท่อบอกพฤติกรรมในบ้านได้ ถ้าเป็นไขมันขาวขุ่นแข็งตัว แปลว่ายังมีน้ำมันลงอ่าง ถ้าเป็นเม็ดข้าวและกากกาแฟ แปลว่าตะแกรงดักเศษหลวมหรือไม่ได้วาง แก้ที่ต้นเหตุก่อน ไม่อย่างนั้นอีก 2 ถึง 3 เดือนก็ต้องถอดล้างอีก

ท่อพื้นห้องครัวและลานซักล้าง กลิ่นที่มาจากข้างนอก

ท่อพื้นนอกบ้าน ลานซักผ้า และห้องครัวนอกตัวบ้าน เจอทั้งไขมัน ผงซักฟอก และใบไม้ แล้วยังมีแมลงสาบกับยุงมาอาศัยด้วย ลำดับที่ทำให้ได้ผล

1. ยกตะแกรงออก เก็บเศษใบไม้ ทราย และเมือกด้วยถุงมือ
2. ฉีดน้ำแรงล้างผนังบ่อ ใช้แปรงด้ามยาวขัด
3. เทน้ำร้อนจัดผสมน้ำยาล้างจานตามลงท่อ
4. ปิดตะแกรงให้สนิท ติดตะแกรงตาถี่ถ้าเจอแมลง
5. ถ้าน้ำขังเพราะท่อตัน ให้ใช้สายสปริงตามขั้นตอนในแก้ท่อตันในห้องน้ำและห้องครัว

ท่อที่มีกลิ่นและน้ำขังตลอด เป็นที่วางไข่ของยุง ปัญหานี้ต่อเนื่องไปถึงเรื่องแมลงในบ้านที่อ่านได้ในกำจัดแมลงในบ้านแยกตามชนิด

สังเกตให้ต่างระหว่างกลิ่นท่อกับกลิ่นรา

บางครั้งกลิ่นที่คิดว่ามาจากท่อ จริงๆ มาจากรา ยาแนว หรือผ้าชื้นรอบๆ ท่อ ทดสอบง่ายๆ คือปิดปากท่อด้วยถุงพลาสติกครอบหรือจุกสักครึ่งชั่วโมง ถ้ากลิ่นหายไปแสดงว่ามาจากท่อ ถ้ากลิ่นยังอยู่ ให้ดูรอบๆ เช่น ซิลิโคน ยาแนวพื้น ฝ้า และผ้าเช็ดเท้า ซึ่ง EPA ชี้ว่าความชื้นที่ไม่ถูกจัดการจะนำไปสู่เชื้อราซ้ำแม้ล้างหลายรอบ

ไม่ควรเทอะไรลงท่อ

• น้ำยาล้างท่อกรดหรือด่างเข้มข้นหลายชนิดซ้อนกัน
• น้ำเดือดจัดลงท่อพีวีซีซ้ำๆ หรืออ่างพอร์ซเลนที่ร้อนไม่ทัน
• ผ้าอนามัย ทิชชู่เปียก หรือเศษกระดาษแข็ง ลงโถหรือท่อ
• เศษข้าว เปลือกไข่ กากกาแฟ ลงอ่างล้างจาน

วิธีเบกกิ้งโซดากับน้ำส้มสายชู ใช้ตอนไหนได้

ฟองฟู่ช่วยดันเศษเล็กๆ ที่ปากท่อ แต่ไม่ละลายไขมันก้อนใหญ่ และไม่ฆ่าเชื้อ ถ้าอยากลอง

1. เทเบกกิ้งโซดา ครึ่งถ้วย ลงท่อ
2. เทน้ำส้มสายชู ครึ่งถ้วย ตามลงไป ปิดปากท่อด้วยจุกหรือผ้า รอ 10 ถึง 15 นาที
3. เทน้ำอุ่นจัดตาม 1 ถึง 2 ลิตร

ห้ามใช้ถ้าเพิ่งเทน้ำยาฟอกขาวหรือน้ำยาล้างท่อไป และห้ามทำพร้อมกับสารฟอกขาวในวันเดียวกัน ถ้าต้องการใช้สารฟอกขาวทำความสะอาดห้องน้ำในวันนั้น ให้ใช้ก่อนและล้างน้ำให้ขาดก่อนที่จะใช้กรด

กลิ่นท่อที่ต้องเรียกช่าง

กลิ่นท่อที่ไม่ใช่เรื่องของการล้างเอง

• กลิ่นไข่เน่าแรงต่อเนื่องหลังเทน้ำและล้างครบแล้ว
• กลิ่นแก๊สหรือกลิ่นที่ทำให้ปวดหัว เวียนหัว
• น้ำไหลช้าหรือมีเสียงโครกครากเมื่อใช้ท่ออื่น แสดงว่าระบายอากาศท่อมีปัญหา
• มีน้ำซึมหรือคราบเปียกที่ผนังหรือพื้นใกล้ท่อ EPA ชี้ว่ารอยรั่วเล็กๆ ที่ไม่เห็นก็สิ้นเปลืองน้ำและทำให้เกิดความชื้นสะสม ควรซ่อมเร็ว
• กลิ่นเกิดเฉพาะหลังฝนตกหนัก หรือทั้งชั้นของอาคาร

ถ้าเป็นคอนโด ให้แจ้งนิติบุคคลก่อนเรียกช่างเอง

แผนดูแลท่อไม่ให้เหม็นกลับ

ความถี่	ทำอะไร
ทุกครั้งที่ใช้	ดักผมและเศษอาหารที่ปากท่อ ไม่เทน้ำมันลงอ่าง
ทุกสัปดาห์	น้ำร้อนจัดกับน้ำยาล้างจานลงท่ออ่างล้างจาน
ทุก 2 สัปดาห์	เทน้ำลงท่อพื้นและท่อที่ไม่ค่อยได้ใช้
ทุกเดือน	ขัดปากท่อและช่องน้ำล้น ล้างปลายสายทิ้งน้ำเครื่องซักผ้า
ทุก 3 ถึง 6 เดือน	ถอดท่อดักกลิ่นรูปตัว U ใต้อ่างมาล้าง ถ้าถอดได้