สรุปสั้นๆ
- เช็กก่อนเดินเข้าห้องทำหัตถการ 3 อย่าง คือเลขใบอนุญาตสถานพยาบาล 11 หลัก แบบแสดงรูปและรายละเอียดผู้ประกอบวิชาชีพ (ส.พ.6) และชื่อแพทย์ในเว็บไซต์แพทยสภา
- ถ้าชื่อไม่ตรงกับในระบบ หรือหน้าคนทำไม่ตรงกับรูป ให้ปฏิเสธการรักษาและแจ้ง สบส. สายด่วน 1426
- AAD แนะให้ถามผู้ให้บริการว่าเป็นแพทย์ที่ผ่านการฝึกอบรมเฉพาะทางหรือไม่ มีประสบการณ์หัตถการนี้แค่ไหน และรักษาผิวสีเดียวกับคุณบ่อยหรือไม่
- การปรึกษาที่ดีต้องมีประวัติแพ้ยา ประวัติผิว ตัวเลือกอื่น ความเสี่ยง และเวลาพักฟื้นก่อนพูดเรื่องราคาหรือโปรโมชัน
- เทียบคลินิกด้วยใบเสนอราคาเป็นลายลักษณ์อักษรที่ระบุชื่อผลิตภัณฑ์หรือเครื่อง จำนวนครั้ง และสิ่งที่รวมหรือไม่รวม
คลินิกเสริมความงามที่ควรเลือกต้องผ่านการตรวจ 3 ด่านก่อนคุยเรื่องราคา คือ คลินิกมีใบอนุญาตสถานพยาบาลจริง คนที่จะลงมือทำเป็นแพทย์ที่มีชื่อในระบบแพทยสภา และการปรึกษามีคำตอบเรื่องความเสี่ยงกับตัวเลือกอื่นที่ชัดเจน ด่านแรกกับด่านสองตรวจเองได้ในเวลาไม่ถึงสิบนาที ส่วนด่านสามต้องสังเกตจากห้องปรึกษา ถ้าคลินิกใดไม่ผ่านด่านใดด่านหนึ่ง ต่อให้ราคาถูกหรือโปรโมชันเด็ดแค่ไหนก็ควรเดินออก
ตรวจเอกสารที่หน้าคลินิก 3 อย่างก่อนเข้าห้องทำ
กรมสนับสนุนบริการสุขภาพ (สบส.) แนะนำผ่านข่าวของ Thai PBS ว่าผู้รับบริการควรตรวจสามอย่างตามลำดับนี้
- เลขใบอนุญาตสถานพยาบาล 11 หลัก และใบอนุญาตประกอบกิจการ ติดไว้ในที่เห็นชัด
- แบบ ส.พ.6 ซึ่งเป็นแบบแสดงรูปถ่ายและรายละเอียดผู้ประกอบวิชาชีพ ต้องติดไว้หน้าห้องทำหัตถการ มีรูป ชื่อ สาขา และเลขใบอนุญาตของแพทย์
- ค้นชื่อในระบบทางการ แพทย์ตรวจที่เว็บไซต์แพทยสภา (tmc.or.th) ส่วนผู้ประกอบโรคศิลปะตรวจที่กองสถานพยาบาลและการประกอบโรคศิลปะ (mrd-hss.moph.go.th)
ถ้าชื่อไม่ปรากฏในเว็บไซต์ หรือหน้าตาคนที่จะทำไม่ตรงกับรูปที่ติดไว้ สบส. แนะให้ปฏิเสธการรับบริการ และแจ้งสายด่วน 1426 หรือสำนักงานสาธารณสุขจังหวัด ข่าวชิ้นเดียวกันระบุว่าผู้ประกอบกิจการที่ให้คนไม่มีใบอนุญาตมาทำหัตถการในสถานพยาบาลมีโทษตาม พ.ร.บ.สถานพยาบาล พ.ศ. 2541 จำคุกไม่เกิน 2 ปี ปรับไม่เกิน 40,000 บาท หรือทั้งจำทั้งปรับ และผู้ที่ไม่ได้รับอนุญาตมีความผิดตาม พ.ร.บ.วิชาชีพเวชกรรม พ.ศ. 2525
ตัวอย่างที่พบบ่อยคือคลินิกที่ติดรูปแพทย์จริง แต่คนที่ลงมือฉีดเป็นอีกคน การตรวจรูปกับหน้าจริงหน้าห้องจึงไม่ใช่เรื่องเสียมารยาท ถ้าอึดอัดที่จะถามเอง ให้ขอดูแบบ ส.พ.6 ตอนจ่ายมัดจำ
ชนิดสถานที่ให้บริการ เลือกตามหัตถการ
| สถานที่ | เหมาะกับ | ข้อสังเกต |
|---|---|---|
| โรงพยาบาลที่มีศูนย์ผิวหนัง/ศัลยกรรมตกแต่ง | หัตถการที่ต้องดมยา ผ่าตัด หรือผู้มีโรคประจำตัวหลายโรค | มีทีมสำรอง ห้องปฏิบัติการ ค่าใช้จ่ายมักสูงกว่า |
| คลินิกเวชกรรมเฉพาะทางผิวหนังหรือความงาม | โบท็อก ฟิลเลอร์ เลเซอร์ แสง การฉีดสารเข้าผิว | ตรวจว่าแพทย์เป็นผู้ทำหัตถการเองหรือไม่ |
| คลินิกเวชกรรมทั่วไปที่ทำความงามเสริม | หัตถการเบา การรักษาผิวพื้นฐาน | ถามประสบการณ์เฉพาะหัตถการและจำนวนเคสต่อเดือน |
| ร้านเสริมสวยหรือสปา | ทรีตเมนต์ผิวผิวเผินที่ไม่ใช่หัตถการทางการแพทย์ | การฉีดสารเข้าผิวและเลเซอร์ที่เจาะผิวเป็นงานของแพทย์ ถ้าเสนอให้ทำ ให้ถอยออกมา |
หัตถการที่ต้องการแพทย์เฉพาะทางมากเป็นพิเศษ เช่น ฟิลเลอร์ใกล้เส้นเลือดสำคัญของใบหน้า ร้อยไหม และเลเซอร์ฟรักชันนัลระดับลึก ควรถามว่าแพทย์ฝึกอบรมเฉพาะทางสาขาใด และมีแผนส่งต่อโรงพยาบาลเมื่อเกิดภาวะแทรกซ้อนหรือไม่
คำถามที่ควรถามแพทย์ในห้องปรึกษา
AAD แนะนำให้ถามผู้ให้บริการอย่างน้อยสามข้อ ซึ่งนำมาปรับใช้ในไทยได้ดังนี้
- แพทย์ผ่านการฝึกอบรมเฉพาะทางด้านใด (เช่น ผิวหนัง ศัลยกรรมตกแต่ง) หรือสอบเทียบแล้วหรือไม่
- ทำหัตถการนี้บ่อยแค่ไหน และกับคนที่ผิวสีใกล้เคียงกับคุณบ่อยหรือไม่ ผิวคนไทยส่วนมากมีเม็ดสีมากกว่าผิวขาวมาก เสี่ยงรอยดำหลังอักเสบมากกว่า
- ผลที่คาดหวังจริงเป็นอย่างไร และต้องทำกี่ครั้ง
- มีทางเลือกอื่นที่ไม่ต้องทำหัตถการหรือไม่
- ผลข้างเคียงที่พบบ่อยและร้ายแรงคืออะไร ถ้าเกิดขึ้นคลินิกดูแลอย่างไร ติดต่อได้ตอนไหน
- ผลิตภัณฑ์หรือเครื่องที่ใช้มีทะเบียน อย. หรือไม่ ขอดูกล่องหรือแพ็กเกจ
- ใบเสนอราคารวมอะไรบ้าง ถ้าไม่พอใจหรือต้องแก้ไขมีค่าใช้จ่ายไหม
คำตอบที่ดีคือคำตอบที่มีรายละเอียด เช่น บอกเหตุผลที่แนะนำ ตัวเลือกอื่น และความเสี่ยงที่ตรงกับร่างกายของคุณ เมื่อถามแล้วได้ยินแต่ "ปลอดภัยแน่นอน ทุกคนทำ" หรือ "โปรหมดวันนี้" ให้ถือเป็นสัญญาณเตือน
แพทย์ควรถามอะไรคุณกลับ
การปรึกษาที่ดีเป็นการสนทนาสองทาง คลินิกที่ดีจะถามประวัติของคุณก่อนเสนอหัตถการ ได้แก่
- ประวัติแพ้ยา แพ้ยาชา หรือแพ้ผลิตภัณฑ์ที่เคยใช้
- ยาและอาหารเสริมที่กินอยู่ เช่น ยาละลายลิ่มเลือด แอสไพริน วิตามินอี น้ำมันปลา และยารักษาสิวกลุ่มที่ต้องระวัง
- การตั้งครรภ์หรือให้นมบุตร
- ประวัติแผลเป็นนูน รอยดำหลังสิว เริม หรือโรคผิวหนังเรื้อรัง
- หัตถการที่เคยทำมา และตอบสนองอย่างไร
- เป้าหมายของคุณ และงบประมาณที่รับได้
ถ้าคลินิกไม่ถามอะไรเลย และเสนอหัตถการภายใน 5 นาที ให้ระวัง เพราะไม่มีทางประเมินความเสี่ยงของคุณได้จริง
ใบเสนอราคาที่ดูแล้วเทียบกันได้
ชื่อโปรโมชันเทียบกันไม่ได้ ต้องดูรายการที่เขียนเป็นลายลักษณ์อักษร
| รายการที่ต้องมี | ทำไมต้องรู้ |
|---|---|
| ชื่อหัตถการและยี่ห้อหรือรุ่นของผลิตภัณฑ์/เครื่อง | ชื่อเรียกเดียวกันอาจใช้ของคนละระดับราคา |
| ปริมาณ จำนวนครั้ง หรือจำนวนยูนิต/ซีซี | เปรียบเทียบเป็นราคาต่อหน่วยได้ |
| ค่าแพทย์ ค่ายาชา ค่าตรวจ ค่าติดตามผล | บางแห่งแยกคิดเป็นรายการ |
| นโยบายแก้ไขหรือเติมหากผลไม่ตามคาด | ระบุเงื่อนไขและกรอบเวลา |
| วิธีดูแลเมื่อเกิดภาวะแทรกซ้อน | ค่าใช้จ่ายและช่องทางติดต่อฉุกเฉิน |
| เงื่อนไขมัดจำ ยกเลิก และการคืนเงิน | จ่ายเงินก่อนทำต้องถามให้ชัด |
ถ้าราคาที่หน้าคลินิกสูงกว่าที่โฆษณาในโซเชียล ให้กลับไปคิดที่บ้านก่อน ราคาระดับประมาณของหัตถการยอดนิยมอ่านเทียบได้ที่ ราคาโบท็อก, ราคาฟิลเลอร์แยกตามบริเวณ และ ราคาเลเซอร์หลุมสิว ตัวเลขเหล่านั้นเป็นช่วงโดยประมาณและเปลี่ยนตามคลินิก
ตัวอย่างการเทียบสองคลินิกสำหรับหัตถการเดียวกัน
สมมติคุณอยากทำเลเซอร์ลดรอยสิวและได้ใบเสนอราคา 2 ใบ ใบแรกเขียนว่า "เลเซอร์หน้าใส 5 ครั้ง ราคาโปร" ใบที่สองเขียนว่า "ฟรักชันนัลเลเซอร์ รุ่น X หัว Y 3 ครั้ง ห่าง 4-6 สัปดาห์ รวมยาชาทาและครีมหลังทำ นัดติดตามผลฟรี 1 ครั้ง" ใบแรกถูกกว่า แต่เทียบไม่ได้เลยเพราะไม่รู้ว่าเป็นเลเซอร์ชนิดใด จำนวนจุดต่อครั้งเท่าไร และมีใครดูแลถ้าผิวระคาย ใบที่สองบอกข้อมูลพอให้ไปตรวจต่อได้ว่าเครื่องรุ่นนั้นมีอยู่จริงในคลินิกหรือไม่ และตรงกับปัญหาของคุณหรือไม่
หลักคือถามให้ได้ราคาต่อ "หนึ่งหน่วยที่เทียบได้" เช่น ต่อ 1 ซีซีสำหรับฟิลเลอร์ ต่อ 1 ยูนิตสำหรับโบท็อก หรือทั้งคอร์สรวมสำหรับเลเซอร์ ราคาต่ำมากที่มาพร้อมปริมาณน้อย เมื่อคิดต่อหน่วยอาจแพงกว่าราคาปกติ
การยินยอมรักษาและการเก็บประวัติ
ก่อนลงมือทำ คลินิกที่ดีจะให้คุณเซ็นใบยินยอมรับการรักษา ซึ่งควรอ่านจริงก่อนเซ็น ไม่ใช่เซ็นตามที่พนักงานบอก ในใบควรมีชื่อหัตถการ ความเสี่ยงที่อาจเกิดขึ้น ทางเลือกอื่น และข้อมูลติดต่อ ขอสำเนาไว้ด้วย ส่วนประวัติการรักษาของคุณควรถูกบันทึกเป็นเวชระเบียน เช่น ชนิดและล็อตผลิตภัณฑ์ที่ใช้ บริเวณที่ทำ และปริมาณ ข้อมูลนี้มีประโยชน์มากเมื่อต้องไปให้แพทย์คนอื่นดูแลต่อ หรือเกิดอาการหลังทำ ถ้าคลินิกไม่บันทึกอะไรเลย แสดงว่าระบบงานไม่เป็นระเบียบ
ผลิตภัณฑ์ที่ใช้กับร่างกายต้องตรวจสอบได้
ทั้งโบท็อก ฟิลเลอร์ และยาชา เป็นผลิตภัณฑ์สุขภาพที่ต้องมีทะเบียนจาก อย. ขอให้พนักงานหรือแพทย์ให้ดูกล่องหรือฉลากต่อหน้าก่อนฉีด ดูชื่อผลิตภัณฑ์ ล็อต และวันหมดอายุ ถ่ายรูปไว้ แล้วคุณหรือคนใกล้ตัวตรวจต่อกับฐานข้อมูล อย. ที่ fda.moph.go.th ได้ ถ้ากล่องถูกเปิดมาก่อนหรือไม่ยอมให้ดู ให้ถือเป็นเหตุผลพอที่จะหยุดก่อนเริ่ม
สัญญาณเตือนที่ควรเดินออก
- ไม่มีเลขใบอนุญาตหรือไม่ติดแบบ ส.พ.6 ในที่เห็นได้
- คนที่ทำหัตถการหาชื่อในแพทยสภาไม่พบ หรือหน้าไม่ตรงรูป
- รับประกันผลลัพธ์ เช่น "หน้าเรียวแน่นอน" "ฝ้าหายหมด"
- กดดันให้จ่ายเงินวันนี้เพื่อรับส่วนลด
- ไม่ยอมให้ดูกล่องผลิตภัณฑ์ หรือบอกว่า "เป็นสูตรลับ"
- ไม่ตอบเรื่องผลข้างเคียงหรือพูดว่า "ไม่มีผลข้างเคียงเลย"
- ไม่มีแผนรองรับเมื่อเกิดปัญหา ไม่ให้เบอร์ติดต่อหลังทำ
- ขอเงินสดนอกระบบโดยไม่ออกใบเสร็จ
- ชักชวนให้ทำหัตถการหลายอย่างในครั้งเดียวทั้งที่คุณมาเพราะเรื่องเดียว
ข้อมูลของแต่ละหัตถการอ่านต่อได้ที่ โบท็อกคืออะไร, ฟิลเลอร์คืออะไร, ร้อยไหมคืออะไร และ ไฮฟูคืออะไร แต่ละบทมีส่วนที่บอกว่าใครไม่ควรทำ
หลังตัดสินใจ: เตรียมตัวและติดตาม
เมื่อเลือกได้แล้ว ให้ทำสิ่งเหล่านี้ก่อนวันนัด
- ถ่ายรูปหน้าตรงและข้างในแสงเดียวกัน เพื่อเทียบผลภายหลัง
- จดยา อาหารเสริม และเครื่องสำอางที่ใช้ปัจจุบัน
- ถามว่าต้องหยุดอะไรก่อนหัตถการกี่วัน
- วางแผนวันพักฟื้นที่ไม่ต้องออกงานสำคัญ
- เตรียมกันแดดเนื้ออ่อนโยนและมอยส์เจอไรเซอร์ไม่มีน้ำหอม อ่านรายละเอียดที่ ดูแลผิวหลังทำหัตถการ
- เก็บใบเสร็จ ใบรายละเอียดผลิตภัณฑ์ และเบอร์ติดต่อ
หลังทำให้นัดติดตามผลตามที่แพทย์กำหนด และเก็บภาพเทียบผลที่ 2 สัปดาห์ 1 เดือน หากสงสัยว่าคลินิกไม่ได้รับอนุญาตหรือถูกหลอก แจ้ง สบส. สายด่วน 1426
เช็กใบอนุญาตก่อนโอนเงินเสมอ
| ขั้นตอน | ทำอะไร | ผ่านเมื่อ |
|---|---|---|
| 1 | ค้นชื่อแพทย์ที่ tmc.or.th | พบชื่อและสาขาตรงกับที่โฆษณา |
| 2 | ดูเลขใบอนุญาตสถานพยาบาลและแบบ ส.พ.6 | ติดไว้ชัด รูปตรงกับคนทำจริง |
| 3 | ปรึกษา 1 ครั้งโดยไม่จ่ายเงิน | ได้คำตอบเรื่องความเสี่ยง ทางเลือกอื่น และแผนเมื่อมีปัญหา |
| 4 | เปรียบเทียบอย่างน้อย 2 คลินิกด้วยใบเสนอราคา | รายการเทียบกันได้ |
| 5 | ตัดสินใจหลังกลับไปคิด 24-48 ชั่วโมง | ไม่ถูกกดดันให้จ่ายวันนั้น |
คำถามที่พบบ่อย
คลินิกเสริมความงามกับโรงพยาบาลต่างกันอย่างไรในการเลือก
โรงพยาบาลมีทีมสำรองเมื่อเกิดภาวะแทรกซ้อนและห้องผ่าตัดครบกว่า เหมาะกับหัตถการที่ต้องดมยาหรือเสี่ยงสูง ส่วนคลินิกเฉพาะทางเหมาะกับหัตถการเล็กถึงกลางอย่างโบท็อก ฟิลเลอร์ เลเซอร์ ถ้าเลือกคลินิก ควรถามว่ามีแผนส่งต่อโรงพยาบาลหากเกิดอาการแทรกซ้อนหรือไม่
คลินิกที่มีรีวิวเยอะน่าเชื่อถือไหม
รีวิวไม่ใช่หลักฐานด้านความปลอดภัย รีวิวมีทั้งที่จ้างเขียนและที่ถูกลบ ควรใช้เพียงเป็นข้อมูลประกอบ แล้วตรวจใบอนุญาตและแพทย์ผ่านระบบทางการเสมอ
ถ้าไปคลินิกแล้วไม่สบายใจกลางคันควรทำอย่างไร
ลุกออกได้ทุกเมื่อก่อนที่จะเริ่มทำ ไม่ต้องจ่ายมัดจำเพิ่มและไม่ต้องรู้สึกผิด ถามเรื่องนโยบายคืนมัดจำก่อนวางเงินทุกครั้ง และขอเวลากลับไปคิดที่บ้าน
แหล่งอ้างอิง
- แนะตรวจชื่อก่อนรับบริการเสริมความงาม กันหมอเถื่อนสวมรอย | Thai PBS
- Best questions to ask when considering a cosmetic treatment | American Academy of Dermatology





