ใจความสำคัญ
- วางตู้เย็น ซิงก์ และเตาให้เป็นสามเหลี่ยม แต่ละด้านห่างราว 1.2 ถึง 2.7 เมตร เดินน้อยลงทุกมื้อ
- ครัวที่ผัดทอดบ่อยต้องมีเครื่องดูดควันต่อท่อออกนอกบ้าน และเปิดทุกครั้งที่ใช้เตาแก๊ส
- ผนังหลังเตาและท็อปเลือกวัสดุผิวเรียบไม่มีรูพรุน เช็ดคราบมันได้ในครั้งเดียว
- ติดไฟใต้ตู้แขวนส่องเคาน์เตอร์ เลือกหลอด LED ค่า CRI 80 ขึ้นไปให้เห็นสีอาหารจริง
- ตู้ใต้ซิงก์เป็นจุดชื้นที่สุดในครัว เลือกวัสดุกันน้ำและตรวจท่อรั่วทุกเดือน
ครัวไทยโดนใช้งานหนักกว่าครัวในรูปนิตยสารต่างประเทศมาก เราผัดพริก ทอดปลา ตำน้ำพริก ต้มน้ำซุปทั้งบ่าย ไอน้ำมันลอยไปเกาะทุกผิวที่มันแตะได้ ครัวที่สวยแบบอยู่ได้นานจึงเริ่มจากผังที่เดินคล่อง วัสดุที่เช็ดออกง่าย และการระบายควันที่ดี พอสามเรื่องนี้ลงตัว สี ไฟ และของแต่งจะเป็นเรื่องสนุกแทนเรื่องปวดหัว
ดูครัวตัวเองก่อน: ทำอาหารแบบไหน
| ถ้าครัวเราเป็นแบบนี้ | สิ่งที่ต้องมาก่อน | สิ่งที่ข้ามได้ |
|---|---|---|
| ผัดทอดทุกวัน กลิ่นแรง | เครื่องดูดควันต่อท่อออก ผนังหลังเตาเช็ดง่าย | ชั้นเปิดโชว์จานใกล้เตา |
| อุ่นอาหาร ทำเมนูง่าย ใช้ไมโครเวฟบ่อย | ปลั๊กพอ ที่วางเครื่องใช้ไฟฟ้า | เคาน์เตอร์ยาวมาก |
| คอนโด ครัวเปิดติดห้องนั่งเล่น | ดูดควันแรง ตู้ปิดมิด โทนสีเข้ากับห้องนั่งเล่น | ของแต่งตั้งโชว์บนท็อป |
| บ้านมีครัวไทยหลังบ้านแยก | ครัวหน้าเน้นสวยและเตรียมของ ครัวหลังเน้นทน | วัสดุหรูในครัวหลัง |
ตอบคำถามนี้ก่อนเลือกโทนสีจะประหยัดเงินได้มาก เพราะครัวที่ผัดทอดหนักกับครัวที่อุ่นอาหารต้องการวัสดุคนละเกรดเลย
ผังสามเหลี่ยม: ตู้เย็น ซิงก์ เตา
ทุกมื้อเราเดินวนสามจุด หยิบของจากตู้เย็น ล้างที่ซิงก์ ปรุงที่เตา นักออกแบบครัวใช้หลักสามเหลี่ยมทำงาน ให้แต่ละด้านห่างราว 1.2 ถึง 2.7 เมตร และผลรวมสามด้านไม่เกินราว 8 เมตร สั้นกว่านั้นจะเบียดกัน ยาวกว่านั้นเดินเหนื่อย
ลำดับที่ใช้งานลื่นที่สุดสำหรับคนถนัดขวาคือ ตู้เย็น ตามด้วยพื้นที่เตรียม ซิงก์ พื้นที่หั่น แล้วจึงเตา ระหว่างซิงก์กับเตาควรมีท็อปว่างยาวอย่างน้อย 60 ถึง 90 เซนติเมตรไว้หั่นและพักจาน
| ผังครัว | เหมาะกับ | จุดระวัง |
|---|---|---|
| ครัวแนวเดียว (I) | คอนโด ทาวน์เฮาส์แคบ | สามจุดเรียงแถว เดินไปกลับ ให้ซิงก์อยู่กลาง |
| ครัวตัวแอล (L) | ห้องมุม บ้านเดี่ยว | มุมตู้ลึกหยิบยาก ใช้ชั้นหมุนหรือเก็บของใช้นาน |
| ครัวขนาน (II) | ห้องยาวแคบ | ทางเดินกลางกว้าง 1 ถึง 1.2 เมตร คนสองคนสวนกันได้ |
| ครัวตัวยู (U) | ห้องกว้าง ทำอาหารหลายคน | ระวังตันตรงกลาง ต้องเว้นที่ยืนพอ |
| ครัวมีไอแลนด์ | ห้องใหญ่ ครัวเปิด | ไอแลนด์ที่มีเตา ต้องมีเครื่องดูดควันแบบแขวนเพดาน |
ความสูงท็อปมาตรฐานราว 85 ถึง 90 เซนติเมตร ถ้าคนทำอาหารหลักตัวสูงหรือเตี้ยกว่าค่าเฉลี่ยมาก ปรับขึ้นลงได้ ลองยืนวางมือราบโดยงอศอกเล็กน้อย ท็อปที่ต่ำกว่าศอกราว 10 ถึง 15 เซนติเมตรคือความสูงที่หั่นของได้ไม่ปวดหลัง
ควันและไอน้ำมัน: เรื่องที่ไม่ควรประหยัด
เตาแก๊สปล่อยทั้งความร้อน ไอน้ำ และแก๊สจากการเผาไหม้ EPA แนะนำให้ติดพัดลมดูดอากาศเหนือเตาแก๊ส และระบุว่าเครื่องดูดควันที่ระบายออกนอกบ้านช่วยลดการสัมผัสแก๊สเหล่านี้ได้มาก EPA ยังให้สังเกตเปลวไฟ ถ้าปลายไฟเป็นสีเหลืองแทนสีฟ้า แปลว่าหัวเตาต้องปรับตั้ง และห้ามใช้เตาแก๊สเป็นตัวทำความร้อนในบ้าน
เลือกเครื่องดูดควันสำหรับครัวไทย
- แบบต่อท่อออกนอกบ้านดีกว่าแบบหมุนเวียนผ่านฟิลเตอร์คาร์บอน ซึ่งกรองกลิ่นได้บางส่วนแต่ความร้อนและไอน้ำยังอยู่ในห้อง
- หน้ากว้างเท่าเตาหรือกว้างกว่าเล็กน้อย
- ท่อสั้น โค้งน้อย ยิ่งท่อยาวและหักมุมมาก แรงดูดยิ่งตก
- ฟิลเตอร์ตะแกรงโลหะถอดล้างได้ ล้างทุก 2 ถึง 4 สัปดาห์ในบ้านที่ทอดบ่อย
รายละเอียดแรงดูดและแบบติดตั้งอ่านต่อในเลือกเครื่องดูดควัน และเรื่องเปลวไฟเหลืองกับการล้างหัวเตาอยู่ในทำความสะอาดเตาแก๊ส
วัสดุที่เช็ดออกในครั้งเดียว
ผิวที่มีรูพรุนหรือร่องลึกจะเก็บคราบมันแล้วกลายเป็นสีเหลืองเหนียว ผิวเรียบเช็ดด้วยน้ำยาล้างจานผสมน้ำอุ่นก็ออก
| ตำแหน่ง | ตัวเลือกที่ดูแลง่าย | ควรเลี่ยง |
|---|---|---|
| ผนังหลังเตา | กระเบื้องแผ่นใหญ่ร่องยาแนวน้อย กระจกนิรภัย สเตนเลส | กระเบื้องโมเสกชิ้นเล็ก วอลเปเปอร์ อิฐโชว์แนว |
| ท็อปเคาน์เตอร์ | หินควอตซ์ แกรนิต สเตนเลส | หินอ่อนที่ซึมคราบมะนาวและน้ำปลา ไม้ที่ไม่เคลือบ |
| หน้าบานตู้ | ลามิเนตหรือเมลามีนผิวเรียบ ขอบปิดครบ | ผิวด้านลายนูนที่คราบติดร่อง บานไม้จริงใกล้ซิงก์ |
| ตู้ใต้ซิงก์ | ไม้อัดกันชื้น พีวีซีโฟมบอร์ด อะลูมิเนียม | ปาร์ติเคิลบอร์ดขอบเปลือย |
| พื้น | กระเบื้องผิวกันลื่น ไวนิลกันน้ำ | ลามิเนตทั่วไปที่ไม่กันน้ำ |
ร่องยาแนวเป็นจุดที่คราบและราเกาะง่ายที่สุด ถ้าเลือกกระเบื้อง ให้ใช้ยาแนวอีพ็อกซีหรือยาแนวสีเทากลางที่ไม่ดูเลอะเร็วเท่าสีขาว
ตู้ใต้ซิงก์และความชื้น
ตู้ใต้ซิงก์คือจุดที่ครัวพังก่อนที่อื่น ท่อน้ำทิ้งรั่วซึมทีละหยดโดยที่เราไม่เห็น พื้นตู้บวม แล้วราเริ่มขึ้น EPA ระบุว่าวัสดุที่เปียกน้ำต้องทำให้แห้งภายใน 24 ถึง 48 ชั่วโมงเพื่อป้องกันรา และแนะนำให้ใช้พัดลมดูดอากาศตอนทำอาหาร
- วางถาดพลาสติกรองพื้นตู้ใต้ซิงก์ เห็นน้ำหยดได้ทันที
- เปิดตู้ส่องดูท่อและข้อต่อทุกเดือน ลูบด้วยกระดาษทิชชูแห้ง ถ้าเปียกแปลว่ารั่ว
- อย่าเก็บถุงข้าวสาร แป้ง หรือกระดาษใต้ซิงก์ เก็บได้แค่น้ำยาทำความสะอาดในกล่องกันหก
- ถ้ามีเด็กเล็ก ติดตัวล็อกบานตู้ เพราะน้ำยาล้างห้องน้ำและโซดาไฟมักอยู่ที่นี่
สีครัว: สวยในรูป กับสวยหลังผ่านไปหนึ่งปี
ครัวโทนขาวล้วนดูสะอาดในรูป แต่บ้านที่ทอดบ่อยจะเห็นคราบเหลืองที่ขอบบานตู้เร็วมาก ทางสายกลางที่ใช้ได้จริง
- ตู้แขวนด้านบนสีอ่อน ทำให้ครัวดูโปร่ง และอยู่ไกลจากคราบกระเด็น
- ตู้ล่างสีกลางถึงเข้ม เช่น เขียวเซจ เทาอมฟ้า ลายไม้กลาง ซ่อนรอยนิ้วและรอยเตะ
- มือจับโลหะสีด้านหรือมือจับแบบเซาะร่อง เลี่ยงสีทองเงาที่เห็นรอยนิ้วชัด
- ผนังทาสีชนิดเช็ดล้างได้ ฉลากมักเขียนว่าทนการขัดถูหรือเช็ดล้างได้
ใช้สีเน้นได้หนึ่งจุด เช่น กระเบื้องผนังหลังเตาลายหรือสีสด ถ้าตู้ทั้งหมดเป็นโทนเรียบ สีเน้นจุดเดียวทำให้ครัวมีบุคลิกโดยไม่วุ่นวาย
แสงในครัว: ไฟเพดานดวงเดียวไม่พอ
ยืนหั่นผักใต้ไฟเพดานกลางห้อง หัวและตัวเราจะบังแสงจนเขียงมืด ครัวที่ใช้ง่ายต้องมีไฟส่องท็อปโดยตรง
| ตำแหน่งไฟ | หน้าที่ | สเปกที่แนะนำ |
|---|---|---|
| ไฟเพดานหรือดาวน์ไลท์ | ให้เห็นทั้งครัว | แสงขาวกลาง 4000K |
| ไฟเส้นใต้ตู้แขวน | ส่องท็อปหั่นของ ไม่มีเงา | ติดชิดขอบหน้าตู้ แสง 4000K |
| โคมห้อยเหนือไอแลนด์หรือโต๊ะทานข้าว | สร้างจุดเด่นและบรรยากาศ | แสงอุ่น 2700 ถึง 3000K หรี่ได้ |
กระทรวงพลังงานสหรัฐอธิบายว่าค่าความถูกต้องของสี (CRI) 80 ขึ้นไปเหมาะกับการใช้ภายในบ้าน และ 90 ขึ้นไปถือว่าดีเยี่ยม ในครัวเรื่องนี้มีผลจริง หลอด CRI ต่ำทำให้เนื้อหมูดูซีดและผักดูเหลือง ดูยากว่าสุกหรือยัง หลอด LED ยังมีอายุการใช้งานระดับ 30,000 ถึง 50,000 ชั่วโมง ไม่ต้องปีนเปลี่ยนบ่อย เรื่องค่าไฟและการเลือกวัตต์อ่านต่อได้ในหลอด LED ประหยัดไฟ
ที่เก็บของที่ทำให้ท็อปโล่ง
ครัวสวยคือครัวที่ท็อปเหลือที่ว่าง หลักคือของที่ใช้ทุกวันอยู่ในระยะหยิบเอื้อม ของนานๆ ใช้ไปอยู่ข้างบนสุดหรือข้างล่างสุด
- ลิ้นชักลึกแทนบานเปิดสำหรับตู้ล่าง ดึงออกมาเห็นหม้อทั้งชุดโดยไม่ต้องก้มคุ้ย
- ราวแขวนบนผนังสำหรับตะหลิว กระบวย ทัพพี ใกล้เตา
- ชั้นเครื่องปรุงแคบ 10 ถึง 15 เซนติเมตรข้างเตา วางน้ำปลา ซีอิ๊ว น้ำมันหอยแถวเดียว
- รวมเครื่องใช้ไฟฟ้าที่ใช้ทุกวัน เช่น หม้อหุงข้าว กาต้มน้ำ ไว้มุมเดียวที่มีปลั๊กพอ ของที่ใช้เดือนละครั้งเก็บเข้าตู้
วิธีจัดหมวดของในตู้ครัวทั้งระบบอยู่ในจัดระเบียบครัว
ปลั๊กไฟ: วางแผนตอนรีโนเวต ไม่ใช่หลังย้ายเข้า
ครัวสมัยนี้มีเครื่องใช้ไฟฟ้ามากกว่าที่ผังบ้านเก่าคิดไว้ หม้อหุงข้าว กาต้มน้ำ ไมโครเวฟ หม้อทอดไร้น้ำมัน เครื่องปั่น เครื่องชงกาแฟ ถ้าปลั๊กไม่พอ เราจะพ่วงรางปลั๊กหลายทอดวางบนท็อปใกล้ซิงก์ ซึ่งทั้งรกและเสี่ยง
- นับเครื่องใช้ไฟฟ้าที่ใช้ประจำ แล้วบวกเพิ่มอีก 2 จุด เผื่อเครื่องใหม่ในอนาคต
- ติดเต้ารับเหนือท็อปที่ความสูงราว 110 ถึง 120 เซนติเมตรจากพื้น ห่างขอบซิงก์และเตาพอให้น้ำและน้ำมันไม่กระเด็นถึง
- เครื่องที่กินไฟสูงอย่างเตาแม่เหล็กไฟฟ้า เตาอบ และเครื่องทำน้ำร้อน ควรมีวงจรแยก ให้ช่างไฟฟ้าคำนวณขนาดสายและเบรกเกอร์
- ครัวควรอยู่ในวงจรที่มีเครื่องตัดไฟรั่ว เพราะมือเปียกกับไฟฟ้าอยู่ใกล้กันตลอด
ตกแต่งได้ ใช้ได้ไม่เกะกะ
ของแต่งในครัวที่รอดคือของที่ทำหน้าที่ด้วย กระถางโหระพาหรือกะเพราที่ขอบหน้าต่าง เขียงไม้สวยพิงผนัง ขวดโหลแก้วใส่ข้าวสารและถั่ว ผ้ากันเปื้อนลายผ้าทอแขวนข้างตู้เย็น ส่วนของตั้งโชว์ล้วนๆ ใกล้เตาจะโดนคราบมันเคลือบภายในสองสามสัปดาห์
ชั้นเปิดโชว์จานชามดูอบอุ่นในรูป ถ้าอยากมี ให้ติดฝั่งไกลจากเตา วางเฉพาะจานที่ใช้ทุกวัน (หมุนเวียนจนไม่มีฝุ่นจับ) และเว้นชั้นไม่ให้แน่น
ครัวใช้ง่าย: ทำและไม่ทำ
| ทำ | ไม่ทำ |
|---|---|
| วางตู้เย็น ซิงก์ เตา เป็นสามเหลี่ยม เว้นท็อปหั่นระหว่างซิงก์กับเตา | วางเตาชิดตู้เย็นหรือชิดผนังข้างจนไม่มีที่พักกระทะ |
| ติดเครื่องดูดควันต่อท่อออก เปิดทุกครั้งที่ใช้เตาแก๊ส | ใช้เตาแก๊สอุ่นห้องหรือปล่อยปลายไฟเหลืองไว้ |
| ผนังหลังเตาเป็นแผ่นเรียบ ยาแนวน้อย | ติดวอลเปเปอร์หรือโมเสกชิ้นเล็กหลังเตา |
| ติดไฟใต้ตู้แขวน เลือก LED ค่า CRI 80 ขึ้นไป | พึ่งไฟเพดานดวงเดียวกลางห้อง |
| วางถาดรองใต้ซิงก์ ตรวจท่อทุกเดือน | เก็บข้าวสารและกระดาษใต้ซิงก์ |
| ล้างฟิลเตอร์เครื่องดูดควันทุก 2 ถึง 4 สัปดาห์ | รอจนน้ำมันหยดจากฟิลเตอร์ลงเตา |
แหล่งอ้างอิง
- Sources of Combustion Products | US Environmental Protection Agency (EPA)
- LED Basics | U.S. Department of Energy
- A Brief Guide to Mold, Moisture and Your Home | US Environmental Protection Agency (EPA)





