สรุปสั้นๆ
- แมวเลือกที่นอนจากตำแหน่งก่อนวัสดุ ที่สูง ที่อุ่นหรือเย็นตามอากาศ และที่มองเห็นทางเข้าออก
- International Cat Care ระบุว่าแมวชอบที่นอนยกสูงเพราะรู้สึกไม่ปลอดภัยเมื่ออยู่บนพื้น
- บ้านที่มีแมวหลายตัว ควรมีที่นอนหลายจุด มีทั้งแบบเปิดและแบบมีหลังคาที่มีทางออกมากกว่าหนึ่งทาง
- อย่าซักเบาะบ่อยเกินไปถ้าไม่มีหมัดหรือสกปรก เพราะกลิ่นคุ้นเคยคือสิ่งที่ทำให้แมวกลับมานอน
- แมวแก่ต้องการที่นอนที่ขึ้นลงง่าย มีทางลาดหรือขั้นบันได และพื้นที่กว้างพอไม่ต้องทรงตัว
กล่องพัสดุที่เพิ่งแกะทิ้งไว้ ตะกร้าผ้ารอซัก เก้าอี้ทำงานตอนเจ้าของลุกไปห้องน้ำ ข้างบนตู้เย็น นี่คือที่นอนยอดนิยมของน้องแมวในบ้านเรา ส่วนเบาะทรงโดนัทใบละหลายร้อยมักถูกใช้เป็นที่ฝนเล็บสักสองสามครั้งแล้วถูกลืม ไม่ได้แปลว่าเบาะไม่ดี แต่แมวเลือกที่นอนด้วยเกณฑ์ที่คนไม่ค่อยคิดถึง ถ้าเลือกเบาะตามเกณฑ์ของแมว โอกาสที่น้องจะใช้สูงขึ้นมาก
แมวเลือกที่นอนจากอะไร
International Cat Care (iCatCare) องค์กรด้านสวัสดิภาพแมวที่ทำงานร่วมกับสัตวแพทย์ สรุปสิ่งที่แมวต้องการจากที่พักไว้หลายข้อ ซึ่งเอามาเป็นเกณฑ์เลือกเบาะได้ตรงๆ
- ความสูง แมวชอบที่นอนยกจากพื้น เพราะรู้สึกเปราะบางเมื่ออยู่ระดับพื้น ชั้นบนคอนโดแมว หลังตู้ หรือขอบหน้าต่างจึงชนะเบาะบนพื้นแทบทุกครั้ง
- อุณหภูมิ แมวชอบที่อุ่น แต่ในอากาศร้อนจะเลือกจุดที่เย็นกว่า สังเกตได้ว่าน้องย้ายที่นอนตามช่วงเวลาและฤดู
- ความเงียบและความปลอดภัย ไม่อยู่บนทางเดินที่คนเดินผ่านตลอด ไม่ติดเครื่องซักผ้าหรือประตูที่ปิดเสียงดัง
- กลิ่นคุ้นเคย ผ้าที่มีกลิ่นตัวเองหรือกลิ่นเจ้าของดึงดูดกว่าผ้าใหม่จากโรงงาน
ตัวเบาะเป็นเรื่องรองจากสี่ข้อนี้ เบาะดีวางผิดที่ แมวก็ไม่นอน
ก่อนซื้อ ลองหาว่าน้องนอนที่ไหนอยู่แล้ว
ใช้เวลาสามถึงห้าวัน จดตำแหน่งที่น้องนอนนานเกินครึ่งชั่วโมงในแต่ละช่วงเวลา แบบง่ายๆ ในโน้ตโทรศัพท์ก็พอ
| ช่วงเวลา | ตำแหน่งที่เจอบ่อย | ความหมาย |
|---|---|---|
| เช้า | ขอบหน้าต่างที่แดดอ่อนส่อง | ต้องการความอุ่นและจุดมองข้างนอก |
| บ่ายร้อน | พื้นกระเบื้อง อ่างล้างหน้า ใต้โต๊ะ | ต้องการความเย็น |
| เย็น | โซฟาหรือที่ที่คนในบ้านนั่งรวมกัน | อยากอยู่ใกล้ครอบครัว |
| กลางคืน | ปลายเตียงเจ้าของ บนตู้ | ต้องการที่สูงและปลอดภัย |
จากตารางนี้จะเห็นว่าน้องต้องการที่นอนมากกว่าหนึ่งแบบ iCatCare แนะนำให้มีที่นอนหลายจุด ทั้งในที่อุ่นมีแดด ที่เงียบ และในพื้นที่ส่วนกลางที่ครอบครัวอยู่ด้วยกัน เบาะใบแรกจึงควรไปอยู่ตรงจุดที่น้องใช้บ่อยที่สุดแต่ยังไม่มีอะไรรอง ไม่ใช่มุมว่างที่เจ้าของอยากให้นอน
แบบเบาะ เทียบตามการใช้งานจริง
| แบบ | แมวที่มักชอบ | ข้อควรคิด |
|---|---|---|
| เบาะโดนัทขอบนุ่ม | แมวที่นอนขดตัว แมวขนสั้นในห้องแอร์ | ร้อนในห้องไม่มีแอร์ วางบนพื้นแมวมักไม่สนใจ |
| เบาะทรงถ้ำหรือโพรง | แมวขี้อาย แมวที่ชอบมุดผ้าห่ม | อบความร้อน ทางเข้าทางเดียว |
| เปลติดกระจกหรือขอบหน้าต่าง | แมวที่ชอบดูนกและคนเดินผ่าน | เช็กแรงยึดทุกสัปดาห์ หน้าต่างที่แดดบ่ายส่องร้อนมาก |
| เปลแขวนใต้เก้าอี้หรือที่นอนยกพื้น | แมวในบ้านร้อน | ระบายอากาศดี แต่บางตัวไม่ชอบผ้าที่แกว่ง |
| ชั้นบนคอนโดแมว | แมวเกือบทุกตัว | ฐานต้องมั่นคง ดูเพิ่มที่ เลือกคอนโดแมว |
| แผ่นรองบนตู้หรือชั้นวาง | แมวที่ชอบที่สูง | ใช้แผ่นกันลื่น แมวแก่ขึ้นลงลำบาก |
| กล่องกระดาษใส่ผ้าห่มเก่า | แมวแทบทุกตัว | ราคาเกือบศูนย์ เปลี่ยนเมื่อเปียกหรือขาด |
กล่องกระดาษอยู่ในตารางนี้ด้วยเหตุผลจริงจัง ผนังกล่องกันลมและให้ที่พิง ขนาดพอดีตัว และราคาไม่สูง ใช้ทดลองได้ว่าน้องชอบที่นอนทรงไหนก่อนจ่ายเงินซื้อเบาะ ถ้าน้องนอนกล่องเปิดด้านบนทุกวัน แปลว่าน่าจะชอบเบาะโดนัทหรือตะกร้า ถ้าชอบกล่องที่ตัดช่องข้างแล้วมุดเข้าไป แปลว่าชอบทรงถ้ำ
อากาศร้อน ขนสั้นหรือขนยาว
แมวเปอร์เซียหรือเมนคูนที่อยู่ในห้องไม่มีแอร์ แทบไม่ใช้เบาะขนนุ่มช่วงมีนาคมถึงพฤษภาคม ส่วนแมววิเชียรมาศหรือสฟิงซ์ในคอนโดที่เปิดแอร์ทั้งวัน กลับชอบเบาะอุ่นทรงถ้ำ
แนวทางง่ายๆ
- ห้องไม่มีแอร์ เลือกผ้าฝ้ายหรือผ้าลินินบาง เปลยกพื้น หรือแผ่นรองบางวางบนกระเบื้อง
- ห้องแอร์ เบาะขนนุ่มหรือทรงถ้ำใช้ได้ แต่อย่าวางใต้ช่องลมแอร์ตรงๆ
- มีเบาะอย่างน้อยหนึ่งใบที่อยู่ในร่ม ไม่โดนแดดบ่าย เพราะแมวที่หลับลึกบนขอบหน้าต่างช่วงบ่ายร้อนเกินได้โดยไม่ขยับหนี
ถ้าเลี้ยงในคอนโดพื้นที่จำกัด เบาะติดหน้าต่างกับชั้นติดผนังช่วยเพิ่มที่นอนได้โดยไม่เสียพื้นที่ วิธีจัดห้องอื่นๆ อ่านต่อที่ เลี้ยงแมวในคอนโด
บ้านที่มีแมวมากกว่าหนึ่งตัว
แมวสองตัวที่ดูเหมือนรักกันก็ยังต้องการที่นอนของตัวเอง iCatCare แนะนำให้มีที่นอนหลายใบ กระจายคนละจุด มีทั้งแบบเปิดและแบบมีหลังคา และแบบมีหลังคาควรมีทางเข้าออกมากกว่าหนึ่งทาง เพื่อไม่ให้แมวตัวที่อยู่ข้างในถูกอีกตัวนั่งขวางประตู
หลักนับที่ใช้ในบ้านแมวหลายตัวคือ ของสำคัญมีจำนวนเท่ากับจำนวนแมวบวกหนึ่ง ใช้ได้ทั้งกระบะทราย ชามน้ำ และที่นอน
| จำนวนแมว | ที่นอนขั้นต่ำ | กระจายอย่างไร |
|---|---|---|
| 1 ตัว | 2 จุด | ที่สูงหนึ่ง ที่เย็นหนึ่ง |
| 2 ตัว | 3 จุด | อย่างน้อยสองห้อง หรือสองระดับความสูง |
| 3 ตัว | 4 จุด | มีจุดที่สูงสุดในบ้านมากกว่าหนึ่งจุด |
สัญญาณว่าที่นอนไม่พอ ได้แก่ แมวตัวหนึ่งนอนในกระบะทรายหรือใต้เตียงตลอด แมวสองตัวตบกันตรงคอนโดชั้นบนบ่อยๆ หรือแมวตัวที่ขี้อายไม่ค่อยออกมาจากห้องเดียว
ซักบ่อยแค่ไหนดี
ข้อนี้เจ้าของมักคิดกลับกับแมว iCatCare แนะนำว่าที่นอนควรซักได้ แต่ไม่ควรซักบ่อยเกินไป เพราะกลิ่นคุ้นเคยคือสิ่งที่ทำให้แมวรู้สึกปลอดภัยและกลับมานอน ซักทุกสามวันด้วยน้ำยาหอมแรง น้องอาจย้ายไปนอนที่อื่น
| สถานการณ์ | ทำอย่างไร |
|---|---|
| ปกติ ไม่มีหมัด ไม่เปื้อน | ดูดขนทุกสัปดาห์ ซักปลอกทุก 2 ถึง 4 สัปดาห์ |
| มีอาเจียนหรือฉี่เปื้อน | ซักทันทีด้วยน้ำยาไม่มีกลิ่น ล้างน้ำเปล่าให้หมด |
| พบหมัดในบ้าน | ซักผ้าและเบาะทุกใบทุก 2 ถึง 3 วัน ตากแดดจัด ทำคู่กับยาจากสัตวแพทย์ |
| หลังซัก | วางผ้าเก่าที่ยังไม่ซักหนึ่งผืนบนเบาะ ให้กลิ่นเดิมยังอยู่ |
ถ้ามีหมัด เบาะเป็นแหล่งไข่และตัวอ่อน ต้องซักถี่ช่วงนั้น อ่านวิธีจัดการที่ หมัดแมว
แมวแก่ ต้องปรับที่นอนใหม่
แมวที่เคยกระโดดขึ้นตู้เย็นได้สบาย เมื่ออายุมากขึ้นจะเริ่มลังเลก่อนกระโดด แล้วค่อยๆ เลิกขึ้นไป เจ้าของมักคิดว่าน้องแค่ขี้เกียจ แต่ iCatCare ชี้ว่าสัญญาณหลายอย่างในแมวสูงวัยโยงกับอาการปวดเรื้อรังจากโรคข้อได้ เช่น ตัวแข็ง เดินกะเผลก กระโดดลำบาก ขนพันกันบริเวณหลังส่วนล่างและสะโพกเพราะเลียไม่ถึง และเล็บยาวเกิน ซึ่งควรให้สัตวแพทย์ดูก่อนสรุปเอง
วิธีปรับที่นอนตามคำแนะนำของ iCatCare
- ทำทางลาดหรือขั้นบันไดขึ้นจุดสูงที่น้องเคยชอบ เช่นวางกล่องหรือเก้าอี้ตัวเตี้ยเป็นขั้นกลาง
- ขอบหน้าต่างที่แคบ ให้เสริมด้วยแผ่นรองหรือชั้นให้กว้างขึ้น น้องจะได้ไม่ต้องทรงตัว
- พื้นผิวต้องมั่นคง ไม่ลื่น ไม่โยก
- เพิ่มผ้าห่มที่ให้ความอุ่นซึ่งซักได้ แมวแก่ผอมลงและหนาวง่ายกว่าเดิมในห้องแอร์
- มีที่นอนชั้นล่างที่เข้าถึงได้โดยไม่ต้องกระโดด และใกล้กระบะทรายกับน้ำ
การดูแลแมววัยนี้ด้านอื่นๆ อ่านที่ ดูแลแมวสูงวัย
ชวนให้น้องลองเบาะใหม่โดยไม่บังคับ
แมวไม่ชอบถูกอุ้มไปวางแล้วกดให้นอน วิธีที่ได้ผลกว่าคือทำให้เบาะใหม่มีอะไรคุ้นเคยและมีเหตุผลให้เดินไปเอง
- วางเบาะตรงจุดที่น้องนอนอยู่แล้วจากตารางที่จดไว้ หรือติดกับจุดนั้น
- ปูผ้าที่น้องนอนประจำหรือเสื้อเก่าของเจ้าของที่ยังไม่ซักลงในเบาะ
- ถ้าเบาะมีกลิ่นพลาสติกหรือกาวจากโรงงาน ตากลมไว้หนึ่งถึงสองวันก่อน
- โยนขนมหรือเม็ดอาหารลงไปสองสามเม็ด หรือเล่นไม้ตกแมวให้น้องวิ่งผ่านเบาะ แล้วปล่อยให้สำรวจเอง
- ถ้าผ่านไปหนึ่งสัปดาห์ยังไม่ใช้ ลองยกเบาะขึ้นสูง เช่นวางบนชั้นหรือเก้าอี้ ก่อนตัดสินว่าเบาะไม่เวิร์ก
ข้อ 5 ได้ผลบ่อยกว่าที่คิด เบาะเดียวกันที่ถูกเมินบนพื้น กลายเป็นที่นอนประจำทันทีเมื่อขึ้นไปอยู่บนตู้หัวเตียง ตรงกับที่ iCatCare อธิบายว่าแมวรู้สึกปลอดภัยกว่าเมื่ออยู่สูง
ที่นอนช่วงพักฟื้นหลังทำหมันหรือป่วย
ช่วงนี้กฎเรื่องที่สูงกลับด้าน น้องที่เพิ่งผ่าตัด ใส่ปลอกคอกันเลีย หรือกำลังป่วย ไม่ควรกระโดดขึ้นลงที่สูง จัดที่นอนชั่วคราวตามนี้
- ห้องเล็กหรือมุมเงียบที่ปิดประตูได้ ไม่มีชั้นหรือตู้ให้ปีน
- เบาะเตี้ยที่ก้าวเข้าออกได้ ปูผ้าสะอาดที่ซักแล้วเพื่อไม่ให้แผลสัมผัสขนและฝุ่นสะสม
- ถ้าน้องใส่ปลอกคอกันเลีย เลือกเบาะที่ไม่มีขอบสูงหรือหลังคา เพราะปลอกคอจะชนขอบ
- วางน้ำ อาหาร และกระบะทรายขอบเตี้ยไว้ในห้องเดียวกัน แยกห่างกันพอสมควร
- เช็กเบาะวันละสองครั้งว่ามีเลือด หนอง หรือปัสสาวะเปื้อนหรือเปล่า
เมื่อสัตวแพทย์บอกว่าแผลหายดีแล้ว จึงค่อยเปิดให้กลับไปใช้ที่นอนสูงตามเดิม ถ้าเพิ่งรับน้องมาและยังไม่ได้เตรียมของใช้ชุดแรก ดูรายการที่ควรมีได้ที่ เลี้ยงแมวครั้งแรก
สังเกตอาการจากที่นอน
- เลิกขึ้นที่สูงที่เคยนอนประจำ หรือขึ้นแล้วลงไม่ได้ (ข้อหรือกระดูก)
- นอนในกระบะทรายหรือใกล้กระบะทรายนาน (ปัญหาทางเดินปัสสาวะ หรือความเครียดจากแมวอื่น)
- ซ่อนตัวใต้เตียงหรือหลังตู้ตลอด ไม่ออกมากินข้าว (ไม่สบาย ปวด หรือกลัว)
- เบาะเปียกหลังตื่นนอน (กลั้นปัสสาวะไม่อยู่ หรือดื่มน้ำมากผิดปกติ)
- นอนนานกว่าปกติมาก และปลุกแล้วซึม ไม่สนใจของเล่นหรือขนมที่เคยชอบ
พาไปหาหมอทันทีถ้า น้องนอนในกระบะทรายพร้อมเบ่งแต่ไม่มีปัสสาวะออก หายใจทางปากหรือหอบขณะนอนพัก ซ่อนตัวและไม่กินอะไรเกินหนึ่งวัน หรือลุกเดินไม่ได้ ถ้าไม่แน่ใจว่าอาการไหนรอได้ ให้โทรเล่าอาการให้คลินิกที่น้องรักษาประจำฟังก่อน
คำถามที่พบบ่อย
แมวนอนบนเตียงเจ้าของทุกคืน ต้องซื้อเบาะไหม
ไม่จำเป็นต้องบังคับให้ย้าย International Cat Care ระบุว่าการให้แมวนอนบนเตียงหรือโซฟาของเจ้าของเป็นเรื่องปกติ เบาะยังมีประโยชน์เป็นที่นอนกลางวันในจุดอื่นของบ้าน หรือเป็นที่หลบตอนมีแขกมา
เบาะทรงถ้ำปิดมิดชิดดีกว่าเบาะเปิดไหม
แล้วแต่นิสัยและอากาศ แมวขี้กลัวและแมวขนสั้นในห้องแอร์มักชอบทรงถ้ำ แต่ในห้องไม่มีแอร์ช่วงหน้าร้อนเบาะปิดจะอบเกินไป และในบ้านที่มีแมวหลายตัว ที่นอนแบบมีทางเข้าทางเดียวทำให้แมวตัวที่อยู่ข้างในถูกขวางทางออกได้
แหล่งอ้างอิง
- Making your home cat friendly | International Cat Care
- Special considerations for senior cats | International Cat Care





