อาหาร

มัทฉะลาเต้วิธีทำ ตีผงให้เนียน ไม่เป็นก้อน ใน 5 นาที

| อ่าน 8 นาที

มัทฉะลาเต้วิธีทำ ตีผงให้เนียน ไม่เป็นก้อน ใน 5 นาที

สรุปสั้นๆ

  • สัดส่วนตั้งต้นต่อ 1 แก้ว คือผงมัทฉะราว 2 กรัม น้ำร้อนไม่เดือด 40 ถึง 60 มล. และนม 150 ถึง 200 มล.
  • ผงมัทฉะเป็นใบชาบดละเอียดที่ดื่มทั้งใบ จึงต้องร่อนและตีกับน้ำก่อนผสมนม ไม่เช่นนั้นจะเป็นก้อน
  • ในงานทดลองหนึ่งที่ทบทวนไว้ มัทฉะ 2.07 กรัมให้คาเฟอีนราว 72.5 มก. จึงควรนับเป็นเครื่องดื่มคาเฟอีนเต็มแก้ว
  • รสขมมักมาจากน้ำร้อนจัดหรือผงใส่มากเกิน ส่วนรสจืดมักมาจากนมเยอะเกินสัดส่วน
  • ผงสำเร็จรูปที่ผสมน้ำตาลและครีมเทียมใช้สัดส่วนเดียวกับผงล้วนไม่ได้

มัทฉะลาเต้ 1 แก้วใช้ผงมัทฉะราว 2 กรัม (ประมาณ 1 ช้อนชาพูน) ตีกับน้ำร้อนที่ไม่เดือด 40 ถึง 60 มล. ให้เนียนก่อน แล้วเติมนม 150 ถึง 200 มล. ขั้นที่ทำให้แก้วนี้เป็นก้อนหรือเนียนอยู่ที่การร่อนผงและการตีกับน้ำ ไม่ได้อยู่ที่นม

ตัวเลขนี้เป็นจุดตั้งต้นของผมสำหรับแก้วขนาดราว 250 มล. ถ้าชอบเข้มให้เพิ่มผงเป็น 3 กรัม ถ้าอยากให้เบาให้เพิ่มนมแทนการลดผง

ทำไมมัทฉะต้องตีกับน้ำก่อน ไม่เทรวมกับนมเลย

Harvard T.H. Chan School of Public Health อธิบายว่ามัทฉะคือชาเขียวที่เอาใบแห้งมาบดเป็นผงละเอียด งานทบทวนในวารสาร Current Research in Food Science ชี้ว่าเมื่อเป็นผง ใบจะถูกดื่มทั้งใบ ไม่ได้แช่แล้วทิ้งกาเหมือนชาใบ ผงจึงไม่ละลายเหมือนน้ำตาล แต่ลอยแขวนอยู่ในน้ำ

ผงละเอียดจับตัวง่ายเมื่อเจอของเหลวเย็นหรือหนืด ถ้าเทผงลงนมตรง ๆ จะได้ก้อนแห้งในเม็ดเล็กที่ตีไม่แตก น้ำร้อนปริมาณน้อยช่วยให้ผงกระจายเป็นเนื้อเดียวก่อน แล้วนมจึงมาเป็นตัวปรับความข้นและรสทีหลัง

อุปกรณ์และสัดส่วนสำหรับ 1 แก้ว

ส่วนผสม ปริมาณ หมายเหตุ
ผงมัทฉะล้วน 2 กรัม (ราว 1 ช้อนชาพูน) ปรับเป็น 3 กรัมถ้าชอบเข้ม
น้ำร้อน 40 ถึง 60 มล. ไม่เดือด รอให้น้ำนิ่ง 2 ถึง 3 นาทีหลังเดือด
นม 150 ถึง 200 มล. นมวัว นมถั่วเหลือง หรือนมโอ๊ต
น้ำเชื่อมหรือน้ำผึ้ง 1 ถึง 2 ช้อนชา ใส่หรือไม่ใส่ก็ได้
น้ำแข็ง เต็มแก้ว เฉพาะแบบเย็น

ที่ร่อนผงใช้ตะแกรงชงชาหรือกระชอนตาละเอียดก็ได้ ส่วนอุปกรณ์ตีใช้แปรงไม้ไผ่ แปรงลวดสปริงเล็ก หรือเครื่องตีฟองนมแบบมือถือ ล้วนใช้ได้

ขั้นตอนทำ

  1. ร่อนผงมัทฉะผ่านตะแกรงลงในถ้วยปากกว้าง ขั้นนี้ตัดก้อนที่ตีไม่แตกออกไปได้เกือบหมด
  2. เทน้ำร้อนที่ไม่เดือดลงไป 40 ถึง 60 มล. ผมรอให้น้ำนิ่งหลังเดือดสัก 2 ถึง 3 นาที เพราะน้ำเดือดจัดทำให้มัทฉะขมได้ (เป็นประสบการณ์ในการชงตามวิธีทั่วไป ไม่ใช่ตัวเลขจากงานวิจัย)
  3. ตีเป็นรูปตัว W หรือ M เร็ว ๆ ราว 20 ถึง 30 วินาทีจนผิวมีฟองละเอียดและไม่มีก้อนติดข้างถ้วย
  4. ใส่น้ำเชื่อมถ้าใช้ ตีให้เข้ากัน
  5. แบบร้อน ตั้งนมให้อุ่นจัดแต่ไม่เดือด แล้วเทลงแก้ว จากนั้นเทมัทฉะที่ตีไว้ลงไป แบบเย็น ใส่น้ำแข็งเต็มแก้ว เทนมตามลงไป แล้วเทมัทฉะด้านบนให้เป็นชั้นสวย
  6. คนก่อนดื่ม ผงจะตกตะกอนถ้าตั้งทิ้งไว้นาน
แปรงไม้ไผ่ตีผงมัทฉะในชามเซรามิกสีเข้ม

ถ้าพลาดตรงนี้แก้ยังไง

เป็นก้อน ส่วนใหญ่มาจากการไม่ได้ร่อนผง หรือใส่ผงลงในน้ำที่น้อยเกินไปจนเหนียวติดกัน ให้ร่อนก่อนและตีทันทีที่เทน้ำ ก้อนที่เกิดแล้วใช้เครื่องตีฟองมือถือช่วยได้ แต่ป้องกันไว้ก่อนง่ายกว่า

ขมฝาด ตรวจสองอย่าง คือน้ำร้อนเกินไปไหม และใส่ผงมากเกินสัดส่วนนมไหม ถ้าใช้ผงเกรดทำขนมซึ่งมักขมกว่าเกรดดื่ม ให้เพิ่มน้ำเชื่อมอีก 1 ช้อนชาก่อนจะเพิ่มนม

จืดและเหมือนนมสีเขียว ผงน้อยไปหรือนมมากไป ลองลดนมเหลือ 120 มล. ก่อน ถ้ายังจืดแสดงว่าผงเก่าหรือเก็บไม่ดี ผงมัทฉะเมื่อโดนอากาศและแสงสีจะซีดเหลืองและรสลดลง ซื้อกระป๋องเล็กและปิดฝาให้สนิท เก็บในตู้เย็นตามที่ฉลากแนะนำ

ผงที่มีน้ำตาลและครีมเทียมผสมมาแล้ว ซึ่งขายเป็นผง "มัทฉะลาเต้" จะละลายง่ายแต่ใช้สัดส่วนข้างต้นไม่ได้ ให้ทำตามฉลาก รายละเอียดว่าผงแบบนี้ต่างจากผงล้วนอย่างไรอยู่ใน มัทฉะลาเต้คืออะไร

เลือกนมแบบไหนให้เข้ากับรสมัทฉะ

นมวัวสดให้ความมันและหวานตามธรรมชาติ ลดความขมได้ดี นมถั่วเหลืองเข้ากับรสหญ้าของมัทฉะแต่ถ้าคุณภาพไม่ดีจะมีกลิ่นถั่วทับ นมโอ๊ตให้ความนวลเนียนโดยไม่แรงกลิ่น เป็นตัวเลือกที่คนกินนมวัวไม่ได้ใช้บ่อย รายละเอียดเรื่องนมโอ๊ตดูใน นมโอ๊ตคืออะไร ส่วนใครอยากรู้ว่าการตีฟองนมแบบลาเต้กับคาปูชิโน่ต่างกันอย่างไร อ่านต่อที่ ลาเต้กับคาปูชิโน่

คาเฟอีนในแก้วนี้ และใครควรระวัง

งานทบทวนเล่มเดียวกันยกการทดลองหนึ่งที่มัทฉะ 2.07 กรัมให้คาเฟอีน 72.5 มก. และระบุว่างานทดลองที่ทบทวนใช้มัทฉะราววันละ 2 ถึง 4 กรัม แก้วตามสูตรข้างบนจึงมีคาเฟอีนในระดับหลายสิบมิลลิกรัม ตัวเลขจริงขึ้นกับเกรดและแหล่งผง Harvard ระบุแต่เพียงว่าชาแบบดั้งเดิมมีคาเฟอีนราวครึ่งหนึ่งของกาแฟ จึงอย่ามองมัทฉะเป็นของไม่มีคาเฟอีนเพราะเป็นชา

คนที่นอนไม่หลับง่าย ตั้งครรภ์ หรือมีโรคหัวใจ ควรถามแพทย์เรื่องปริมาณคาเฟอีนต่อวัน และเลี่ยงดื่มช่วงบ่ายแก่ ๆ เรื่องคาเฟอีนกับการนอนมีอ่านต่อใน กาแฟทำให้นอนไม่หลับไหม

แก้วมัทฉะลาเต้เย็นแยกชั้นสีเขียวและสีขาว

ถ้าทำครั้งแรก

เริ่มที่ผง 2 กรัม น้ำ 50 มล. นม 180 มล. ร่อนผงทุกครั้ง ตีให้ฟองละเอียดแล้วค่อยปรับความหวาน ถ้าชอบรสชาเต็ม ๆ ค่อยดูภาพรวมของมัทฉะและวิธีเลือกผงใน มัทฉะคืออะไร

คำถามที่พบบ่อย

ไม่มีแปรงไม้ไผ่ (ชะเซ็ง) ใช้อะไรตีแทนได้

ใช้เครื่องตีฟองนมแบบมือถือหรือเขย่าในขวดปิดฝากับน้ำร้อนและน้ำแข็งก้อนเล็กก็ได้ ผลที่ได้ฟองหยาบกว่าแปรงไม้ไผ่ แต่เนียนพอสำหรับเครื่องดื่มผสมนม ข้อสำคัญคือร่อนผงก่อนทุกครั้ง

ทำมัทฉะลาเต้เย็นกับร้อนต่างกันตรงไหน

ขั้นตีผงกับน้ำร้อนเหมือนกัน ต่างกันที่นม ถ้าเย็นให้เทนมเย็นลงบนน้ำแข็งก่อนแล้วค่อยเทมัทฉะที่ตีไว้ลงไปด้านบน ถ้าร้อนให้อุ่นนมถึงราวอุ่นจัด ไม่ถึงเดือด เพราะนมที่เดือดจะมีกลิ่นไหม้ทับรสชา

แหล่งอ้างอิง

  1. The therapeutic potential of matcha tea: A critical review on human and animal studies | Current Research in Food Science (PubMed Central)
  2. Tea | The Nutrition Source, Harvard T.H. Chan School of Public Health

อ่านเรื่องอื่นในหมวดอาหาร

ข่าวสำคัญทันเวลา

ดูทั้งหมวดอาหาร