มอยส์เจอร์ไรเซอร์คืออะไร ต่างจากครีมและโลชั่นตรงไหน

มอยส์เจอร์ไรเซอร์คือผลิตภัณฑ์ทาผิวที่ช่วยให้ชั้นนอกสุดของผิวเก็บน้ำได้นานขึ้น และทำให้ผิวนุ่มเรียบขึ้นเมื่อแห้ง ไม่ว่าจะขายในชื่อครีมบำรุง โลชั่น เจลบำรุง หรือบาล์ม ถ้าทำหน้าที่นี้ก็นับเป็นมอยส์เจอร์ไรเซอร์ทั้งหมด ความต่างอยู่ที่ส่วนผสมและความหนาของเนื้อ ซึ่งเป็นสองอย่างที่ควรดูก่อนราคา

มอยส์เจอร์ไรเซอร์ไม่ได้เติมน้ำให้ผิว

คนจำนวนมากเข้าใจว่าครีมซึมลงไปเติมน้ำใต้ผิว ความจริงคือผิวชั้นนอกสุดมีน้ำอยู่ตามธรรมชาติ และน้ำนั้นระเหยออกไปตลอดวัน มอยส์เจอร์ไรเซอร์ทำสองอย่าง คือดึงน้ำมาอยู่ที่ผิวชั้นนอก และสร้างฟิล์มบางๆ กันไม่ให้น้ำระเหยเร็วเกินไป ผิวที่แห้งมักเป็นเพราะชั้นไขมันของผิวหลุดหายไป น้ำจึงรั่วออกเร็ว ถ้าอยากเข้าใจเรื่องนี้ลึกขึ้น ให้อ่านต่อที่ skin barrier คืออะไร

ส่วนผสม 3 กลุ่มที่ต้องแยกให้ออก

Cleveland Clinic แบ่งส่วนผสมของมอยส์เจอร์ไรเซอร์เป็น 3 กลุ่มหลัก และแนะนำให้เลือกสูตรที่มีครบทั้งสามกลุ่ม

กลุ่ม	ทำอะไร	ตัวอย่างบนฉลาก
ฮิวเมคแทนท์ (humectant)	ดึงน้ำจากชั้นลึกขึ้นมาที่ผิวชั้นนอก	Hyaluronic Acid, Urea, Lactic Acid, Sorbitol
อีโมลเลียนท์ (emollient)	อุดช่องว่างระหว่างเซลล์ผิว ทำให้ผิวนุ่มเรียบ	Shea Butter, Mineral Oil, Coconut Oil, Palm Oil
ออกคลูซีฟ (occlusive)	เคลือบผิวไม่ให้น้ำระเหย	Petrolatum, Dimethicone, Lanolin

ถ้าไม่แน่ใจ ให้เทียบชื่อบนฉลากกับตารางนี้ อีโมลเลียนท์บางตัวทำหน้าที่เป็นออกคลูซีฟด้วย การแยกเป็นสามกลุ่มเด็ดขาดจึงเป็นแค่ภาพช่วยจำ

เซราไมด์เป็นไขมันที่ผิวมีอยู่เอง สูตรที่เติมเซราไมด์ (ชื่อบนฉลากเช่น Ceramide NP, Ceramide AP, Ceramide EOP) ช่วยเสริมชั้นไขมันของผิว เรื่องนี้เรามีบทความแยกที่ เซราไมด์คืออะไร

โลชั่น ครีม เจล ขี้ผึ้ง ต่างกันที่สัดส่วนน้ำกับน้ำมัน

เนื้อผลิตภัณฑ์ไล่จากเบาไปหนักคือ เจล โลชั่น ครีม และขี้ผึ้ง (ointment) ยิ่งมีน้ำมันหรือไขมันมาก ยิ่งกักความชุ่มชื้นได้นาน แต่ก็ยิ่งรู้สึกเหนอะหนะและอาจอุดตันง่ายกว่า

• เจลและโลชั่นมีน้ำมาก ซึมเร็ว เหมาะกับใบหน้าที่บางและบอบบางกว่า รวมถึงผิวมัน
• ครีมข้นกว่า เหมาะกับผิวกายและผิวหน้าที่แห้งมาก
• ขี้ผึ้งเกือบทั้งหมดเป็นไขมัน กักน้ำดีที่สุด ใช้เฉพาะจุดที่แห้งแตก เช่น ส้นเท้า ข้อศอก หรือมือ

Cleveland Clinic แนะนำให้ใช้ครีมกับผิวกาย เพราะโลชั่นมีน้ำและแอลกอฮอล์มากกว่า อาจทำให้ผิวแห้งซ้ำ ส่วนใบหน้าให้เลือกเจลหรือโลชั่นก่อน เว้นแต่ผิวแห้งมาก AAD ให้แนวทางตามประเภทผิวไว้ดังนี้

• ผิวปกติ: โลชั่นพอ ผู้ที่ใกล้หมดประจำเดือนหรืออายุ 50 ปีขึ้นไปควรใช้ครีม
• ผิวแห้ง: ข้ามโลชั่น เริ่มที่ครีมหรือขี้ผึ้ง
• ผิวมัน: อาจข้ามมอยส์เจอร์ไรเซอร์ หรือใช้เจลเบาๆ เพราะใช้มากเกินไปอาจอุดตันรูขุมขน
• ผิวผสม: ทาเฉพาะส่วนที่แห้ง ปล่อยโซนที-โซน (หน้าผาก จมูก คาง) ไว้

ผิวมันไม่ต้องใช้มอยส์เจอร์ไรเซอร์จริงไหม

ไม่จริงเสมอไป ผิวบางคนมันที่ผิวแต่ยังตึงหรือลอกเป็นขุยหลังล้างหน้า ลักษณะนี้เรียกว่าผิวมันแต่ขาดน้ำ ซึ่งมีอธิบายไว้ใน ผิวหน้ามันแต่แห้งตึง ถ้าผิวคุณมันและไม่ตึงหลังล้างหน้า การข้ามมอยส์เจอร์ไรเซอร์เป็นทางเลือกที่ AAD ยอมรับ แต่ถ้าตึงหรือลอก ให้ใช้เจลเนื้อบางและเลือกสูตรที่ระบุ noncomedogenic (ไม่อุดตันรูขุมขน)

อ่านฉลากอย่างไรไม่ให้พลาด

Cleveland Clinic แนะนำให้ดูส่วนผสม ไม่ใช่ราคา เพราะของแพงไม่ได้ดีกว่าเสมอไป ข้อที่ควรเช็กมีดังนี้ (ข้อ 3 และ 4 มาจาก AAD)

1. มีส่วนผสมอย่างน้อยจากสองกลุ่มใน 3 กลุ่มข้างต้น ถ้ามีครบสามยิ่งดี
2. ผิวแห้ง แพ้ง่าย หรือเป็นภูมิแพ้ผิวหนัง ให้เลี่ยงน้ำหอมและสารสกัดพฤกษศาสตร์ เพราะเป็นสารก่อภูมิแพ้ที่พบบ่อย Cleveland Clinic ยกตัวอย่างน้ำมันลาเวนเดอร์ ลิโมนีน น้ำมันเปปเปอร์มินต์ น้ำมันกุหลาบ และทีทรีออยล์ ข้อควรระวังคือฉลากที่เขียนว่า fragrance-free ยังอาจมีสารสกัดพืชที่ก่อภูมิแพ้ได้
3. AAD เตือนว่าสูตรที่เขียนว่า "ธรรมชาติ" หรือ "ออร์แกนิก" ก็ทำให้แพ้ได้
4. สูตรที่มีแอลกอฮอล์หรือกรดผลัดเซลล์ (AHA) อาจระคายเคืองผิวแห้ง

DermNet NZ ชี้ว่าไม่มีมอยส์เจอร์ไรเซอร์ที่ถูกสำหรับทุกคน มักต้องลองผิดลองถูก เพราะฉะนั้นถ้าลองแล้วแสบหรือคัน ให้ทดสอบทาที่ท้องแขนด้านในก่อนทาทั้งหน้า และเปลี่ยนสูตรโดยไม่ต้องรู้สึกเสียดาย

ทาเมื่อไรให้ได้ผลที่สุด

ช่วงเวลาที่ได้ผลดีที่สุดคือหลังอาบน้ำหรือล้างหน้า ตอนผิวยังหมาด AAD แนะนำให้ทาทันทีหลังอาบน้ำ ส่วน Cleveland Clinic แนะนำให้ซับตัวพอหมาดแล้วทาภายใน 3 นาที ผิวที่ยังมีน้ำอยู่จะถูกกักไว้ด้วยครีมได้ดีกว่าผิวที่แห้งสนิทแล้ว

ตอนเช้า AAD แนะนำครีมกันแดดแบบ broad-spectrum SPF 30 ขึ้นไปทุกวัน ทุกสีผิว ถ้ามอยส์เจอร์ไรเซอร์ของคุณไม่มีกันแดดในตัว ให้ทากันแดดต่อเป็นขั้นสุดท้าย

เมื่อไรไม่ควรจัดการเองด้วยมอยส์เจอร์ไรเซอร์

ถ้าทาสม่ำเสมอ 2 สัปดาห์แล้วผิวยังแห้งแตก คัน แดง หรือมีน้ำเหลือง นั่นอาจเป็นผื่นผิวหนังอักเสบหรือโรคอื่นที่ต้องการยารักษา ควรพบแพทย์ผิวหนัง AAD ระบุให้ไปพบแพทย์เมื่อแห้งจนเจ็บ แตก มีเลือดออก หรือระคายเคืองมาก ส่วนอาการเฉพาะที่ เช่น ผิวแห้งคันตามตัว เรามีวิธีเลือกขั้นตอนไว้แยกต่างหาก

เริ่มจากตัวเลือกไหน

ผิวของคุณ	เนื้อที่เริ่มลอง	จุดที่ต้องเช็กบนฉลาก
มันหรือเป็นสิวง่าย	เจลเนื้อบาง	noncomedogenic
ปกติถึงผสม	โลชั่นหรือเจลครีม	ฮิวเมคแทนท์ + อีโมลเลียนท์
แห้ง	ครีม	มีเซราไมด์ ไม่มีน้ำหอม
แห้งแตกเฉพาะจุด	ขี้ผึ้ง	ปิโตรลาทัมหรือยูเรีย

ถ้ายังลังเลระหว่างหลายสูตร อ่านเกณฑ์เลือกซื้อที่ มอยส์เจอไรเซอร์ยี่ห้อไหนดี ต่อได้