ตู้เย็นไม่เย็น 8 สาเหตุที่เช็กเองได้ก่อนเรียกช่าง เรียงตามความง่าย

ตู้เย็นไม่เย็น ส่วนใหญ่ไม่ใช่คอมเพรสเซอร์พัง บ้านที่เรียกช่างมาแล้วพบว่าแค่ยางขอบประตูเสื่อมหรือน้ำแข็งอุดพัดลมก็มีมาก ก่อนโทรหาช่าง ใช้เวลาไล่เช็ก 8 ข้อด้านล่างตามลำดับ ตั้งแต่ข้อที่ไม่ต้องใช้เครื่องมืออะไรเลย ไปจนถึงข้อที่เห็นแล้วต้องหยุดมือ

แยกอาการก่อน เพราะอาการบอกทางได้

ก่อนเช็กอะไร ให้ตอบ 3 คำถามนี้ จะรู้ว่าควรเริ่มข้อไหน

อาการที่เห็น	มักเกี่ยวกับ	เริ่มเช็กข้อ
ไฟในตู้ติด แต่ไม่ได้ยินเสียงคอมเพรสเซอร์เลย	ระบบสตาร์ท คอมเพรสเซอร์ หรือไฟ	ข้อ 1 แล้วเรียกช่าง
ช่องฟรีซเย็นดี ช่องธรรมดาอุ่น	น้ำแข็งอุดช่องลม พัดลม ของบังช่องลม	ข้อ 4, 5
เย็นน้อยทั้งตู้ คอมเพรสเซอร์ทำงานไม่หยุด	ระบายความร้อนไม่ดี ยางรั่ว ของร้อนเข้าตู้	ข้อ 2, 3, 6
เพิ่งขนย้ายหรือเพิ่งเสียบปลั๊ก	ต้องรอให้ระบบนิ่ง	ข้อ 7
เย็นปกติตอนเช้า แต่บ่ายอุ่น	ห้องร้อน เปิดตู้ถี่ ยางหลวม	ข้อ 2, 3, 6

อีกอย่างที่ควรทำคือวัดอุณหภูมิจริงด้วยเทอร์โมมิเตอร์ ถ้าไม่เคยวัด ดูขั้นตอนที่ตั้งอุณหภูมิตู้เย็นกี่องศา เพราะ "รู้สึกไม่เย็น" กับ "อุ่นกว่า 4 องศา" เป็นคนละเรื่อง บางครั้งตู้ปกติ แต่เรามีของร้อนเข้าไปเลยรู้สึกว่าอุ่น

ข้อ 1 ปลั๊ก เบรกเกอร์ และปุ่มปรับที่ถูกชน

ฟังดูเด็ก แต่เจอจริงบ่อย โดยเฉพาะบ้านที่มีคนล้างตู้เมื่อเร็วๆ นี้

• ปลั๊กหลวมหรือถูกดึงออกบางส่วน ลองเสียบใหม่ให้แน่น และดูว่าปลั๊กพ่วงตัวเดียวกันมีเครื่องใช้ไฟฟ้ากำลังสูงต่อร่วมอยู่หรือไม่
• เบรกเกอร์วงจรครัวตก บ้านที่เปิดไมโครเวฟ เตาไฟฟ้า และกาต้มน้ำพร้อมกันอาจทำให้เบรกเกอร์ตัด ตู้เย็นเลยดับโดยไม่มีใครรู้
• ปุ่มปรับอุณหภูมิถูกหมุนจนไปอยู่ที่น้อยสุด ตอนเช็ดตู้ มือชนปุ่มได้ง่าย LG ประเทศไทยเตือนว่าให้ตั้งไว้กลางๆ และตรวจปุ่มเมื่อตู้เย็นไม่เย็นหลังล้างตู้หรือละลายน้ำแข็ง

ถ้าเบรกเกอร์ตกซ้ำหลังเปิดใหม่ อย่ากดซ้ำๆ ให้เรียกช่างไฟตรวจ

ข้อ 2 ตู้ชิดผนังหรืออยู่ในซอกแคบ ระบายความร้อนไม่ออก

ตู้เย็นไม่ได้ทำความเย็นให้หายไปเฉยๆ แต่ดึงความร้อนจากในตู้ไปปล่อยออกด้านหลังหรือด้านข้าง ถ้าความร้อนนั้นไม่มีที่ไป คอมเพรสเซอร์จะทำงานหนักและตู้เย็นไม่ลงอุณหภูมิ

LG ประเทศไทยแนะนำให้ตู้เว้นห่างผนังด้านหลังอย่างน้อย 10 ซม. และผนังด้านข้างอย่างน้อย 5 ซม. การไฟฟ้านครหลวง (MEA) แนะนำตรงกันว่าควรติดตั้งในที่อากาศถ่ายเทสะดวกและไม่ใกล้แหล่งความร้อน

จุดที่คนมักพลาดมีดังนี้

• ตู้เย็นในซอกบิวท์อินที่ตู้ครัวเล็กกว่ารุ่น ถ้าซอกไม่มีช่องระบายอากาศด้านบนหรือล่าง ให้สอบถามผู้ผลิตว่ารุ่นนั้นติดตั้งแบบบิวท์อินได้หรือไม่
• วางข้างเตาแก๊สหรือใต้แดดบ่าย ความร้อนจากภายนอกบวกกับความร้อนจากตัวตู้
• วางของบนหลังตู้จนบังช่องระบายอากาศด้านบน
• วางหม้อหุงข้าวหรือกระติกน้ำร้อนไฟฟ้าไว้ข้างๆ จนผนังตู้ด้านข้างอุ่นตลอด

ลองเอามือแตะผนังข้างตู้ในช่วงบ่าย ถ้าอุ่นมากเกินกว่าอุ่นปกติ แสดงว่าระบายไม่ดี ให้ขยับตู้และดูผลใน 24 ชั่วโมง

ข้อ 3 ยางขอบประตูเสื่อม ปิดไม่สนิท

ถ้ายางขอบประตูรั่ว อากาศร้อนชื้นเข้า ความเย็นออก ตู้จะทำงานตลอดแต่ไม่เย็น และมักมีไอน้ำเกาะรอบขอบประตูหรือน้ำแข็งหนาบริเวณขอบ

ตรวจด้วยวิธีเหล่านี้

1. ใช้มือไล่ตามขอบประตูขณะตู้ปิดอยู่ LG ประเทศไทยบอกว่า ถ้ารู้สึกถึงความเย็นรั่วออกมา ยางอาจเสื่อม
2. หนีบกระดาษแผ่นหนึ่งไว้ระหว่างขอบประตูและตัวตู้ แล้วดึงออก ถ้าดึงได้ง่ายโดยแทบไม่รู้สึกแรงต้าน ยางตรงจุดนั้นหลวม ลองทดสอบทุกด้านของประตู
3. ดูร่องยางว่ามีคราบข้นสกปรกหรือแตกร้าว ล้างคราบด้วยน้ำสบู่ แล้วเช็ดให้แห้ง
4. ดูว่าประตูบิดเบี้ยวหรือเอียงเพราะวางตู้ไม่ได้ระดับ ปรับขาตู้ด้านหน้าให้ประตูปิดตัวเองเบาๆ

MEA และ กฟผ. แนะนำให้ตรวจยางสม่ำเสมอและเปลี่ยนเมื่อชำรุดหรือรั่วซึม ยางขอบประตูเป็นอะไหล่ที่ศูนย์บริการสั่งตามเลขรุ่นได้ ปกติเปลี่ยนเองได้ถ้าเป็นแบบกดเข้าร่อง แต่รุ่นที่ยึดด้วยสกรูควรให้ช่างทำ

ข้อ 4 น้ำแข็งเกาะหนาจนขวางพัดลมในช่องฟรีซ

ตู้เย็นที่ส่งลมเย็นจากช่องฟรีซไปช่องธรรมดาอาศัยพัดลมหลังผนังช่องฟรีซ ถ้าน้ำแข็งหนาจนขวางใบพัด ลมเย็นจะไม่ไปช่องล่าง อาการคือช่องฟรีซยังเย็นแต่ช่องธรรมดาอุ่น

LG ประเทศไทยแนะนำให้ละลายน้ำแข็งทุก 2-3 เดือนหรือเมื่อน้ำแข็งสะสม ตู้รุ่นเก่าที่ไม่มีระบบละลายน้ำแข็งอัตโนมัติยิ่งต้องทำ ขั้นตอนมีดังนี้

1. ย้ายอาหารทั้งหมดเข้ากระติกน้ำแข็ง ถ้าเป็นช่องฟรีซที่เต็ม ต้องรีบทำ เพราะ CDC ระบุว่าช่องแช่แข็งที่เต็มเก็บอาหารได้ราว 48 ชั่วโมงเมื่อไม่มีไฟ แต่เมื่อเปิดประตูแล้วเวลาลดลงมาก
2. ถอดปลั๊ก เปิดประตูทิ้งไว้ วางผ้าหนาหรือถาดรองน้ำที่พื้น
3. ห้ามใช้มีดหรือของแหลมงัดน้ำแข็ง เพราะท่อน้ำยาอยู่ใต้ผนังบางจุด ปล่อยให้ละลายเอง หรือวางชามน้ำอุ่นไว้ในช่องเพื่อเร่ง
4. เช็ดแห้งให้ทั่ว โดยเฉพาะรอบใบพัดและช่องระบายน้ำ แล้วเสียบปลั๊กและรอ 2-3 ชั่วโมงก่อนใส่ของกลับ

ถ้าน้ำแข็งกลับมาหนาอีกภายในไม่กี่สัปดาห์ แสดงว่ายางรั่ว ระบบละลายอัตโนมัติเสีย หรือมีรูระบายน้ำตัน อาการแบบนี้ที่ไม่หายควรให้ช่างดู

ข้อ 5 ของแน่นตู้และบังช่องลมเย็น

ถ้ามีกลิ่นอับหรือคราบราที่ขอบประตูร่วมด้วย ดูตู้เย็นมีกลิ่นเหม็นแก้อย่างไร เพราะซีลที่เก็บราก็มักเป็นซีลที่ปิดไม่สนิทด้วย

ตู้ที่ยัดแน่นขวางช่องลมเย็น ทำให้ความเย็นไหลไม่ทั่ว ชั้นหนึ่งเย็นจัดอีกชั้นอุ่น ตู้ก็ดูเหมือนไม่เย็น ทั้งที่เครื่องทำงานปกติ LG ประเทศไทยแนะนำให้จัดระเบียบ และเก็บของในกล่องมีฝาแทนถุงหลวมๆ MEA แนะนำไม่กักตุนจนแน่น

กติกาสั้นๆ ที่ใช้ได้ผลคือ

• เว้นหน้าช่องลมเย็นด้านหลังชั้นบนไว้อย่างน้อยหนึ่งฝ่ามือ
• วางขวดน้ำสูงไว้ชั้นข้าง ไม่ต้องไว้กลางตู้
• ใส่ของที่เปิดแล้วลงกล่องเดียวกัน แทนที่จะวางกระจายเป็นถุงเล็กหลายสิบถุง
• ตู้ที่ว่างเกินไปก็ไม่ดี เพราะความเย็นเก็บไม่อยู่ ใส่ขวดน้ำเต็มไว้ช่วย

วิธีจัดชั้นแบบมีระบบอยู่ที่จัดระเบียบตู้เย็นแบบแบ่งโซน

ข้อ 6 ใส่อาหารร้อนเข้าตู้ และเปิดตู้ถี่

ข้อนี้เกิดจากพฤติกรรม ไม่ใช่เครื่องเสีย LG ประเทศไทยระบุว่าให้พักอาหารและเครื่องดื่มให้เย็นลงก่อนแช่ เพราะความร้อนทำให้คอมเพรสเซอร์ทำงานหนัก MEA ก็บอกว่าไม่ควรเปิดปิดบ่อยหรือเปิดค้างนาน

ตัวอย่างที่เจอบ่อย คือหม้อแกงที่ยังอุ่นใส่ทั้งหม้อเข้าชั้นกลาง ชั้นรอบๆ จะอุ่นหลายชั่วโมงและนมที่อยู่ข้างๆ เสียเร็ว วิธีที่ดีกว่าคือแบ่งแกงใส่กล่องตื้นสองสามใบ พักไม่เกินสองชั่วโมงให้เย็นลงที่อุณหภูมิห้องหรือแช่อ่างน้ำเย็น แล้วค่อยเข้าตู้

ถ้าบ้านมีเด็กที่เปิดตู้ค้นของบ่อย ลองวางของว่างที่หยิบเองได้ไว้ชั้นเดียวระดับสายตา ลดการเปิดค้าง

ข้อ 7 เพิ่งขนย้ายหรือเสียบปลั๊กใหม่ ต้องรอให้ระบบนิ่ง

ตู้ที่เพิ่งย้ายห้อง ย้ายบ้าน หรือถูกถอดปลั๊กนาน อาจใช้เวลาก่อนจะเย็น LG ประเทศไทยให้แนวปฏิบัติไว้ดังนี้

• ระหว่างขนย้ายห้ามนอนตู้ ถ้าจำเป็นต้องเอียง ไม่เกิน 40 องศา เพราะน้ำยาและน้ำมันคอมเพรสเซอร์อาจไหลผิดทาง
• เสียบปลั๊กแล้วรอ 4-6 ชั่วโมง
• ถ้ายังเย็นน้อย รอประมาณ 24 ชั่วโมงแล้วเสียบปลั๊กใหม่
• ถ้ายังไม่เย็น ตู้ใหม่ให้ติดต่อผู้ขาย ตู้เก่าให้ติดต่อช่าง

ก่อนใส่อาหารเข้าตู้ใหม่ ให้รอจนวัดได้ไม่เกิน 4 องศา อย่าใส่ของสดตอนตู้ยังอุ่น

ข้อ 8 สัญญาณที่เช็กเองไม่ได้ ต้องเรียกช่าง

ถ้าไล่ข้อ 1-7 แล้วยังเหมือนเดิม ให้สังเกตอาการเหล่านี้ แล้วหยุดแก้เอง

อาการ	อาจหมายถึง	ทำอะไร
ไม่ได้ยินเสียงคอมเพรสเซอร์ตอนเปิดใช้ปกติ	คอมเพรสเซอร์หรือชุดสตาร์ทมีปัญหา	ถอดปลั๊ก เรียกช่าง
ละลายน้ำแข็งแล้ว ใบพัดหลังช่องฟรีซยังไม่หมุน	พัดลมเสีย	เรียกช่าง
คอมเพรสเซอร์สตาร์ทแล้วดับเป็นจังหวะถี่ๆ	ระบบป้องกันตัดซ้ำ	ถอดปลั๊ก เรียกช่าง
มีกลิ่นไหม้หรือควัน	ไฟฟ้าช็อต	ถอดปลั๊กทันที ห้ามใช้ต่อ
เย็นดีตอนเช้าแล้วตกบ่ายซ้ำๆ แม้ทุกอย่างปกติ	เซนเซอร์หรือระบบน้ำยา	เรียกช่าง
ท่อหรือคอยล์ด้านหลังมีคราบน้ำมัน	น้ำยารั่ว	เรียกช่าง

ตู้ที่ยังอยู่ในประกัน ให้ติดต่อศูนย์บริการของผู้ผลิตก่อน การเปิดฝาหรือเปลี่ยนอะไหล่เองอาจทำให้ประกันขาด เรื่องน้ำยาและไฟฟ้าห้ามลองเองเด็ดขาด

เวลาโทรหาช่าง บอกเลขรุ่น อายุตู้ อาการ และอุณหภูมิที่วัดได้ ช่างจะประเมินได้เร็วกว่ามาก ตู้ที่เก่ามากและเสียบ่อยควรชั่งใจเรื่องค่าซ่อมเทียบกับการเปลี่ยนตู้ใหม่ที่ประหยัดไฟกว่า

ระหว่างรอช่าง อาหารปลอดภัยแค่ไหน

ของที่ต้องตัดสินใจเรื่องจำนวนวันว่าเก็บได้อีกเท่าไร ดูตารางที่เก็บอาหารในตู้เย็นได้กี่วัน ประกอบ

CDC ระบุว่าอาหารในตู้เย็นปลอดภัยได้ถึงราว 4 ชั่วโมงเมื่อไม่มีไฟ ถ้าประตูปิดตลอด ช่องแช่แข็งที่เต็มเก็บได้ราว 48 ชั่วโมง ครึ่งตู้ราว 24 ชั่วโมง ตัวเลขนี้เขียนถึงกรณีไฟดับ แต่ใช้เป็นแนวทางกรณีตู้เสียได้ เพราะหลักเดียวกันคือไม่มีการทำความเย็นใหม่

หลัง 4 ชั่วโมง CDC แนะนำให้ทิ้งเนื้อ ปลา ไข่ นม และของเหลือ รวมถึงอาหารที่สี กลิ่น หรือเนื้อสัมผัสผิดปกติ และอย่าชิมเพื่อตัดสินว่าปลอดภัย

แผนสำรองที่ทำได้ทันที

1. ย้ายนม ไข่ เนื้อสด และของปรุงสุกเข้ากระติกน้ำแข็งพร้อมน้ำแข็งก้อนใหญ่
2. ย้ายของแช่แข็งไปฝากตู้แช่ของญาติหรือเพื่อนบ้านถ้าทำได้
3. ปิดประตูตู้เย็นให้นานที่สุด เปิดเมื่อจำเป็น
4. ผักและเครื่องปรุงหลายชนิดทนอุณหภูมิห้องได้นานกว่า เช่น ซอสขวดที่ฉลากไม่ได้บังคับแช่เย็น ตรวจฉลากแต่ละขวด

ลำดับเช็กที่แนะนำ

ลำดับ	เช็กอะไร	ใช้เวลา	ต้องใช้ช่างไหม
1	ปลั๊ก เบรกเกอร์ ปุ่มปรับ	2 นาที	ไม่
2	ประตูปิดสนิท ยางขอบ ระดับตู้	5 นาที	ไม่ ยกเว้นเปลี่ยนยางที่ยึดสกรู
3	ระยะห่างผนัง 10 ซม. หลัง 5 ซม. ข้าง	5 นาที	ไม่
4	ของแน่น ช่องลมถูกบัง อาหารร้อน	10 นาที	ไม่
5	ละลายน้ำแข็ง	3-6 ชั่วโมง	ไม่
6	รอ 24 ชั่วโมง วัดอุณหภูมิใหม่	1 วัน	ไม่
7	ไม่ดีขึ้น พัดลมไม่หมุน คอมเพรสเซอร์เงียบ		ใช่

ถ้าเลือกทำแค่สองอย่างวันนี้ ให้ตรวจยางขอบประตูด้วยกระดาษ และดึงตู้ออกจากผนังให้ถึง 10 ซม. สองอย่างนี้แก้ปัญหาได้บ่อยที่สุดและไม่ต้องจ่ายค่าช่างเลย