สรุปสั้นๆ
- เลือกชนิดเครื่องตามของที่ปั่นจริง สมูทตี้น้ำแข็ง ซุปร้อน น้ำพริก หรือนมถั่วเหลือง แต่ละอย่างกดดันมอเตอร์และใบมีดไม่เท่ากัน
- วัตต์บนกล่องมักเป็นกำลังสูงสุดตอนสตาร์ท ไม่ใช่กำลังตอนปั่นจริง ใช้เทียบรุ่นเดียวกันได้ แต่ใช้ตัดสินข้ามแบรนด์ไม่ได้
- ของร้อนต้องรอให้เย็นลง 3 ถึง 5 นาที ล็อกฝาให้แน่น ใช้ฝาที่มีช่องระบายไอ และเริ่มที่รอบต่ำเสมอ
- เรียงของใส่โถตามลำดับ ของเหลวก่อน ของแห้งและผักใบ ผลไม้ แล้วน้ำแข็งหรือของแช่แข็งไว้บนสุด ปั่นออกมาเนียนขึ้นโดยไม่ต้องเพิ่มวัตต์
- ล้างทันทีหลังปั่นด้วยน้ำอุ่นผสมน้ำยาล้างจานหนึ่งหยด ปั่น 60 วินาที ช่วยกันคราบและกลิ่นสะสมที่ซีลยาง
เครื่องปั่นที่ดีสำหรับบ้านคือเครื่องที่ปั่นของที่เราปั่นจริงได้เนียนพอ ล้างง่ายพอที่จะล้างทุกครั้ง และไม่ทำให้เราต้องเดินหนีเสียงตอนเช้า เครื่องที่วัตต์สูงที่สุดหรือราคาแพงที่สุดอาจเกินความต้องการของคนที่ปั่นสมูทตี้วันละแก้ว และอาจเล็กเกินไปสำหรับบ้านที่ปั่นนมถั่วเหลืองทุกวัน เราไม่จัดอันดับยี่ห้อ เพราะรุ่นและราคาเปลี่ยนเร็ว แต่เกณฑ์ข้างล่างใช้กับรุ่นไหนก็ได้ที่เจอหน้าร้าน
แยกชนิดก่อน ตัวเลือกจะเหลือไม่กี่แบบ
คำว่า "เครื่องปั่นน้ำผลไม้" ในร้านครอบคลุมเครื่องที่ต่างกันมาก ตัดสินใจเรื่องชนิดก่อน แล้วค่อยดูรุ่น
| ชนิด | ลักษณะ | เด่น | ข้อจำกัด |
|---|---|---|---|
| เครื่องปั่นโถใหญ่ | โถ 1.5 ถึง 2 ลิตร ตั้งบนฐานมอเตอร์ | ปั่นได้ทีละหลายแก้ว ใส่น้ำแข็งได้ดี | ล้างโถใหญ่ ที่เก็บเยอะ |
| เครื่องปั่นแก้วพกพา ปั่นแล้วดื่มจากแก้วเดิม | แก้วเล็ก 300 ถึง 600 มิลลิลิตร | ล้างน้อยชิ้น เร็ว | ปั่นได้ทีละแก้ว ไม่เหมาะปั่นร้อน |
| เครื่องปั่นมือถือ (แท่ง) | แท่งมอเตอร์จุ่มในหม้อหรือถ้วย | ปั่นซุปในหม้อ เก็บง่าย | ปั่นน้ำแข็งไม่ถนัด เสียงและกระเด็นง่าย |
| เครื่องปั่นความเร็วสูง | มอเตอร์แรง โถหนา ปรับรอบได้ | ปั่นเนียนมาก ปั่นร้อนได้ในบางรุ่น | ราคาสูง เสียงดัง ต้องทำตามคู่มือเรื่องของร้อน |
| เครื่องปั่นผสมโถบดสับ | เป็นชุด มีโถปั่นและโถสับ | ทำพริกแกงเล็กๆ สับหมู | ทุกโถต้องล้างแยก |
เครื่องแบบมือถือกับแก้วพกพาเหมาะกับคนที่ปั่นไม่บ่อยและอยากล้างน้อยที่สุด ส่วนบ้านที่ปั่นทุกวันมักลงเอยที่โถใหญ่เพราะทนกว่าและปรับปริมาณได้
เริ่มจากของที่ปั่นจริงในหนึ่งสัปดาห์
เขียนลิสต์ของที่เราปั่นประจำ แล้วเทียบตาราง ผลต่างระหว่างงานเบากับงานหนักคือสิ่งที่ทำให้เครื่องร้อนหรือหยุดกลางคัน
| ของที่ปั่น | โหลดต่อเครื่อง | สิ่งที่ควรมี |
|---|---|---|
| ผลไม้สดกับน้ำหรือนม | เบา | เครื่องทั่วไปพอ |
| สมูทตี้ผลไม้แช่แข็ง น้ำแข็ง | กลาง ถึงหนัก | มอเตอร์ทนโหลด โถทรงเรียวลง ใบมีดแข็งแรง |
| ผักใบเขียวปั่นให้เนียน | กลาง | โถปั่นได้นานโดยไม่ร้อน ปรับรอบได้ |
| ซุปร้อน ซอส | กลาง และต้องระวังความร้อน | ฝามีช่องระบายไอ ตามที่ผู้ผลิตระบุ |
| นมถั่วเหลือง นมอัลมอนด์ | กลาง | โถ 1.5 ลิตรขึ้นไป ปั่นนานได้ |
| พริกแกง น้ำพริก เนื้อเหนียว | หนัก | โถบดสับแยก หรือเครื่องความเร็วสูง |
| เนยถั่ว | หนักมาก | มักต้องใช้เครื่องที่ผู้ผลิตระบุว่าทำได้ และแท่งดันของ |
ถ้ารายการของเรามีแต่ผลไม้สดกับน้ำ ไม่ต้องเสียเงินกับเครื่องความเร็วสูง ถ้ามีน้ำแข็ง ผลไม้แช่แข็ง และนมถั่วเหลืองทุกวัน การซื้อเครื่องเล็กจะได้เครื่องที่ร้อนและหยุดบ่อย
วัตต์บนกล่อง อ่านอย่างไรไม่โดนหลอก
วัตต์เป็นเลขที่คนดูก่อน แต่เป็นเลขที่อ่านผิดง่ายที่สุด
- ตัวเลขบนกล่องหลายรุ่นเป็นกำลังสูงสุดตอนสตาร์ท ส่วนกำลังตอนปั่นจริงต่ำกว่านั้น ถ้าไม่มีป้ายระบุ ให้ถือเป็นตัวเลขเปรียบเทียบเฉพาะรุ่นที่ผู้ผลิตรายเดียวกัน
- ผลลัพธ์ขึ้นกับแรงบิดตอนมีโหลด รูปทรงโถ และใบมีดด้วย เครื่องวัตต์ต่ำที่โถทรงเรียวลงข้างล่างดึงของลงสู่ใบมีดได้ดี อาจปั่นละเอียดกว่าเครื่องวัตต์สูงที่โถทรงตรง
- เครื่องที่มีวัตต์สูงใช้ไฟมากเฉพาะตอนปั่น ไม่เหมือนหม้อต้มที่ทำงานต่อเนื่อง ตัวอย่างเช่น เครื่อง 1,000 วัตต์ปั่น 2 นาที ใช้ไฟราว 0.033 หน่วย ที่ค่าไฟสมมติ 4 บาทต่อหน่วย เท่ากับไม่ถึง 14 สตางค์ต่อรอบ ค่าไฟไม่ใช่ตัวตัดสิน
วิธีดูที่ได้ผลกว่าวัตต์คือ ดูว่าผู้ผลิตระบุว่าปั่นน้ำแข็งหรือของแช่แข็งได้หรือไม่ มีระบบตัดไฟกันมอเตอร์ร้อนหรือไม่ ใบมีดเป็นแบบที่ออกแบบเพื่อบดละเอียด และโถรับของร้อนได้ตามคู่มือหรือเปล่า
Vitamix ระบุในคำถามที่พบบ่อยว่าเครื่องมีระบบป้องกันมอเตอร์ทำงานเกินกำลังโดยอัตโนมัติ เมื่อร้อนเกินก็ตัดไฟ ให้ปิดเครื่องแล้วรอ บางรุ่นรีเซ็ตได้ในไม่กี่นาที ส่วนใหญ่ใช้ถึง 30 นาที และสภาพห้องที่ร้อนยิ่งทำให้ต้องรอนานขึ้น ซึ่งเป็นเรื่องที่คนไทยควรนึกถึงเป็นพิเศษ เพราะครัวบ้านเราไม่เย็นเหมือนห้องทดสอบ
โถ ใบมีด และฝา เลือกอย่างไร
วัสดุและความจุของโถ
โถพลาสติกแข็งทนแรงกระแทกได้ดี น้ำหนักเบา แต่ขึ้นคราบสีและกลิ่นง่ายกว่า โถแก้วทนคราบและกลิ่น แต่หนักและแตกได้ ไม่ว่าวัสดุอะไร ให้ดูว่ามีสเกลปริมาตรชัดเจนและหูจับถนัดมือเปียก
ความจุที่พิมพ์ไว้เป็นความจุสูงสุด ไม่ใช่ปริมาณที่ปั่นได้จริง โถ 2 ลิตรควรใส่ไม่เกิน 60 ถึง 70 เปอร์เซ็นต์สำหรับของเหลวธรรมดา และน้อยกว่านั้นสำหรับของร้อน ปั่นเกินระดับนี้ ของล้นหรือไม่ไหลวนเข้าใบมีด
ใบมีด
ใบมีดเครื่องปั่นไม่ได้ออกแบบมาเพื่อ "หั่น" เหมือนมีด Vitamix ระบุว่าใบมีดของตนเป็นแบบบดให้แหลก ไม่จำเป็นต้องลับ ใบมีดที่คมจัดแต่บางจะงอหรือบิ่นเมื่อปั่นน้ำแข็ง ให้ดูว่าฐานใบมีดถอดล้างได้หรือไม่ และมีซีลยางที่เปลี่ยนได้ เพราะซีลคือจุดแรกที่รั่วและขึ้นกลิ่น
ฝาและแท่งดัน
ฝาต้องล็อกแน่นและมีช่องปลั๊กที่เปิดเพื่อใส่ของเพิ่มได้ สำหรับของข้นอย่างสมูทตี้ที่ใส่น้ำแข็งเยอะ แท่งดันที่สอดผ่านช่องฝาช่วยไล่ฟองอากาศที่ทำให้ใบมีดหมุนในอากาศ โดย Vitamix แนะนำให้วนแท่งดันตามมุมโถทั้งสี่จนเกิดวังวน
ปุ่มและโหมด
ปุ่มพัลส์ (pulse) ใช้บ่อยกว่าที่คิด ทั้งสับน้ำแข็งก่อนปั่นและสับพริกหยาบ เครื่องที่ปรับรอบได้ต่อเนื่องคุมความละเอียดได้ดีกว่าเครื่องที่มีแค่ 2 รอบ แต่สำหรับบ้านที่ปั่นอย่างเดียวคือสมูทตี้ รอบเดียวกับพัลส์ก็พอ
ปั่นของร้อน ข้อควรระวังที่ไม่ควรข้าม
ซุปและซอสร้อนเป็นการใช้งานที่ทำให้คนถูกลวกบ่อยที่สุด ตามคำแนะนำของ Vitamix
- พักของเหลวร้อน 3 ถึง 5 นาทีก่อนเทลงโถ เพราะไอและการกระเด็นลวกได้ และโถปิดสนิทมีแรงดันสะสม
- ใช้ฝาที่มีช่องระบายไอ และล็อกฝาให้แน่นก่อนเปิดเครื่อง
- เริ่มที่รอบต่ำ แล้วค่อยเพิ่ม ห้ามเริ่มที่รอบสูง
- อย่าเติมเต็มโถ ให้เหลือที่ว่างครึ่งหนึ่ง
- Vitamix ระบุว่าเครื่องส่วนใหญ่ทำซุปให้ร้อนได้ราว 170 องศาฟาเรนไฮต์ (ราว 77 องศาเซลเซียส) และไม่แนะนำให้ใส่ของที่ร้อนเกินนั้น
- แก้วขนาดเล็ก 20 ออนซ์ของแบรนด์นั้นขนส่งของร้อนได้ แต่ไม่ใช้ปั่นของร้อน เพราะไม่มีช่องระบายไอ
เรื่องต้มน้ำหรือทำของร้อนด้วยเครื่องอื่น ดูเครื่องต้มน้ำที่บทความกาต้มน้ำไฟฟ้า
เรียงของใส่โถให้ถูก เนียนขึ้นโดยไม่ต้องเพิ่มวัตต์
ลำดับการใส่ของมีผลต่อความเนียนมาก Vitamix แนะนำเรียงดังนี้
- ของเหลวก่อน
- ของแห้งและผงต่างๆ
- ผักใบ
- ผลไม้และผักอื่น
- น้ำแข็งและของแช่แข็งไว้บนสุด
ตัวอย่างสมูทตี้ 1 แก้ว (ประมาณ 400 มิลลิลิตร) นมหรือน้ำ 200 มิลลิลิตร ใส่ก่อน ตามด้วยผักโขมหรือคะน้า 1 กำมือเล็ก กล้วยหอม 1 ลูก และสตรอว์เบอร์รีแช่แข็ง 100 กรัม ปิดฝา เริ่มที่รอบต่ำแล้วเพิ่มจนวังวนเกิด ปั่นรวม 45 ถึง 60 วินาทีสำหรับเครื่องทั่วไป ถ้าของติดข้างโถ ให้หยุด เปิดฝา ดันของลงด้วยช้อนยาวแล้วปั่นต่อ ห้ามเอามือหรือช้อนเข้าไปขณะใบมีดหมุน
ถ้าใบมีดหมุนในอากาศ ตัวเครื่องได้ยินเสียงสูงแต่ของไม่ไหล แปลว่ามีฟองอากาศกั้นใต้ของแช่แข็ง ให้หยุด ดันของ หรือเติมของเหลวอีกเล็กน้อย
ปั่นน้ำแข็ง
Vitamix ระบุว่าใบมีดบดน้ำแข็งให้แหลก ไม่ใช่หั่น ปั่นต่อเนื่องที่รอบสูงได้ปริมาณละเอียดมาก ส่วนถ้าต้องการน้ำแข็งหยาบให้ใช้พัลส์ ถ้าเครื่องเล็กควรใช้น้ำแข็งก้อนเล็ก หรือทุบก่อนใส่ จะช่วยลดโหลดตอนสตาร์ท
ปั่นแล้วดื่มเลย หรือกรองก่อน
เครื่องปั่นต่างจากเครื่องคั้นน้ำผลไม้ เครื่องปั่นเก็บกากใยไว้ในแก้ว ผลลัพธ์จึงข้นและมีเนื้อ ถ้าอยากได้น้ำใส ให้กรองผ่านผ้าขาวบางหรือกระชอนถี่ ซึ่งเป็นงานเพิ่ม 1 ถึง 2 นาทีและเป็นงานล้างอีกชิ้น ถ้าเรายกน้ำผลไม้ใสเป็นเป้าหมายหลัก เครื่องคั้นอาจตรงกว่า
ผลไม้บางอย่างขมหรือฝาดเมื่อถูกปั่นนาน เช่นส้มที่ปั่นทั้งเปลือกขาว ให้ปอกเปลือกขาวออกก่อน และปั่นสั้นๆ จะได้รสดีกว่า
งานล้าง ตัวตัดสินว่าจะใช้เครื่องต่อไปหรือไม่
เครื่องปั่นที่ล้างยากกลายเป็นเครื่องที่ตั้งทิ้ง ล้างทันทีหลังปั่นง่ายกว่าล้างตอนคราบแห้งมาก
| ความถี่ | ทำอะไร |
|---|---|
| ทุกครั้งหลังปั่น | เทของออก เติมน้ำอุ่นครึ่งโถ ใส่น้ำยาล้างจาน 1 หยด |
| ทุกครั้งต่อจากนั้น | ปิดฝา ปั่นช้า แล้วเพิ่มรอบจนสูงสุด 60 วินาที เทน้ำทิ้ง ล้างน้ำอุ่น |
| ทุกสัปดาห์ | ถอดฝา ซีลยาง ปลั๊ก ล้างด้วยมือ ตากให้แห้ง |
| ทุกเดือน หรือเมื่อโถขุ่น | แช่น้ำส้มสายชูขาว 1 ถ้วยกับน้ำอุ่นครึ่งโถหลายชั่วโมง ขัดเบาๆ |
วิธีล้าง 60 วินาทีกับน้ำอุ่นและน้ำยาล้างจานหยดเดียวมาจากคู่มือการใช้ของ Vitamix ส่วนการแช่น้ำส้มสายชูขาวกับน้ำอุ่นหลายชั่วโมงสำหรับโถขุ่นหรือมีคราบ ก็มาจากหน้าคำถามที่พบบ่อยของแบรนด์เดียวกัน ให้ระวังฐานใบมีดที่คมเสมอ อย่าเอามือเข้าไปขัดในโถโดยไม่มองและอย่าล้างโดยไม่ถอดปลั๊ก
โถที่ถอดไปเข้าเครื่องล้างจานได้หรือไม่ ขึ้นกับรุ่น Vitamix ให้ดูคู่มือ โดยระบุว่าแก้วขนาดเล็ก (nano cup) และฐานใบมีดรุ่นนั้นล้างเครื่องได้ แต่โถมาตรฐานให้ตรวจคู่มือ หลักการเดียวกันใช้กับทุกแบรนด์ คือ เครื่องล้างจานร้อนเกินสำหรับโถพลาสติกบางชนิดทำให้ขุ่นและแตกลายงา
กลิ่นกระเทียมหรือพริกที่ติดโถ แก้ด้วยการแช่น้ำส้มสายชูตามตารางข้างบน ซีลยางที่ดำหรือกลิ่นไม่หาย ให้เปลี่ยนซีล
ครัวที่ขึ้นกลิ่นจากหลายอย่างพร้อมกัน ดูวิธีรวมที่ทำความสะอาดบ้านให้เร็ว
สัญญาณที่ต้องหยุดใช้
- เสียงเสียดสีหรือเสียงแหลมสูงผิดปกติ Vitamix ระบุว่าอาจหมายถึงแบริ่งของชุดใบมีดเริ่มเสื่อม ไม่ควรฝืนใช้
- กลิ่นไหม้จากมอเตอร์ หรือเครื่องหยุดบ่อยแม้ปั่นของเบา
- ของรั่วซึมจากฐานใบมีด แปลว่าซีลเสื่อม ถ้ารั่วเข้าไปถึงฐานมอเตอร์ จะเสียหรือไฟรั่วได้
- โถร้าว ฝาไม่ล็อกแน่น หรือแท่งดันบิ่น
ปิดเครื่อง ถอดปลั๊ก และนำไปศูนย์บริการ อย่าเปิดฐานมอเตอร์เอง
ซื้ออย่างไรให้ไม่เสียใจ
ก่อนจ่ายเงิน ตรวจตามนี้
- ผู้ผลิตระบุชัดหรือไม่ว่าปั่นอะไรได้ และปั่นของร้อนได้หรือไม่
- อะไหล่ที่เสียบ่อย คือซีลยาง ฐานใบมีด โถ และฝา หาซื้อในไทยได้หรือไม่ ราคาโดยประมาณเท่าไร
- ประกันกี่ปี ครอบคลุมมอเตอร์หรือเปล่า
- ถอดล้างชิ้นไหนได้บ้าง และมีกี่ชิ้นที่ต้องล้างทุกครั้ง
- ขนาดโถและความสูงรวมเมื่อวางบนฐาน ใต้ตู้แขวนของเรายังใส่ได้หรือไม่
- ลองฟังเสียงที่ร้านถ้ามีเครื่องโชว์ เครื่องความเร็วสูงเสียงดังตอนเช้าได้
| ถ้า | ให้เลือก |
|---|---|
| ปั่นผลไม้สดวันละแก้ว อยากล้างน้อยสุด | แก้วพกพา หรือเครื่องมือถือ |
| ทำซุปและซอสในหม้อเป็นหลัก | เครื่องปั่นมือถือ |
| ครอบครัว 3 คนขึ้นไป ปั่นทุกวัน | โถใหญ่ที่ปั่นของแช่แข็งได้ |
| ทำนมถั่วเหลือง เนยถั่ว น้ำพริกบ่อย | เครื่องความเร็วสูง หรือโถบดสับแยก |
| ครัวเล็ก ที่เก็บจำกัด | แท่งมือถือ เพราะเก็บในลิ้นชักได้ |
ถ้าเป็นการจัดชุดเครื่องมือครัวจากศูนย์ ลองดูลิสต์ในบทความอุปกรณ์ครัวสำหรับมือใหม่ แล้วค่อยตัดสินว่าเครื่องปั่นควรมาก่อนหรือหลังอุปกรณ์อื่น
คำถามที่พบบ่อย
เครื่องปั่น 1,000 วัตต์ ปั่นน้ำแข็งได้ละเอียดกว่า 500 วัตต์เสมอไหม
ไม่เสมอไป วัตต์บนกล่องมักเป็นกำลังสูงสุดช่วงสตาร์ท ส่วนผลลัพธ์จริงขึ้นกับแรงบิดเมื่อมีโหลด รูปทรงโถ และใบมีด เครื่องที่วัตต์ต่ำกว่าแต่โถออกแบบดีอาจปั่นได้ดีกว่า ให้ดูรีวิวที่ทดสอบน้ำแข็งหรือผลไม้แช่แข็งจริง
ปั่นน้ำซุปที่เพิ่งยกลงจากเตาได้เลยไหม
ไม่ควร Vitamix แนะนำให้พักของเหลวร้อน 3 ถึง 5 นาทีก่อนเทลงโถ และไม่แนะนำให้ใส่ของที่ร้อนเกิน 170 องศาฟาเรนไฮต์ ล็อกฝาให้แน่น เริ่มที่รอบต่ำ และอย่าเทเต็มโถ เพราะไอน้ำและแรงดันดันฝาหลุดได้
เครื่องปั่นหยุดเองกลางคัน เสียหรือเปล่า
หลายรุ่นมีระบบตัดไฟเมื่อมอเตอร์ร้อนเกินเพื่อป้องกันความเสียหาย ให้ปิดสวิตช์ ถอดปลั๊ก แล้วรอให้เย็นตามคู่มือ ซึ่ง Vitamix ระบุว่าบางรุ่นรีเซ็ตได้ในไม่กี่นาที ส่วนใหญ่ใช้ถึง 30 นาที ถ้าหยุดบ่อย ให้ลดปริมาณต่อรอบหรือเติมของเหลวเพิ่ม
แหล่งอ้างอิง
- Blender Mastery: A Comprehensive Guide on How to Use a Blender | Vitamix
- Frequently Asked Questions | Vitamix (Owner's Resources)
