ใจความสำคัญ
- เลือกชนิดเครื่องตามวิธีดื่มและความอยากล้าง ก่อนเลือกยี่ห้อ เพราะแคปซูล ดริป โมก้าพอท เครื่องกึ่งอัตโนมัติ และเครื่องอัตโนมัติเต็มระบบ มีงานประจำวันต่างกันมาก
- เลข 15 bar บนกล่องเป็นแรงดันสูงสุดของปั๊ม ไม่ใช่แรงดันที่สกัดกาแฟจริง ซึ่งกาแฟเอสเปรสโซมักตั้งไว้ราว 9 bar
- ตะกรันจากน้ำคือสาเหตุเสียอันดับต้นของเครื่องที่ใช้น้ำร้อน ตั้งค่าความกระด้างให้ตรงกับน้ำที่ใช้ และใช้น้ำยาล้างตะกรันตามที่ผู้ผลิตระบุ
- ต้นทุนต่อแก้วคำนวณเองได้จากราคาเมล็ดต่อกรัมและปริมาณผงต่อแก้ว ก่อนตัดสินใจเทียบกับการซื้อตามร้าน
- FDA ระบุว่าคาเฟอีนราว 400 มิลลิกรัมต่อวันเป็นระดับที่ผู้ใหญ่ส่วนใหญ่รับได้โดยไม่มีผลเสียตามปกติ หรือราวกาแฟ 2 ถึง 3 แก้วขนาด 12 ออนซ์
เครื่องชงกาแฟที่ดีสำหรับบ้านคือเครื่องที่ตรงกับวิธีดื่มประจำวันและเรายอมล้างมันจริงๆ ไม่ใช่เครื่องที่ราคาสูงสุดหรือแรงดันเยอะสุดบนกล่อง เรามีเครื่องที่ซื้อมาใช้สามเดือนแล้วขึ้นหิ้ง เพราะงานล้างหนักกว่าที่คิด ส่วนรุ่นธรรมดาที่ล้างง่ายกลับใช้ได้ทุกเช้า เราไม่จัดอันดับยี่ห้อ เพราะรุ่นและราคาเปลี่ยนทุกปี แต่เกณฑ์ข้างล่างใช้กับรุ่นไหนก็ได้
ชนิดของเครื่องกำหนดงานประจำวันของคุณ
ตัดสินใจเรื่องนี้ก่อน ตัวเลือกจะเหลือไม่กี่แบบทันที
| ชนิด | วิธีทำงาน | งานประจำวัน | เหมาะกับ |
|---|---|---|---|
| เครื่องแคปซูล | ใส่แคปซูล กดปุ่ม | ทิ้งแคปซูล เทน้ำเสีย | คนที่เอาเร็วที่สุด ดื่ม 1 ถึง 2 แก้วต่อวัน |
| ดริปเปอร์ไฟฟ้า | ใส่ผงลงตะกร้า น้ำหยดผ่าน | เปลี่ยนกระดาษกรอง ล้างเหยือก | ดื่มทีละหลายแก้ว ไม่ต้องการนมฟู |
| โมก้าพอท | ต้มบนเตา ดันน้ำผ่านผง | ล้างด้วยน้ำเปล่า ไม่ใช้สบู่แรง | ชอบกาแฟเข้ม ไม่ลงทุนสูง |
| เครื่องเอสเปรสโซกึ่งอัตโนมัติ | บด ตัก กด ชง เอง | ล้างกรุ๊ปเฮด ทำความสะอาดก้านนม | คนที่อยากฝึกและดื่มนมฟู |
| เครื่องอัตโนมัติเต็มระบบ | เทเมล็ด กดปุ่ม | ล้างชุดชง ถังนม และล้างตะกรันตามรอบ | ครอบครัวที่ดื่มหลายคน อยากได้ผลคงที่ |
อย่าซื้อกึ่งอัตโนมัติถ้าเรามีเวลาตอนเช้าไม่ถึง 10 นาที การตัก กด และทำความสะอาดแต่ละรอบ ใช้เวลา 5 ถึง 8 นาทีสำหรับคนเริ่ม ส่วนเครื่องอัตโนมัติเต็มระบบประหยัดเวลาชงแต่เพิ่มงานล้างระบบนม ซึ่งเป็นจุดที่ขึ้นกลิ่นเร็วที่สุด
ดื่มแบบไหน เลือกแบบนั้น
ถามตัวเองสามข้อ แล้วดูผลจากตาราง
- ดื่มกี่แก้วต่อวัน
- ดื่มดำหรือใส่นม
- ยอมล้างอะไรทุกวันได้บ้าง
| แบบการดื่ม | ควรดูเครื่อง | เหตุผล |
|---|---|---|
| 1 แก้วต่อวัน ดำ ไม่อยากยุ่ง | แคปซูล หรือโมก้าพอท | อุ่นเครื่องเร็ว ล้างน้อย |
| 2 ถึง 3 แก้วต่อวัน ดำ อยากได้กลิ่นสด | ดริปเปอร์ หรืออัตโนมัติพร้อมเครื่องบด | ผงสดต่อแก้ว ไม่ต้องตักเอง |
| ลาเต้ คาปูชิโนทุกวัน | กึ่งอัตโนมัติพร้อมก้านนม หรืออัตโนมัติพร้อมระบบนม | ต้องมีไอน้ำหรือโฟมนม |
| รับแขก 4 แก้วขึ้นไปบ่อย | ดริปเปอร์ความจุเหยือก หรืออัตโนมัติถังใหญ่ | ชงต่อเนื่องไม่ต้องรอเครื่องเย็นลง |
| อยากฝึกเป็นงานอดิเรก | กึ่งอัตโนมัติพร้อมเครื่องบดแยก | ปรับตัวแปรได้ทุกอย่าง |
เลขบนสเปก อ่านอย่างไรไม่โดนหลอก
แรงดัน (bar)
เลข 15 bar หรือ 19 bar บนกล่องเป็นกำลังสูงสุดของปั๊ม ไม่ใช่แรงดันที่น้ำผ่านผงกาแฟ กาแฟเอสเปรสโซส่วนใหญ่ถูกสกัดที่ราว 9 bar ตามสูตรที่ร้านกาแฟใช้กัน เครื่องจึงมักมีวาล์วลดแรงดัน เลือกเครื่องที่ 15 bar ก็ได้ แต่ไม่ควรจ่ายแพงขึ้นเพราะเลขนี้
ระบบทำความร้อน
เครื่องราคาไม่สูงมักใช้ทอร์โมบล็อก (thermoblock) ที่อุ่นน้ำขณะไหล อุ่นเครื่องเร็ว 30 ถึง 60 วินาที ราคาถูก แต่อุณหภูมิแกว่งได้ถ้าชงติดกัน ส่วนเครื่องที่มีหม้อต้ม (boiler) แยก อุณหภูมิเสถียรกว่าแต่กินเวลาอุ่น 5 ถึง 15 นาทีและกินไฟตอนรอ ถ้าชงวันละแก้ว ระบบทอร์โมบล็อกพอ ถ้าชงติดกันหลายแก้วและตีนมด้วย หม้อต้มคุ้มกว่า
ขนาดตะกร้าและเครื่องบด
เครื่องกึ่งอัตโนมัติมีตะกร้ากรองขนาดมาตรฐานตามรุ่น (51, 54, 58 มิลลิเมตร ตัวเลขที่พบบ่อย) เลขนี้สำคัญตอนหาอะไหล่และหาตะกร้าเสริม ถ้ายี่ห้อไหนใช้ขนาดเฉพาะที่ร้านอะไหล่ไทยไม่มี ต้องรอสั่งของนานตอนซีลหรือตะกร้าเสีย
เครื่องบดสำคัญกว่าเครื่องชงในกาแฟเอสเปรสโซ ถ้างบจำกัด ให้เลือกเครื่องชงระดับกลางแล้วเพิ่มเครื่องบดที่ปรับความละเอียดได้ละเอียดหลายขั้น ดีกว่าเครื่องชงแพงกับเครื่องบดที่ปรับได้แค่ไม่กี่ขั้น
ความจุถังน้ำ
ถังน้ำ 1 ลิตรชงกาแฟเอสเปรสโซได้หลายสิบแก้ว (แก้วละราว 30 ถึง 60 มิลลิลิตร) แต่ถ้าชงอเมริกาโนหรือดริป แก้วละ 200 มิลลิลิตรขึ้นไป ถังต้องเติมทุก 4 ถึง 5 แก้ว ดูว่าถังถอดเติมได้โดยไม่ต้องยกทั้งเครื่อง
น้ำกับตะกรัน สาเหตุเสียที่ป้องกันได้
น้ำประปาในบ้านมีแร่ธาตุ เมื่อต้มซ้ำๆ แคลเซียมจะจับเป็นตะกรันในท่อและหม้อต้ม ทำให้น้ำไหลช้าลง อุณหภูมิตก และปั๊มทำงานหนัก เครื่องหลายรุ่นมีไฟแจ้งเตือนเมื่อถึงเวลาล้างตะกรัน
ตามคำแนะนำของ De'Longhi ให้จุ่มแถบตรวจความกระด้างในแก้วน้ำที่ใช้ชงกาแฟประจำวัน รอไม่กี่วินาทีช่องสีจะเปลี่ยนจากเขียวเป็นแดง แล้วอ่านเทียบกับระดับ 1 ถึง 4 ที่ตั้งในเครื่อง ระดับที่ตั้งไว้ต่ำกว่าน้ำจริง ตะกรันจะสะสมโดยไม่มีเตือน ระดับที่ตั้งสูงกว่า เครื่องจะแจ้งล้างถี่เกินความจำเป็น
ขั้นตอนล้างตะกรันของเครื่องแต่ละรุ่นต่างกัน ตัวอย่างจากหน้าสนับสนุนของ De'Longhi รุ่น Dedica ใช้เวลาประมาณ 25 ถึง 30 นาที ต้องล้างน้ำสะอาดสองรอบ และระบุให้ใช้น้ำยาล้างตะกรันของผู้ผลิตตามอัตราส่วนบนบรรจุภัณฑ์ พร้อมเตือนว่าน้ำยาที่ไม่เหมาะสมหรือทำผิดขั้นตอนอาจทำให้เกิดความเสียหายที่การรับประกันไม่ครอบคลุม ใช้ตัวกรองน้ำที่ผู้ผลิตแนะนำจะยืดรอบการล้างตะกรันได้
เรื่องคราบหินปูนในบ้านโดยรวม อ่านเพิ่มที่บทความขจัดคราบหินปูนที่ก๊อกน้ำ ซึ่งหลักการล้างคราบแร่ใช้คล้ายกัน แต่ห้ามใช้กรดตามบทความนั้นกับเครื่องชงกาแฟโดยไม่เช็กคู่มือก่อน
งานล้างที่ต้องทำจริง แยกตามความถี่
| ความถี่ | ชิ้นส่วน | ทำอะไร |
|---|---|---|
| ทุกครั้งที่ชง | ผงเก่าในตะกร้า ก้านนม | เททิ้ง เช็กและปล่อยไอน้ำสั้นๆ ไล่นมตกค้าง |
| ทุกวัน | ถาดรองน้ำ ถังกากกาแฟ ถังน้ำ | เททิ้ง ล้าง เปลี่ยนน้ำใหม่ |
| ทุกสัปดาห์ | กรุ๊ปเฮด ชุดชง ถังนม | ถอดล้างด้วยน้ำอุ่น ตามที่คู่มือกำหนด |
| ทุกเดือน | ถังน้ำ ซีลยาง | ล้างลึก ตากให้แห้ง ตรวจซีล |
| ตามไฟแจ้งเตือน | ท่อภายใน | ล้างตะกรันด้วยน้ำยาของผู้ผลิต |
ระบบนมคือจุดที่เสียก่อนส่วนอื่น นมที่ค้างในท่อเป็นที่เกิดกลิ่นเปรี้ยวภายในหนึ่งถึงสองวันในอากาศร้อนของไทย ถ้าไม่อยากล้างทุกวัน ให้เลือกเครื่องที่ถอดท่อนมออกล้างได้ในไม่กี่วินาที หรือเลือกก้านไอน้ำที่เช็กได้ในมือเดียว ถ้าแม้แต่งานนั้นก็ไม่อยากทำ เครื่องดริปหรือแคปซูลแบบดำจะอยู่กับเราได้นานกว่า
ถังน้ำที่ปล่อยค้างหลายวันจะมีตะไคร่ เทน้ำทิ้งแล้วล้างด้วยน้ำสบู่อ่อนๆ ทุกสัปดาห์ ยิ่งในหน้าฝนยิ่งไวกว่าปกติ
ต้นทุนต่อแก้ว คำนวณเองได้
สมมติเมล็ดคั่วถุง 250 กรัม ราคา 350 บาท (ตัวเลขสมมติเพื่อคำนวณ ราคาจริงต่างกันมากตามร้านและแหล่ง) ใช้ผงแก้วละ 18 กรัมสำหรับดับเบิลช็อต
| รายการ | ตัวเลข |
|---|---|
| จำนวนแก้วต่อถุง | 250 หาร 18 = ราว 13 แก้ว |
| ต้นทุนเมล็ดต่อแก้ว | 350 หาร 13 = ราว 27 บาท |
| ถ้าดื่มวันละ 2 แก้ว 30 วัน | 60 แก้ว คิดเป็นราว 1,620 บาทต่อเดือน |
ตัวเลขนี้ยังไม่รวมนม น้ำตาล ค่าไฟ และน้ำยาล้างตะกรัน ใช้เทียบกับค่ากาแฟที่ซื้อประจำ แล้วหารเวลาคืนทุนของเครื่องเอง ถ้าเครื่องที่ดูอยู่ราคา 15,000 บาท และเรามั่นใจว่าจะชงทุกวัน ส่วนต่างจากกาแฟร้านต่อเดือนคือตัวชี้ว่าเครื่องนั้นคืนทุนกี่เดือน แต่ถ้าชงเองแล้วซื้อร้านต่ออยู่ดี เครื่องก็ไม่คืนทุน
เครื่องแคปซูลคำนวณง่ายกว่า คือราคาแคปซูลต่อชิ้นคูณจำนวนแก้ว แต่แคปซูลที่แบรนด์เปิดให้ใช้เฉพาะรุ่นเดียวทำให้เราผูกกับแบรนด์ไปตลอด ตรวจดูว่าหาแคปซูลได้จากร้านในประเทศไทยหรือไม่ก่อนซื้อเครื่อง
ชงเองบ่อยแล้ว คาเฟอีนต่อวันเท่าไรถึงพอดี
เมื่อชงสะดวก คนมักดื่มมากขึ้น FDA ระบุว่าคาเฟอีน 400 มิลลิกรัมต่อวันเป็นปริมาณที่ผู้ใหญ่ส่วนใหญ่รับได้โดยไม่มีผลเสียตามปกติ เทียบเท่ากาแฟประมาณ 2 ถึง 3 แก้วขนาด 12 ออนซ์ (ราว 355 มิลลิลิตร) ความไวต่อคาเฟอีนและความเร็วในการขับออกของแต่ละคนต่างกัน และกาแฟดีแคฟก็ยังมีคาเฟอีน 2 ถึง 15 มิลลิกรัมต่อแก้ว 8 ออนซ์
เครื่องที่ชงแก้วใหญ่ได้ในปุ่มเดียวทำให้แก้วหนึ่งมีคาเฟอีนมากกว่าที่คิด ดื่มกาแฟแก้วใหญ่ครั้งเดียวต่างจากเอสเปรสโซแก้วเล็กสองครั้ง ถ้าตั้งใจกินน้อย ให้ตั้งขนาดแก้วเล็ก และหากตั้งครรภ์ กำลังให้นมบุตร หรือมีโรคหัวใจ ควรปรึกษาแพทย์ก่อนกำหนดปริมาณ ตามที่ FDA แนะนำเช่นกัน
ถ้าซื้อเครื่องต้มน้ำร้อนไว้ชงดริปด้วย ดูเกณฑ์ของกาต้มน้ำไฟฟ้า ประกอบ
ซื้ออย่างไรให้ไม่เสียใจ
ก่อนจ่ายเงิน ถามร้านและตรวจที่ตัวเครื่องตามนี้
- ศูนย์บริการในไทยอยู่ที่ไหน มีอะไหล่ที่เสียบ่อย เช่น ซีลกรุ๊ปเฮด ก้านนม ปั๊ม และหม้อต้มหรือไม่ และราคาโดยประมาณ
- ประกันกี่ปี ครอบคลุมหม้อต้มหรือปั๊มไหม และยกเว้นตะกรันหรือไม่
- ถังน้ำและถาดรองถอดล้างได้โดยไม่ต้องยกเครื่องหรือไม่
- มีคู่มือภาษาไทยหรือวิดีโอเตือนขั้นตอนล้างตะกรันหรือไม่ น้ำยาล้างตะกรันของรุ่นนี้หาซื้อในไทยง่ายไหม
- เสียงตอนชง ลองฟังที่ร้านถ้าเครื่องตั้งโชว์ ครัวที่ติดห้องนอนไม่เหมาะกับปั๊มเสียงดัง
- ขนาดเครื่องกับที่วางจริง รวมระยะเปิดฝาถังน้ำจากด้านบนใต้ตู้แขวน
| ถ้า | ให้เลือก |
|---|---|
| ล้างน้อยที่สุด ดื่มวันละแก้วสองแก้ว | แคปซูล หรือดริปเปอร์ |
| ดื่มนมทุกวัน เวลาเช้าน้อย | อัตโนมัติพร้อมถังนมถอดล้างง่าย |
| ชอบฝึกและมีเวลา | กึ่งอัตโนมัติ พร้อมเครื่องบดที่ดี |
| งบจำกัด แต่อยากได้กาแฟเข้ม | โมก้าพอทกับเครื่องบดมือ |
| น้ำที่บ้านกระด้างมาก | เครื่องที่มีไส้กรองของแบรนด์ และพร้อมจะล้างตะกรันตามรอบ |
ครัวที่เพิ่งเริ่มจัดชุดเครื่องมือ ลองดูรายการของที่คุ้มซื้อก่อนในบทความอุปกรณ์ครัวสำหรับมือใหม่ ก่อนทุ่มงบกับเครื่องเดียว
คำถามที่พบบ่อย
เครื่องชงกาแฟแรงดัน 15 bar กับ 9 bar อันไหนดีกว่า
เลข 15 bar มักเป็นกำลังสูงสุดของปั๊ม ส่วนกาแฟเอสเปรสโซจริงๆ ถูกสกัดที่ราว 9 bar เครื่องหลายรุ่นมีวาล์วลดแรงดันไว้ให้แล้ว ดังนั้นอย่าใช้เลขนี้เทียบรุ่น ให้ดูว่าเครื่องคุมอุณหภูมิได้นิ่งและเครื่องบดละเอียดพอไหม
ใช้น้ำส้มสายชูหรือกรดซิตริกล้างตะกรันเครื่องชงกาแฟได้ไหม
ดูคู่มือของรุ่นก่อน ผู้ผลิตบางรายระบุว่าน้ำยาล้างตะกรันที่ไม่เหมาะสมหรือขั้นตอนผิด อาจทำให้เกิดความเสียหายที่การรับประกันไม่ครอบคลุม และกรดบางชนิดทำลายซีลยางหรืออ่านเซนเซอร์เพี้ยน ถ้าเครื่องยังอยู่ในประกัน ให้ใช้น้ำยาที่แบรนด์แนะนำเท่านั้น
ทำไมกาแฟจากเครื่องบ้านถึงเปรี้ยวหรือขมเกินไป
เปรี้ยวแหลมมักแปลว่าสกัดน้อยไป คือบดหยาบ น้ำไหลเร็ว หรืออุณหภูมิต่ำ ขมฝาดมักแปลว่าสกัดมากไป คือบดละเอียดเกินหรือน้ำค้างนาน ปรับทีละอย่างโดยเปลี่ยนความละเอียดในการบดก่อน แล้วค่อยปรับปริมาณผงต่อแก้ว
แหล่งอ้างอิง
- Spilling the Beans: How Much Caffeine is Too Much? | U.S. Food and Drug Administration (FDA)
- How to check the water hardness before making a coffee? | De'Longhi (FAQ)
- Dedica and Dedica Arte: Descaling and Cleaning | De'Longhi (FAQ)





