เก้าอี้กินข้าวเด็ก เลือกยังไง เริ่มใช้เมื่อไรและสายรัดแบบไหน

เลือกเก้าอี้กินข้าวเด็กจากสามเรื่องเรียงตามความสำคัญ เรื่องแรกคือสายรัดที่รัดได้แน่นและล็อกง่าย เรื่องที่สองคือฐานกว้าง ไม่โยกเมื่อลูกดันตัว เรื่องที่สามคือขนาดที่เข้ากับบ้าน ถาดถอดล้างง่าย และใช้ต่อได้เมื่อลูกโต ส่วนเวลาเริ่มใช้ ให้ดูความพร้อมของลูก ไม่ใช่วันเกิดเดือนที่หก

รายละเอียดข้างล่างช่วยให้เลือกได้ในร้านภายในไม่กี่นาที และใช้ที่บ้านได้ปลอดภัยทุกมื้อ

ลูกพร้อมนั่งเก้าอี้กินข้าวหรือยัง

AAP ผ่าน HealthyChildren.org แนะนำว่าเด็กที่พร้อมกินอาหารเสริมควรนั่งได้ในเก้าอี้สูงหรือที่นั่งป้อนอาหาร และควบคุมศีรษะได้ดี เด็กส่วนใหญ่ถึงจุดนี้ราว 6 เดือน บางคนเร็วกว่าหรือช้ากว่าเล็กน้อย

สัญญาณ	พร้อมแล้ว	ยังไม่พร้อม
ศีรษะ	ตั้งตรงได้มั่นคง หันซ้ายขวาได้	ยังโยกหรือพับไปข้างหน้า
การนั่ง	นั่งได้โดยมีที่พิง ไม่ไถลลง	ไถลไปด้านข้างหรือทรุดตัวจนต้องจับไว้
ความสนใจอาหาร	มองตาม เอื้อมมือ อ้าปากรับ	ไม่สนใจ ใช้ลิ้นดันช้อนออกทุกครั้ง

ถ้าลูกนั่งแล้วตัวยังเอียง ใช้ผ้าขนหนูม้วนเล็กประคองด้านข้างเป็นช่วงสั้น ๆ ได้ ระหว่างนั้นต้องมีผู้ใหญ่อยู่ข้าง ๆ ตลอด ดูพัฒนาการการนั่งตามวัยในลูกนั่งได้กี่เดือน และสัญญาณพร้อมกินอาหารเสริมในเริ่มอาหารเสริมเดือนไหน

เก้าอี้กินข้าวมีแบบไหนบ้าง

แบบ	ลักษณะ	เหมาะกับ	ข้อควรรู้
เก้าอี้สูงมีขาตั้ง	ตั้งพื้นเอง มีถาด	บ้านที่มีพื้นที่ ใช้ทุกวัน	เลือกฐานกว้าง ขาไม่กางเกะกะทางเดินจนสะดุด
เก้าอี้ปรับระดับตามวัย	ที่นั่งและที่วางเท้าเลื่อนได้ ใช้กับโต๊ะผู้ใหญ่	ครอบครัวที่อยากให้ลูกนั่งโต๊ะเดียวกัน	ช่วงแรกต้องใส่ชุดเสริมทารกพร้อมสายรัด
ที่นั่งเสริม (booster) วางบนเก้าอี้	รัดติดเก้าอี้ผู้ใหญ่ด้วยสาย	บ้านเล็ก พกไปบ้านญาติ	ต้องรัดกับเก้าอี้ที่มั่นคง ไม่ใช้บนเก้าอี้พับหรือมีล้อ
เก้าอี้แบบหนีบโต๊ะ	หนีบขอบโต๊ะ ไม่มีขา	เดินทาง	RoSPA ไม่แนะนำ ถ้าจะใช้ เช็กโต๊ะ ตัวหนีบ และน้ำหนักทุกครั้ง
เบาะนั่งพลาสติกขึ้นรูป	เบาะนิ่มทรงถ้วย วางพื้น	นั่งเล่นช่วงสั้น	ไม่ใช่เก้าอี้กินข้าว อย่าวางบนโต๊ะหรือที่สูง

แบบที่เหมาะที่สุดขึ้นกับว่าลูกจะกินที่ไหนบ่อยที่สุด ถ้าคุณแม่ป้อนข้าวในครัวทุกวัน เก้าอี้สูงมีขาตั้งพร้อมถาดสะดวกกว่า ถ้าครอบครัวกินข้าวโต๊ะเดียวกันทุกมื้อ เก้าอี้ปรับระดับหรือที่นั่งเสริมช่วยให้ลูกได้นั่งร่วมวง

เช็กลิสต์ในร้าน จากหัวข้อของมาตรฐานความปลอดภัย

คณะกรรมการความปลอดภัยสินค้าผู้บริโภคของสหรัฐ (CPSC) บังคับใช้มาตรฐานเก้าอี้สูง 16 CFR 1231 ซึ่งอ้างอิง ASTM F404 สำหรับเก้าอี้ที่ผลิตหลัง 23 กรกฎาคม 2022 ใช้ฉบับ F404-21 หัวข้อที่มาตรฐานนี้ตรวจ แปลงเป็นสิ่งที่คุณแม่คุณพ่อเช็กเองได้ดังนี้

1. ระบบสายรัด มีสายคาดเอวและสายผ่านหว่างขา หลายรุ่นเป็นแบบห้าจุดที่มีสายไหล่ด้วย ลองล็อกและปลดด้วยมือเดียว ต้องแน่นหนาแต่ไม่ยากจนขี้เกียจใช้
2. ความมั่นคง ดันพนักพิงไปด้านหลังและด้านข้างแรง ๆ เก้าอี้ไม่ควรเอียงหรือยกขา
3. ถาด ใส่และถอดได้แน่น ล็อกแล้วดึงไม่หลุด ถาดไม่ได้ทำหน้าที่แทนสายรัด
4. ด้านข้าง สูงพอที่ลูกจะไม่ไถลออกด้านข้าง
5. จุดหนีบนิ้ว ข้อพับ บานพับ และกลไกปรับความสูง ไม่มีช่องที่นิ้วเด็กเข้าไปได้แล้วถูกหนีบ
6. ตัวล็อกโครง เก้าอี้พับได้ต้องล็อกในตำแหน่งกางให้แน่น ไม่พับเองเมื่อลูกขยับ

ถ้ากล่องหรือคู่มือระบุว่าผ่านมาตรฐานเก้าอี้สูงของประเทศผู้ผลิต ถือว่าผ่านการทดสอบพื้นฐานมาแล้ว แต่ยังต้องเช็กข้อ 1 ถึง 6 กับชิ้นที่วางอยู่ตรงหน้า เพราะตัวโชว์ที่ถูกลองบ่อยมักหลวมกว่าของในกล่อง

ท่านั่งที่ช่วยให้กินได้ดี

นอกจากความปลอดภัย ท่านั่งมีผลกับการกินโดยตรง เด็กที่นั่งตัวตรงจะเคี้ยวและกลืนได้ง่ายกว่าเด็กที่นั่งเอน

• พนักพิงตั้งตรงหรือเกือบตรงสำหรับการกิน ท่าเอนมากเหมาะกับการนั่งพักมากกว่า
• สะโพก เข่า และข้อเท้างอใกล้ 90 องศา เท้าวางบนที่วางเท้าได้ ไม่ห้อยลอย เด็กที่เท้ามีที่ยันจะนั่งนิ่งกว่าและใช้มือได้คล่องกว่า
• ถาดอยู่ระดับประมาณกลางลำตัว ไม่สูงถึงอก
• ถ้าเก้าอี้กว้างจนตัวลูกเอียง ใช้เบาะเสริมที่มากับเก้าอี้ ไม่ใช้หมอนหรือผ้าห่มที่ไม่ได้ออกแบบมาเพื่อสิ่งนี้

เก้าอี้ที่ไม่มีที่วางเท้าหรือปรับไม่ได้ ใช้กล่องหรือบล็อกที่มั่นคงวางใต้เท้าแทนได้ ถ้าวางแน่นและไม่เพิ่มโอกาสให้ลูกใช้ยันตัวลุกขึ้นยืน

ความสูงของเก้าอี้กับโต๊ะในบ้าน

ก่อนซื้อ วัดสองค่าที่บ้าน คือความสูงโต๊ะกินข้าว และพื้นที่ว่างรอบโต๊ะ

ค่าที่ต้องรู้	ทำไมสำคัญ
ความสูงโต๊ะ	ถ้าจะถอดถาดแล้วดันเก้าอี้ชิดโต๊ะ ที่นั่งต้องสูงพอให้ข้อศอกลูกอยู่ระดับโต๊ะ
ระยะจากโต๊ะถึงผนังหรือเคาน์เตอร์	ลูกชอบดันเท้ากับขอบโต๊ะหรือผนังจนเก้าอี้โยก ให้มีระยะห่าง
ทางเดินในครัว	ขาเก้าอี้ที่กางกว้างช่วยให้มั่นคง แต่ถ้าอยู่ในทางเดิน คนในบ้านจะสะดุด
ใกล้เตาหรือของร้อน	วางเก้าอี้ห่างจากเตา กาต้มน้ำ หม้อ และสายไฟ เพราะลูกเอื้อมได้ไกลกว่าที่คิด

ทำความสะอาดง่าย สำคัญกว่าที่คิด

เก้าอี้กินข้าวคือที่ที่อาหารหกทุกมื้อ สามเดือนแรกของอาหารเสริมโดยเฉพาะช่วงที่ลูกหยิบกินเอง เศษอาหารจะไปอยู่ในทุกร่อง

• ถาดถอดได้และเข้าเครื่องล้างจานหรือล้างในอ่างได้
• เบาะผ้าถอดซักได้ หรือเป็นวัสดุเช็ดได้
• ร่องตะเข็บและรอยต่อน้อย เศษข้าวติดน้อย
• สายรัดถอดซักได้ หรืออย่างน้อยเช็ดได้ เพราะสายเปื้อนที่สุด

ถ้าคุณแม่วางแผนให้ลูกหยิบกินเองแบบ BLW ข้อนี้ยิ่งสำคัญ ดูขั้นตอนเริ่มต้นในให้ลูกหยิบกินเอง BLW

ขย้อนกับสำลัก แยกให้ออกตอนนั่งเก้าอี้

ช่วงเริ่มอาหารเสริม ลูกจะขย้อนบ่อย เป็นกลไกป้องกันตัวตามธรรมชาติ NHS อธิบายความต่างไว้ชัดเจน

	ขย้อน (gagging)	สำลัก (choking)
เสียง	มีเสียง ไอ ทำเสียงเหมือนจะอาเจียน	เงียบ หรือไอไม่มีเสียง
หน้า	อาจแดง น้ำตาไหล	สีหน้าตกใจ ริมฝีปากเริ่มคล้ำ
ทำอย่างไร	อยู่ใกล้ ๆ ให้ลูกจัดการเอง	ลงมือทันที

ถ้าลูกสำลัก NHS แนะนำให้นำลูกออกจากเก้าอี้ ตะโกนเรียกคนช่วย และตบหลังได้สูงสุด 5 ครั้ง ด้วยเหตุนี้สายรัดของเก้าอี้ควรปลดได้เร็วด้วยมือเดียว ลองฝึกปลดตอนที่ยังไม่มีเหตุ ให้มือจำได้

กินข้าวนอกบ้าน ร้านอาหาร และบ้านญาติ

เก้าอี้เด็กที่ร้านอาหารมีให้ หลายแห่งเก่าและสายรัดขาดหรือหายไปแล้ว ก่อนวางลูกลง ใช้เวลาสิบวินาทีเช็กสามเรื่อง

1. มีสายรัดที่ล็อกได้จริงไหม ถ้าไม่มี ให้ลูกนั่งตักผู้ใหญ่แทน หรือใช้สายรัดพกพาแบบผ้าที่คล้องกับเก้าอี้ผู้ใหญ่
2. เก้าอี้โยกหรือขาหลวมไหม ลองโยกด้วยมือก่อน
3. วางชิดโต๊ะจนลูกดันเท้ากับขอบโต๊ะได้ไหม ถ้าได้ เลื่อนออกเล็กน้อย เพราะเด็กที่ดันเท้ากับโต๊ะทำให้เก้าอี้หงายหลังได้

สำหรับบ้านที่ไปบ้านปู่ย่าตายายบ่อย ที่นั่งเสริมแบบพกพาที่รัดกับเก้าอี้ผู้ใหญ่ได้มักคุ้มกว่าการซื้อเก้าอี้สูงตัวที่สอง เลือกรุ่นที่มีทั้งสายรัดเก้าอี้และสายรัดตัวเด็ก และใช้กับเก้าอี้ที่มีพนักพิง ขาสี่ขามั่นคงเท่านั้น

ส่วนเก้าอี้แบบหนีบโต๊ะ RoSPA ระบุว่าไม่แนะนำ เหตุผลคือความปลอดภัยขึ้นกับโต๊ะที่ไปหนีบ ซึ่งคุณควบคุมไม่ได้ โต๊ะที่มีขอบบาง ท็อปกระจก ขาเดี่ยวตรงกลาง หรือโต๊ะพับ รับแรงไม่ได้ ถ้าบ้านไหนมีเก้าอี้แบบนี้อยู่แล้ว ใช้เฉพาะกับโต๊ะไม้หรือโต๊ะหนักที่มีขอบหนาตามคู่มือ และไม่ให้ลูกดันเท้ายันโต๊ะ

รับต่อหรือซื้อมือสอง ต้องดูอะไร

เก้าอี้กินข้าวเป็นของใช้ที่ญาติพี่น้องส่งต่อกันบ่อย ข้อดีคือประหยัด แต่ก่อนใช้ ให้ตรวจละเอียดกว่าซื้อใหม่

• สายรัดครบทุกเส้น ตัวล็อกกดแล้วคลิกแน่น ไม่มีรอยขาดหรือเปื่อย
• โครงไม่มีรอยร้าว โดยเฉพาะพลาสติกตรงจุดต่อขาและบานพับ
• ตัวล็อกการพับและตัวปรับความสูงล็อกแน่นทุกระดับ
• ถาดล็อกได้ ไม่มีขอบแตกคม
• มีคู่มือ หรือหาคู่มือรุ่นนั้นจากเว็บผู้ผลิตได้ เพื่อดูน้ำหนักสูงสุดและวิธีประกอบที่ถูก
• ลองค้นชื่อรุ่นว่ามีการเรียกคืนสินค้าหรือไม่ CPSC รวบรวมประกาศเรียกคืนเก้าอี้สูงไว้ในเว็บไซต์

ถ้าสายรัดหายหรือชำรุด ให้ติดต่อผู้ผลิตเพื่อขออะไหล่ของรุ่นนั้น ไม่เปลี่ยนเป็นสายจากของอื่น เพราะจุดยึดและความยาวต่างกัน

ใช้ต่อได้ถึงเมื่อไร

เมื่อลูกโตขึ้น จะเริ่มปีนออกเองหรือต่อต้านสายรัด ถึงจุดนั้นหลายบ้านเปลี่ยนเป็นที่นั่งเสริมวางบนเก้าอี้ผู้ใหญ่ หรือเก้าอี้ปรับระดับที่ถอดชุดทารกออกแล้ว ดูน้ำหนักและอายุสูงสุดในคู่มือ และหยุดใช้เมื่อลูกปีนออกได้แม้รัดสายแล้ว

ถ้าลูกยังนั่งเก้าอี้สูงแต่เริ่มกินอาหารแบบผู้ใหญ่ ดูไอเดียเมนูได้ในเมนูอาหารเด็ก 1 ขวบ

เก้าอี้ดี ๆ ตัวหนึ่งใช้ได้หลายปี และช่วยให้มื้ออาหารเป็นเวลาที่ลูกได้นั่งร่วมกับครอบครัว เลือกที่สายรัดแน่น ฐานมั่นคง แล้วที่เหลือคือความสะดวกของแต่ละบ้าน

สัญญาณที่ต้องพาลูกไปพบแพทย์ทันที

• สำลักแล้วตบหลังไม่ออก หรือหายใจไม่ได้ ให้โทร 1669 ระหว่างช่วยเหลือ
• หลังสำลักแล้วไอไม่หยุด หายใจมีเสียงวี้ด หรือหายใจเร็ว แม้อาหารออกมาแล้ว
• ตกจากเก้าอี้แล้วซึม อาเจียนซ้ำ ร้องไม่หยุด หรือศีรษะบวม