สรุปสั้นๆ
- ไม่มีกันแดดตัวไหนกันน้ำหรือกันเหงื่อได้สมบูรณ์ FDA ห้ามใช้คำว่า waterproof และให้ฉลากระบุว่า water resistant 40 หรือ 80 นาที
- ตัวเลข 40 หรือ 80 นาทีคือเวลาที่ค่า SPF ยังอยู่ระหว่างอยู่ในน้ำหรือเหงื่อออก ไม่ใช่เวลาที่ทาครั้งเดียวแล้วอยู่ได้ทั้งวัน
- ทาซ้ำทันทีหลังขึ้นจากน้ำ หลังเช็ดตัว หรือเหงื่อออกมาก และอย่างน้อยทุก 2 ชั่วโมง
- เลือก 80 นาทีสำหรับว่ายน้ำ ดำน้ำตื้น และกีฬากลางแจ้ง ส่วน 40 นาทีพอสำหรับวันในเมืองที่เหงื่อออกปานกลาง
คำว่ากันแดดกันน้ำในภาษาไทยทำให้คนเข้าใจผิดไปมาก เพราะฟังเหมือนทาแล้วลงสระได้ทั้งบ่าย ความจริงตามข้อกำหนดของ FDA คือไม่มีกันแดดตัวไหนกันน้ำได้สมบูรณ์ สิ่งที่ฉลากบอกได้คือกันแดดหลอดนั้นยังคงค่า SPF ได้นานแค่ไหนตอนเปียกน้ำหรือเหงื่อ ซึ่งมีแค่สองแบบ คือ 40 นาที และ 80 นาที ถ้าคุณอ่านตัวเลขนี้เป็น ก็เลือกหลอดได้ถูกและรู้ว่าต้องทาซ้ำเมื่อไหร่
Waterproof หายไปจากฉลาก เหลือแค่ Water Resistant
FDA ระบุว่าผู้ผลิตกันแดดในสหรัฐฯ ห้ามอ้างว่ากันแดดของตัวเอง waterproof หรือ sweatproof เพราะไม่มีสูตรไหนทำได้จริง คำที่อนุญาตคือ water resistant และต้องระบุตัวเลขเสมอว่า 40 นาทีหรือ 80 นาที
AAD ก็ย้ำตรงกันในหน้าคำถามที่พบบ่อยว่ากันแดดไม่ได้กันน้ำหรือกันเหงื่อ และต้องทาซ้ำ
| คำบนฉลาก | ความหมาย |
|---|---|
| Water resistant (40 minutes) | ค่า SPF คงอยู่ได้ระหว่างอยู่ในน้ำหรือเหงื่อออก 40 นาที |
| Water resistant (80 minutes) | คงอยู่ได้ 80 นาที |
| ไม่มีคำว่า water resistant | ไม่ได้ผ่านการทดสอบเรื่องน้ำ ถือว่าหลุดเมื่อเปียก |
| Waterproof หรือ sweatproof | สินค้าสหรัฐฯ ใช้ไม่ได้ ถ้าเห็นบนสินค้าจากที่อื่น อย่าตีความตามตัวอักษร |
กันแดดจากญี่ปุ่นและเกาหลีมักใช้คำต่างไปจากนี้ เช่น water proof, super waterproof หรือ sweat and water resistant โดยไม่มีตัวเลขนาที ให้ถือว่าเป็นคำโฆษณาเรื่องความติดทน แล้วใช้หลักเดียวกัน คือทาซ้ำหลังขึ้นจากน้ำทุกครั้ง
40 กับ 80 นาที นับอะไรกันแน่
ตัวเลขนี้มาจากการทดสอบในห้องแล็บ ผู้ทดสอบทากันแดด วัดค่า SPF แล้วลงแช่น้ำเป็นรอบๆ จนครบ 40 หรือ 80 นาที จากนั้นวัด SPF ใหม่ ถ้าค่ายังอยู่ตามเกณฑ์ ก็ได้ฉลากนั้น
สิ่งที่ตัวเลขไม่ได้บอกมีสามข้อ
- เวลานับเฉพาะตอนอยู่ในน้ำหรือเหงื่อออก ไม่ใช่เวลานับจากทาครั้งแรก การทาตอนเช้าแล้วไปว่ายน้ำตอนบ่ายสาม กันแดดผ่านการเสียดสี เหงื่อ และน้ำมันผิวมาหลายชั่วโมงก่อนลงน้ำแล้ว
- การทดสอบไม่รวมการเช็ดตัว ผ้าขนหนูเอากันแดดออกไปทันที
- การทดสอบใช้ผิวที่ทาหนาตามมาตรฐาน ถ้าคุณทาบางกว่า การป้องกันหมดเร็วกว่า 40 หรือ 80 นาที
เลือกตามกิจกรรมของคุณ
กันแดดกันน้ำมักมีเนื้อหนักกว่า ติดผิวแน่นกว่า และล้างออกยากกว่า จึงไม่จำเป็นต้องใช้ทุกวัน เลือกให้ตรงกิจกรรมดีที่สุด
| กิจกรรม | ระดับกันน้ำที่เหมาะ | ความถี่ในการทาซ้ำ |
|---|---|---|
| ทำงานในออฟฟิศ เดินทางในเมือง | ไม่จำเป็น หรือ 40 นาที | ทาซ้ำก่อนออกไปข้างนอกตอนกลางวัน |
| วิ่ง ปั่นจักรยาน ตีกอล์ฟ | 80 นาที | ทุก 2 ชั่วโมง หรือเร็วกว่าถ้าเหงื่อไหลเข้าตา |
| ว่ายน้ำในสระ | 80 นาที | ทุกครั้งที่ขึ้นจากน้ำและเช็ดตัว |
| ทะเล ดำน้ำตื้น พายเรือ | 80 นาที คู่เสื้อแขนยาวกันยูวี | ทุก 80 นาทีในน้ำ หรือทันทีหลังขึ้นจากน้ำ |
| งานกลางแจ้งทั้งวัน | 80 นาที | ทุก 2 ชั่วโมง |
| คอนเสิร์ตหรืองานเทศกาลกลางแดด | 40 ถึง 80 นาที | ทุก 2 ชั่วโมง |
ค่า SPF ที่ AAD แนะนำคืออย่างน้อย 30 และต้องกันได้ทั้ง UVA และ UVB สำหรับทะเลไทย เราแนะนำ SPF 50 ขึ้นไปคู่ PA++++ เพราะแดดสะท้อนจากน้ำและทรายทำให้ได้รับรังสีมากขึ้น เรื่องค่า PA อ่านเพิ่มที่ ค่า PA คืออะไร
วิธีทาให้กันน้ำได้ตามฉลาก
กันแดดกันน้ำทาผิดวิธีก็หลุดเร็วเหมือนกันแดดธรรมดา หลักจาก AAD และ FDA เรียงเป็นขั้นตอนได้ดังนี้
- ทาบนผิวที่แห้ง ก่อนออกแดดราว 15 นาที ทาบนผิวเปียกจะยึดเกาะไม่ดี
- ใช้ปริมาณให้พอ AAD ระบุว่าผู้ใหญ่ส่วนใหญ่ต้องใช้ราว 1 ออนซ์ หรือประมาณหนึ่งแก้วช็อต สำหรับทั้งตัว
- ไล่ทาจุดที่ AAD บอกว่ามักลืม ได้แก่ คอ หู หลังเท้า ขา หลัง และหนังศีรษะ ส่วนริมฝีปากใช้ลิปบาล์ม SPF 30 ขึ้นไป
- ทาซ้ำทันทีหลังว่ายน้ำหรือเหงื่อออก และอย่างน้อยทุก 2 ชั่วโมง
- ถ้าใช้สเปรย์ AAD แนะนำให้พ่นจนผิวดูเปียกเงา แล้วถูให้ทั่ว ไม่พ่นตรงหน้า
ปริมาณสำหรับใบหน้าแยกจากตัว วิธีวัดอยู่ใน ทากันแดดปริมาณเท่าไหร่ถึงพอ
หน้าเปียก เหงื่อไหลเข้าตา ทำยังไง
กันแดดกันน้ำที่ไหลลงตาเมื่อเหงื่อออกคือปัญหาที่คนเล่นกีฬาบ่นบ่อยที่สุด หลายคนเลยไม่ทาบริเวณหน้าผากและรอบตา ซึ่งเป็นจุดที่โดนแดดตรงที่สุด
ทางแก้ที่ได้ผล
- ใช้กันแดดแบบแท่งรอบดวงตาและบนหน้าผาก AAD แนะนำแบบแท่งสำหรับรอบตาโดยเฉพาะ เพราะไม่ไหลง่าย
- เลือกสูตรแร่ธาตุ zinc oxide สำหรับหน้า ซึ่งแสบตาน้อยกว่าเมื่อเหงื่อพาเข้าตา
- ใส่ผ้าคาดผมหรือหมวกแก๊ปที่ซับเหงื่อ
- ซับเหงื่อด้วยผ้าเบาๆ ไม่ถูไปมา การถูทำให้กันแดดหลุดเร็วกว่าเหงื่อ
ถ้าผิวคุณแสบกับกันแดดเกือบทุกตัว ลองดูเกณฑ์เลือกใน กันแดดสำหรับผิวแพ้ง่าย เลือกอย่างไร
ผิวมันและผิวเป็นสิวกับสูตรกันน้ำ
สูตรกันน้ำยึดเกาะผิวด้วยฟิล์มที่ทนน้ำ ซึ่งมักทำจากซิลิโคน พอลิเมอร์ หรือแว็กซ์ ส่วนผสมพวกนี้ทำหน้าที่ดีในทะเล แต่บนผิวมันที่เหงื่อออกทั้งวันในเมือง ความแน่นแบบนี้อาจกลายเป็นความอบ
ถ้าผิวคุณเป็นสิวง่าย ลองใช้หลักนี้
- ใช้สูตรกันน้ำเฉพาะวันที่ต้องการจริง เช่น วันทะเล วันกีฬา วันทำงานกลางแจ้ง วันธรรมดาใช้สูตรเบาที่ล้างง่าย
- เลือกสูตรที่ระบุว่า non-comedogenic หรือ oil free
- สูตรเจลหรือฟลูอิดที่กันน้ำมีให้เลือก ไม่จำเป็นต้องเป็นครีมข้นเสมอ
- ล้างออกให้หมดในคืนเดียวกัน ไม่ทิ้งข้ามคืนแม้จะเหนื่อยจากทะเล
ถ้าคุณมีหลอดกันแดดสำหรับวันธรรมดาที่ไม่อุดตันอยู่แล้ว ให้ใช้ตัวนั้นเป็นหลัก แล้วซื้อสูตรกันน้ำแยกไว้ใช้เฉพาะวันพิเศษ เกณฑ์เลือกสำหรับผิวมันอยู่ใน กันแดดสำหรับผิวมัน
กันแดดอย่างเดียวไม่พอสำหรับวันทะเล
วันที่อยู่ในน้ำนานหลายชั่วโมง ต่อให้ทาซ้ำตรงเวลา ก็ยังมีจุดที่หลุดโดยไม่รู้ตัว เช่น ไหล่ที่โดนคลื่น หลังที่ทาเองไม่ถึง และหลังเท้าที่ถูกับทราย FDA แนะนำให้ใช้การป้องกันหลายอย่างร่วมกัน ทั้งกันแดด เสื้อผ้า หมวก และแว่นกันแดด รวมถึงจำกัดเวลาตากแดดช่วงที่แดดแรง
ชุดที่เราใช้สำหรับทะเลไทย
| ส่วนของร่างกาย | สิ่งที่ใช้ |
|---|---|
| ลำตัวและแขน | เสื้อแขนยาวกันยูวีสำหรับว่ายน้ำ ลดพื้นที่ที่ต้องทาซ้ำ |
| ใบหน้า | กันแดดกันน้ำ 80 นาที แบบแท่งรอบตา หมวกปีกกว้างตอนอยู่บนหาด |
| ขาและหลังเท้า | กันแดดกันน้ำ ทาซ้ำทุกครั้งที่ขึ้นจากน้ำ |
| ริมฝีปาก | ลิปบาล์ม SPF 30 ขึ้นไป |
| ดวงตา | แว่นกันแดดที่กันยูวี |
เสื้อกันยูวีหนึ่งตัวช่วยลดปริมาณกันแดดที่ต้องใช้ลงมาก ทั้งยังไม่หลุดเมื่อเปียกน้ำ คุ้มกว่าการพยายามทาซ้ำทั่วหลังด้วยตัวเองกลางทะเล
เด็กกับกันแดดกันน้ำ
เด็กเล่นน้ำนานกว่าผู้ใหญ่และไม่ค่อยยอมขึ้นมาทาซ้ำ จึงเป็นกลุ่มที่ผิวไหม้บ่อยที่สุดในวันเที่ยวทะเล FDA ระบุว่าไม่ควรใช้กันแดดกับทารกอายุต่ำกว่า 6 เดือน ให้ใช้ร่มเงา หมวก และเสื้อผ้าแทน สำหรับเด็กโต ใช้หลักเดียวกับผู้ใหญ่ คือ 80 นาที ทาซ้ำทุกครั้งที่ขึ้นจากน้ำ และพึ่งเสื้อว่ายน้ำแขนยาวเป็นหลัก
ล้างกันแดดกันน้ำออกให้หมด
สูตรที่ออกแบบมาให้ทนน้ำ ล้างด้วยโฟมล้างหน้าอย่างเดียวมักไม่หมด สิ่งที่ค้างตามไรผม ข้างจมูก และใต้คาง กลายเป็นสิวอุดตันได้ในหนึ่งถึงสองสัปดาห์
ลำดับที่เราแนะนำหลังวันทะเลหรือวันกีฬา
- ล้างด้วยคลีนซิ่งออยล์หรือคลีนซิ่งบาล์มบนหน้าแห้ง นวดเบาๆ ราวหนึ่งนาที
- เติมน้ำให้คลีนซิ่งกลายเป็นน้ำนม แล้วล้างออก
- ล้างตามด้วยคลีนเซอร์อ่อนโยนอีกรอบ
- ทาครีมบำรุง ผิวที่โดนแดด คลอรีน หรือน้ำเกลือมาทั้งวันมักแห้งกว่าปกติ
สำหรับตัว ใช้สบู่อาบน้ำตามปกติแล้วถูด้วยมือหรือผ้าให้ทั่ว จุดที่ทากันแดดหนาอย่างไหล่และหลังควรใช้เวลานานขึ้นหน่อย ถ้าผิวแดงแสบหลังกลับจากทะเลแม้ทากันแดดแล้ว ดูวิธีดูแลใน ผิวไหม้แดด ดูแลยังไง
เก็บหลอดให้ยังกันได้ตามฉลาก
กันแดดกันน้ำมักถูกพาไปทะเล ตากแดดในกระเป๋าชายหาด และทิ้งไว้ในรถ ซึ่งเป็นสภาพที่ทำให้เสื่อมเร็วที่สุด
AAD ระบุว่า FDA กำหนดให้กันแดดต้องคงประสิทธิภาพได้ 3 ปี และความร้อนเร่งให้เสื่อมเร็วขึ้น ให้ทิ้งเมื่อหมดอายุ หรือเมื่อสีและเนื้อเปลี่ยน FDA เสริมว่าหลอดที่ไม่มีวันหมดอายุให้ถือว่าหมดอายุเมื่อครบ 3 ปีหลังซื้อ
วิธีเก็บที่ช่วยได้จริง
- ห่อหลอดด้วยผ้าขนหนูหรือใส่ในกระเป๋าเก็บความเย็นตอนอยู่ชายหาด
- ไม่ทิ้งไว้ในรถที่จอดกลางแดด
- เขียนวันที่เปิดใช้บนหลอด
- เขย่าก่อนใช้ ถ้าเนื้อแยกชั้นจนเขย่าไม่กลับ ให้ทิ้ง
หลอดที่ใช้หมดภายในหนึ่งฤดูร้อนคือหลอดที่ทาในปริมาณถูกต้อง ถ้าหลอดเดียวอยู่กับคุณมาสามปี เป็นไปได้ว่าทาน้อยกว่าที่ควรมาตลอด
คำถามที่พบบ่อย
กันแดดกันน้ำทาก่อนลงน้ำนานแค่ไหน
AAD และ FDA แนะนำให้ทาก่อนออกแดดราว 15 นาที ให้เนื้อกันแดดเซ็ตตัวบนผิวก่อนโดนน้ำหรือเหงื่อ
เช็ดตัวด้วยผ้าขนหนูแล้วต้องทาใหม่ไหม
ต้องทาใหม่ การเช็ดถูเอากันแดดออกไปส่วนหนึ่ง ไม่ว่าฉลากจะเขียนกันน้ำกี่นาที
กันแดดกันน้ำใช้ทุกวันได้ไหม
ได้ ถ้าผิวไม่อุดตันและคุณล้างออกได้หมดทุกคืน แต่วันที่อยู่ในออฟฟิศทั้งวัน สูตรธรรมดาที่เบากว่าและล้างง่ายกว่าก็เพียงพอ
สเปรย์กันแดดกันน้ำใช้ที่ชายหาดได้ไหม
ได้ แต่ต้องพ่นจนผิวดูเปียกเงา แล้วถูให้ทั่ว อย่าพ่นตรงหน้า ให้พ่นใส่มือแล้วทา และอย่าใช้ใกล้ไฟหรือขณะสูบบุหรี่ เพราะ FDA ระบุว่าสเปรย์บางชนิดติดไฟได้ และลมทะเลพัดละอองหายไปได้มาก
กันแดดที่ทิ้งไว้ในรถหลายวันยังใช้ได้ไหม
ไม่ควรวางใจ AAD ระบุว่าความร้อนทำให้กันแดดเสื่อมเร็ว ถ้าสีหรือเนื้อเปลี่ยน หรือหมดอายุแล้ว ให้ทิ้ง ถ้าไม่มีวันหมดอายุบนหลอด FDA แนะนำให้ถือว่าหมดอายุเมื่อครบ 3 ปีหลังซื้อ
เด็กเล็กใช้กันแดดกันน้ำได้ไหม
FDA แนะนำไม่ให้ใช้กันแดดกับเด็กอายุต่ำกว่า 6 เดือน ให้ใช้ร่มเงาและเสื้อผ้าป้องกันแทน สำหรับเด็กที่โตกว่านั้นปรึกษากุมารแพทย์ก่อนเลือก
แหล่งอ้างอิง
- Sunscreen: How to Help Protect Your Skin from the Sun | U.S. Food and Drug Administration (FDA)
- Sunscreen FAQs | American Academy of Dermatology (AAD)
- How to apply sunscreen | American Academy of Dermatology (AAD)





