ค่ารักษาสัตว์เลี้ยง ประมาณเท่าไหร่ เทียบรัฐกับเอกชน

ค่ารักษาสัตว์เลี้ยงในไทยไม่มีราคากลาง ตัวเลขที่ตรวจสอบได้จริงมาจากหน่วยงานรัฐและโรงพยาบาลสัตว์ของมหาวิทยาลัยซึ่งประกาศอัตราไว้ เช่น โรงพยาบาลสัตว์ คณะสัตวแพทยศาสตร์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ คิดค่าผู้ป่วยนอก 50 บาทต่อครั้ง ตรวจความสมบูรณ์ของเม็ดเลือด 200 บาท เอกซเรย์ดิจิทัล 400 บาทต่อภาพ และทำหมันแมวเพศเมียน้ำหนักไม่เกิน 5 กิโลกรัม 1,700 บาท ส่วนคลินิกของกรุงเทพมหานครทำหมัน ฉีดวัคซีนพิษสุนัขบ้า และฝังไมโครชิปให้โดยไม่เก็บค่าบริการ โรงพยาบาลเอกชนส่วนใหญ่คิดสูงกว่าฐานนี้ และแต่ละแห่งต่างกันมาก

ราคาของ มช. ทั้งหมดในหน้านี้อ้างตามที่ประกาศบนเว็บไซต์ ณ ตุลาคม 2569 ราคาของ กทม. อ้างตามประกาศค่าบริการลงวันที่ 10 กุมภาพันธ์ 2565

ทำไมบิลแต่ละที่ต่างกัน

เจ้าของหลายคนตกใจเมื่อเอาบิลของสองที่มาเทียบกัน เหตุผลหลักมีสามข้อ

• ต้นทุนการเปิด 24 ชั่วโมง ทั้งหมอเวร พยาบาลสัตว์ และห้องฉุกเฉิน ถูกเฉลี่ยเข้าไปในทุกรายการ
• เครื่องมือ เช่น เครื่องตรวจเลือดในที่ อัลตราซาวด์ และเครื่องดมยาสลบ มีค่าเครื่องและค่าบำรุงรักษา
• หมอเฉพาะทาง เช่น หัวใจ ผิวหนัง ตา หรือศัลยกรรมกระดูก มีค่าตรวจสูงกว่าหมอทั่วไป

อีกข้อที่มองไม่เห็นจากบิล คือเวลาที่หมอใช้กับน้อง ที่ที่คิวแน่นมากอาจคิดค่าตรวจต่ำ แต่ใช้เวลาตรวจสั้น ขณะที่บางที่คิดสูงกว่าแต่ตรวจละเอียดและโทรติดตามอาการหลังกลับบ้าน ราคาต่อรายการจึงเป็นแค่ส่วนหนึ่งของความคุ้ม

โรงพยาบาลมหาวิทยาลัยมีงบส่วนหนึ่งจากการเป็นสถานศึกษา ราคาจึงมักต่ำกว่า แต่แลกกับคิวยาวและเวลาทำการจำกัด การใช้ราคาประกาศเป็นฐานล่างช่วยให้รู้ว่าราคาเอกชนที่ได้รับห่างออกไปมากแค่ไหน

ค่าตรวจและค่าบริการพื้นฐาน

รายการ	โรงพยาบาลสัตว์ มช. (บาท)
ค่าบริการผู้ป่วยนอก	50 ต่อครั้ง
ค่าบริการผู้ป่วยใน	50 ถึง 150 ต่อคืน
ห้องพักสัตว์ป่วยทั่วไป	200 ต่อกรงต่อวัน
ห้องพักสัตว์ป่วยโรคติดเชื้อ	250 ต่อกรงต่อวัน
ใบรับรองสุขภาพ	100 ภาษาไทย หรือ 200 ภาษาอังกฤษ

ที่คลินิกของ กทม. ค่ารักษาพื้นฐานตามประกาศมีตั้งแต่ 50 ถึง 150 บาท และยาป้องกันเห็บหมัดหรือพยาธิหนอนหัวใจ 100 บาท สิ่งที่ไม่เก็บค่าบริการได้แก่ ทำหมัน ฉีดยาคุมกำเนิด วัคซีนพิษสุนัขบ้า และฝังไมโครชิปพร้อมจดทะเบียนสุนัข

ค่าวัคซีนและยาป้องกัน

รายการ	โรงพยาบาลสัตว์ มช. (บาท)
วัคซีนพิษสุนัขบ้า	60
วัคซีนรวมสุนัข 5 โรค	250
วัคซีนรวมแมว	250
วัคซีนลิวคีเมียแมว	350
ยาถ่ายพยาธิ	20 ถึง 60
ยาป้องกันเห็บหมัดและพยาธิหนอนหัวใจ	เริ่ม 100

ราคาวัคซีนของเอกชนมักรวมค่าตรวจร่างกายไว้ด้วย จึงสูงกว่าตัวเลขข้างบนพอสมควร ดูการเทียบราคาวัคซีนหมาแยกตามชนิดได้ที่ราคาวัคซีนหมา

ค่าแล็บและภาพถ่าย

ส่วนนี้มักเป็นก้อนแรกของบิลเมื่อน้องป่วยจริง

รายการ	โรงพยาบาลสัตว์ มช. (บาท)
ตรวจความสมบูรณ์ของเม็ดเลือด (CBC)	200
เคมีเลือดชุด BUN Cr ALT ALP	300
เคมีเลือดรายการเดี่ยว	80
ตรวจปัสสาวะ	100 (รวม UPC 200)
ชุดตรวจไวรัสลิวคีเมียและเอดส์แมว	420
ชุดตรวจพาร์โวไวรัส	300
ชุดตรวจไข้หัดสุนัข	320
อัลตราซาวด์	250
เอกซเรย์ดิจิทัล	400 ต่อภาพ

เอกซเรย์คิดเป็นภาพ การถ่ายช่องท้องหรือช่องอกมักต้องถ่ายอย่างน้อย 2 ท่า ค่าภาพถ่ายจึงเป็นสองเท่าของราคาต่อภาพเป็นอย่างน้อย และถ้าต้องถ่ายซ้ำเพื่อติดตามผล เช่น ระหว่างละลายนิ่ว ค่าภาพจะเกิดขึ้นทุกรอบนัด

ค่าทำหมันและผ่าตัด

ราคาที่ มช. ประกาศแยกตามน้ำหนักตัว ตัวอย่างบางส่วน

หัตถการ	อัตรา (บาท)
ทำหมันแมวเพศเมีย ไม่เกิน 5 กก.	1,700
ทำหมันแมวเพศเมีย เกิน 5 กก.	1,900
ทำหมันแมวเพศผู้	1,400
ทำหมันสุนัขเพศผู้	1,500 (ไม่เกิน 5 กก.) ไล่ขึ้นถึง 2,500 ถึง 2,800 ตามน้ำหนัก
ทำหมันสุนัขเพศเมีย	1,800 (ไม่เกิน 5 กก.) ไล่ขึ้นถึง 2,900 ถึง 3,400 ตามน้ำหนัก
ผ่าตัดมดลูกอักเสบเป็นหนอง	เริ่ม 2,500
ผ่าคลอด	เริ่ม 3,000
ผ่าตัดอื่น น้ำหนักไม่เกิน 10 กก.	1,000 ถึง 2,500
ค่าวางยาสลบสำหรับหัตถการ	500 ถึง 1,000
ยาดมสลบไอโซฟลูเรน	200 ถึง 1,100 ตามระยะเวลา

สังเกตว่าการผ่าตัดมดลูกอักเสบเป็นหนองซึ่งเป็นการผ่าฉุกเฉิน มีราคาเริ่มต้นสูงกว่าการทำหมันปกติ และยังไม่รวมค่านอนโรงพยาบาลและยาหลังผ่า การทำหมันตั้งแต่ยังแข็งแรงจึงประหยัดกว่าในระยะยาว ดูค่าทำหมันแมวที่เทียบหลายแหล่งได้ที่ค่าทำหมันแมว

หัตถการฉุกเฉินที่มักเจอ

รายการ	โรงพยาบาลสัตว์ มช. (บาท)
ใส่สายสวนปัสสาวะ	50 หรือ 100
ให้ออกซิเจน	50 ถึง 300
การกู้ชีพ (CPR)	300

ตัวเลขต่อรายการดูไม่สูง แต่เคสฉุกเฉินจริงมีหลายรายการพร้อมกัน เช่น แมวท่อปัสสาวะตันหนึ่งเคสอาจมีค่าตรวจ ค่าแล็บ เอกซเรย์ วางยาสลบ ใส่สายสวน น้ำเกลือ และนอนโรงพยาบาลหลายคืน บวกกันจึงเป็นหลายพันถึงหลายหมื่นบาทขึ้นกับสถานที่และความรุนแรง

ตัวอย่างการคิดงบ

ลองดูตัวอย่างสองกรณีจากราคาที่ มช. ประกาศ เพื่อให้เห็นวิธีคิด ไม่ใช่ราคาที่จะจ่ายจริงที่อื่น

แมวสูงวัยตรวจสุขภาพประจำปี

• ค่าผู้ป่วยนอก 50
• CBC 200
• เคมีเลือดชุดพื้นฐาน 300
• ตรวจปัสสาวะ 100

รวม 650 บาท ถ้าหมอต้องการดูอัตราส่วนโปรตีนในฉี่ด้วย ค่าตรวจปัสสาวะเพิ่มเป็น 200 บาท ถ้าต้องการเอกซเรย์ช่องอก 2 ภาพ บวกอีก 800 บาท

น้องหมาท้องเสียอาเจียนและสงสัยพาร์โว

• ค่าผู้ป่วยนอก 50
• ชุดตรวจพาร์โวไวรัส 300
• CBC 200

รวม 550 บาทก่อนเริ่มรักษา ถ้าผลเป็นบวก น้องจะต้องนอนห้องโรคติดเชื้อซึ่งคิด 250 บาทต่อกรงต่อวัน บวกค่าผู้ป่วยใน ค่าน้ำเกลือ และยา ตลอดหลายวัน ค่ารวมจึงขึ้นกับจำนวนวันเป็นหลัก

ค่าใช้จ่ายที่เจ้าของมักลืมนับ

ใบประเมินก่อนผ่าตัดมักพูดถึงตัวหัตถการ แต่ยังมีค่าใช้จ่ายรอบๆ ที่ตามมาอีกหลายก้อน ถามให้ครบตั้งแต่แรกจะไม่ตกใจทีหลัง

• ตรวจเลือดก่อนวางยาสลบ หลายที่ทำเป็นมาตรฐานโดยเฉพาะในสัตว์อายุมาก
• ยากลับบ้าน ทั้งยาแก้ปวดและยาฆ่าเชื้อตามที่หมอสั่ง
• ปลอกคอกันเลียหรือเสื้อหลังผ่าตัด
• นัดตรวจแผลและตัดไหม
• อาหารสูตรเฉพาะที่ต้องกินต่อหลายสัปดาห์หรือตลอดชีวิต เช่น อาหารสำหรับโรคไตหรือนิ่ว
• ตรวจแล็บซ้ำเพื่อติดตามผล
• ค่าเดินทาง โดยเฉพาะถ้าต้องไปโรงพยาบาลไกลบ้านหลายรอบ

โรคเรื้อรังอย่างโรคไตในแมว โรคหัวใจ หรือโรคผิวหนังเรื้อรัง ทำให้ค่าใช้จ่ายย้ายจากก้อนใหญ่ครั้งเดียวไปเป็นค่าใช้จ่ายรายเดือนต่อเนื่อง ซึ่งรวมกันทั้งปีอาจมากกว่าการผ่าตัดหนึ่งครั้ง ถามหมอว่าการดูแลระยะยาวต้องตรวจอะไรบ่อยแค่ไหน แล้วคิดเป็นงบรายเดือน

ถามอะไรก่อนเซ็นยินยอมรักษา

ก่อนผ่าตัดหรือรับนอนโรงพยาบาล โรงพยาบาลจะให้เซ็นใบยินยอม ช่วงนั้นคือจังหวะที่ดีที่สุดในการคุยเรื่องเงินอย่างตรงไปตรงมา

1. ใบประเมินนี้เป็นช่วงต่ำสุดถึงสูงสุดเท่าไร และอะไรทำให้ไปถึงตัวเลขสูงสุด
2. ต้องวางมัดจำก่อนไหม เท่าไร
3. ถ้าระหว่างรักษาเจอเรื่องที่ต้องเพิ่มค่าใช้จ่าย จะโทรขออนุญาตก่อนหรือไม่
4. ระหว่างนอนโรงพยาบาล จะมีการแจ้งยอดสะสมให้ทราบทุกวันไหม
5. ถ้าต้องหยุดการรักษาเพราะงบไม่พอ มีทางเลือกอะไรบ้าง

คำถามข้อสุดท้ายฟังดูยาก แต่หมอส่วนใหญ่เข้าใจ และการรู้ทางเลือกตั้งแต่แรกดีกว่าการต้องตัดสินใจกลางทางตอนที่บิลเกินไปแล้ว

คุมค่าใช้จ่ายโดยไม่ลดคุณภาพ

1. ทำหมัน วัคซีน และยาป้องกันตามกำหนด โรคที่ป้องกันได้มักเป็นโรคที่รักษาแพงที่สุด
2. ใช้บริการฟรีของหน่วยงานท้องถิ่นสำหรับงานพื้นฐาน เช่น วัคซีนพิษสุนัขบ้าและไมโครชิป
3. ขอใบประเมินค่าใช้จ่ายเป็นช่วงก่อนผ่าตัดหรือรับนอนโรงพยาบาลทุกครั้ง
4. ขอสำเนาผลตรวจเก็บไว้ ถ้าต้องเปลี่ยนที่ จะได้ไม่ต้องตรวจซ้ำ
5. ถามว่าการตรวจแต่ละอย่างจะเปลี่ยนการรักษาอย่างไร ก่อนตัดสินใจทำ
6. กันเงินฉุกเฉินไว้ทุกเดือน หรือพิจารณาประกันสัตว์เลี้ยง อ่านเงื่อนไขที่ต้องรู้ได้ที่ประกันสัตว์เลี้ยง

เลือกที่รักษาให้เหมาะกับงบ

ที่ราคาต่ำสุดไม่ใช่คำตอบเสมอไป ค่าเดินทางไกล คิวยาว และการรอผลข้ามวันก็เป็นต้นทุน โดยเฉพาะในเคสฉุกเฉิน แนวทางที่หลายบ้านใช้คือ งานป้องกันพื้นฐานไปที่คลินิกรัฐหรือคลินิกใกล้บ้าน โรคซับซ้อนที่ไม่เร่งด่วนพิจารณาโรงพยาบาลมหาวิทยาลัย และเหตุฉุกเฉินกลางคืนไปที่เอกชนที่เปิด 24 ชั่วโมงที่ใกล้ที่สุด วิธีประเมินว่าที่ไหนเหมาะเป็นที่ประจำอยู่ในเรื่องเลือกโรงพยาบาลสัตว์

วางงบรายปี

รายการ	ความถี่	วิธีคิดงบ
ตรวจสุขภาพและวัคซีน	ปีละ 1 ครั้ง สูงวัยปีละ 2 ครั้ง	ใช้ราคาที่คลินิกประจำบอก บวกค่าแล็บถ้าอายุมาก
ยาป้องกันเห็บหมัดและพยาธิ	ทุกเดือนหรือตามชนิดยา	ราคาต่อเม็ดหรือหลอดคูณ 12
ทำหมัน	ครั้งเดียว	ตามน้ำหนักและเพศ
ขูดหินปูน	ตามที่หมอแนะนำ	ถามราคารวมวางยาสลบ
เงินสำรองฉุกเฉิน	ตลอดปี	กันเป็นรายเดือน

พาไปหาหมอทันทีถ้า น้องหายใจลำบาก ชัก เลือดออกไม่หยุด เบ่งฉี่ไม่ออก ท้องป่องแข็งเร็ว หรือไม่กินไม่ดื่มเกิน 24 ชั่วโมง ไม่ว่างบจะเหลือเท่าไร การไปถึงเร็วคือวิธีประหยัดที่สุดในเคสเหล่านี้