ชักโครกวิธีติดตั้ง เก้าขั้นตั้งแต่ถอดของเก่าจนถึงทดสอบรั่ว

ติดตั้งชักโครกเองได้เมื่อท่อน้ำทิ้งเดิมอยู่ในสภาพดีและพื้นเรียบ ลำดับงานเก้าขั้นตอนตามด้านล่างทำตามได้ ถ้าเจอหน้าแปลนท่อแตก พื้นรอบท่อผุ หรือพื้นไม่เรียบ ให้หยุดแล้วเรียกช่าง เพราะกลิ่นท่อและน้ำซึมใต้พื้นแก้ทีหลังเสียแรงมากกว่าจ่ายค่าแรงตอนนี้ ถ้ายังไม่ได้เลือกโถ ดูวิธีเลือกชักโครกก่อน เพราะระยะท่อออกพื้นหรือออกผนังเป็นตัวกำหนดว่ารุ่นไหนใช้ได้

ขั้นตอนในบทความอิงบทความ How to Install a New Toilet ของ Fine Homebuilding ซึ่งเป็นแนวปฏิบัติของบ้านสหรัฐ ระยะและชิ้นส่วนของโถไทยบางรุ่นต่างออกไป ให้ยึดคู่มือที่มากับโถรุ่นที่ซื้อเป็นหลัก

ขั้นที่ 1 ถึง 2 ปิดน้ำ ถอดของเก่า และดูสภาพท่อ

ปิดวาล์วน้ำเข้าโถ แล้วกดชักโครกจนถังพักแห้ง ใช้ฟองน้ำซับน้ำที่ก้นถังและก้นโถ ถอดสายน้ำดี ถอดน็อตยึดฐาน แล้วยกโถออกตรงๆ น้ำที่ตกค้างในโถจะหกออกมา ปูผ้าหรือถุงขยะรองไว้

เมื่อโถออกแล้วให้ตรวจสามอย่าง

1. ซีลเก่าติดอยู่บนหน้าแปลนหรือไม่ ขูดออกให้หมด
2. หน้าแปลนท่อแตกร้าวหรือผุหรือไม่
3. พื้นรอบท่อเรียบ ไม่ยุบ ไม่ชื้น

ปิดปากท่อด้วยผ้าชุบน้ำหมาดๆ ที่พับแน่นระหว่างงาน กลิ่นท่อจะไม่ลอยขึ้นมา ไม่ควรใช้เศษผ้าที่เล็กจนหล่นลงท่อ

ขั้นที่ 3 หน้าแปลนท่อและน็อตยึดฐาน

Fine Homebuilding แนะนำให้ตั้งน็อตยึดฐาน (closet bolt) ให้อยู่ห่างจากผนังหลังโถ 12 นิ้วเมื่อน็อตอยู่ปลายสุดของช่อง ซึ่งเท่ากับประมาณ 30 ซม. และยึดหน้าแปลนกับพื้นด้วยสกรูชุบสังกะสี หน้าแปลนควรอยู่บนพื้นที่ปูเสร็จแล้ว ไม่ใช่จมต่ำกว่าพื้น

ระยะ 30 ซม. เป็นตัวเลขจากบ้านสหรัฐ โถของไทยดูระยะท่อกึ่งกลางถึงผนังจากแบบรุ่นหรือหน้ากล่อง ถ้าบ้านปูกระเบื้องหลังจากวางท่อ หน้าแปลนมักจมต่ำกว่าพื้น ต้องใช้ตัวต่อหน้าแปลนหรือแหวนเสริมหน้าแปลนให้สูงขึ้นก่อนวางโถ ปัญหานี้ทำให้ซีลบีบไม่สนิท กลิ่นท่อจึงย้อนขึ้นมาได้ ซึ่งห้องน้ำที่มีกลิ่นเหม็นท่อที่มาจากฐานโถเป็นอาการหนึ่งของเรื่องนี้

ขั้นที่ 4 วางโถเปล่าก่อนเพื่อดูว่าโยกหรือไม่

ก่อนใส่ซีล ให้วางโถบนหน้าแปลนแห้งๆ แล้วลองโยก ถ้าโถโยกเพราะพื้นเอียง Fine Homebuilding ใช้แผ่นยางรองเป็นแผ่นชิม ตัดให้พอดีรอบหน้าแปลน แล้วค่อยตัดส่วนเกินให้เสมอฐานโถหลังขัน

ขั้นนี้ช่วยให้รู้ปัญหาก่อนที่ซีลจะติดโถ เพราะซีลที่บีบแล้วแต่ยกโถขึ้นมาแก้ ต้องรื้อใส่ใหม่ ถ้าใส่แผ่นชิมแล้วโถยังโยก แสดงว่าพื้นต่างระดับมากเกินกว่าจะแก้ด้วยแผ่นรอง ควรให้ช่างปรับพื้นก่อน

ขั้นที่ 5 ใส่ซีลและวางโถจริง

คว่ำโถ ถอดจุกกันฝุ่นที่รูท่อออก แล้วใส่ซีลให้อยู่กึ่งกลางรูท่อ ผู้เขียนบทความที่อ้างถึงชอบซีลแบบมีเขาพลาสติก และให้ปาดซิลิโคนใสรอบขอบล่างของโถที่คว่ำอยู่ก่อนวาง ชนิดของซีลที่ใช้กับโถรุ่นใด ให้ดูในคู่มือโถรุ่นนั้น

จากนั้นยกโถวางลงบนน็อตยึดฐานให้ตรง ห้ามเอียงหรือลากโถ เพราะซีลจะเลื่อน ใช้น้ำหนักตัวกดโถให้ซีลบีบจนฐานแนบพื้นทั้งสี่ด้าน

ขั้นที่ 6 ขันน็อตทีละน้อยสลับข้าง

ใส่แหวนรองและน็อตฝาครอบ แล้วขันทีละข้างสลับกัน ครั้งละครึ่งรอบ จนโถแนบพื้นแน่น ตามคำแนะนำของ Fine Homebuilding การขันข้างเดียวจนสุดจะบิดโถ และขันแรงเกินจะทำให้พอร์ซเลนร้าว ถ้าขันแล้วโถยังโยก อย่าเพิ่มแรงขัน ให้ถอดแล้วแก้ที่แผ่นชิมหรือความสูงหน้าแปลน

เมื่อแน่นแล้ว ใช้ใบมีดคัตเตอร์ตัดแผ่นชิมส่วนเกินให้เสมอฐานโถ เอียงใบมีดเข้าหาโถและตัดหลายครั้งด้วยใบมีดใหม่ เพื่อไม่ให้ขูดพื้น

ขั้นที่ 7 ต่อถังพักกับโถ

บนโถแบบสองชิ้น ให้วางยางรองระหว่างถังกับโถ แล้วขันน็อตถังด้วยประแจบ็อกซ์ยาว ขันเบาๆ เพราะถังพอร์ซเลนร้าวได้ถ้าขันเกิน ถ้าเป็นโถชิ้นเดียวขั้นนี้ข้ามไป

ขั้นที่ 8 ต่อสายน้ำดีโดยเว้นให้เป็นห่วง

Fine Homebuilding ใช้สายถักสแตนเลสที่มีแหวนยางทั้งสองปลาย และเว้นความยาวให้โค้งเป็นห่วงเพื่อลดแรงดึงที่ข้อต่อ ขันพอแน่นด้วยมือแล้วใช้ประแจเสริมอีกเล็กน้อย การขันแรงจนยางเสียรูปทำให้ซึมได้เหมือนกัน หลังต่อให้เปิดวาล์วช้าๆ รอให้น้ำเข้าถัง แล้วดูข้อต่อว่ามีหยดหรือไม่ ถ้าก๊อกวาล์วฝืดหรือรั่วที่ก้านวาล์ว ดูแนวทางที่ซ่อมก๊อกน้ำรั่ว

ขั้นที่ 9 ทดสอบรั่วก่อนยาแนวฐาน

กดชักโครกหลายรอบ แล้วมองรอบฐานโถ ข้อต่อสายน้ำดี และใต้พื้นถ้ามีชั้นล่าง EPA แนะนำทดสอบรอยรั่วของถังด้วยสีผสมอาหาร หยดลงถังพัก หากสีโผล่ในโถภายใน 10 นาทีโดยไม่ได้กดน้ำ แสดงว่าลูกยางปิดน้ำรั่ว ซึ่งต่างจากน้ำรั่วออกพื้น รายละเอียดการไล่หาจุดรั่วอยู่ในชักโครกรั่วแก้ยังไง

เมื่อไม่มีรอยรั่ว จึงปาดซิลิโคนรอบฐานโถแล้วปาดให้เรียบด้วยนิ้วชุบน้ำ ตามที่ Fine Homebuilding ทำเป็นขั้นสุดท้าย เรื่องการเลือกซิลิโคนสำหรับห้องน้ำอ่านแยกได้

งานนี้เมื่อไรควรให้ช่างทำ

• หน้าแปลนท่อแตก ผุ หรือหลวม ต้องซ่อมหรือเปลี่ยนก่อนวางโถ
• พื้นรอบท่อยุบหรือชื้น อาจมีท่อรั่วอยู่ใต้พื้น ให้ตรวจตามวิธีในการหาท่อน้ำรั่ว
• ท่อน้ำทิ้งเป็นแบบฝังพื้นของบ้านสองชั้น การเจาะหรือเปลี่ยนตำแหน่งท่อกระทบชั้นล่าง
• ติดตั้งโถแขวนผนังหรือโถที่มีฟลัชวาล์ว ซึ่งต้องคำนวณแรงดันและโครงรับผนัง

ถ้าติดตั้งแล้วยังได้กลิ่นที่ฐานโถภายในสองสามวัน ให้ถอดโถตรวจซีลและความสูงหน้าแปลนอีกครั้ง ไม่ควรแก้ด้วยการยาแนวรอบฐานเพิ่ม