ผนังยิปซัมในบ้าน ข้อดี ข้อเสีย และจุดที่ช่างมักไม่บอก

ผนังยิปซัมใช้ในบ้านได้ดีถ้าใช้ให้ถูกที่ คือผนังกั้นห้องภายในที่แห้ง ไม่ต้องรับโหลดโครงสร้าง ได้ผนังเรียบ เสร็จไวและซ่อมง่าย แต่ถ้าเอาไปใช้ในห้องน้ำ รอบอ่างล้างจาน หรือผนังที่ฝนสาด จะเสียหายเร็ว อีกเรื่องที่ทำให้คนผิดหวังคือการแขวนของ แผ่นเจาะง่ายก็จริง แต่ก็รับของหนักเองไม่ได้ ผนังกลุ่มอื่นที่เรียกรวมว่าผนังเบาเปรียบเทียบได้ที่ ผนังเบามีกี่แบบ

ผนังนี้ซ้อนกันกี่ชั้น และของที่มองไม่เห็นข้างใน

ผนังยิปซัมทั่วไปประกอบด้วยโครงเหล็กชุบสังกะสีที่ตั้งเป็นระยะ หุ้มแผ่นยิปซัมทั้งสองด้าน ช่องว่างตรงกลางเดินสายไฟ ท่อ และใส่ฉนวนได้ ผิวหน้าคือกระดาษหุ้มแผ่นที่ต้องฉาบรอยต่อและโป๊วสกรูก่อนทาสี

สิ่งที่ผมแนะนำให้เจ้าของบ้านถามช่างทุกครั้ง

• ใช้แผ่นชนิดอะไร ธรรมดา ทนชื้น หรือทนไฟ และหนากี่มิลลิเมตร
• ผนังหนึ่งชั้นหรือสองชั้นต่อด้าน
• โครงตั้งห่างกันเท่าไร ยิ่งห่างยิ่งสั่นและแผ่นแอ่นง่าย
• ใส่ฉนวนด้านในไหม ถ้าใส่ใช้อะไร
• ตำแหน่งที่จะแขวนของหนักเสริมโครงไว้หรือยัง

ข้อมูลเหล่านี้ควรอยู่ในใบเสนอราคาหรือแบบ ถ้าช่างตอบว่า "ผนังยิปซัมทั่วไป" แล้วไม่มีรายละเอียด ให้ขอสเปกเป็นลายลักษณ์อักษร

ข้อดีที่เห็นผลจริง

กรมอุตสาหกรรมพื้นฐานและการเหมืองแร่ สรุปในบทความเรื่องอุตสาหกรรมยิปซัมบอร์ดว่า แผ่นยิปซัมมีผิวเรียบ น้ำหนักเบาจึงช่วยประหยัดโครงสร้าง ติดตั้งและซ่อมแซมง่าย และให้การป้องกันความร้อน ไฟ และเสียงในระดับหนึ่ง ในงานบ้านข้อได้เปรียบที่ชัดที่สุดมีสามเรื่อง

1. เร็ว โครงกับแผ่นขึ้นได้ในวันเดียวสำหรับห้องเล็ก งานที่ใช้เวลาคือฉาบรอยต่อและรอให้แห้ง
2. เปลี่ยนแปลงภายหลังได้ รื้อผนังกั้นห้องหรือเพิ่มช่องสายได้โดยไม่ต้องทุบปูน
3. เรียบ ทาสีหรือติดวอลเปเปอร์ได้สวย ถ้าฉาบรอยต่อละเอียดพอ

ข้อเสียที่ควรรู้ก่อนตัดสินใจ

ข้อจำกัด	เกิดอะไรขึ้น	ทางออก
ความชื้นและน้ำ	แผ่นธรรมดาอ่อนตัว ขึ้นรา กระดาษหลุด	ใช้แผ่นทนชื้นในจุดที่ชื้น หรือเปลี่ยนไปใช้ระบบอื่นในห้องน้ำ
แรงกระแทก	บุ๋มหรือทะลุเมื่อโดนเฟอร์นิเจอร์หรือประตูกระแทก	เสริมแผ่นสองชั้นหรือติดกันกระแทกในจุดเสี่ยง
ของหนัก	พุกพลาสติกหลุดหรือแผ่นฉีก	ยึดเข้าโครง หรือเสริมไม้ในผนังก่อนปิดแผ่น
เสียง	ส่งผ่านง่ายถ้าผนังชั้นเดียวไม่มีฉนวน	เพิ่มชั้นแผ่น ใส่ฉนวน อุดช่องรอบปลั๊ก
รอยต่อ	แตกตามแนวรอยต่อเมื่อโครงขยับหรือฉาบไม่ดี	ใช้เทปรอยต่อ ฉาบหลายชั้น เว้นรอยต่อควบคุมในผนังยาว

ระดับผิวหน้า ทำไมสีเหมือนกันแต่ผนังเรียบไม่เท่ากัน

National Gypsum แบ่งการตกแต่งแผ่นยิปซัมเป็นระดับ Level 0 ถึง 5

• Level 1 ใช้เป็นแนวกั้นควัน เช่นเหนือฝ้า ไม่ต้องเรียบ
• Level 2 ใช้เป็นพื้นผิวรองรับกระเบื้อง
• Level 3 สำหรับผิวพ่นหนาหรือปานกลาง
• Level 4 สำหรับผนังเรียบที่ทาสีด้านหรือติดวอลเปเปอร์
• Level 5 คือฉาบบางทั้งผืน ใช้กับสีเงา สีเข้ม หรือผนังที่โดนแสงเฉียง

ถ้าผนังอยู่ข้างหน้าต่างบานใหญ่ หรือมีโคมไฟส่องผนัง รอยต่อที่ฉาบแค่ Level 4 อาจโผล่ตอนแสงเฉียง ผู้รับเหมาที่ไม่ระบุระดับในใบเสนอราคามักจบที่ระดับต่ำสุดที่ทาสีได้

แขวนของบนผนังยิปซัมให้ปลอดภัย

HomeGuru ระบุประเภทพุกสำหรับผนังยิปซัมไว้หลายแบบ ได้แก่ พุกปีกผีเสื้อ พุกพลาสติก พุกร่มโลหะ และพุกชนิดเจาะเอง และแนะนำว่าของหนักอย่างทีวีหรือตู้ควรยึดเข้าโครงผนัง ไม่ควรพึ่งแผ่นยิปซัมเพียงอย่างเดียว

หลักปฏิบัติ

1. ของเบา เช่นกรอบรูปและนาฬิกา ใช้พุกยิปซัมที่เหมาะกับขนาดและน้ำหนักตามที่ระบุบนบรรจุภัณฑ์
2. ของกลาง เช่นชั้นวางตื้น ใช้พุกโลหะที่กางปีกด้านหลังแผ่น หรือยึดเข้าโครง
3. ของหนัก เช่นทีวีและตู้แขวน หาโครงให้เจอแล้วยึดสกรูเข้าโครง หรือเสริมแผ่นไม้อัดหลังแผ่นตั้งแต่ตอนก่อสร้าง
4. ก่อนเจาะ ตรวจว่าหลังผนังมีสายไฟหรือท่อหรือไม่ ถ้าไม่แน่ใจให้ถามช่างหรือดูแบบ อย่าเจาะเดาจุดใกล้ปลั๊กและสวิตช์

ตัวเลขน้ำหนักที่รับได้ต่อพุกขึ้นกับยี่ห้อ รุ่น และความหนาแผ่น ให้ยึดตามตารางของผู้ผลิตพุก แล้วเว้นค่าเผื่อไว้เสมอ

ซ่อมรอยทะลุและรอยแตก

รูเล็กจากตะปูหรือพุกอุดด้วยโป๊วแล้วขัด รูขนาดเท่าลูกบิดประตูต้องปะแผ่นยิปซัมท่อนเล็กจากด้านหลัง แล้วฉาบรอยต่อกับเทป รูใหญ่เกินฝ่ามือหรือรอยแตกยาวตามแนวรอยต่อควรเรียกช่างดู เพราะอาจแปลว่าโครงขยับหรือชื้น

หลังซ่อม ทารองพื้นและสีทั้งผนังจากมุมถึงมุม ถ้าทาเฉพาะจุด สีเก่ากับสีใหม่จะเห็นชัดเมื่อแสงเฉียง ดูเรื่องสีทาภายในได้ที่ คู่มือทาสีบ้าน

ลำดับงานตั้งแต่ตั้งโครงถึงทาสี

เจ้าของบ้านที่รู้ลำดับนี้จะตรวจงานได้ในแต่ละวัน ไม่ต้องรอจนผนังปิดแล้วค่อยพบปัญหา

1. ตีเส้นตำแหน่งผนังบนพื้นและเพดาน แล้วตั้งรางเหล็กบนและล่าง ตรวจแนวดิ่งก่อนยึดเสา
2. ตั้งเสาโครงตามระยะ และใส่โครงเสริมตรงจุดที่จะแขวนของหนัก ประตู และขอบช่องเปิด
3. ให้ช่างไฟเดินสายและวางกล่องปลั๊กก่อนปิดแผ่น งานไฟเป็นหน้าที่ของช่างไฟเท่านั้น เจ้าของบ้านควรขอถ่ายรูปผนังก่อนปิด เพื่อรู้ว่าหลังแผ่นมีอะไรอยู่ตรงไหน
4. ใส่ฉนวนถ้ามี แล้วปิดแผ่นด้านแรก ยึดสกรูให้หัวจมพอดีกระดาษ ไม่ฉีกกระดาษผิว
5. ปิดแผ่นด้านที่สอง สลับแนวรอยต่อกับด้านแรก
6. ฉาบรอยต่อด้วยเทปและปูนฉาบหลายชั้น รอแห้ง ขัด แล้วทารองพื้น

ขั้นที่สร้างปัญหาในภายหลังบ่อยที่สุดคือข้อ 6 ถ้าฉาบรอบเดียวแล้วรีบทาสี รอยต่อจะแตกเป็นเส้นภายในไม่กี่เดือน

ผนังยิปซัมกับเสียงและไฟ

เรื่องเสียง ผนังชั้นเดียวบางไม่มีฉนวนส่งเสียงพูดผ่านได้ชัด ถ้าเป็นห้องนอนติดห้องนั่งเล่นหรือห้องทำงานที่ต้องคุยโทรศัพท์ ควรเพิ่มฉนวนในโพรง ใช้แผ่นสองชั้น และอุดช่องว่างรอบปลั๊ก เพราะเสียงรั่วผ่านช่องเล็กได้มาก รายละเอียดวัสดุอยู่ใน วัสดุกันเสียง

เรื่องไฟ DPIM ระบุว่าความต้องการวัสดุทนไฟในอาคารสูงเป็นแรงขับให้การใช้ยิปซัมบอร์ดเติบโต แต่คำว่า "ทนไฟ" ในบ้านต้องดูที่ชนิดแผ่นและจำนวนชั้นของรุ่นที่ใช้ ไม่ควรสรุปจากชื่อผนัง ถ้าผนังคั่นโรงรถกับห้องในบ้านหรือห้องเครื่อง ให้ถามผู้ผลิตแผ่นว่ามีรุ่นทนไฟสำหรับตำแหน่งนั้นหรือไม่

เทียบกับผนังก่ออิฐฉาบปูน เมื่อต้องกั้นห้องใหม่หนึ่งด้าน

เจ้าของบ้านที่จะแบ่งห้องนอนใหญ่เป็นสองห้องมักลังเลระหว่างยิปซัมกับก่ออิฐ ผมให้เทียบจากสี่เรื่อง คือเวลา น้ำหนักที่ลงพื้น ความเลอะในบ้าน และสิ่งที่จะแขวนบนผนัง

เรื่อง	ผนังยิปซัมโครงเหล็ก	ผนังก่ออิฐมอญหรืออิฐมวลเบาฉาบปูน
เวลาหน้างาน ผนังยาว 3 ม. สูง 2.6 ม.	ตั้งโครงและปิดแผ่นราว 1 ถึง 2 วัน รอฉาบรอยต่อแห้งอีก 1 ถึง 2 วัน	ก่อและฉาบรวมหลายวัน ต้องรอปูนบ่มก่อนทาสี
น้ำหนักลงพื้น	เบามาก ใช้บนพื้นชั้นบนที่ไม่ได้ออกแบบรับผนังได้ง่ายกว่า	หนัก ต้องดูว่าพื้นหรือคานรองรับได้
ความเลอะ	ฝุ่นตัดแผ่นและฝุ่นขัด	ปูน ทราย น้ำ เศษอิฐ ต้องขนผ่านบ้าน
แขวนของหนัก	ต้องวางโครงเสริมก่อนปิดแผ่น	ยึดพุกได้แทบทุกจุด
กันเสียง	ขึ้นกับฉนวนและจำนวนชั้นแผ่น	ผนังทึบกันเสียงพูดได้ดีกว่าโดยไม่ต้องเสริม
รื้อภายหลัง	ถอดได้เร็ว เสียงและฝุ่นน้อย	ต้องทุบ

ตัวอย่างที่เจอบ่อยคือทาวน์โฮมชั้นสองที่พื้นเป็นแผ่นพื้นสำเร็จรูป การก่ออิฐกลางห้องเพิ่มน้ำหนักเป็นแนวยาวลงบนพื้นที่ไม่ได้มีคานรองรับใต้แนวนั้น ผนังยิปซัมจึงเป็นตัวเลือกที่ปลอดภัยกว่า ถ้ายังอยากได้ผนังก่อ ให้วิศวกรดูแบบโครงสร้างก่อน ส่วนบ้านชั้นล่างที่ผนังใหม่ตั้งบนพื้นวางบนดิน เรื่องน้ำหนักกังวลน้อยกว่า ตัดสินจากเสียงและการแขวนของได้เลย รายละเอียดผนังก่อดูที่ ผนังก่ออิฐฉาบปูน

อีกเรื่องที่ควรคิดตอนเลือกคือห้องใหม่ต้องมีแอร์หรือไม่ ถ้าต้องติดคอยล์เย็นบนผนังกั้น ให้ระบุตำแหน่งให้ช่างเสริมโครงรับน้ำหนักคอยล์และวางท่อน้ำทิ้งไว้ในโพรงก่อนปิดแผ่น การเจาะเดินท่อทีหลังทำให้ต้องรื้อแผ่นและฉาบใหม่

ผนังยิปซัมเหมาะกับห้องไหนและไม่เหมาะที่ไหน

เหมาะ ห้องนอน ห้องนั่งเล่น ห้องทำงาน ผนังกั้นห้องใหม่ในบ้านเก่าที่ไม่อยากทุบปูน ผนังที่ต้องซ่อนสายและท่อ

ไม่เหมาะหรือต้องเปลี่ยนวัสดุ ผนังในห้องน้ำที่โดนน้ำสาด ผนังนอกบ้าน พื้นที่ใกล้อ่างล้างจาน ห้องที่มีความชื้นสูงเรื้อรัง ที่ความชื้นมักทำให้เกิดราบนกระดาษแผ่น ดู ผนังชื้นขึ้นราดำ

ก่อนจ้างช่าง ถามสิ่งนี้

• แผ่นอะไร หนากี่มิลลิเมตร กี่ชั้น และยี่ห้ออะไร
• ผิวหน้าฉาบระดับไหน จะทาสีด้านหรือเงา
• จุดแขวนทีวีและตู้เสริมโครงไว้ตรงไหน และมีรูปถ่ายก่อนปิดแผ่นไหม
• ถ้าผนังรอยแตกหรือบวมภายในปีแรก ใครรับผิดชอบ
• ผนังนี้อยู่ใกล้น้ำหรือไม่ และมีแผนกันความชื้นอย่างไร