ม่านห้องนั่งเล่นสีอะไรดี เลือกจากผนัง แสง และทิศหน้าต่าง

ถ้าไม่อยากเสี่ยง ให้เลือกม่านสีใกล้เคียงกับผนัง แต่เข้มหรืออ่อนกว่าหนึ่งถึงสองระดับ เช่น ผนังครีมกับม่านเบจ ผนังเทาอ่อนกับม่านเทากลาง ห้องจะดูสูง โล่ง และเข้ากับเฟอร์นิเจอร์ได้แทบทุกแบบ ถ้าอยากให้ม่านเป็นจุดเด่น ค่อยเลือกสีที่ตัดกับผนัง โดยดึงสีจากโซฟา พรม หรือหมอนอิงมาใช้ ข้อเลือกสุดท้ายควรตัดสินจากทิศของหน้าต่างและแสงที่ห้องได้รับจริง เพราะสีเดียวกันในห้องทิศเหนือกับห้องทิศตะวันตกดูต่างกันมาก

ม่านเป็นผ้าผืนใหญ่ที่สุดในห้องนั่งเล่น เปลี่ยนสีทีหนึ่งก็เปลี่ยนบรรยากาศทั้งห้อง แต่การสั่งตัดใหม่ก็มีค่าใช้จ่ายไม่น้อย เลือกให้ถูกตั้งแต่รอบแรกจะประหยัดกว่า

สามแนวทางของสีม่าน

ก่อนดูแคตตาล็อกผ้า ให้ตัดสินใจก่อนว่าอยากให้ม่านทำหน้าที่อะไรในห้อง

แนวทาง	ตัวอย่างคู่สี	ผลที่ได้	เหมาะกับ
กลืนกับผนัง	ผนังขาวนวล ม่านขาวครีม	ห้องดูกว้าง สูง เรียบ ม่านแทบหายไป	ห้องเล็ก ห้องที่มีเฟอร์นิเจอร์เด่นอยู่แล้ว
ใกล้ผนังแต่ต่างระดับ	ผนังเบจอ่อน ม่านน้ำตาลกาแฟนม	มีมิติ ไม่หวือหวา	ห้องทั่วไป ผู้ที่ไม่แน่ใจ
ตัดกับผนัง	ผนังขาว ม่านเขียวมะกอก หรือกรมท่า	ม่านเป็นจุดเด่นของห้อง	ห้องที่ผนัง พื้น และโซฟาเป็นสีกลาง
ดึงสีจากเฟอร์นิเจอร์	โซฟาเทา หมอนสีมัสตาร์ด ม่านมัสตาร์ดหม่น	ห้องดูเป็นชุด	ห้องที่มีสีรองชัดอยู่แล้วหนึ่งสี

แนวทางที่สองคือตัวที่ใช้ได้กับบ้านส่วนใหญ่ ถ้ายังลังเล ให้เริ่มจากแนวทางนี้ ส่วนการวางแผนสีผนังในห้องนั่งเล่นอยู่ใน สีห้องนั่งเล่น

ทิศของหน้าต่างเปลี่ยนสีม่าน

ผ้าม่านทึบบางส่วนจะมีแสงทะลุ และเวลาแสงแดดส่องผ่านจากด้านหลัง สีผ้าจะดูต่างจากตอนจับในร้าน

หน้าต่างทิศเหนือได้แสงนุ่ม สม่ำเสมอ โทนค่อนข้างเย็น สีเทาและสีฟ้าจะดูเย็นขึ้นอีก ห้องทิศนี้มักเข้ากับม่านโทนอุ่น เช่น ครีม เบจ หรือน้ำตาลอ่อน

หน้าต่างทิศตะวันออกได้แดดเช้าที่ค่อนข้างอุ่นและสว่าง ช่วงบ่ายห้องจะเย็นลง ใช้ได้ทั้งโทนอุ่นและโทนเย็น

หน้าต่างทิศตะวันตกได้แดดบ่ายที่ร้อนและเป็นสีส้ม ผ้าสีอุ่นมากๆ อย่างส้มหรือแดงจะดูร้อนแรงเกินไปในช่วงบ่าย และผ้าทุกสีด้านนี้ซีดเร็ว ห้องทิศนี้ควรคิดเรื่องผ้ากันแดดมากกว่าเรื่องสีอย่างเดียว ทางเลือกของผ้ากันแสงดูได้ที่ ม่านกันแดด

หน้าต่างทิศใต้ในบ้านเราได้แดดค่อนข้างมากตลอดวัน โดยเฉพาะช่วงที่ดวงอาทิตย์อ้อมใต้ ใช้หลักเดียวกับทิศตะวันตก คือเลือกผ้าที่มีผ้าซับ

สีอ่อน สีเข้ม กับความร้อนในห้อง

ม่านสีอ่อนสะท้อนแสงกลับออกไปได้มากกว่า ห้องจะสว่างขึ้นแม้ปิดม่าน ส่วนม่านสีเข้มดูดแสงและความร้อนไว้ในเนื้อผ้ามากกว่า ผิวด้านในของม่านเข้มที่โดนแดดบ่ายจะอุ่นขึ้นจนรู้สึกได้เมื่อยืนใกล้ ถ้าห้องร้อนอยู่แล้ว ม่านสีเข้มที่ไม่มีผ้าซับไม่ได้ช่วยเรื่องนี้

ถ้าอยากได้ม่านสีเข้มเพราะชอบหน้าตา ทางแก้คือใช้ผ้าซับด้านหลังสีขาวหรือสีเงิน ด้านที่หันออกนอกหน้าต่างจะสะท้อนแสง ด้านที่หันเข้าห้องยังเป็นสีที่เลือก

เรื่องการคุมความร้อนในห้องที่ใช้แอร์ กฟผ. แนะนำให้ตั้งอุณหภูมิแอร์ที่ 26-27 องศา ซึ่งช่วยประหยัดไฟได้ถึง 10% และระบุว่าพัดลมใช้ไฟเพียงราว 1 ใน 60 ของแอร์ ม่านที่บังแดดได้ดีช่วยให้ห้องเย็นพอที่จะตั้งแอร์ในช่วงนี้ได้สบายขึ้น ส่วนห้องที่ร้อนจนม่านช่วยไม่พอ ต้องย้อนไปดูหลังคา ฉนวน และผนังที่รับแดดด้วย

ทำไมม่านซีดเร็ว และซีดแล้วกลับมาไม่ได้

สถาบันอนุรักษ์ของแคนาดา (CCI) อธิบายเรื่องผลของแสงต่อผ้าไว้ชัด ความเสียหายจากแสงสะสมและย้อนคืนไม่ได้ ปริมาณความเสียหายขึ้นกับความสว่างคูณด้วยเวลาที่โดนแสง ถ้าลดความสว่างลงครึ่งหนึ่ง หรือลดเวลาโดนแสงลงครึ่งหนึ่ง ความเสียหายก็ลดลงครึ่งหนึ่ง

CCI ระบุด้วยว่ารังสี UV เป็นสาเหตุหลักที่ทำให้เส้นใยเหลืองและอ่อนแอ และทำให้สีย้อมซีด ฟิล์มกรอง UV ที่กระจกช่วยตัด UV ได้โดยไม่ลดแสงที่มองเห็น

สิ่งที่ได้จากข้อมูลนี้มีสามข้อ

1. ม่านที่หันเข้าหาแดดตรงทุกวันจะซีดเร็วกว่าม่านในห้องที่แสงอ่อน ไม่ว่าผ้าจะดีแค่ไหน
2. สีเข้มและสีสดเห็นการซีดชัดกว่าสีอ่อน ม่านกรมท่าที่ซีดเป็นแถบตามรอยจีบจะเห็นชัดกว่าม่านครีม
3. ผ้าซับด้านหลังทำหน้าที่เหมือนเกราะ รับแสงไว้ก่อนผ้าหน้า ผ้าซับเปลี่ยนได้ถูกกว่าผ้าหน้า

ผ้าซับ ด้านหลังม่าน และสิ่งที่คนนอกบ้านเห็น

คนส่วนใหญ่เลือกสีจากด้านในห้อง แต่ลืมว่าด้านหลังม่านคือสิ่งที่เพื่อนบ้านและคนเดินผ่านเห็น ถ้าบ้านทุกห้องใช้ผ้าซับสีเดียวกัน เช่น ขาวหรือครีม หน้าบ้านจะดูเรียบร้อย แม้ด้านในแต่ละห้องจะใช้สีต่างกัน

ผ้าซับยังช่วยให้ผ้าหน้าทิ้งตัวสวยขึ้น ลดแสงทะลุ และกันฝุ่นจากหน้าต่างไม่ให้ติดผ้าหน้าโดยตรง ถ้าต้องการให้ห้องมืดสนิทสำหรับดูหนัง ผ้าซับแบบทึบแสงจะช่วยได้ รายละเอียดอยู่ที่ ม่านทึบแสง

ความชื้นกับผ้าม่าน

ห้องนั่งเล่นในบ้านไทยหลายหลังเปิดประตูกระจกออกสวนหรือระเบียง ฝนสาดและความชื้นเข้าถึงม่านได้ง่าย CCI ระบุว่าผ้าควรเลี่ยงความชื้นสัมพัทธ์ที่สูงกว่า 70% และเชื้อราเกิดได้ในไม่กี่วันที่ความชื้น 90% เทียบกับมากกว่าสามเดือนที่ 70% ตัวเลขนี้แสดงว่ายิ่งชื้น รายิ่งมาเร็วกว่าที่คิด

ทางปฏิบัติที่ช่วยได้

• เว้นระยะม่านจากกระจกพอให้อากาศไหลผ่าน ม่านที่แนบกระจกจะเปียกจากหยดน้ำเกาะกระจกตอนเปิดแอร์
• ปลายม่านไม่ควรกองบนพื้นที่ชื้นหรือใกล้ประตูที่ฝนสาด ให้ปลายม่านลอยเหนือพื้นเล็กน้อย
• ห้องที่ปิดทิ้งไว้นานในหน้าฝน ให้เปิดม่านและเปิดหน้าต่างระบายอากาศเป็นระยะ
• สีอ่อนเห็นจุดราเร็วกว่า ซึ่งก็มีข้อดีคือจัดการได้เร็ว

จับคู่สีม่านกับโซฟาและพื้น

ห้องนั่งเล่นมีผืนสีใหญ่สามผืน คือ ผนัง พื้น และโซฟา ม่านควรคุยกับอย่างน้อยหนึ่งในสามผืนนี้

• โซฟาเทา พื้นไม้ ผนังขาว: ม่านเทาอุ่นหรือเบจ ดึงความอุ่นของไม้ขึ้นมา
• โซฟาครีม พื้นกระเบื้องเทา ผนังขาว: ม่านเทากลางหรือเขียวหม่น ช่วยให้ห้องไม่ซีดเกินไป
• โซฟาสีเข้ม เช่น กรมท่าหรือเขียวเข้ม: ม่านสีอ่อนกลางๆ เพื่อไม่ให้ห้องหนัก
• โซฟาหนังน้ำตาล: ม่านครีม ขาวนวล หรือเขียวมะกอก

หลักเพิ่มเติมคือห้องที่ใช้แสงไฟอุ่นตอนกลางคืนจะทำให้ม่านสีเย็นดูหม่นลง ส่วนห้องที่ใช้แสงขาวจะทำให้ม่านสีครีมดูเหลืองเล็กน้อย ให้ดูสีผ้าภายใต้ไฟที่คุณใช้จริงด้วย

เนื้อผ้าเปลี่ยนสีที่ตาเห็น

สีเดียวกันบนผ้าต่างชนิดดูไม่เหมือนกัน ผ้าเนื้อด้านอย่างลินินหรือผ้าฝ้ายทอหยาบดูดแสงและกระจายแสง สีจึงดูนุ่มและหม่นลงเล็กน้อย ผ้าที่มีเงาอย่างผ้าซาตินหรือโพลีเอสเตอร์ผิวมันสะท้อนแสงเป็นแถบตามรอยจีบ สีจึงดูสดและเข้มต่างกันไปตามมุมมอง ผ้ากำมะหยี่ดูเข้มกว่าสีจริงในแคตตาล็อกเพราะขนผ้าเก็บเงาไว้

ผลในทางปฏิบัติคือ ถ้าเลือกสีจากผ้าตัวอย่างชนิดหนึ่ง แล้วไปสั่งตัดเป็นผ้าอีกชนิดในสีชื่อเดียวกัน ผลอาจไม่ตรงกับที่คิด ให้ขอผ้าตัวอย่างจากม้วนผ้าที่จะใช้ตัดจริงเสมอ ห้องนั่งเล่นที่อยากได้ความเรียบมักไปกับผ้าเนื้อด้าน ส่วนห้องที่อยากได้ความหรูขึ้นอีกนิดใช้ผ้าที่มีเงาเล็กน้อยได้ แต่ควรมีผ้าซับเพื่อให้ผ้าทิ้งตัวไม่เป็นริ้ว

สมมติว่าห้องนั่งเล่นทิศตะวันตก

สมมติว่าห้องนั่งเล่นของคุณมีประตูกระจกบานใหญ่ทิศตะวันตก ผนังสีขาว พื้นลามิเนตสีไม้อ่อน และโซฟาผ้าสีเทาอ่อน คุณชอบสีเขียวมะกอก

ทางหนึ่งที่ใช้ได้คือม่านสองชั้น ชั้นในเป็นผ้าโปร่งสีขาวนวลกรองแดดบ่าย ชั้นนอกเป็นผ้าทึบสีเขียวมะกอกหม่นที่มีผ้าซับสีครีม ติดรางใกล้ฝ้าและให้ม่านยาวจนเกือบจรดพื้น ช่วงบ่ายปิดม่านโปร่งไว้ ห้องยังสว่าง ช่วงที่แดดแรงสุดปิดม่านทึบด้วย ผ้าซับรับแสงแทนผ้าหน้า แล้วเติมหมอนอิงสีเขียวมะกอกหนึ่งใบกับสีครีมหนึ่งใบบนโซฟาเทา ห้องจะดูเป็นชุดเดียว

ถ้าวันหนึ่งผ้าซับซีดหรือเปื่อย เปลี่ยนเฉพาะผ้าซับก็พอ ผ้าหน้าสีเขียวยังใช้ต่อได้ วิธีวัดหน้าต่างและเลือกความยาวม่านที่ถูกต้องอยู่ที่ วัดขนาดม่าน

ทดสอบผ้าตัวอย่างแบบนี้ก่อนสั่งตัด

ร้านม่านส่วนใหญ่ให้ยืมแคตตาล็อกหรือตัดผ้าตัวอย่างชิ้นเล็กได้ ขอชิ้นที่ใหญ่ที่สุดที่ร้านให้ได้ แล้วทำตามลำดับนี้

1. หนีบผ้าตัวอย่างไว้ที่ขอบหน้าต่างจริง ให้แสงส่องผ่านจากด้านหลัง
2. ดูตอนเช้า ตอนบ่าย และตอนกลางคืนที่เปิดไฟห้อง สีจะต่างกันทั้งสามช่วง
3. วางผ้าตัวอย่างข้างโซฟาและบนพื้น ดูว่าเข้ากับผืนใหญ่ทั้งสามหรือไม่
4. ถ้าลังเลระหว่างสองสี ให้ถ่ายรูปห้องด้วยผ้าแต่ละสีจากจุดเดียวกัน แล้วเทียบรูปในวันถัดไป
5. ถามร้านว่าผ้ามีผ้าซับไหม ผ้าซับถอดซักหรือเปลี่ยนแยกได้ไหม และผ้าหน้าซักน้ำได้หรือต้องซักแห้ง
6. ถ้าห้องโดนแดดตรง ถามร้านว่าผ้ารุ่นนี้มีข้อมูลความทนต่อแสงหรือไม่

สองข้อแรกใช้เวลาแค่หนึ่งวัน แต่ช่วยกันไม่ให้ได้ม่านสีที่ดูดีในร้าน แต่ดูผิดที่บ้าน