สรุปสั้นๆ
- ไม่มีหน่วยงานทางการที่จัดอันดับยี่ห้อชุดตรวจครรภ์ที่ตรวจพบ FDA ระบุเพียงว่าแต่ละยี่ห้อไวต่อฮอร์โมน hCG ต่างกัน บางชุดตรวจได้ก่อนประจำเดือนขาด
- เกณฑ์ที่เทียบเองได้คือ ค่าความไวบนกล่อง (mIU/mL ยิ่งน้อยยิ่งจับฮอร์โมนต่ำได้) แบบที่ใช้ได้ถนัด และคำแนะนำที่อ่านเข้าใจ
- ยี่ห้อที่ไวกว่าไม่ช่วยถ้าตรวจเร็วเกินไป ผู้หญิงที่ท้อง 10 ถึง 20 คนจาก 100 คนยังขึ้นลบในวันแรกที่ประจำเดือนขาด
- ผลลบแล้วยังสงสัยให้ตรวจซ้ำหลังผ่านไปหลายวัน และพบแพทย์ถ้าผลไม่ชัดเจนหรือมีเลือดออกผิดปกติ
ไม่มียี่ห้อไหนที่ยืนยันได้ว่าดีที่สุด เพราะผู้เขียนไม่พบหน่วยงานทางการที่ทดสอบและจัดอันดับชุดตรวจครรภ์ยี่ห้อต่างๆ ไว้ให้เทียบ สิ่งที่ FDA ระบุคือแต่ละยี่ห้อไวต่อฮอร์โมน hCG ระดับต่ำไม่เท่ากัน และบางชุดตรวจเจอได้ก่อนประจำเดือนขาด จึงควรเลือกจากสิ่งที่เทียบเองได้ที่หน้าร้าน คือค่าความไวบนกล่อง แบบที่ใช้ และความชัดของคู่มือ
บทความนี้ไม่ได้จัดอันดับยี่ห้อ แต่บอกเกณฑ์ที่คุณแม่ใช้เทียบได้เอง และบอกตรงๆ ว่ายี่ห้อช่วยเรื่องอะไรไม่ได้ ราคาแต่ละแบบดูได้ที่ ที่ตรวจครรภ์ราคาเท่าไร
เกณฑ์ที่ 1 ค่าความไวบนกล่อง
ชุดตรวจครรภ์ตรวจหาฮอร์โมน hCG ในปัสสาวะ ซึ่งรกสร้างขึ้นหลังตัวอ่อนฝังตัวในโพรงมดลูก ระดับฮอร์โมนเพิ่มเร็วในช่วงแรก FDA อธิบายว่าชุดตรวจแบบนี้เป็นการตรวจเชิงคุณภาพ คือบอกว่าฮอร์โมนสูงกว่าเกณฑ์หรือไม่ ไม่ได้บอกว่าฮอร์โมนมีเท่าไร
กล่องหลายรุ่นพิมพ์ค่าความไวเป็นหน่วย mIU/mL ตัวเลขน้อยกว่าหมายถึงเกณฑ์ที่ต่ำกว่า จึงจับฮอร์โมนระดับน้อยกว่าได้ ตัวอย่างจากงานวิจัยในวารสารกรมวิทยาศาสตร์การแพทย์ ปี 2569 ซึ่งทดสอบชุดตรวจปัสสาวะรุ่นหนึ่ง ระบุว่าค่าตัดของชุดนั้นในปัสสาวะคือ 25 mIU/mL เมื่อดูหน้ารวมสินค้าของสื่อฉบับหนึ่งเมื่อ 6 ธันวาคม 2566 ซึ่งมีลิงก์ขายสินค้า ค่าที่ผู้ผลิตแจ้งมีตั้งแต่ราว 7 ถึง 50 mIU/mL สรุปให้เห็นว่ากล่องแต่ละรุ่นไม่เท่ากัน
ควรมองค่านี้เป็นตัวเลขที่ผู้ผลิตแจ้ง ไม่ใช่ผลการทดสอบอิสระ งานวิจัยข้างต้นทดสอบชุดเดียว จึงเทียบยี่ห้อกันไม่ได้ ถ้ากล่องไม่พิมพ์ค่าความไว ให้ตัดสินใจจากเกณฑ์อื่นหรือถามเภสัชกรที่ร้านยา

เกณฑ์ที่ 2 แบบที่ใช้ได้ถนัด
ความต่างอีกอย่างคือแบบที่ใช้ ซึ่งมีผลต่อความผิดพลาดตอนทำจริง ส่วนวิธีใช้แต่ละแบบทีละขั้น อ่านได้ที่ ตรวจครรภ์ด้วยตัวเอง
- ถ้าไม่อยากเก็บปัสสาวะใส่ถ้วย แบบปากกาใช้ง่ายกว่า
- ถ้าอยากตรวจซ้ำหลายครั้งโดยเสียเงินน้อย แบบจุ่มหรือแบบหยดเหมาะกว่าในเชิงราคา ตามช่วงราคาที่ดูในบทความราคา
- ถ้าอ่านเส้นจางแล้วเครียด แบบดิจิทัลที่แสดงเป็นข้อความอาจช่วยได้ แต่ราคาสูงกว่ามาก และความไวขึ้นกับรุ่น จึงต้องดูค่าบนกล่องเช่นเดียวกัน
- ถ้าเคยอ่านผลผิดบ่อย ให้เลือกยี่ห้อที่คู่มือมีภาพประกอบชัด
NHS ย้ำว่าชุดตรวจแต่ละยี่ห้อต่างกันเล็กน้อย จึงให้อ่านคู่มือในกล่องก่อนเสมอ
สิ่งที่ยี่ห้อช่วยไม่ได้ คือวันที่ตรวจ
ชุดตรวจที่ไวที่สุดก็ยังต้องมีฮอร์โมนมากพอให้จับ FDA ระบุว่าถ้าตรวจในวันแรกที่ประจำเดือนขาด หญิงตั้งครรภ์ประมาณ 10 ถึง 20 คนจาก 100 คนจะยังไม่ขึ้นผลบวก และถ้าประจำเดือนไม่สม่ำเสมอ การนับวันผิดก็ทำให้ตรวจเร็วเกินไปได้
NHS ระบุว่าผลบวกเกือบแน่นอนว่าถูกต้อง แต่ผลลบเชื่อถือได้น้อยกว่า
การเลือกยี่ห้อจึงเป็นตัวช่วยเรื่องความสะดวกกับความไวในช่วงขอบ แต่ปัจจัยใหญ่คือวันที่ตรวจ ไทม์ไลน์เต็มอยู่ที่ ประจำเดือนขาดกี่วันถึงตรวจครรภ์ได้
ตัวอย่างการเลือกตามสถานการณ์
ตัวอย่างนี้เป็นแนวคิดเพื่อให้เห็นภาพ ไม่ใช่คำแนะนำเฉพาะบุคคล
| สถานการณ์ | สิ่งที่ควรให้น้ำหนัก | เหตุผล |
|---|---|---|
| ประจำเดือนมาตรงเวลาปกติ ขาดมา 2 วัน | แบบใดก็ได้ที่คู่มือชัด | ตรวจตอนเช้า แล้วตรวจซ้ำหลังผ่านไปหลายวันถ้าผลลบ ตามที่ FDA แนะนำ |
| ประจำเดือนไม่สม่ำเสมอ | ซื้อเผื่อตรวจซ้ำหลายครั้ง | นับวันไม่แน่นอน ผลลบอาจเกิดจากตรวจเร็ว |
| อยากรู้เร็วที่สุด | ค่าความไวบนกล่องต่ำ | อาจเจอก่อนประจำเดือนขาด แต่ผลลบยังไม่ใช่ข้อสรุป |
| ตื่นเต้นจนอ่านเส้นไม่ออก | แบบแสดงผลเป็นข้อความ | ลดความกำกวม แต่ราคาสูงกว่า |
ตรวจแล้วผลไม่ชัด ทำอย่างไร
วิธีอ่านผลและความหมายของเส้นจางอยู่ที่ เส้นจางแปลว่าอะไร หากต้องการตรวจซ้ำ FDA แนะนำรอหลายวันแล้วตรวจใหม่ NHS แนะนำพบแพทย์ถ้าผลลบครั้งที่สองแล้วประจำเดือนยังไม่มา และ FDA เสริมว่าเลือดออกทางช่องคลอดที่ไม่คาดคิดควรไปตรวจกับแพทย์
ระหว่างที่ผลยังไม่แน่ใจ FDA แนะนำให้หลีกเลี่ยงยาที่ไม่จำเป็นและพฤติกรรมเสี่ยง เช่น สูบบุหรี่และดื่มแอลกอฮอล์ ไปก่อนจนกว่าจะมั่นใจ ถ้าผลเป็นบวกแล้ว ดูอาการช่วงแรกได้ที่ อาการท้องอ่อน

คำถามที่พบบ่อย
ค่า mIU/mL บนกล่องหมายถึงอะไร
คือระดับฮอร์โมน hCG ต่ำสุดในปัสสาวะที่ผู้ผลิตระบุว่าชุดตรวจจะขึ้นผลบวก ตัวเลขน้อยกว่าหมายถึงจับฮอร์โมนระดับต่ำกว่าได้ แต่เป็นค่าที่ผู้ผลิตแจ้งเอง และผลจริงยังขึ้นกับวันที่ตรวจกับความเข้มข้นของปัสสาวะ
ราคาแพงกว่าแปลว่าแม่นกว่าไหม
ไม่จำเป็น ราคาที่สูงขึ้นมักมาจากรูปแบบการใช้และการแสดงผล เช่น แบบดิจิทัล ความแม่นหลักขึ้นกับวันที่ตรวจและการทำตามคู่มือ ตามที่ FDA ระบุ
ตรวจสองยี่ห้อได้ผลไม่ตรงกัน ควรทำอย่างไร
ถือว่าผลยังไม่ชัดเจน ตรวจซ้ำด้วยปัสสาวะตอนเช้าหลังผ่านไปหลายวัน ถ้ายังไม่ชัดหรือสงสัยว่าท้อง ให้ไปพบแพทย์เพื่อตรวจยืนยัน
แหล่งอ้างอิง
- Pregnancy - Home Use Tests | FDA (U.S. Food and Drug Administration) เนื้อหาปรับปรุง 29 เมษายน 2562
- Doing a pregnancy test | NHS (National Health Service)
- การประเมินประสิทธิภาพของชุดตรวจการตั้งครรภ์แบบรวดเร็วเมื่อประยุกต์ใช้กับตัวอย่างเลือด | วารสารกรมวิทยาศาสตร์การแพทย์ ปีที่ 68 ฉบับที่ 3 (2569)





