สรุปประเด็นสำคัญ
- ผิวคล้ำมีทั้งอันเดอร์โทนอุ่น เย็น และกลาง การดูโทนก่อนดูความเข้มช่วยให้เลือกเฉดได้แม่นขึ้น
- สีผมที่ห่างจากสีผิวพอดี ทำให้ใบหน้าดูสว่าง ส่วนสีที่ใกล้เคียงสีผิวมากเกินไปมักทำให้หน้าดูหมอง
- AAD แนะนำให้เลือกสีที่ห่างจากสีผมเดิมไม่เกินสามระดับ และระบุว่าการย้อมเข้มกว่าเดิมทำร้ายผมน้อยกว่าการย้อมให้อ่อนลง
- สีกึ่งถาวรไม่สามารถทำให้ผมอ่อนลงได้ แต่ใช้เติมประกายบนผมดำเดิมได้โดยไม่ต้องฟอก
- FDA แนะนำให้ทดสอบการแพ้ก่อนย้อมทุกครั้ง แม้จะใช้ยี่ห้อเดิม
สีผมที่มักเข้ากับผิวคล้ำ คือเฉดที่มีประกายอุ่นและไม่ห่างจากผมดำเดิมมากนัก เช่น น้ำตาลช็อกโกแลต น้ำตาลมอคค่า น้ำตาลคาราเมล ทองแดงเข้ม และแดงไวน์ เพราะเฉดเหล่านี้สะท้อนแสงบนใบหน้า และทำได้โดยทำให้ผมอ่อนลงแค่สองสามระดับ ผมจึงเสียไม่มาก ส่วนเฉดที่ต้องระวังคือบลอนด์อ่อนอมเทา และสีเทาเงิน ซึ่งต้องฟอกหนักและมักทำให้ผิวคล้ำดูหมองถ้าโทนไม่ตรงกัน
ผิวคล้ำไม่ได้มีแบบเดียว ดูโทนก่อนดูความเข้ม
คนไทยผิวคล้ำหรือผิวสีแทนมีความเข้มใกล้กัน แต่สีที่ซ่อนอยู่ใต้ผิว (อันเดอร์โทน) ต่างกันได้มาก และอันเดอร์โทนเป็นตัวกำหนดว่าประกายสีผมแบบไหนทำให้หน้าดูสดใส
| อันเดอร์โทน | วิธีสังเกต | ลักษณะผิว |
|---|---|---|
| อุ่น | เส้นเลือดที่ข้อมือออกเขียว ใส่ทองแล้วผิวดูสว่าง | ผิวอมทอง อมส้ม หรืออมน้ำผึ้ง |
| เย็น | เส้นเลือดออกม่วงหรือน้ำเงิน ใส่เงินแล้วดูดีกว่า | ผิวอมชมพูหรืออมแดงเล็กน้อย |
| กลาง | ดูเส้นเลือดแล้วก้ำกึ่ง ใส่ได้ทั้งทองและเงิน | ผิวไม่อมสีใดชัด |
คนผิวคล้ำในไทยส่วนใหญ่มีอันเดอร์โทนอุ่นหรือกลาง ลองดูใต้แสงธรรมชาติข้างหน้าต่าง ไม่ใช่ใต้ไฟห้องน้ำ ซึ่งมักเป็นแสงเหลืองหรือแสงขาวจัดที่หลอกตา ถ้าผิวคุณออกเหลืองมากกว่าคล้ำ บทความ สีผมสำหรับผิวเหลือง จะตรงกว่า
ความต่างระหว่างสีผมกับสีผิว คือตัวที่ทำให้หน้าดูสว่าง
ช่างทำสีผมมืออาชีพพูดถึงเรื่อง contrast หรือความต่างของความเข้มระหว่างผม ผิว และดวงตา ผิวคล้ำกับผมดำมีความต่างอยู่ในระดับหนึ่งแล้ว เมื่อเปลี่ยนสีผม สิ่งที่เกิดขึ้นคือความต่างนี้ลดลงหรือเพิ่มขึ้น
- สีผมที่อ่อนลงจนใกล้สีผิวมาก เช่น น้ำตาลทองระดับกลางบนผิวแทนเข้ม ทำให้ผมกับผิวกลืนกัน หน้าดูแบนและหมอง
- สีผมที่อ่อนกว่าเดิมสองสามระดับแต่ยังเข้มกว่าผิว ทำให้ผมมีมิติและยังคงกรอบหน้าไว้
- ไฮไลต์เส้นเล็กสีอ่อนกว่า วางรอบหน้า ช่วยเพิ่มแสงที่ใบหน้าโดยไม่ทำให้ทั้งศีรษะกลืนกับผิว
หลักนี้ใช้ได้ดีกว่าการจำชื่อเฉด เพราะเฉดชื่อเดียวกันในแต่ละยี่ห้อออกมาเข้มอ่อนไม่เท่ากัน ลองถามตัวเองว่า ถ้าถ่ายรูปขาวดำ ผมยังแยกจากผิวชัดอยู่ไหม ถ้าชัด แปลว่าความต่างยังพอดี
ผมดำต้องยกขึ้นกี่ระดับ และทำไมสำคัญกับผิวคล้ำ
สีผมแบ่งเป็นระดับความเข้ม 1 ถึง 10 โดย 1 คือดำ และ 10 คือบลอนด์อ่อนมาก ผมคนไทยส่วนใหญ่อยู่ระดับ 1-3 การเปลี่ยนเป็นสีใดก็ตามที่อ่อนกว่านี้ ต้องทำให้เม็ดสีเดิมในผมจางลงก่อน
AAD แนะนำให้เลือกสีย้อมที่ห่างจากสีผมธรรมชาติไม่เกินสามระดับ และระบุว่าถ้าจะเปลี่ยนสีให้ต่างจากเดิม การย้อมให้เข้มขึ้นทำร้ายผมน้อยกว่าการทำให้ผมอ่อนลง ข่าวดีสำหรับผิวคล้ำคือ เฉดที่เข้ากับผิวส่วนใหญ่อยู่ในช่วงระดับ 3-5 ซึ่งยกจากผมดำได้โดยไม่ต้องฟอกหนัก
ข้อเสียที่ต้องรู้คือ ผมดำเมื่อถูกทำให้อ่อนลงจะเผยประกายส้มแดงออกมาเสมอ นี่คือเม็ดสีธรรมชาติในผมเอเชีย บนผิวคล้ำอุ่น ประกายนี้มักดูดีอยู่แล้ว จึงไม่ต้องสู้กับมันมากเหมือนคนที่อยากได้บลอนด์เย็น
| ระดับเป้าหมาย | เฉดตัวอย่าง | ต้องทำอะไรกับผมดำ | ระดับความเสียหาย |
|---|---|---|---|
| 1-2 | ดำอมน้ำตาล ดำประกายแดง | สีกึ่งถาวรหรือสีถาวรเฉดเข้ม | น้อย |
| 3-4 | ช็อกโกแลต มอคค่า แดงไวน์ ทองแดงเข้ม | สีถาวรที่ทำให้ผมอ่อนลงได้ในขั้นตอนเดียว | ปานกลาง |
| 5-6 | คาราเมล น้ำตาลทอง ทองแดงสด | สีถาวรสูตรยกสีสูง หรือฟอกเบาๆ | ปานกลางถึงมาก |
| 7 ขึ้นไป | บลอนด์น้ำผึ้ง บลอนด์ ทองอ่อน | ฟอก แล้วลงสีทับ | มาก |
| 9-10 | บลอนด์เย็น เทาเงิน ขาวพาสเทล | ฟอกหลายรอบ | มากที่สุด |
ถ้าผมคุณผ่านการยืดหรือดัดมาแล้ว การทำให้ผมอ่อนลงหลายระดับเพิ่มความเสี่ยงผมขาดมาก อ่านเรื่องการฟอกให้ผมเสียน้อยที่สุดได้ที่ ฟอกผมยังไงให้ผมเสียน้อย
เฉดที่มักเข้ากับผิวคล้ำ แยกตามอันเดอร์โทน
อันเดอร์โทนอุ่น
ผิวอมทองหรืออมส้มเข้ากับประกายอุ่นที่สะท้อนโทนเดียวกัน เฉดที่ใช้ได้ดีคือ น้ำตาลช็อกโกแลตอุ่น คาราเมล ทองแดงเข้ม และน้ำตาลอมแดงอิฐ บลอนด์น้ำผึ้งใช้ได้ถ้าทำเป็นไฮไลต์บางๆ ไม่ใช่ทั้งศีรษะ เฉดที่มักไม่เข้าคือเทาเงินและบลอนด์อมเทา เพราะดึงความอุ่นออกจากใบหน้า ทำให้ผิวดูซีดและหมอง
อันเดอร์โทนเย็น
ผิวคล้ำที่อมชมพูหรืออมแดงเข้ากับประกายแดงเย็นและม่วง เช่น แดงไวน์ แดงเบอร์กันดี น้ำตาลมอคค่าเย็น และดำอมม่วง ส่วนทองแดงสดและส้มมักทำให้ผิวอมแดงดูแดงขึ้นไปอีก
อันเดอร์โทนกลาง
กลุ่มนี้เลือกได้กว้างที่สุด น้ำตาลเข้มธรรมชาติ มอคค่า และช็อกโกแลตแบบไม่อุ่นไม่เย็น เป็นจุดเริ่มต้นที่ปลอดภัย จากนั้นค่อยเติมประกายด้วยไฮไลต์อุ่นหรือเย็นตามที่ชอบ
สีถาวรกับสีกึ่งถาวร เลือกอะไรดีสำหรับผมดำ
งานทบทวนเรื่องเครื่องสำอางสำหรับผมใน International Journal of Trichology อธิบายความต่างไว้ชัด สีถาวรใช้แอมโมเนียหรือเอทาโนลามีนร่วมกับไฮโดรเจนเปอร์ออกไซด์ราว 6% จึงทำให้ผมอ่อนลงและเติมสีใหม่ได้ในขั้นตอนเดียว แต่เมื่อผมงอกใหม่ ต้องเติมโคนผมทุก 15-30 วันตามความเร็วที่ผมยาว
สีกึ่งถาวร (demi-permanent) ใช้ไฮโดรเจนเปอร์ออกไซด์ราว 2% สีหลุดออกหลังสระราว 10-15 ครั้ง ไม่สามารถทำให้ผมอ่อนลงได้ และปิดผมขาวได้ไม่ดีนัก
สำหรับผิวคล้ำ ข้อจำกัดของสีกึ่งถาวรกลับเป็นข้อดีในบางกรณี ถ้าคุณอยากได้ผมดำประกายแดงหรือดำประกายน้ำตาลที่เห็นเฉพาะตอนโดนแดด สีกึ่งถาวรเติมประกายลงบนผมดำได้โดยไม่ต้องทำให้ผมอ่อนลง ผมแทบไม่เสีย และถ้าไม่ชอบก็จางหายไปเองในไม่กี่สัปดาห์ เป็นทางทดลองสีที่ดีมากสำหรับคนที่ไม่เคยย้อม
| ต้องการ | เลือก |
|---|---|
| ประกายสีบนผมดำ ไม่อยากให้ผมเสีย | สีกึ่งถาวร |
| เปลี่ยนเป็นน้ำตาลหรือแดงชัดเจน | สีถาวร |
| ปิดผมขาวจำนวนมาก | สีถาวร |
| สว่างระดับบลอนด์ | ฟอกแล้วลงสี |
ความปลอดภัยที่ใช้กับทุกเฉด
สีย้อมผมถาวรส่วนใหญ่มี PPD (พาราฟีนิลีนไดอะมีน) ซึ่งงานทบทวนของ Gavazzoni Dias ระบุว่าเป็นสารก่อภูมิแพ้ที่พบบ่อย FDA จึงแนะนำให้ทดสอบการแพ้ก่อนย้อมทุกครั้ง แม้จะเคยใช้ยี่ห้อเดิมมาแล้ว เพราะการแพ้เกิดขึ้นใหม่ได้ ข้อแนะนำอื่นจาก FDA
- สวมถุงมือขณะย้อม
- ทิ้งสีไว้ตามเวลาบนฉลาก ไม่นานกว่านั้น
- ล้างหนังศีรษะให้สะอาดหลังย้อม
- ห้ามใช้สีย้อมผมกับคิ้วหรือขนตา เพราะทำให้ตาบาดเจ็บรุนแรงถึงขั้นตาบอดได้
คนที่ย้อมเองที่บ้านดูขั้นตอนละเอียดได้ใน ทำสีผมเองที่บ้าน และถ้าซื้อสีย้อมผมในไทย ให้ตรวจเลขจดแจ้งเครื่องสำอางจาก อย. บนกล่องก่อนใช้
ผมขาวแซมบนผมดำ เปลี่ยนการเลือกเฉดอย่างไร
คนผิวคล้ำที่เริ่มมีผมขาวแซมมักอยากกลับไปเป็นดำสนิทเหมือนเดิม แต่ผมขาวที่งอกใหม่ตัดกับผมดำชัดมาก ทุกครั้งที่โคนยาวขึ้นแค่ไม่กี่มิลลิเมตร เส้นขาวจะโผล่ให้เห็น ทางเลือกที่ทำให้ดูแลง่ายกว่าคือเฉดน้ำตาลเข้มหรือช็อกโกแลต ความต่างระหว่างผมขาวที่งอกใหม่กับสีย้อมจะน้อยลง เวลาระหว่างรอบเติมโคนจึงดูเรียบร้อยนานขึ้น
ข้อนี้สัมพันธ์กับข้อจำกัดของสีกึ่งถาวรที่ปิดผมขาวได้ไม่ดี ถ้าผมขาวยังน้อย สีกึ่งถาวรเฉดน้ำตาลจะทำให้ผมขาวกลายเป็นประกายสีอ่อนกว่าผมรอบข้าง ดูเหมือนไฮไลต์เส้นเล็กไปโดยปริยาย แต่ถ้าผมขาวมากกว่าราวหนึ่งในสี่ของศีรษะ สีถาวรจะให้ผลที่สม่ำเสมอกว่า สาเหตุของผมหงอกก่อนวัยดูต่อได้ที่ ผมหงอกก่อนวัย สาเหตุ
ย้อมแล้ว ทำให้สีอยู่บนผิวคล้ำได้สวยนาน
เฉดอุ่นบนผมเอเชียซีดเร็ว โดยเฉพาะแดงและทองแดง เมื่อสีจาง ประกายจะออกส้มทองแบบที่ไม่ได้ตั้งใจ ซึ่งบนผิวคล้ำบางคนดูดีกว่าที่คิด แต่สำหรับคนอันเดอร์โทนเย็นมักทำให้หน้าดูแดง
AAD แนะนำให้ใส่หมวกเมื่ออยู่กลางแดดนานหลังทำสี เพราะแสงแดดทำให้สีจางและผมเสียเพิ่ม การใช้แชมพูอ่อนโยนและเว้นการสระทุกวันก็ช่วยได้มาก วิธีถนอมสีทุกขั้นตอนอยู่ใน ผมทำสี ดูแลยังไง
ก่อนนัดช่าง ตอบคำถามสามข้อนี้ให้ได้
- อันเดอร์โทนของคุณเป็นแบบไหน ดูจากเส้นเลือดที่ข้อมือและเครื่องประดับที่ใส่แล้วดูดี ถ้าอุ่น เริ่มที่ช็อกโกแลตอุ่นหรือคาราเมล ถ้าเย็น เริ่มที่แดงไวน์หรือมอคค่าเย็น ถ้ากลาง เริ่มที่น้ำตาลเข้มธรรมชาติ
- คุณยอมให้ผมเสียได้แค่ไหน ถ้าไม่อยากเสียเลย ใช้สีกึ่งถาวรเติมประกายบนผมดำ ถ้ายอมได้ปานกลาง อยู่ในระดับ 3-5 ถ้าอยากได้บลอนด์ ให้เริ่มจากไฮไลต์รอบหน้า
- คุณกลับไปเติมโคนได้บ่อยแค่ไหน ถ้าไม่ค่อยมีเวลา เลือกเฉดที่ห่างจากผมดำไม่เกินสองสามระดับ หรือทำบาลายาจที่ปล่อยโคนเข้มไว้ เพื่อให้ผมที่งอกใหม่กลืนไปเอง
ถือภาพตัวอย่างไปให้ช่างดูได้ แต่เลือกภาพของคนที่ผิวโทนใกล้กับคุณ สีผมเฉดเดียวกันบนนางแบบผิวขาวกับบนผิวคล้ำออกมาให้ความรู้สึกต่างกันมาก
คำถามที่พบบ่อย
ผิวคล้ำย้อมสีบลอนด์ได้ไหม
ได้ แต่ผมดำธรรมชาติต้องฟอกหลายระดับ ผมจะเสียมากกว่าเฉดอื่นชัดเจน และบลอนด์อ่อนแบบเย็นมักทำให้ผิวคล้ำอุ่นดูหมอง ถ้าอยากได้ความสว่าง ลองบลอนด์น้ำผึ้งหรือคาราเมลเป็นไฮไลต์รอบหน้าก่อน
สีผมสีดำสนิทเหมาะกับผิวคล้ำไหม
ดำธรรมชาติเข้ากับผิวคล้ำส่วนใหญ่ แต่ดำน้ำเงินหรือดำสนิทจากการย้อมมักแข็งเกินไปบนผิวที่มีอันเดอร์โทนอุ่น เพราะไม่มีประกายสะท้อนแสงเลย ถ้าอยากได้ผมเข้ม ลองดำอมน้ำตาลหรือน้ำตาลเข้มแทน
แหล่งอ้างอิง
- Coloring and perming tips for healthier-looking hair | American Academy of Dermatology (AAD)
- Hair Dyes | U.S. Food and Drug Administration (FDA)
- Hair Cosmetics: An Overview | International Journal of Trichology (PubMed Central)





