แชมพูม่วง ใช้ยังไง หมักกี่นาที และใช้บ่อยแค่ไหนผมถึงไม่ติดม่วง

ใช้แชมพูม่วงแทนแชมพูปกติแค่บางรอบของการสระ ลงบนผมที่บีดน้ำออกแล้ว หมักไว้ 1-5 นาทีตามระดับความเหลือง แล้วล้างออกให้หมดก่อนตามด้วยครีมนวด ผมที่ฟอกจนเป็นเหลืองอ่อนจะเห็นผลภายในครั้งแรก ส่วนผมที่ยังออกส้มจะแทบไม่เปลี่ยน เพราะม่วงจัดการได้แค่โทนเหลือง

เราเห็นคนใช้แชมพูม่วงพลาดอยู่สองทางเสมอ ทางแรกคือหมักนานเกินจนผมกลายเป็นเทาหม่นหรือม่วงอ่อนเป็นปื้น อีกทางคือใช้กับผมที่ยังเข้มเกินไปแล้วคิดว่าของไม่ดี ทั้งสองเรื่องแก้ได้ถ้ารู้ว่าแชมพูตัวนี้ทำอะไรกับเส้นผมจริงๆ

ทำไมผมฟอกถึงเหลือง และสีม่วงไปกลบมันได้อย่างไร

ผมดำของคนไทยมีเม็ดสีที่ให้โทนอุ่นซ่อนอยู่ข้างใต้ เวลาฟอก สารฟอกจะสลายเม็ดสีเข้มไปทีละชั้น ผมจึงเปลี่ยนจากดำเป็นน้ำตาลแดง ส้ม เหลืองเข้ม แล้วค่อยเป็นเหลืองอ่อน ร้านทำผมเรียกสีที่โผล่ระหว่างทางนี้ว่าเม็ดสีพื้น ผมที่ฟอกเสร็จแล้วยังมีเม็ดสีเหลืองค้างอยู่เกือบทุกกรณี ยิ่งผ่านไปหลายสัปดาห์ สีเทาหรือขาวที่ช่างโทนไว้ให้จะค่อยๆ หลุดไปกับการสระ เหลืองจึงกลับมาให้เห็น

บนวงล้อสี ม่วงอยู่ตรงข้ามเหลือง เมื่อวางสองสีนี้ทับกันในสัดส่วนพอดี สายตาจะเห็นเป็นโทนกลางที่ดูเย็นลง แชมพูม่วงจึงใส่สีย้อมโทนม่วงไว้ในเนื้อแชมพู สีนี้เป็นสีแบบเกาะผิว เข้าไปแค่ชั้นนอกของเส้นผม ไม่ได้ทำปฏิกิริยาเปลี่ยนเม็ดสีข้างใน บทความทบทวนเรื่องเครื่องสำอางสำหรับเส้นผมใน International Journal of Trichology อธิบายว่าสีกลุ่มที่เกาะชั้นคิวทิเคิลแบบนี้หลุดไปตามการสระ ทำให้ผลของแชมพูม่วงอยู่ได้ไม่นานและต้องเติมเป็นระยะ

บทความเดียวกันยังบอกว่าผมที่ผ่านการฟอกมีรูพรุนมากกว่าผมธรรมชาติ สารต่างๆ ซึมเข้าได้เร็วกว่า ข้อนี้อธิบายว่าทำไมผมที่เพิ่งฟอกใหม่ๆ หมักแชมพูม่วงสองนาทีก็ติดสีแล้ว ส่วนผมที่ฟอกมานานจนปลายพรุนไม่เท่าโคน ปลายผมมักติดม่วงก่อนเสมอ

ผมแบบไหนใช้แล้วเห็นผล แบบไหนเสียเปล่า

ก่อนซื้อขวดแรก ดูสีผมตัวเองในแสงธรรมชาติ ใกล้หน้าต่างตอนกลางวัน แล้วเทียบกับตารางนี้

สีผมตอนนี้	ผลจากแชมพูม่วง	สิ่งที่ควรใช้แทนหรือใช้คู่
ดำหรือน้ำตาลเข้ม ไม่เคยฟอก	แทบไม่เห็น	แชมพูอ่อนโยนตามปกติ
น้ำตาลแดง ส้มทองแดง	เปลี่ยนน้อยมาก	แชมพูโทนน้ำเงิน ซึ่งกลบโทนส้ม
ส้มเหลือง (ทองเข้ม)	เปลี่ยนบางส่วน ยังเหลือส้มอยู่	น้ำเงินกับม่วงสลับกัน หรือกลับไปให้ช่างโทน
เหลืองเข้มแบบเปลือกกล้วย	เห็นผลชัด	แชมพูม่วงเข้มข้น หมัก 3-5 นาที
เหลืองอ่อน บลอนด์ทอง	เห็นผลชัดที่สุด	แชมพูม่วง หมัก 1-3 นาที
บลอนด์ขาว แพลทินัม เทา	ช่วยรักษาโทนเย็น แต่ติดม่วงง่าย	หมัก 30 วินาทีถึง 1 นาที หรือผสมกับแชมพูปกติ
ผมขาวหรือหงอกตามธรรมชาติ	กลบโทนเหลืองที่เกิดจากแดดและควัน	หมักสั้นๆ ครั้งแรกเพื่อดูว่าดูดสีแค่ไหน

ถ้าผมของคุณยังอยู่ในแถวส้ม สิ่งที่ต้องทำคือทำให้ผมสว่างขึ้นอีกหนึ่งถึงสองระดับ ซึ่งต้องฟอกเพิ่มหรือให้ช่างโทน แชมพูม่วงสระกี่ครั้งก็ไม่ทำให้ส้มกลายเป็นเหลืองอ่อน ส่วนคนที่ยังลังเลว่าจะฟอกเพิ่มดีไหม เราแยกเกณฑ์สภาพผมไว้ในคู่มือฟอกสีผมให้ผมไม่พัง

ขั้นตอนใช้แชมพูม่วง ตั้งแต่เปิดน้ำถึงเป่าแห้ง

1. ล้างผมด้วยน้ำอุ่นจนเปียกทั่ว ถ้าผมมีน้ำมันหรือสเปรย์จัดแต่งทรงสะสม ให้สระรอบแรกด้วยแชมพูปกติก่อน คราบน้ำมันจะกั้นไม่ให้สีเกาะสม่ำเสมอ
2. บีบน้ำออกจากผมให้มากที่สุด ผมที่ชุ่มน้ำจะเจือจางสีจนผลไม่เท่ากันทั้งหัว ใช้มือรีดลงตามความยาวแล้วกดด้วยผ้าขนหนูเบาๆ
3. สวมถุงมือยางถ้ามีเล็บสีอ่อนหรือเล็บเจลสีขาว สีม่วงติดขอบเล็บได้
4. บีบแชมพูราวขนาดเหรียญสิบบาทสำหรับผมยาวประบ่า ผมยาวกลางหลังใช้สองเท่า ถูให้ทั่วฝ่ามือก่อน แล้วลงที่ส่วนที่เหลืองที่สุดเป็นจุดแรก ซึ่งมักเป็นช่วงกลางเส้นถึงปลาย
5. กระจายให้ทั่วด้วยนิ้ว อย่าขยี้แรง ผมฟอกเปราะกว่าผมปกติ
6. จับเวลาตามตารางในหัวข้อถัดไป นับตั้งแต่ลงแชมพูเสร็จ
7. ล้างออกด้วยน้ำเย็นถึงอุ่นจนน้ำใส ถ้าน้ำยังออกสีม่วง แปลว่ายังล้างไม่หมด
8. ตามด้วยครีมนวดเสมอ สมาคมแพทย์ผิวหนังอเมริกัน (AAD) แนะนำให้ใช้ครีมนวดทุกครั้งหลังสระ ผมฟอกที่ผ่านแชมพูม่วงซึ่งหลายสูตรค่อนข้างฝาด ยิ่งต้องการความลื่น วิธีลงครีมนวดให้ได้ผลดูได้ที่วิธีใช้ครีมนวดผม

สำหรับหนังศีรษะ ถ้าวันนั้นต้องสระเพื่อความสะอาดด้วย ลงแชมพูม่วงที่โคนแล้วนวดเบาๆ ได้ เพราะ AAD แนะนำให้แชมพูไปที่หนังศีรษะเป็นหลักอยู่แล้ว แต่ถ้าโคนผมเป็นผมดำที่งอกใหม่ ไม่ต้องหมักที่โคนนาน สีไม่เกาะผมดำอยู่ดี

หมักกี่นาที เทียบกับระดับความเหลืองและอายุของสีฟอก

เวลาหมักเป็นตัวแปรที่คุมผลได้มากที่สุด ตัวเลขด้านล่างเป็นจุดเริ่มสำหรับแชมพูม่วงทั่วไป ถ้าฉลากของคุณบอกเวลาไว้ ให้ยึดฉลากก่อน แล้วปรับจากผลจริง

สภาพผม	เวลาหมักครั้งแรก	ถ้ายังเหลือง	ถ้าติดม่วงหรือหม่น
ฟอกมาไม่ถึง 2 สัปดาห์ สีโทนเทาจากร้านยังอยู่	30 วินาที - 1 นาที	เพิ่มทีละ 30 วินาที	ผสมกับแชมพูปกติ 1:1
ฟอกมา 3-6 สัปดาห์ เริ่มเหลืองกลับ	2 นาที	เพิ่มเป็น 3-4 นาที	ลดกลับเหลือ 1 นาที
ฟอกมานานกว่า 2 เดือน เหลืองเข้มทั่ว	3 นาที	เพิ่มเป็น 5 นาที	ลดเหลือ 2 นาที
ปลายผมพรุนมาก โคนพรุนน้อย	ลงปลายทีหลัง 1 นาที	ลงช่วงกลางนานกว่าปลาย	ลงเฉพาะช่วงกลาง
ผมบลอนด์ขาว แพลทินัม	30 วินาที	1 นาที	เลี่ยงสูตรเข้มข้น

ทำไมเราไม่แนะนำให้ทิ้งไว้สิบนาทีเลยในครั้งแรก เหตุผลคือผมฟอกแต่ละคนดูดสีไม่เท่ากัน และสีที่ติดเกินไม่ล้างออกในน้ำเดียว ต้องใช้แชมพูทำความสะอาดล้ำลึกช่วยดึงออก การเริ่มจากน้อยแล้วเพิ่มทีละนิดเสียแค่สระซ้ำในรอบหน้า ส่วนการเริ่มจากมากแล้วผมเทาเป็นปื้นต้องแก้กันหลายวัน

วิธีวัดผลให้แม่น ถ่ายรูปผมจุดเดิมก่อนและหลังสระ ในแสงเดิม เช่น หน้าต่างบานเดียวกันตอนสิบโมงเช้า แสงไฟในห้องน้ำสีเหลืองทำให้ตัดสินโทนพลาดได้ง่าย

ใช้บ่อยแค่ไหน ถึงจะคุมเหลืองได้โดยไม่สะสม

สูตรที่ใช้ได้กับคนส่วนใหญ่คือใช้แชมพูม่วงแทนแชมพูปกติแค่หนึ่งในสองหรือสามครั้งของการสระ คนที่สระวันเว้นวันจะได้ราวสัปดาห์ละ 1-2 ครั้ง คนที่สระทุกวันในอากาศร้อนแบบบ้านเรา ใช้สัปดาห์ละ 2 ครั้งก็พอ

ความถี่ในการสระ	วันที่ใช้แชมพูม่วง	วันที่เหลือ
ทุกวัน (7 ครั้ง/สัปดาห์)	2 ครั้ง เช่น จันทร์ พฤหัส	แชมพูอ่อนโยนไม่มีซัลเฟตแรง
วันเว้นวัน (3-4 ครั้ง)	1-2 ครั้ง	แชมพูอ่อนโยน
สัปดาห์ละ 2 ครั้ง	1 ครั้ง	แชมพูอ่อนโยน
สระน้อยกว่านั้น	ทุก 2-3 ครั้งของการสระ	แชมพูอ่อนโยน

สัญญาณว่าใช้บ่อยเกิน คือผมดูทึบลง เงาหาย สีออกเทาหม่นในที่ร่ม หรือเห็นม่วงจางๆ ที่ปลาย เมื่อเห็นแล้วให้งดหนึ่งสัปดาห์ แล้วกลับมาใช้ด้วยความถี่ครึ่งหนึ่งของเดิม

แชมพูที่ใช้ในวันที่เหลือก็มีผลต่อความเร็วที่เหลืองกลับมา แชมพูที่ทำความสะอาดแรงจะชะสีโทนที่ช่างลงไว้ให้หลุดเร็วขึ้น ถ้าอยากลดรอบใช้แชมพูม่วง ลองดูแนวทางเลือกแชมพูไม่มีซัลเฟตประกอบ

ผมติดม่วง เทาหม่น หรือด่างเป็นปื้น แก้ยังไง

ข้อดีของสีแบบเกาะผิวคือมันหลุดได้ บทความทบทวนข้างต้นระบุว่าสีกลุ่มนี้ค่อยๆ จางไปตามจำนวนครั้งที่สระ ลำดับการแก้จึงเริ่มจากวิธีที่เบาที่สุด

1. สระด้วยแชมพูปกติ 2 รอบในวันเดียว ปล่อยฟองไว้รอบละหนึ่งนาที ผมที่ติดม่วงเล็กน้อยมักหายตั้งแต่รอบนี้
2. ถ้ายังม่วง ใช้แชมพูทำความสะอาดล้ำลึก (clarifying shampoo) หนึ่งครั้ง แล้วลงครีมนวดหนาๆ เพราะแชมพูกลุ่มนี้ทำให้ผมแห้ง
3. ถ้าม่วงเฉพาะปลาย ให้หยุดใช้แชมพูม่วงไปเลยหนึ่งถึงสองสัปดาห์ สระตามปกติ ปลายจะจางเองเร็วกว่าส่วนอื่นเพราะเป็นส่วนที่โดนน้ำและการเสียดสีมากที่สุด
4. ถ้าเป็นปื้นเพราะลงไม่ทั่ว ครั้งหน้าบีบน้ำออกให้มากกว่าเดิม และลงแชมพูทีละช่อ

สิ่งที่ไม่ควรทำคือหยิบน้ำยาล้างสีหรือสารฟอกมาลบม่วง สีม่วงจากแชมพูหลุดได้เองโดยไม่ต้องเสี่ยงทำร้ายผมที่เพิ่งผ่านการฟอกซ้ำ

แชมพู ครีมนวด มาสก์ และสเปรย์โทนม่วง ต่างกันตรงไหน

ผลิตภัณฑ์โทนม่วงไม่ได้มีแค่แชมพู แต่ละแบบให้ความแรงและความสะดวกต่างกัน

รูปแบบ	ความแรงของสี	ข้อดี	ข้อควรรู้
แชมพูม่วง	กลาง	ล้างสิ่งสกปรกไปพร้อมกัน	บางสูตรทำให้ผมฝาด ต้องตามด้วยครีมนวด
ครีมนวดม่วง	กลางถึงสูง	เติมโทนพร้อมความลื่น เหมาะกับผมแห้งจากการฟอก	ติดปลายผมพรุนเร็ว ต้องจับเวลา
มาสก์ม่วง	สูง	ใช้ห่างๆ ได้ เหมาะกับผมเหลืองเข้มที่ฟอกมานาน	ไม่ควรใช้กับบลอนด์ขาวเกินครึ่งนาทีในครั้งแรก
สเปรย์หรือลีฟอินโทนม่วง	ต่ำ	เติมโทนระหว่างวันโดยไม่ต้องสระ	สีติดหมอนหรือเสื้อสีอ่อนได้ถ้าผมยังชื้น

ถ้าเพิ่งเริ่ม ให้มีแค่แชมพูม่วงหนึ่งขวดกับครีมนวดธรรมดาก่อน เมื่อรู้แล้วว่าผมดูดสีเร็วหรือช้า ค่อยเพิ่มมาสก์สำหรับวันที่เหลืองหนัก การใช้สามอย่างพร้อมกันตั้งแต่วันแรกทำให้แยกไม่ออกว่าตัวไหนทำให้ผมติดม่วง

มือ เล็บ ขอบอ่าง และหนังศีรษะ ปัญหาข้างเคียงที่เจอบ่อย

สีม่วงที่ติดผิวมือหรือเล็บมักหายภายในการล้างมือไม่กี่ครั้ง ถ้าติดขอบอ่างหรือยาแนวสีขาว ให้ล้างน้ำทันทีหลังสระ ทิ้งไว้จนแห้งจะเช็ดออกยากขึ้น

เรื่องที่ควรใส่ใจกว่าคือหนังศีรษะ แชมพูม่วงมีสีย้อมผสมอยู่ ใครที่เคยแพ้สีย้อมผมหรือมีหนังศีรษะไวต่อการระคายเคือง ควรทดสอบก่อนใช้จริงเหมือนผลิตภัณฑ์ย้อมผมทั่วไป AAD ระบุว่าถ้ามีผื่น แดง บวม แสบร้อน หรือคันหลังทดสอบ ให้ถือว่าอาจเป็นการแพ้ และควรไปพบแพทย์ผิวหนังเพื่อทดสอบเพิ่ม วิธีทดสอบง่ายๆ คือแต้มแชมพูเล็กน้อยหลังใบหูหรือท้องแขน ทิ้งไว้ตามเวลาที่จะหมัก ล้างออก แล้วดูผิวต่อเนื่อง 48 ชั่วโมง

คนที่หนังศีรษะเพิ่งแสบจากการฟอกในสัปดาห์เดียวกัน ให้เว้นแชมพูม่วงที่โคนไปก่อน ลงเฉพาะช่วงกลางถึงปลาย จนหนังศีรษะหายแสบสนิท

อ่านฉลากแชมพูม่วงก่อนหยิบใส่ตะกร้า

ฉลากบอกได้มากกว่าที่คิด ดูสามจุดนี้

• สีย้อมในรายการส่วนผสม มักเขียนเป็นรหัส CI ตามด้วยตัวเลข เช่น CI 60730 หรือชื่ออย่าง Acid Violet 43 และสีกลุ่ม Basic ต่างๆ ขวดที่มีสีย้อมอยู่ค่อนไปทางต้นรายการหรือมีหลายตัวมักให้สีแรง เหมาะกับผมเหลืองเข้มมากกว่าบลอนด์ขาว
• สารทำความสะอาดบรรทัดต้นๆ ถ้าเห็น Sodium Lauryl Sulfate อยู่ใกล้บรรทัดแรก ผมฟอกที่แห้งอยู่แล้วจะยิ่งฝาด เลือกสูตรที่ใช้สารทำความสะอาดอ่อนกว่าถ้าผมเปราะ
• เลขที่ใบรับจดแจ้ง เครื่องสำอางที่ขายถูกต้องในไทยต้องแสดงเลขที่ใบรับจดแจ้ง ซึ่งสำนักงานคณะกรรมการอาหารและยากำหนดเป็นเลข 10 หลัก ถ้าเป็นของนำเข้าที่ไม่มีฉลากภาษาไทยและไม่มีเลขนี้ ให้เลี่ยง

สีของเนื้อแชมพูในขวดไม่ได้บอกความแรงเสมอไป บางขวดเนื้อม่วงเข้มเกือบดำแต่สีย้อมจางเมื่อโดนน้ำ บางขวดเนื้อดูอ่อนแต่ติดเร็ว การทดสอบหนึ่งปอยจึงยังจำเป็นแม้จะอ่านฉลากแล้ว

ถ้าผมคุณเป็นแบบนี้ ให้เริ่มที่ตรงนี้

• ฟอกมาแล้วผมยังส้ม: ยังไม่ต้องซื้อแชมพูม่วง ปรึกษาช่างเรื่องฟอกเพิ่มหรือโทนด้วยน้ำเงิน แล้วค่อยใช้แชมพูม่วงเมื่อผมขึ้นมาเป็นเหลือง
• เพิ่งฟอกและโทนเทาที่ร้านมาไม่ถึงสองสัปดาห์: ยังไม่ต้องใช้ ใช้แชมพูอ่อนโยนไปก่อน เริ่มแชมพูม่วงเมื่อเห็นเหลืองกลับมา หมักครั้งแรกแค่ 1 นาที
• ฟอกมาสองเดือนขึ้นไป เหลืองทั่ว: ใช้สัปดาห์ละ 2 ครั้ง หมัก 3 นาที ปรับขึ้นลงตามรูปถ่ายเทียบ
• บลอนด์ขาวหรือเทา: ผสมแชมพูม่วงกับแชมพูปกติ 1:1 หมักไม่เกินหนึ่งนาที
• ผมแห้งกรอบจนแชมพูม่วงทำให้ฝาด: เปลี่ยนเป็นครีมนวดม่วงแทน และดูวิธีดูแลผมทำสีให้ผมแข็งแรงพอจะรับการโทนรอบต่อไป

ถ้าหนังศีรษะแสบ คัน หรือเป็นผื่นหลังใช้ผลิตภัณฑ์โทนสีใดๆ ให้หยุดใช้และไปพบแพทย์ผิวหนัง พร้อมถือขวดหรือรูปฉลากส่วนผสมไปด้วย แพทย์จะดูได้ว่าสีย้อมตัวไหนที่ควรเลี่ยงในครั้งต่อไป