จัดปาร์ตี้วันเกิดลูกที่บ้าน วางแผนย้อนหลัง 4 สัปดาห์

ปาร์ตี้วันเกิดที่บ้านทำให้ลูกรู้สึกว่าวันนี้เป็นของตัวเองจริงๆ ได้ชวนเพื่อนมาเล่นในที่ที่คุ้นเคย ส่วนพ่อแม่ควบคุมงบ เมนู และเวลาได้เอง ปัญหาที่พบบ่อยคือหลายอย่างไปกองอยู่ในสัปดาห์สุดท้าย จนพ่อแม่เหนื่อยก่อนถึงวันงาน

วิธีที่ช่วยได้คือวางแผนย้อนหลังจากวันงาน แบ่งงานเป็นสัปดาห์ แล้วทำทีละส่วน บทนี้เน้นปาร์ตี้สำหรับเด็กวัยอนุบาลถึงประถมต้นที่ชวนเพื่อนมาเล่น ถ้ากำลังจัดงานวันเกิดปีแรก ซึ่งต้องคิดต่างออกไป อ่านได้ที่ จัดงานวันเกิด 1 ขวบ

สี่สัปดาห์ก่อนงาน ตัดสินใจเรื่องใหญ่

สามเรื่องแรกที่ต้องตกลงให้ได้ คือ วัน เวลา และจำนวนเด็ก ทุกอย่างหลังจากนี้ขึ้นกับสามข้อนี้

วันและเวลา เลือกวันหยุดที่เพื่อนของลูกส่วนใหญ่ว่าง ช่วงเช้าหรือบ่ายแก่ๆ ที่อากาศไม่ร้อนจัด สำหรับเด็กวัยอนุบาลที่ยังนอนกลางวัน หลีกเลี่ยงช่วงเที่ยงถึงบ่ายสอง

จำนวนเด็ก ลองคิดจากพื้นที่ในบ้านและจำนวนผู้ใหญ่ที่ช่วยดูแลได้ บ้านส่วนใหญ่รับเด็กได้ไม่มากถ้าเล่นในร่ม ถ้ามีลานหรือสวนก็ขยายได้ มีหลักง่ายๆ ที่หลายบ้านใช้ คือยิ่งเด็กเล็ก ยิ่งต้องมีผู้ใหญ่ต่อเด็กมากขึ้น

ระยะเวลา สำหรับวัยนี้ราวสองชั่วโมงกำลังดี นานกว่านั้นเด็กเริ่มเหนื่อย ทะเลาะกัน หรือเบื่อ

ช่วงเดียวกันนี้ ให้ลูกมีส่วนร่วมในการเลือกธีม เช่น ไดโนเสาร์ อวกาศ นักสืบ หรือสีที่ชอบ ธีมช่วยให้การตัดสินใจเรื่องอื่นง่ายขึ้นมาก

สามสัปดาห์ก่อนงาน เชิญแขกและวางแผนกิจกรรม

ส่งคำเชิญให้ผู้ปกครองของเพื่อนลูก ระบุข้อมูลให้ครบในครั้งเดียว

• วัน เวลาเริ่ม และเวลาจบ
• ที่อยู่และจุดจอดรถ
• ขอให้แจ้งว่ามาไหมภายในวันที่กำหนด
• ถามเรื่องการแพ้อาหาร
• บอกว่าผู้ปกครองต้องอยู่ร่วมงานไหม หรือฝากเด็กไว้ได้

เรื่องการแพ้อาหารสำคัญมาก ถ้ามีเด็กแพ้ถั่วหรือนม ต้องรู้ก่อนวางเมนู ไม่ใช่รู้ตอนเด็กมาถึงแล้ว

ช่วงนี้วางรายการกิจกรรมด้วย ปาร์ตี้เด็กที่ราบรื่นมักมีกิจกรรมสลับระหว่างแบบใช้แรงกับแบบนั่งนิ่ง

วัย	เกมใช้แรง	กิจกรรมนั่งนิ่ง
4 ถึง 5 ขวบ	เก้าอี้ดนตรีแบบไม่คัดออก หยุดนิ่งตามเพลง	ระบายสีหน้ากาก ปั้นแป้งโดว์
6 ถึง 7 ขวบ	ล่าสมบัติตามคำใบ้ภาพ วิ่งผลัด	ทำมงกุฎหรือหมวกกระดาษ ตกแต่งคุกกี้
8 ถึง 10 ขวบ	ล่าสมบัติตามปริศนา เกมทีม	เกมกระดาน ทำสร้อยข้อมือเชือก

เกมแบบไม่คัดคนออกเหมาะกับเด็กเล็ก เพราะเด็กที่ถูกคัดออกก่อนมักร้องไห้หรือไปเล่นอย่างอื่นจนวุ่น ไอเดียเกมฝึกคิดที่ใช้ในปาร์ตี้ได้ดูต่อที่ เกมฝึกสมองเด็ก และไอเดียงานศิลปะสำหรับมุมนั่งทำดูที่ ศิลปะสำหรับเด็ก

สองสัปดาห์ก่อนงาน วางเมนูและสั่งของ

เมื่อรู้จำนวนแขกและเรื่องการแพ้อาหารแล้ว วางเมนูได้ เด็กในปาร์ตี้ส่วนใหญ่กินน้อยเพราะตื่นเต้นและอยากเล่น อาหารชิ้นเล็กที่หยิบง่ายจึงเหมาะกว่าอาหารจานใหญ่

ไอเดียเมนูที่เด็กชอบและเตรียมล่วงหน้าได้

• แซนด์วิชตัดเป็นรูปทรงด้วยพิมพ์กดคุกกี้
• ข้าวปั้นหรือข้าวห่อสาหร่ายก้อนเล็ก
• ไก่อบชิ้นเล็กไม่มีกระดูก
• ผลไม้หั่นชิ้นพอดีคำ
• น้ำเปล่าและนมกล่อง แทนน้ำอัดลม

ไอเดียอาหารชิ้นเล็กที่หยิบง่ายแบบนี้ เป็นแนวเดียวกับอาหารกล่องของเด็ก ดูเมนูเพิ่มเติมได้ที่ ข้าวกล่องลูก

ถ้ามีน้องเล็กวัยต่ำกว่า 4 ขวบมาร่วมงาน ต้องคิดเรื่องอาหารเสี่ยงสำลักเพิ่ม AAP แนะนำให้เลี่ยงอาหารบางชนิดในเด็กกลุ่มนี้ เช่น ไส้กรอก องุ่นทั้งลูก ถั่วและเมล็ดพืช ป๊อปคอร์น ลูกอมแข็งหรือเหนียว หมากฝรั่ง มาร์ชเมลโลว์ ชีสก้อน และผักผลไม้ดิบชิ้นแข็ง AAP แนะนำให้หั่นอาหารเป็นชิ้นไม่เกินครึ่งนิ้ว (ราว 1 เซนติเมตร) สำหรับเด็กเล็ก

หนึ่งสัปดาห์ก่อนงาน เตรียมบ้าน

สัปดาห์สุดท้ายเป็นเรื่องของพื้นที่และความปลอดภัย เดินดูบ้านจากมุมมองของเด็กที่ไม่เคยมาบ้านนี้

• ปิดห้องที่ไม่ต้องการให้เด็กเข้า เช่น ห้องนอน ห้องทำงาน
• เก็บของแตกง่าย ยา น้ำยาทำความสะอาด และของมีคม ให้พ้นมือ
• ถ้ามีสระน้ำหรือบ่อปลา ปิดกั้นทางเข้า หรือกำหนดผู้ใหญ่หนึ่งคนดูตรงนั้นตลอดงาน
• ถ้ามีบันได ใส่ที่กั้นหรือกำหนดว่าเด็กไม่ขึ้นชั้นบน
• กำหนดห้องน้ำที่เด็กใช้ และวางผ้าเช็ดมือไว้

ลูกโป่งเป็นของตกแต่งที่หลายบ้านใช้ AAP ระบุว่าลูกโป่งเป็นของที่ทำให้เด็กสำลักได้จนถึงอายุ 8 ขวบ AAP ยังเตือนว่าการสำลักหลายครั้งเกิดจากพี่หรือเด็กโตยื่นอาหาร ของเล่น หรือของชิ้นเล็กให้น้องเล็ก ในปาร์ตี้ที่มีเด็กหลายวัยปนกัน ผู้ใหญ่จึงควรคอยดูมุมที่เด็กเล็กเล่นอยู่

ในสัปดาห์นี้ ซ้อมกำหนดการกับลูกสั้นๆ ด้วย บอกลูกว่าจะมีเกมอะไร เป่าเค้กตอนไหน และถ้าเพื่อนเล่นของเล่นชิ้นโปรด ลูกจะทำอย่างไร ถ้ามีของเล่นที่ลูกไม่อยากแบ่ง ให้เก็บไว้ในห้องก่อนงาน

วันงาน จัดการอาหารในอากาศร้อน

ปาร์ตี้ในบ้านของไทยเจออากาศร้อนแทบทั้งปี อาหารที่วางบนโต๊ะเสียเร็วกว่าที่หลายคนคิด แนวทางของ FDA สำหรับการเสิร์ฟอาหารแบบบุฟเฟต์ใช้ได้กับปาร์ตี้ที่บ้านโดยตรง

แนวทาง FDA	วิธีทำในปาร์ตี้
อาหารที่เสียง่ายไม่ควรตั้งที่อุณหภูมิห้องเกิน 2 ชั่วโมง	จดเวลาที่นำอาหารออกมาวาง
ถ้าอากาศร้อนกว่า 90 องศาฟาเรนไฮต์ (ราว 32 องศาเซลเซียส) ลดเหลือ 1 ชั่วโมง	ในอากาศร้อนแบบไทย ใช้กฎ 1 ชั่วโมงไว้ก่อน
อาหารร้อนควรร้อนอย่างน้อย 140 องศาฟาเรนไฮต์ (ราว 60 องศาเซลเซียส)	ใช้หม้ออุ่น หรือเก็บในครัวจนถึงเวลาเสิร์ฟ
อาหารเย็นควรวางบนน้ำแข็ง	วางถาดผลไม้และโยเกิร์ตซ้อนบนถาดน้ำแข็ง
ใช้จานเล็ก เปลี่ยนจานใหม่แทนการเติมจานเดิม	เตรียมอาหารแบ่งเป็นหลายจานในตู้เย็น

การเติมอาหารลงจานที่ตั้งไว้นานแล้ว ทำให้อาหารใหม่ปนกับอาหารเก่า FDA จึงแนะนำให้เปลี่ยนจานทั้งจาน วิธีนี้ยังช่วยให้โต๊ะดูเรียบร้อยตลอดงาน

ให้เด็กนั่งกิน ไม่วิ่งเล่นขณะมีอาหารในปาก AAP แนะนำให้เด็กนั่งกินที่โต๊ะ และไม่ปล่อยให้วิ่ง เดิน เล่น หรือนอนลงขณะมีอาหารในปาก การจัดช่วงกินแยกจากช่วงเกมชัดเจนจึงช่วยเรื่องนี้ได้มาก

ตัวอย่างกำหนดการสองชั่วโมง

ตัวอย่างสมมติของปาร์ตี้ลูกอายุ 6 ขวบ ชวนเพื่อนราวสิบคน ปรับได้ตามบ้าน

เวลา	กิจกรรม	ผู้ใหญ่ทำอะไร
15 นาทีแรก	ทยอยมาถึง ทำป้ายชื่อหรือระบายสีหน้ากาก	คนหนึ่งต้อนรับ อีกคนดูมุมศิลปะ
30 นาที	เกมใช้แรงชุดแรก	คนหนึ่งนำเกม คนอื่นดูความปลอดภัย
20 นาที	ช่วงกิน นั่งที่โต๊ะ	เสิร์ฟอาหารจากครัว ดูเด็กเล็ก
20 นาที	ล่าสมบัติหรือเกมทีม	ซ่อนคำใบ้ไว้ล่วงหน้า
15 นาที	ร้องเพลง เป่าเค้ก กินเค้ก	คนหนึ่งดูแลเทียน คนหนึ่งถ่ายรูป
20 นาทีสุดท้าย	เล่นอิสระ รอผู้ปกครองมารับ	ตรวจว่าเด็กทุกคนได้กลับกับผู้ปกครอง

ช่วงรอผู้ปกครองมารับมักวุ่นที่สุด กำหนดผู้ใหญ่หนึ่งคนอยู่ที่ประตูคอยส่งเด็กให้ผู้ปกครองโดยตรง ไม่ให้เด็กเดินออกไปเอง

เมื่อเจ้าของวันเกิดอารมณ์เสียกลางงาน

ปาร์ตี้เป็นวันที่ลูกได้รับความสนใจมาก แต่ก็มีสิ่งเร้ามากด้วย เด็กหลายคนร้องไห้หรือโมโหกลางงานของตัวเอง เช่น แพ้เกม เพื่อนแตะของขวัญก่อน หรือเหนื่อยจนรับมือไม่ไหว เรื่องนี้พบได้ทั่วไป ไม่ได้แปลว่างานล้มเหลว

สิ่งที่พ่อแม่ทำได้

• เตรียมคำพูดกับลูกไว้ก่อนงาน เช่น ถ้ารู้สึกไม่ไหว ให้มาบอกแม่ แล้วเราไปพักในห้องด้วยกันสักครู่
• เมื่อลูกเริ่มอารมณ์เสีย พาออกจากวงเพื่อนเงียบๆ ไม่ดุต่อหน้าเพื่อน
• ให้ผู้ใหญ่อีกคนดูแลเกมต่อ เด็กคนอื่นจะได้ไม่ต้องรอ
• เมื่อลูกสงบแล้ว ให้ลูกเลือกเองว่าจะกลับไปเล่นเลย หรือช่วยแจกเค้กแทน

เกมที่มีผู้ชนะคนเดียว ทำให้เจ้าของวันเกิดแพ้ต่อหน้าเพื่อนได้ ถ้าลูกยังรับมือกับการแพ้ได้ไม่ดี เลือกเกมแบบทีมหรือเกมที่ทุกคนได้ของรางวัลเท่ากัน

เด็กที่ไม่อยากร่วมเกม

ในเด็กกลุ่มใหญ่ มักมีบางคนที่ขี้อาย ไม่คุ้นบ้าน หรือไม่ชอบเสียงดัง การบังคับให้เข้าร่วมทำให้เด็กเครียดมากขึ้น

วิธีที่ใช้ได้คือมีมุมนั่งทำกิจกรรมเงียบเปิดไว้ตลอดงาน เช่น โต๊ะระบายสีหรือมุมต่อบล็อก เด็กที่ยังไม่พร้อมจะนั่งตรงนั้นก่อน และมักเข้ามาร่วมเกมเองเมื่อคุ้นขึ้น ผู้ใหญ่ชวนได้หนึ่งครั้ง แต่ถ้าเด็กยังไม่อยาก ปล่อยให้อยู่ในมุมที่สบายใจ

ถ้าเด็กคนไหนดูไม่สบายใจมากหรือร้องหาพ่อแม่ โทรบอกผู้ปกครองของเด็กคนนั้น บางครั้งการกลับบ้านก่อนเป็นทางที่ดีที่สุดสำหรับเด็ก

คุมงบโดยไม่ลดความสนุก

ปาร์ตี้ที่บ้านคุมงบได้ง่ายกว่าจัดนอกบ้าน ค่าใช้จ่ายส่วนใหญ่มักไปอยู่ที่สามหมวด คืออาหาร เค้ก และของตกแต่ง ลองตัดสินใจว่าหมวดไหนสำคัญที่สุดสำหรับลูก แล้วใช้งบส่วนใหญ่กับหมวดนั้น

• ถ้าลูกสนใจเค้กที่สุด สั่งเค้กตามธีม แล้วทำอาหารที่บ้านเอง
• ถ้าลูกอยากเล่นเกมมาก ใช้ของที่มีในบ้านทำอุปกรณ์เกม และลดของตกแต่ง
• ของตกแต่งทำเองกับลูกได้ล่วงหน้า เช่น ธงกระดาษ ป้ายวาดมือ ลูกจะภูมิใจที่ได้ช่วยเตรียมงาน

หลังงาน ให้ลูกได้พักและขอบคุณ

หลังปาร์ตี้ เด็กหลายคนตื่นเต้นจนนอนยาก หรือร้องไห้เพราะเหนื่อยเกิน ให้ลูกได้อาบน้ำ กินอาหารเบาๆ และเข้านอนตามปกติ ไม่ต้องรีบแกะของขวัญทั้งหมดในคืนนั้น

การแกะของขวัญหลังแขกกลับ ทำให้พ่อแม่ได้ตรวจของเล่นก่อน เช่น ดูว่ามีชิ้นส่วนเล็กที่ไม่เหมาะกับน้องในบ้านไหม และจดว่าใครให้อะไร ช่วงสองถึงสามวันถัดมา ชวนลูกวาดรูปหรือเขียนข้อความขอบคุณเพื่อนสั้นๆ เป็นวิธีสอนเรื่องการขอบคุณที่ลูกทำได้เอง

สิ่งที่ควรรู้ไว้ก่อนวันงาน คือวิธีช่วยเหลือเด็กที่สำลัก ถ้ามีเด็กไอแรง ให้เด็กไอต่อไปเพื่อขับสิ่งที่ติดออก ถ้าเด็กพูดไม่ได้ ร้องไม่มีเสียง หรือหายใจไม่ได้ ให้โทรเรียกรถพยาบาลที่ 1669 ทันที และช่วยตามขั้นตอนปฐมพยาบาลที่เรียนมา พ่อแม่ที่จัดปาร์ตี้เด็กบ่อย ลองหาคอร์สปฐมพยาบาลเด็กเรียนไว้ จะมั่นใจขึ้นมาก