ใจความสำคัญ
- รูขุมขนกว้างมาจากพันธุกรรม ความมัน การอุดตัน และผิวที่หย่อนลงจากอายุและแดด แต่ละสาเหตุแก้ต่างกัน
- ขนาดรูจริงหดถาวรไม่ได้ แต่ทำให้ดูเล็กลงได้ด้วยการดูแลต่อเนื่อง
- ล้างหน้าวันละ 2 ครั้งด้วยคลีนเซอร์อ่อน เลือกผลิตภัณฑ์ non-comedogenic และทากันแดด SPF 30 ขึ้นไปทุกวัน
- เรตินอลก่อนนอนและคลีนเซอร์ซาลิไซลิกเป็นตัวยาที่ AAD แนะนำสำหรับรูขุมขนกว้าง
- ความเย็น โทนเนอร์กระชับรู และการบีบสิว ไม่ทำให้รูเล็กลง บางอย่างทำให้แย่ลง
รูขุมขนกว้างเกิดจากหลายสาเหตุรวมกัน ได้แก่ พันธุกรรม ความมันที่ผลิตมาก การอุดตันของไขมันและเซลล์ผิว และผิวรอบรูที่หย่อนลงเพราะอายุกับแดด ขนาดรูจริงหดถาวรไม่ได้ แต่ทำให้ดูเล็กลงได้ด้วยการล้างหน้าอย่างถูกวิธี ใช้เรตินอลหรือกรดซาลิไซลิก ทากันแดดทุกวัน และเลิกบีบ สิ่งที่สำคัญคือดูก่อนว่ารูของคุณกว้างเพราะอะไร
รูขุมขนกว้างมีหลายแบบ
ส่องกระจกในแสงธรรมชาติ แล้วดูว่ารูของคุณเป็นแบบไหน เพราะวิธีแก้ต่างกัน
| ลักษณะที่เห็น | สาเหตุหลัก | ใครเจอบ่อย |
|---|---|---|
| รูกลม เห็นชัดที่จมูกและแก้มด้านใน หน้ามันเงา | ต่อมไขมันทำงานมาก | วัยรุ่นถึงวัยทำงาน ผิวมัน ผิวผสม |
| รูมีจุดเทาหรือดำตรงกลาง | การอุดตัน สิวเสี้ยน สิวหัวดำ | ผิวมัน ผิวที่ล้างเมคอัพไม่หมด |
| รูยืดเป็นรูปหยดน้ำ เรียงเป็นแนวที่แก้ม | ผิวหย่อนจากอายุและแดด | อายุ 35 ขึ้นไป คนที่โดนแดดมาก |
| รูกว้างพร้อมรอยหลุมสิว | แผลเป็นจากสิวอักเสบ | คนที่เคยเป็นสิวหนัก |
หลายคนเป็นมากกว่าหนึ่งแบบ เช่น จมูกเป็นแบบมันและอุดตัน ส่วนแก้มเป็นแบบหย่อน ซึ่งต้องใช้วิธีผสมกัน
ทำไมรูขุมขนถึงดูใหญ่ขึ้น
รูขุมขนคือช่องเปิดที่เส้นขนและน้ำมันจากต่อมไขมันออกมาสู่ผิว ทุกคนมีรูขุมขนเต็มหน้า เราเห็นชัดเฉพาะจุดที่ต่อมไขมันใหญ่ คือจมูก หน้าผาก และแก้มด้านใน
AAD อธิบายว่ารูขุมขนดูใหญ่ขึ้นด้วยสาเหตุหลายอย่าง น้ำมันที่ผลิตมากทำให้ผิวรอบรูหนาและรูเปิดกว้าง สิ่งอุดตันอย่างไขมันกับเซลล์ผิวทำให้รูยืดและเห็นเป็นจุด เมื่ออายุมากขึ้นผิวสูญเสียความยืดหยุ่น ผนังรอบรูจึงหย่อนลง และแดดเร่งการเสียคอลลาเจนให้เร็วขึ้น พันธุกรรมก็มีส่วน คนที่พ่อแม่รูขุมขนกว้างมักเป็นด้วย
ปัจจัยที่เราเพิ่มเองได้ไม่รู้ตัวคือการบีบสิวเสี้ยนทุกคืน การขัดหน้าแรง และการไม่ทากันแดดเพราะกลัวหน้ามัน ทั้งสามอย่างทำให้ผนังรูเสียหายในระยะยาว
ล้างหน้าและเลือกผลิตภัณฑ์ให้รูไม่อุดตัน
พื้นฐานที่ AAD แนะนำสำหรับรูขุมขนกว้างเริ่มที่การล้างหน้า ใช้คลีนเซอร์อ่อนโยนกับน้ำอุ่นพอดี วันละ 2 ครั้ง และหลังเหงื่อออกมาก การล้างถี่กว่านั้นหรือใช้คลีนเซอร์แรงทำให้ผิวระคายและไม่ได้ทำให้รูเล็กลง
AAD ยังแนะนำให้มองหาคำว่า non-comedogenic หรือ won't clog pores บนผลิตภัณฑ์ทุกชิ้นที่ทิ้งไว้บนหน้า ทั้งครีม กันแดด และเมคอัพ สำหรับคนผิวมัน AAD เสริมว่าให้เลือกสูตร oil-free และหลีกเลี่ยงคลีนเซอร์ที่มีน้ำมันหรือแอลกอฮอล์
วันที่แต่งหน้าหรือทากันแดดกันน้ำ ล้างสองขั้น คือละลายด้วยคลีนซิ่งก่อนแล้วตามด้วยคลีนเซอร์ ไม่อย่างนั้นคราบที่ค้างในรูจะออกซิไดซ์เป็นสีเทาและทำให้รูดูใหญ่ขึ้นทุกวัน
ตัวยาที่ช่วยได้จริง
เรตินอลก่อนนอน
AAD ระบุว่าครีมที่มีเรตินอลหรือเรตินิลปาล์มิเตตช่วยให้รูขุมขนดูเล็กลง วิธีที่แนะนำคือทาก่อนนอน ถ้าระคาย ให้ล้างหน้าแล้วรอ 30 นาทีก่อนทา และไม่ใช้ระหว่างตั้งครรภ์หรือให้นมบุตร ในหน้าเรื่องเรตินอยด์ AAD แนะนำให้เริ่มจากสูตรอ่อนที่สุด ใช้วันเว้นวันก่อน และทากันแดดทุกวันเพราะผิวไวแดดขึ้น
เรตินอลช่วยรูขุมขนได้สองทาง คือทำให้เซลล์ผิวผลัดตัวสม่ำเสมอขึ้น รูจึงอุดตันน้อยลง และในระยะยาวช่วยเรื่องผิวที่หย่อนรอบรู ซึ่งเห็นผลเป็นเดือน ไม่ใช่เป็นสัปดาห์ ถ้าเพิ่งเริ่ม อ่านการไต่ระดับใน เรตินอลสำหรับมือใหม่
คลีนเซอร์กรดซาลิไซลิก
AAD แนะนำคลีนเซอร์ที่มีกรดซาลิไซลิกสำหรับรูขุมขนกว้าง และบอกว่าถ้าใช้แล้วผิวแห้ง ให้สลับใช้กับคลีนเซอร์อ่อนตัวเดิม กรดซาลิไซลิกละลายในน้ำมันจึงเข้าไปทำงานในรูที่มีไขมันได้ดี จะใช้ในรูปคลีนเซอร์หรือโทนเนอร์ลาออนก็ได้ แต่อย่าใช้ทั้งสองแบบพร้อมกันตอนเริ่ม อ่านรายละเอียดใน BHA คืออะไร
ไนอะซินาไมด์
ไนอะซินาไมด์ไม่ได้อยู่ในรายการของ AAD หน้านี้ แต่เป็นตัวที่คนผิวมันใช้กันมาก เพราะช่วยให้ผิวดูมันน้อยลงและระคายน้อย ใช้ได้ทั้งเช้าและเย็น เหมาะเป็นตัวเสริมเมื่อเรตินอลหรือ BHA ทำให้ผิวแห้ง
กันแดดทุกวัน แม้หน้ามัน
AAD ให้ความสำคัญกับกันแดด SPF 30 ขึ้นไปทุกวันสำหรับรูขุมขนกว้าง เพราะแดดทำลายคอลลาเจนที่ช่วยพยุงผนังรอบรู คนหน้ามันมักข้ามกันแดดเพราะกลัวเยิ้มและอุดตัน ทางออกคือเลือกเนื้อเจลหรือฟลูอิด oil-free ส่วน AAD แนะนำว่าคนผิวมันใช้กันแดดที่มีซิงค์ออกไซด์หรือไทเทเนียมไดออกไซด์ได้ดี
ระหว่างวัน ใช้กระดาษซับมันกดค้างเบา ๆ ไม่ถู ตามคำแนะนำของ AAD เรื่องผิวมัน และอย่าเติมแป้งทับซ้ำหลายรอบจนแป้งจับตัวในรู
ความเชื่อที่ไม่ได้ผล
| ความเชื่อ | ความจริง |
|---|---|
| ล้างน้ำเย็นหรือประคบน้ำแข็งแล้วรูปิด | ผิวตึงขึ้นชั่วครู่แล้วกลับเหมือนเดิม |
| โทนเนอร์กระชับรูขุมขนทำให้รูเล็กถาวร | ช่วยให้ดูตึงชั่วคราว ตัวที่มีแอลกอฮอล์มากยังทำให้แห้งระคาย |
| อบไอน้ำเปิดรูแล้วบีบให้หมด | ไอน้ำไม่ได้เปิดรู การบีบทำให้ผนังรูอักเสบ |
| มาสก์ลอกสิวเสี้ยนทุกวันทำให้รูเล็ก | ดึงขนอ่อนและผิวชั้นบนออก ระคายเคืองและรูดูเหมือนเดิมในไม่กี่วัน |
| สครับเม็ดหยาบขัดรูให้สะอาด | ขัดแรงทำให้ผิวแดงและระคาย ไม่ได้เข้าไปถึงในรู |
AAD ย้ำในหน้ารูขุมขนกว้างว่าให้เลิกแคะแกะบีบ เพราะทำให้รูดูใหญ่ขึ้นและเสี่ยงแผลเป็น ส่วนจุดเทาเล็ก ๆ บนจมูกที่บีบแล้วออกมาเป็นเส้นสีขาวขุ่น ส่วนใหญ่เป็นเซบาเชียสฟิลาเมนต์ที่กลับมาเองตามธรรมชาติ อ่านวิธีจัดการใน เซบาเชียสฟิลาเมนต์
แต่งหน้าให้รูดูเรียบ
ระหว่างรอผลจากรูทีน เมคอัพช่วยได้มากถ้าเลือกให้ถูก AAD แนะนำให้คนผิวมันเลือกเมคอัพ oil-free เนื้อน้ำ ฟินิชแมตต์ ซึ่งช่วยให้รูดูเด่นน้อยลง เพราะความเงาสะท้อนแสงเข้าไปในรูและทำให้เห็นขอบรูชัด
ไพรเมอร์ที่ช่วยเรื่องรูขุมขนส่วนใหญ่มีซิลิโคนอย่าง dimethicone เป็นหลัก ทำหน้าที่เติมร่องให้ผิวเรียบก่อนลงรองพื้น วิธีใช้ที่ได้ผลคือแตะแล้วกดเป็นวงเล็ก ๆ เฉพาะจุดที่รูกว้าง ไม่ต้องทาทั้งหน้า ถ้าทาหนาเกินไปรองพื้นจะไหลเป็นคราบตอนบ่าย ดูการเลือกและวิธีทาเพิ่มใน ไพรเมอร์คืออะไร
รองพื้นให้ลงบาง ๆ ด้วยฟองน้ำกด ไม่ลากแปรงซ้ำไปมาบนรู ส่วนแป้งให้กดเบา ๆ เฉพาะโซนที เมื่อถึงบ้านต้องล้างไพรเมอร์และรองพื้นออกให้หมดทุกคืน ถ้าค้างไว้ในรูจะกลับมาเป็นปัญหาอุดตันที่เราพยายามแก้อยู่
รูหย่อนจากอายุ ต้องรอและต้องกันแดด
รูขุมขนแบบหยดน้ำที่แก้มตอบสนองช้าที่สุด เพราะปัญหาอยู่ที่โครงสร้างผิวรอบรู ไม่ใช่ในรู AAD กล่าวถึงการรักษาที่ช่วยกระชับผิวสำหรับกรณีที่ผิวหย่อน ซึ่งต้องปรึกษาแพทย์ผิวหนังเพื่อเลือกวิธีที่เหมาะ ส่วนที่บ้าน สิ่งที่ทำได้คือกันแดดสม่ำเสมอ ใช้เรตินอลต่อเนื่อง และให้ความชุ่มชื้นพอดี ผิวที่ชุ่มชื้นจะดูอิ่มและรูดูตื้นลงกว่าผิวที่แห้ง
ถ้ารูขุมขนกว้างมาพร้อมหลุมสิว หรือมีสิวอักเสบอยู่ตลอด ให้พบแพทย์ผิวหนัง เพราะการคุมสิวให้ได้ก่อนจะป้องกันรูและหลุมใหม่ได้ดีกว่าการแก้ทีหลัง
รูทีนตัวอย่างสำหรับรูขุมขนกว้างจากความมัน
| ขั้น | เช้า | เย็น |
|---|---|---|
| ล้าง | คลีนเซอร์อ่อน หรือคลีนเซอร์ซาลิไซลิกวันเว้นวัน | คลีนซิ่ง (ถ้าแต่งหน้า) แล้วคลีนเซอร์อ่อน |
| ทรีตเมนต์ | ไนอะซินาไมด์ | เรตินอล 2 ถึง 3 คืนต่อสัปดาห์ แล้วเพิ่มตามที่ผิวรับได้ |
| บำรุง | เจลหรือโลชั่น oil-free | ตัวเดิม |
| ป้องกัน | กันแดด SPF 30 ขึ้นไป oil-free | ไม่ต้อง |
ผลแรกที่เห็นมักเป็นหน้าที่มันน้อยลงและจุดเทาในรูลดลงภายในหนึ่งถึงสองเดือน ส่วนผิวที่ดูเรียบขึ้นโดยรวมใช้เวลานานกว่านั้น ถ้าคุณเป็นผิวมันทั้งหน้า ดูแนวทางทั้งรูทีนเพิ่มที่ ดูแลผิวมัน
ถ้าผิวคุณเป็นแบบนี้ ให้เริ่มที่...
| ถ้าผิวคุณ... | เริ่มที่ |
|---|---|
| หน้ามันเงา รูกลมชัดที่จมูก | คลีนเซอร์อ่อนวันละ 2 ครั้ง ผลิตภัณฑ์ oil-free และกันแดดเนื้อเจล |
| รูมีจุดดำหรือเทา | คลีนเซอร์ซาลิไซลิกวันเว้นวัน และเลิกบีบ |
| รูยืดเป็นหยดน้ำที่แก้ม | กันแดดทุกวัน และเรตินอลก่อนนอน |
| ผิวแห้งแต่รูกว้าง | มอยส์เจอไรเซอร์ให้พอ แล้วเริ่มเรตินอลสูตรอ่อน |
| มีหลุมสิวหรือสิวอักเสบตลอด | พบแพทย์ผิวหนังเพื่อคุมสิวและรักษาหลุม |
คำถามที่พบบ่อย
รูขุมขนกว้างทำให้เล็กลงถาวรได้ไหม
ขนาดรูส่วนหนึ่งกำหนดโดยพันธุกรรม จึงหดถาวรไม่ได้ แต่ทำให้ดูเล็กลงได้ชัดเจนเมื่อรูไม่อุดตัน ความมันลดลง และผิวรอบรูกระชับขึ้น ผลจะคงอยู่ตราบที่ยังดูแลต่อเนื่อง
ประคบเย็นหรือน้ำแข็งทำให้รูขุมขนปิดได้ไหม
รูขุมขนไม่มีกล้ามเนื้อเปิดปิด ความเย็นทำให้ผิวดูตึงขึ้นชั่วครู่ แล้วก็กลับมาเหมือนเดิม โทนเนอร์กระชับรูขุมขนก็ให้ผลแบบเดียวกัน
กดสิวเสี้ยนทำให้รูขุมขนกว้างขึ้นไหม
การบีบแรงทำให้ผนังรูบาดเจ็บและอักเสบ ทิ้งรอยหรือหลุมได้ AAD แนะนำให้เลิกบีบ ใช้ตัวยาผลัดเซลล์อ่อน ๆ แทน หรือให้แพทย์กดในคลินิก
ผิวแห้งก็มีรูขุมขนกว้างได้ไหม
ได้ ผิวที่เสียคอลลาเจนจากแดดและอายุจะหย่อนรอบรู ทำให้รูดูยืดเป็นรูปหยดน้ำ แม้ไม่มันเลย กรณีนี้เน้นกันแดดและเรตินอลมากกว่าตัวคุมมัน
แหล่งอ้างอิง
- What can treat large facial pores? | American Academy of Dermatology (AAD)
- How to control oily skin | American Academy of Dermatology (AAD)
- Retinoid or retinol? | American Academy of Dermatology (AAD)





