วิธีบำรุงผมให้แข็งแรง ลดผมขาด ผมแห้ง จัดตารางดูแลรายสัปดาห์

ผมแข็งแรงขึ้นได้จากการลดสิ่งที่ทำให้ผมขาดมากกว่าการเติมอะไรใหม่ แพทย์ผิวหนังจาก AAD สรุปเป็นหลักไม่กี่ข้อ คือ นวดแชมพูที่หนังศีรษะ ใช้ครีมนวดทุกครั้ง ซับผมแทนการถู หวีเมื่อผมแห้งหมาดด้วยหวีซี่ห่าง จำกัดความร้อน และยืดช่วงห่างของการทำเคมี ถ้าทำครบทุกข้อ ผมใหม่ที่งอกออกมาจะแข็งแรงขึ้นภายใน 3-6 เดือน แต่ผมที่เสียแล้วจะไม่กลับมาเหมือนเดิม ต้องรอเปลี่ยนด้วยการงอกและการตัดปลาย

ผมขาดกับผมร่วงต่างกัน ดูก่อนว่าปัญหาคืออะไร

ก่อนซื้อทรีตเมนต์ ให้แยกก่อนว่าปัญหาคือเส้นผมเสีย หรือผมหลุดจากราก

อาการ	เกี่ยวกับ	ทำอะไรก่อน
ปลายแตก เส้นสั้นไม่เท่ากัน สากมือ	ความเสียหายของเส้นผม	ลดความร้อนและเคมี ตัดปลาย ใช้ครีมนวด
ผมพันกันง่าย ฟูหลังสระ	เส้นผมแห้ง	ครีมนวดตลอดความยาว ซับแทนถู
ผมหลุดทั้งเส้นพร้อมตุ่มรากสีขาว หนังศีรษะโล่งขึ้น	ผมร่วง	อ่านที่ ผมร่วงเยอะผู้หญิงสาเหตุคืออะไร
แสกกว้างขึ้นเรื่อยๆ	ผมบาง	อ่านที่ ผมบางแก้ยังไง และพบแพทย์

บทความนี้เน้นเส้นผมที่เสียและแห้ง ถ้าผมหลุดจากรากหรือแสกกว้างขึ้น การบำรุงภายนอกอย่างเดียวไม่พอ AAD แนะนำให้พบแพทย์ผิวหนังเมื่อเริ่มสังเกตเห็นการบาง เพราะการรักษาเริ่มเร็วให้ผลดีกว่า

สระผมให้ถูกที่ ไม่ใช่ถูให้เยอะ

จุดที่ผู้คนผิดมากที่สุดคือถูแชมพูตลอดเส้นผมถึงปลาย แชมพูมีหน้าที่ชะล้างความมันและสิ่งสกปรกบนหนังศีรษะ ปลายผมไม่มีน้ำมันมาก การถูซ้ำทำให้แห้งและพันกัน AAD แนะนำ

1. เปียกผมให้ทั่ว บีบแชมพูปริมาณเหรียญสิบ
2. นวดที่หนังศีรษะด้วยปลายนิ้วหรือฝ่านิ้ว ไม่ใช้เล็บ 1-2 นาที
3. ล้างน้ำ ให้ฟองไหลผ่านความยาวผมลงมาเอง ไม่ต้องถู
4. ใช้ครีมนวดหลังสระทุกครั้ง

ความถี่ขึ้นกับหนังศีรษะ AAD ระบุว่าผมตรงที่หนังศีรษะมันอาจสระทุกวัน ส่วนผมแห้ง หนา หยิกหรือเป็นเกลียวสระเมื่อจำเป็น อย่างน้อยทุก 2-3 สัปดาห์ ในไทยที่อากาศร้อนชื้น หลายคนสระทุกวันหรือวันเว้นวันได้โดยไม่ผิดถ้าไม่ถูแรงและนวดครีมนวดต่อ ถ้าอยากเลือกแชมพูตามชนิดหนังศีรษะดูที่ วิธีเลือกแชมพู

ครีมนวดใช้ตรงไหน

• ผมตรงหรือบาง: นวดเฉพาะปลายผมถึงกลางผม เลี่ยงโคนเพื่อไม่ให้แบน
• ผมแห้ง หยิก หรือผ่านการฟอก: นวดตลอดความยาว แล้วหวีด้วยซี่ห่างในห้องน้ำก่อนล้างออก
• รอ 1-3 นาทีตามฉลาก แล้วล้างออกให้สะอาด

หลังสระ ซับ ไม่ถู และหวีตอนผมหมาดๆ

ผมเปียกยืดได้มากและขาดง่ายที่สุดตอนที่เปียก AAD ให้แนวทาง

• ห่อผมด้วยผ้าขนหนูหรือเสื้อยืดเก่าเพื่อซับน้ำ แล้วปล่อยแห้งเองเมื่อทำได้ ไม่ถู
• ผมตรง: ปล่อยให้แห้งหมาดๆ ก่อนจึงหวีด้วยหวีซี่ห่าง
• ผมหยิก: หวีตอนผมยังชื้นด้วยหวีซี่ห่างและมีครีมนวด จะขาดน้อยกว่าหวีตอนแห้ง
• เริ่มหวีจากปลาย ค่อยๆ ไล่ขึ้นหาราก
• ไม่ต้องหวี 100 ครั้งต่อวัน เพราะ AAD ชี้ว่าเป็นความเชื่อที่ไม่จริง

ความร้อน ใช้อย่างมีงบประมาณ

เส้นผมไม่มีกลไกซ่อมเมื่อเสีย ความร้อนคือสิ่งที่สะสม AAD แนะนำให้ใช้เครื่องมือความร้อนประมาณสัปดาห์ละครั้งหรือน้อยกว่า ใช้ความร้อนต่ำสุดเท่าที่จัดทรงได้ ลดเวลาที่เครื่องสัมผัสผม และใช้ผลิตภัณฑ์ป้องกันความร้อน

เครื่องมือ	วิธีลดความเสียหาย
ไดร์เป่าผม	ปล่อยแห้งหมาดก่อน ใช้ความร้อนต่ำหรือกลาง ถือห่างจากผม เป่าจากโคนไปปลาย
เครื่องหนีบ	หนีบเส้นผมเส้นละ 1 รอบ ไม่ซ้ำ ความร้อนต่ำที่สุดที่ทรงอยู่ได้
เครื่องม้วน	ใช้เฉพาะวันที่ต้องใช้ ไม่ต้องทุกวัน
หวีร้อน	ใช้นานๆ ครั้ง ผมหยิกที่ใช้หวีร้อนบ่อยจะเสียเร็ว

ถ้าต้องจัดทรงทุกวัน ลองแบ่งวัน เช่นวันธรรมดาปล่อยผมเป็นลอนธรรมชาติหรือมัดหลวมๆ แล้วใช้ความร้อนเฉพาะวันสำคัญ

ทำสี ดัด ยืด จัดตารางเว้นช่วงห่าง

เคมีเปลี่ยนโครงสร้างเส้นผม ทุกครั้งที่ทำจึงเป็นความเสียหายที่สะสม AAD แนะนำ

• ทำซ้ำห่างกัน 8-10 สัปดาห์ขึ้นไป
• อย่าทำหลายบริการพร้อมกัน
• ถ้าต้องทำทั้งดัดหรือยืดและทำสี ให้ดัดหรือยืดก่อน แล้วเว้น 2 สัปดาห์จึงทำสี

ตัวอย่างตารางครึ่งปีสำหรับคนที่ทำสีและยืด

เดือน	สิ่งที่ทำ
1	ยืดผม
1.5 (หลัง 2 สัปดาห์)	ทำสีทั้งหัว
3	เติมสีรากผมเท่านั้น ไม่ทำสีซ้ำทั้งความยาว
4.5	ตัดปลายที่แตก
6	เติมสีราก ประเมินว่ายืดซ้ำเฉพาะรากหรือพักก่อน

คนที่เส้นผมขาดมากแล้วควรพักเคมี 2-3 เดือนเพื่อให้ผมที่งอกใหม่ยาวขึ้น แล้วตัดส่วนเสียออกทีละน้อย

แดด คลอรีน และฝน

อากาศแบบเมืองไทยทำให้ผมโดนแดดและน้ำเป็นประจำ AAD แนะนำ

• แดด: ใช้ลีฟอินคอนดิชันเนอร์ที่มีซิงค์ออกไซด์ หรือสวมหมวกปีกกว้าง
• ว่ายน้ำ: ใส่หมวกว่ายน้ำ ล้างผมทันทีหลังว่าย ใช้แชมพูสำหรับนักว่ายน้ำ ตามด้วยครีมนวดเข้มข้น
• น้ำทะเลและคลอรีนสะสมทำให้เส้นผมหยาบ ถ้าไม่ล้างตามทันที ผมจะแห้งเปราะภายในหลายวัน

ทรงผมที่ไม่ดึงรั้ง

ผมที่ถูกดึงทุกวันจะขาดตรงจุดที่รัด และถ้าดึงแรงต่อเนื่องหลายปีอาจทำให้ผมร่วงถาวร AAD แนะนำให้มัดผมหลวมๆ ใช้ยางหุ้มผ้า หลีกเลี่ยงหางม้า มวย หรือเปียที่ตึง และถ้าต่อผมให้เลือกแบบเบา ทำกับร้านที่ชำนาญ ใส่ไม่เกิน 2-3 เดือน ดูแลความสะอาดหนังศีรษะ และสลับทรงผมสม่ำเสมอ

ผลิตภัณฑ์จัดแต่งผมชนิดล็อกทรงนานทำให้ผมแข็งและต้องล้างแรง AAD แนะนำให้เลือกทรงที่ไม่ต้องพึ่งผลิตภัณฑ์เหล่านี้ ถ้าจำเป็นต้องใช้ ให้ล้างออกทุกครั้งที่สระ

ปลายแตกซ่อมไม่ได้ ต้องตัดออกเท่านั้น

ผลิตภัณฑ์เคลือบปลายผมทำให้ผมดูเรียบชั่วคราว แต่ไม่ต่อรอยแตกกลับคืน เมื่อเส้นผมแตกเป็นสองแฉก รอยแตกจะลามขึ้นตามเส้นทุกครั้งที่หวีหรือจัดทรง ถ้าไม่ตัดออก ความยาวที่ต้องตัดในอนาคตจะมากกว่าเดิม

วิธีตัดสินใจง่ายๆ

• ดึงผมหนึ่งกระจุกมาดูใต้แสงหน้าต่าง ถ้าเห็นปลายแตกเป็นแฉกหลายเส้น ให้ตัด
• ตัดครั้งละ 1-2 ซม. ถ้าต้องการเก็บความยาว ทำทุก 8-12 สัปดาห์
• หลังฟอกหรือยืด ถ้าปลายเริ่มสากมาก ให้ตัดชั้นเรียบเพื่อให้ผมน้ำหนักเสมอกัน
• ผมที่ขาดตรงกลางความยาวแล้ว ไม่แก้ด้วยการตัดปลาย ต้องหยุดสาเหตุก่อน เช่นผมที่ถูกรัดแน่นหรือหวีแรง

การตัดปลายไม่ทำให้ผมยาวเร็วขึ้น เพราะผมงอกจากราก แต่ทำให้ผมไม่ขาดสั้นลงเรื่อยๆ จึงยาวได้จริงในระยะยาว

เลือกผลิตภัณฑ์ตามชนิดผม ไม่ใช่ตามโฆษณา

AAD แนะนำให้รู้ชนิดผมของตัวเองก่อน (ตรง หยิก หนา บาง แห้ง) แล้วเลือกผลิตภัณฑ์ที่ฉลากบอกว่าเหมาะกับชนิดนั้น เกณฑ์ที่ใช้ตัดสินได้จริงมีไม่กี่ข้อ

ถ้าผม...	ครีมนวด/ทรีตเมนต์	ควรเลี่ยง
บางและตรง แบนง่าย	สูตรเบา นวดเฉพาะปลาย	เนื้อหนัก เป็นเนย ที่โคนผม
หนาและหยิก	เนื้อครีมเข้มข้น นวดทั้งเส้น	แชมพูที่ล้างมันจัดทุกวัน
ผ่านการฟอกหรือยืด	ทรีตเมนต์สัปดาห์ละครั้ง	ความร้อนสูงหลังทำใหม่
หนังศีรษะมัน แต่ปลายแห้ง	แชมพูล้างหนังศีรษะ ครีมนวดเฉพาะปลาย	นวดครีมถึงโคน

ผลิตภัณฑ์ทั้งหมดควรดูเลขจดแจ้งเครื่องสำอางของ อย. บนฉลาก และใช้ชิ้นใหม่ทีละชิ้นห่างกัน 2-4 สัปดาห์ เพื่อให้รู้ว่าชิ้นไหนทำให้ผมดีขึ้นหรือแย่ลง

อาหารและการนอน ช่วยเรื่องผมใหม่ที่งอก

เส้นผมสร้างจากโปรตีน ถ้ากินโปรตีนไม่พอ หรืออดอาหารหนักจนน้ำหนักลดเร็ว ผมที่งอกใหม่จะบางลงและอาจร่วงชั่วคราว (AAD ระบุน้ำหนักลดมากเป็นตัวกระตุ้นหนึ่ง) NHS ระบุการขาดธาตุเหล็กเป็นสาเหตุหนึ่งของผมร่วงชั่วคราว

แนวทางปฏิบัติที่ใช้ได้จริง

• กินโปรตีนทุกมื้อ เช่น ไข่ ปลา เต้าหู้ เนื้อสัตว์ไม่ติดมัน
• ถ้าลดน้ำหนัก ให้ลดช้าๆ และไม่งดอาหารกลุ่มใดทั้งหมด
• ถ้าเหนื่อยง่าย ประจำเดือนมามาก หรือผมร่วงมากกว่าปกติ ให้ตรวจเลือดก่อนซื้ออาหารเสริม
• นอนให้พอ ความเครียดสะสมเป็นตัวกระตุ้นผมร่วงชั่วคราวได้

อาหารเสริมวิตามินผมที่ไม่ได้ขาดสารที่ตรวจพบ ไม่ใช่วิธีที่ทำให้เส้นผมที่เสียแล้วกลับมาแข็งแรง

ตารางดูแลรายสัปดาห์ที่ทำตามได้

วัน	ทำอะไร
ทุกวันที่สระ	นวดแชมพูที่หนังศีรษะ ครีมนวดปลาย ซับผม หวีซี่ห่างตอนหมาด
สัปดาห์ละ 1 ครั้ง	ทรีตเมนต์หรือมาส์ก 5-10 นาที เฉพาะกลางถึงปลาย ใช้ความร้อนจัดทรงไม่เกิน 1 ครั้ง
ทุก 8-12 สัปดาห์	ตัดปลายที่แตก
ทุก 8-10 สัปดาห์ขึ้นไป	ทำสีหรือเคมีซ้ำ เฉพาะราก
ทุกครั้งที่ออกแดดหรือว่ายน้ำ	หมวกหรือลีฟอิน ล้างผมทันทีหลังว่าย

ถ้าผมเป็นแบบนี้ ให้เริ่มที่...

ผมของคุณ	เริ่มที่
ผมผ่านการฟอกและทำสีบ่อย	เว้นเคมี 8-10 สัปดาห์ ใช้มาส์กสัปดาห์ละครั้ง
ผมตรงบาง หนังศีรษะมัน	สระทุกวันถึงวันเว้นวัน นวดครีมเฉพาะปลาย
ผมหยิกแห้ง	ครีมนวดตลอดความยาว หวีตอนผมชื้น
ใช้ความร้อนทุกวัน	ลดเหลือสัปดาห์ละครั้ง ใช้สเปรย์กันความร้อน
ว่ายน้ำบ่อย	หมวกว่ายน้ำ ล้างทันที แชมพูนักว่ายน้ำ
ผมบางลงหรือร่วงมากกว่าปกติ	ปรึกษาแพทย์ผิวหนังก่อน ไม่ต้องรอซื้อผลิตภัณฑ์

AAD แนะนำว่า ถ้าปรับพฤติกรรมแล้วผมไม่ดีขึ้น หรือเริ่มเห็นผมบางลง ให้พบแพทย์ผิวหนัง เพราะการรักษาเริ่มเร็วให้ผลดีกว่า