สรุปสั้นๆ
- ทาทับสีเก่าได้เมื่อสีเก่ายึดแน่น ไม่เป็นผง และผนังไม่ชื้น ผู้ผลิตให้วัดความชื้นผิวให้ต่ำกว่า 14 เปอร์เซ็นต์ก่อนทา
- ผนังเก่าที่เป็นผงชอล์กต้องขัดล้างด้วยน้ำ แล้วรองพื้นชนิดสำหรับผนังเก่า ไม่ใช้รองพื้นปูนใหม่
- สีส่วนที่หลุดร่อนต้องขูดออกให้ถึงขอบที่ยังแน่น ทาทับทั้งที่ยังหลวมจะลอกซ้ำ
- รอยร้าวกว้างไม่ถึง 1 มิลลิเมตรอุดด้วยวัสดุโป๊วอะคริลิก กว้างกว่านั้นหรือยาวต่อเนื่องใช้ซีลแลนท์
- เฉดเข้มจัดหรือเฉดที่มีสัญลักษณ์ # ในแฟนเด็ค TOA อาจต้องทาเพิ่มรอบหรือทารองชั้นกลางที่อ่อนกว่า
ทาสีทับสีเก่าได้โดยไม่ต้องลอกออกทั้งหมด ถ้าสีเก่ายังยึดแน่นกับผนัง ไม่เป็นผงชอล์กติดมือ และผนังไม่ชื้น ขั้นตอนคือล้างฝุ่นและคราบ ซ่อมรอยร้าว รองพื้นชนิดสำหรับผนังเก่า 1 รอบ แล้วทาสีทับหน้า 2 ถึง 3 รอบ แต่ถ้าสีเก่าหลุดร่อน พอง หรือผนังยังเปียก ต้องแก้ตรงนั้นก่อน สีใหม่ที่ทาทับจะยึดได้ไม่ดีไปกว่าชั้นที่อยู่ข้างใต้
ตรวจผิวเก่าด้วยมือก่อนตัดสินใจ
ก่อนตัดสินใจว่าทับได้หรือต้องขูด ลองตรวจผนังด้วยมือเปล่าก่อน
- ลูบด้วยฝ่ามือ ถ้ามีผงขาวติดมือ แปลว่าผิวสีเสื่อมเป็นชอล์ก (chalking) เอกสารของ TOA ระบุว่าผิวเก่าที่เป็นผงและชอล์กต้องขัดล้างด้วยน้ำ ก่อนรองพื้น
- ใช้เล็บหรือใบมีดงัดขอบสีที่เป็นแผล ถ้าสีหลุดเป็นแผ่นง่าย แปลว่ายึดไม่แน่น ต้องขูดออกจนถึงขอบที่เล็บงัดแล้วไม่หลุด
- ดูรอยด่างหรือจุดดำ ถ้าเป็นตะไคร่หรือเชื้อรา ต้องทำความสะอาดและฆ่าเชื้อก่อน ไม่ใช่แค่ทาทับ
เครื่องวัดความชื้นผิวตามที่ผู้ผลิตระบุ ควรอ่านได้ต่ำกว่า 14 เปอร์เซ็นต์ (TOA) ส่วน Dulux Weathershield ระบุว่าไม่ควรทาที่จุดซึ่งวัดแล้วเกิน 17 เปอร์เซ็นต์ เอกสารไม่ได้อธิบายว่าทำไมสองยี่ห้อตั้งเกณฑ์ต่างกัน ผมแนะนำใช้เกณฑ์ที่เข้มกว่าเสมอ และถ้าผนังด้านที่เป็นปัญหาได้รับฝนสาดหรือมีคราบน้ำ ให้ดู สีลอกร่อน แก้ยังไง เพื่อไล่หาต้นเหตุก่อน
ขั้นตอนเตรียมผนังเก่า
อิงจากแผ่น TDS ของ TOA SuperShield และ Dulux Weathershield
- ขูดสีส่วนที่หลวมออก Dulux ระบุให้ใช้แปรงขนแข็งและขูดสีที่หลวมหรือเป็นผงออก ผนังภายนอกที่แข็งแรงล้างด้วยน้ำแรงดันสูงได้ ต้องรอให้ผนังแห้งสนิทอีกครั้งก่อนไปขั้นต่อไป
- ล้างผงชอล์ก ขัดล้างด้วยน้ำให้ผงออกหมด ทิ้งให้แห้ง
- จัดการเชื้อรา TOA ให้ล้างเชื้อราด้วยน้ำ รอให้แห้ง 1 ถึง 2 วัน แล้วทาน้ำยา TOA 113 Microkill ให้ชุ่ม ทิ้งไว้อย่างน้อย 3 ชั่วโมงโดยไม่ล้างออก Dulux มีน้ำยาล้างเชื้อรา (Dulux Fungicidal Wash) ของตัวเอง ใช้คู่กับสีตัวเองในระบบ
- อุดรอยร้าว รอยที่กว้างไม่ถึง 1 มิลลิเมตรและไม่ต่อเนื่อง อุดด้วย Acrylic Filler ถ้ากว้างเกิน 1 มิลลิเมตรหรือยาวต่อเนื่อง ใช้ Acrylic Sealant
- รองพื้น เลือกให้ตรงสภาพผนัง ดูหัวข้อถัดไป
เลือกรองพื้นให้ตรงกับผนังเก่า
TDS ของ TOA แยกรองพื้นตามสภาพผิวไว้ดังนี้ (เอกสารบางฉบับกล่าวถึงรุ่นของรองพื้นต่างกัน ให้ดูฉลากกระป๋องที่ซื้อ)
| สภาพผนังเก่า | รองพื้นที่ TDS แนะนำ |
|---|---|
| ผนังเก่าทั่วไป สีเสื่อมเป็นชอล์ก | Contact Primer WB ชนิดน้ำ รอ 2 ชั่วโมง |
| ผนังเก่าสภาพดี หรือต้องการสีพื้นขาว | รองพื้นอเนกประสงค์ ตาม TDS Duraclean คือ Hydro Quick Primer ตาม TDS Sheen คือ Extra Wet Primer หรือ Quick Primer |
| ผิวชอล์ก หรือรอยต่อยิปซัมที่ฉาบด้วยผงยิปซัม | รองพื้นใส (clear contact primer) หรือรองพื้นอเนกประสงค์ชนิดตัวทำละลาย |
TDS ของ Contact Primer WB ระบุว่าสีนี้ไม่ต้องผสมน้ำ ครอบคลุมทฤษฎี 40 ถึง 45 ตารางเมตรต่อแกลลอนต่อรอบ และแห้งพร้อมทาทับใน 2 ชั่วโมงที่ 25 ถึง 30 องศา เนื้อสีเพียง 10 ถึง 12 เปอร์เซ็นต์โดยปริมาตร เนื้อสีขุ่นเหมือนน้ำนมและแห้งเป็นฟิล์มใส TDS ระบุว่าช่วยให้ผนังเก่าที่เป็นผงชอล์กพร้อมรับสีทับหน้า
รองพื้นปูนใหม่ (Alkali Resisting Primer) ไม่ใช่ตัวที่ใช้กับผนังเก่า ตัวนี้ออกแบบมาต้านด่างจากปูนที่ยังใหม่ รายละเอียดอ่านที่ สีรองพื้นปูน ใช้ตัวไหนกับผนังแบบไหน
ทาทับหน้า จำนวนรอบและเฉดสี
หลังรองพื้นแห้ง ทาสีทับหน้า 2 ถึง 3 รอบตาม TDS แต่ละรอบเว้น 2 ชั่วโมงขึ้นไปที่ 25 ถึง 30 องศา TDS ของ TOA แจ้งชัดว่าเฉดที่มีสัญลักษณ์ # ในแฟนเด็คมีข้อจำกัดเรื่องการครอบสี อาจต้องทาเพิ่มรอบ หรือทาสีรองชั้นกลางที่อ่อนกว่าตามที่เครื่องผสมสีของ TOA ผสมให้ ส่วนเฉดที่มีสัญลักษณ์ * เสี่ยงซีดเร็วกว่าปกติ จึงไม่แนะนำสำหรับภายนอก ข้อมูลนี้ช่วยตัดสินใจเรื่องงบสี เพราะเฉดเข้มจัดที่ทาทับผนังสีอ่อนอาจใช้สีมากกว่าที่คิด ดูวิธีประมาณปริมาณใน คำนวณปริมาณสีทาบ้าน
เงื่อนไขวันที่ทา
อุณหภูมิผิวไม่ต่ำกว่า 10 องศาเซลเซียส และสูงกว่าจุดน้ำค้างของอากาศอย่างน้อย 3 องศา (TOA) ระบายอากาศให้ดีในห้องปิด สำหรับผนังภายนอก Dulux กำชับว่าอย่าทาสีในช่วงฝนตก ถ้าผนังด้านตะวันตกเพิ่งตากฝนมา ให้รอจนวัดความชื้นได้ตามเกณฑ์ ไม่ใช่ดูจากสีผนังที่ดูแห้งแล้ว
การผสมสีตามเปอร์เซ็นต์ที่ผู้ผลิตกำหนดอยู่ใน วิธีผสมสีทาบ้าน ส่วนขั้นตอนทาแบบไล่ทีละผืนจนจบ อ่านที่ วิธีทาสีบ้านเอง
เมื่อไรควรลอกสีเก่าออกแทนการทับ
ข้อสังเกตต่อไปนี้มาจากแนวปฏิบัติงานทาสีทั่วไป ไม่ได้มาจาก TDS
- สีเก่าพองหรือหลุดเป็นแผ่นหลายจุดทั่วผืนผนัง
- สีเก่าหนาจนเห็นขอบรอยทาเป็นชั้น ๆ ขูดออกแล้วเห็นชั้นสีซ้อนหลายชั้น
- ผนังซึมน้ำซ้ำ ทาทับแล้วกลับมาด่างอีก
- ต้องการเปลี่ยนจากสีผิวมันเป็นสีด้าน และผิวมันเดิมเกาะยาก
กรณีเหล่านี้ให้ขูดเฉพาะส่วนที่หลวม หรือถ้าหลวมเกือบทั้งผืน ให้ปรึกษาช่างเรื่องฉาบหรือสกิมโค้ททั้งผืน
ก่อนทาจริง ลองทาแผ่นทดสอบ 1 ตารางฟุต
เลือกมุมที่มองไม่เห็น รองพื้นแล้วทาสีทับหน้า รอแห้งแล้วลองแปะเทปกาวแล้วดึงออก ถ้าสีติดเทปออกมา แปลว่ายึดไม่แน่น ต้องกลับไปเช็กการเตรียมผิว ผมแนะนำวิธีนี้จากแนวปฏิบัติทั่วไปของงานทาสี ไม่ได้มาจากเอกสารผู้ผลิต
คำถามที่พบบ่อย
ทาสีทับสีเก่าได้โดยไม่ต้องขูดเลยไหม
ได้ ถ้าสีเก่ายึดแน่นทั้งผืน ผนังแห้ง และผิวไม่เป็นผงชอล์ก ให้ล้างฝุ่นและคราบ แล้วรองพื้นสำหรับผนังเก่าหนึ่งรอบ แล้วทาทับหน้า แต่ถ้ามีเศษสีหลวมหรือพองเป็นพื้นที่กว้าง ต้องขูดออกก่อนจนถึงขอบที่ยังแน่น
ผนังเก่าเคยทาสีน้ำมัน จะทาสีน้ำอะคริลิกทับได้ไหม
เอกสารที่ผมอ่านไม่ได้กล่าวถึงกรณีนี้โดยตรง สีน้ำมันเก่ามักผิวมันและเกาะยาก ให้อ่านฉลากรองพื้นว่ารองรับผิวสีน้ำมันหรือไม่ และทดลองทาบนมุมที่มองไม่เห็นก่อนลงมือทั้งผืน
แหล่งอ้างอิง
- Technical Data Sheet SUPERSHIELD SHEEN (Rev.3 02/2026) | TOA Paint (Thailand)
- Technical Data Sheet SUPERSHIELD DURACLEAN CONTACT PRIMER WB (Rev.2 09/2026) | TOA Paint (Thailand)
- Technical Data Sheet SUPERSHIELD DURACLEAN A PLUS MATT (Rev.2 11/2023) | TOA Paint (Thailand)
- Dulux Weathershield Product Data | AkzoNobel Paints (Singapore)
